Karlı, Tortum

Karlı, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Karlı'nın eski adı Noraşen'dir. Ermenice bir yer adı olan Noraşen (Նորաշեն), "yeni köy" anlamına gelir. Bu yer adı Türkçeye benzer biçimde girmiştir. Nitekim 1835 tarihli Osmanlı nüfus defteri ile 1928 tarihli Osmanlıca köy listedinse Noraşin (نورشین) olarak geçer.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 95, 787.  ISBN 978-9941-25-828-2Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 234.

Noraşen köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Osmanlı döneminin başlarında Noraşen Tortum sancağına bağlı bulunuyordu.

Noraşen köyü, 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterine göre Erzurum Eyaleti'nin Tortum kazasında yer alıyordu. Sadece erkek nüfusunun tespit edildiği bu tarihte köyde 25 Müslüman erkek ve 99 Hristiyan erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Noraşen köyün toplam nüfusunun yaklaşık 248 kişiden oluştuğu söylenebilir. Noraşen Tortum sancağında en fazla Hristiyan nüfusa sahip yerleşim yeriydi.

Noraşen köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Erzurum vilayetinin Tortum kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1935 genel nüfus sayımında "Norşen" olarak kaydedilmiş olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 313 kişiden oluşuyordu. Noraşen veya Norşin Türkçe olmadığı için köyün adı 1950'lerin ilk yarısında Karlı şeklinde değiştirilmiştir. Nitekim genel nüfus sayımlarında köyün adı 1950 yılında "Norşin", 1955 yılında Karlı olarak geçer. Karlı köyünde 1965 yılında 276 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 73 kişi okuma yaza biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 263.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Tortum Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Karlı köyünde eski Hristiyan nüfusun ibadet yeri olan Noraşen Kilisesi yıkılmış, taşları başka yapıların inşasında kullanılmıştır. Ayrıca köyün doğu tarafında bu kiliseden küçük harçlı duvar parçaları kalmıştır. Ayrıca köyde eski Ermeni mezarlığında haç figürlü ve Ermenice yazılı mezar taşları bulunuyordu.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 176-177.  ISBN 978-9941-9470-8-7

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 92 km, Tortum ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır. Mahalle, Tortum'un kuzeybatısında olup,  numaralı Artvin-Erzurum (Uzundere-Tortum) devlet yoluna Meydanlar, Çakıllı, Doruklu mahalleleri üzerinden 19,6 km.lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 131 2021 134 2020 143 2019 152 2018 147 2017 155 2016 150 2015 154 2014 163 2013 162 2012 170 2011 177 2010 162 2009 103 2008 184 2007 177 2000 165 1990 225 1985 297 1965 276

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Tortum'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti