Aşağıçakmak, Köprüköy

Aşağıçakmak, Erzurum ilinin Köprüköy ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Osmanlı idaresinin 1835 tarihli nüfus tespitinde Çakmak adıyla geçen köy Aşağıçakmak veya Yukarıçakmak köyünün eski adı olmalıdır.  1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Aşağıçakmak köyü, Çakmak-i Süfla (چقماق سفلا) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 229.

Çakmak-i Süfla (Aşağı Çakmak) köyü, tarihî Basiani bölgesinin Yukarı Basiani kısmında yer alır. Bu bölge, Orta Çağ'da Gürcistan sınırları içinde bulunuyordu. Nitekim 13. yüzyılın başında Gürcüler ile Türkler arasındaki Basiani Savaşı bu bölgede meydana gelmiştir. Osmanlılar bu bölgeyi 1545 yılında Gürcülerden ele geçirmiştir."ბასიანი: კულტურის ძეგლების კატალოგი" / Basiani: A Catalogue of the Monuments of Material Culture (Basiani: Maddi Kültür Anıtları Kataloğu), Tiflis, 2024, s. 10.  ISBN 978-9941-9888-4-4

Aşağı Çakmak köyü olma ihtimali olan Çakmak köyü, 1835 Osmanlı nüfus defterine göre Hasan Kala kazasının köylerinden biriydi. Bu tarihte köyde 40 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusun yaklaşık 80 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Bu tespitte köyde Hristiyan nüfus bulunmuyordu.

Aşağı Çakmak köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine göre, Erzurum vilayetinin Hasan Kale kazasının Pasin-i Süfla nahiyesine bağlı köylerden biriydi.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 228. 1935 genel nüfus sayımında, "Aşağı Çakmak" şeklinde kaydedilmiş olan köy, Pasinler kazasının Çobandede nahiyesine bağlanmıştı ve nüfusu 290 kişiden oluşuyordu. 1965 genel nüfus sayımında Aşağıçakmak köyünün nüfusu 429 kişiye yükselmişti ve bu nüfus içinde 115 kişi okuma yazma biliyordu. 1990 yılında Çobandede bucağı Köprüköy ilçesine dönüştürüldü ve Aşağıçakmak köyü de bu ilçeye bağlandı.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Köprüköy Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 73 km, Köprüköy ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır. Mahalle, Köprüköy'ün kuzeydoğusunda olup, / numaralı Erzurum-Ağrı (Köprüköy-Horasan) devlet/uluslararası yoluna, Yukarısöğütlü mahallesi üzerinden 4,7 km'lik bir köy yoluyla bağlıdırdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 34 2021 42 2020 47 2019 46 2018 52 2017 55 2016 58 2015 60 2014 60 2013 61 2012 68 2011 66 2010 83 2009 91 2008 90 2007 91 2000 158 1990 185 1985 266 1965 429

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Köprüköy'ün mahalleleri
Kategori:Basiani