Kekikli, Olur

Kekikli, Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe

Kekikli'nin eski adı Salacur veya Salaçuri'dir. Salaçuri (სალაჩური) veya Salacur (Սալաջուր), "-uri" (-ური) ekiyle biten Gürcü aile adı veya Ermenice su, dere anlamındaki "cur" (ջուր) kelimesiyle ilişkili olabilir. Köyün adı Osmanlı cebe defterinde (1694-1732) Salaçur (سلاچور) ve 1886 tarihli Rus nüfus sayımında Salaçur (Салачуръ) şeklinde yazılmıştır. Salaçuri ayrıca bir dere ile vadinin de adıdır. Artvin ilinin Ardanuç ilçesinde bulunan bir dağ da "Salaçur" (سالاچور) adını taşımaktadır.Muvahhid Zeki, Artvin Vilayeti Hakkında Malumat-ı Umumiye (Osmanlıca), 1927, s. 6.

Salaçuri, tarihsel Gürcistan'ın bir bölgesi olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu yerleşimi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyde varlığı bilinen kilise bu dönemden kalmış olmalıdır."ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები" (2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları), Tiflis, 2017, s. 277  ISBN 978-9941-9470-8-7

Salaçuri, 1595 tarihli Osmanlı tahrir defterine göre, Ardanuç livasının Tavusker nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 59 haneden oluşuyordu. Bu tarihte 47 hane Hristiyan olarak kalmış, 12 hane ise Müslüman olmuştu.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 70.  ISBN 978-9941-25-828-2 Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan cebe defterinde de Salaçur (سلاچور) olarak geçen köy, Hicri 1124 (1712/1713) tarihinde aynı idari konuma sahipti ve köyün hasılası 416.825 akçe idi ve yurtluk ve ocaklık olarak verilmişti.

Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında ise köyde 53 hanede 155 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Salaçuri'nin toplam nüfusunun yaklaşık 310 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 72.  ISBN 978-9941-25-828-2

Salaçuri, 1877-1878 savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Oltu sancağının Tausker kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında Salaçur (Салачуръ) olarak kaydedilmiş olan köyün nüfusu, 155'i erkek ve 129'u kadın olmak üzere, 39 hanede yaşayan 284 kişiden oluşuyordu. Nüfusun tamamı Türk olarak kaydedilmiştir. Salaçur köyünün nüfusu 1896 yılında 458 kişi, 1906 yılında 531 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 122, ISBN 9786052100271.

Salaçur, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Salacur (سلاجور) yerine Halacur (حلاجور) olarak geçer. Bu sırada köy Erzurum vilayetinin Tortum kazasının Olur nahiyesine bağlıydı.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 225. 1940 genel nüfus sayımında "Salaçur" biçiminde yazılan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 479 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1944, s. 249. Salaçur veya Salacur "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Kekikli olarak değiştirilmiştir. Kekikli köyünün nüfusu 1965 yılında 691 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 195 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Olur Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Kekikli köyünde bir kule ile bir kilisenin kalıntıları bulunmaktadır. Köylülerin verdiği bilgiye göre, Nikoloz (ნიკოლოზი) mahallesinde bulunan kilise insan eliyle yıkılmış, taşları köyün merkezindeki cami ile evlerin inşasında kullanılmıştır. Ayrıca Sumat (სუმათი) mahalesinde bir kuleye ait olduğu tahmin edilen bir yapının kalıntıları bulunmaktadır.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 206 km, Olur ilçe merkezine 32 km uzaklıktadır. Mahalle, Olur'un kuzeybatısında olup,  numaralı Ardanuç-Olur il yoluna, Eğlek Mahallesi üzerinden 24,1 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 112 2021 116 2020 125 2019 135 2018 140 2017 123 2016 129 2015 143 2014 142 2013 145 2012 142 2011 144 2010 159 2009 161 2008 188 2007 202 2000 251 1990 438 1985 597 1965 691

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Olur'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti