Beşkaya, Olur

Beşkaya, Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Beşkaya'nın eski adı Parisor veya Parasor'dur. Bu yer adı iki kelimeden oluşur ve "sor" Ermenicede "dere" anlamına gelir.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 795.  ISBN 978-9941-25-828-2 Gürcüce kaynaklarda Parisori (ფარასორი) şeklinde yazılmış olan köy, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterinde "Barisor" şeklinde kaydedilmiştir.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 70.  ISBN 978-9941-25-828-2

Parasori, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'daki yerleşim yerlerinden biriydi. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. 

Parisor veya Parasor köyü, 1595 tarihli Osmanlı mufassal defterine göre Ardanuç livasının Tavusker nahiyesine bağlıydı. Nüfusu 26 haneden oluşuyordu. Bu nüfus içinde 8 hane Müslüman olmuş, 18 hane Hristiyan olarak kalmıştır. Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında ise, Parasori köyünde 40 hanede 94 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun yaklaşık 192 kişiden oluştuğu söylenebilir.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 70-71.  ISBN 978-9941-25-828-2

Parasori, 1877-1878 savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Oltu sancağının Tausker kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında tek köy olarak Parasor (Парасоръ) adıyla kaydedilmiş olan köyde 23 hanede, 62'si erkek ve 45'i kadın olmak üzere 107 kişi yaşıyordu. Bu tarihte köyün nüfusu "Türk" olarak kaydedilmiştir. Parasor köyünün nüfusu 1896 yılında 216 kişiye, 1906 yılında 211 kişi olarak tespit edilmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 122, ISBN 9786052100271.

Parasor, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde "Baresor" (بارە صور) şeklinde geçer. Bu tarihte bu yerleşim merkezi Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Olur nahiyesine bağlıydı.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 225. 1940 genel nüfus sayımında "Parisor" olarak kaydedilmiş olan köy, aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 330 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1944, s. 249. Parasori veya Parisor "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Beşkaya olarak değiştirilmiştir. Beşkaya köyünün nüfusu 1965 yılında 409 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 111 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Olur Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 211 km, Olur ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır. Mahalle, Olur'un kuzeybatısında olup,  numaralı Ardanuç-Olur il yoluna, Eğlek Mahallesi üzerinden 16,3 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 79 2021 77 2020 84 2019 88 2018 91 2017 85 2016 84 2015 88 2014 94 2013 94 2012 93 2011 95 2010 100 2009 111 2008 110 2007 124 2000 139 1990 268 1985 332 1965 409

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Olur'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti