Yukarısivri, Tortum

Yukarısivri, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Yukarısivri ile Çamlıca'nın eski ortak adı Lisgavi veya Liskavi'dir. Nitekim Osmanlı tahrir defterlerinde Yukarısivri köyü, Yukarı Liskavi, Çamlıca mahallesi de Aşağı Liskavi olarak geçer.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 92-93.  ISBN 978-9941-25-828-2  Liskavi veya Lisgavi adı Gürcüce Lishevi'den (ლისხევი) değişime uğramış olabilir. Lishevi, "lisi" (ლისი) ve "hevi" (ხევი) kelimelerinden oluşur ve sazlı dere anlamına gelir."ხევი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt  ISBN 0-9535878-3-5 Tiflis yakınlarındaki Lisi Gölü'nün adı da "lisi" kelimesinden türemiştir.

Yukarı Lisgavi köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve köyü 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir.

Yukarı Lisgavi köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı Osmanlı tahrir defterine göre Tortum sancağının Liskavi nahiyesinin köylerinden biriydi. Aşağı Liskavi köyünü de kapsayan Liskavi nahiyesi 15 köyden oluşuyordu. Yukarı Liskavi köyü nüfus açısından bu nahiyenin dördüncü büyük köyüydü ve nüfusu 84 Hristiyan haneden oluşuyordu.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 93.  ISBN 978-9941-25-828-2

Yukarı Lisgavi köyü, geçen zaman içinde nüfus açısından daha küçük bir köye dönüşmüştür. 1835 Osmanlı nüfus defterine göre köyün nüfusu 60 haneden oluşuyordu. Sadece erkek nüfusunun tespit edildiği bu sayımda köyde 187 erkek bulunuyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun 374 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 96.  ISBN 978-9941-25-828-2

Yukarı Lisgavi köyü, 1935 genel nüfus sayımında "Yukarıliskav" adıyla Erzurum vilayetinin Tortum kazasının merkez nahiyesine bağlıydı ve nüfusu 556 kişiden oluşuyordu.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 397. Lisgavi veya Liskav Türkçe olmadığı için Yukarı Liskav'ın adı 1950'lerin ilk yarısında Yukarısivri olarak değiştirilmiştir. Bundan dolayı köyün adı 1955 genel seçimlerinde Yukarısivri olarak geçer. 1965 genel nüfus sayımında "Yukarısivri (Yukarılisgav)" şeklinde kaydedilmiş olan köyde 835 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 255 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 263.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Tortum Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 65 km, Tortum ilçe merkezine 13 km uzaklıktadır. Mahalle, Tortum'un kuzeydoğusunda olup olup,  numaralı Tortum-Narman il yolu kenarındadır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 422 2021 459 2020 522 2019 480 2018 455 2017 441 2016 457 2015 449 2014 464 2013 513 2012 483 2011 504 2010 490 2009 466 2008 563 2007 554 2000 656 1990 790 1985 883 1965 835

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Tortum'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti