Yazyurdu, Tortum

Yazyurdu, Erzurum ilinin Tortum ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Yazyurdu'nun eski adı Ahçirik'tir. 1574 tarihli Osmanlı mufassal defterinde Ahçirik, 1835 tarihli Osmanlı nüfus defterinde ise Ahcirik olarak geçer.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 93.  ISBN 978-9941-25-828-2

Ahçirik köyü, tarihsel Gürcistan'ın bir bölgesi olan Tao'da yer alır. Nitekim bu bölgeyi Osmanlılar 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köyün yaylasında, üzerinde haç, insan yüzü ve insan eli kabartmalarının bulunduğu mezar taşları burada Hristiyan bir nüfusun yaşadığını göstermektedir.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 174.  ISBN 978-9941-9470-8-7

Ahçirik köyü, 1574 tarihli ve Defter-i Mufassal-i Vilayet-i Gürcistan adlı mufassal defterine göre, Tortum sancağına bağlı Ahçirik nahiyesinin köylerinden biriydi. Nüfusu 76 Hristiyan haneden oluşuyordu. Tortum sancağının üç nahiyesinden biri olan Ahçirik nahiyesi ise, 15 köyü kapsıyordu. Nahiyenin nüfusu, 1.248'i Hristiyan ve 22'si Müslüman olmak üzere, 1.270 haneden oluşuyordu.

Ahçirik köyü, Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında Erzurum eyaletinin Tortum kazasına bağlıydı. Köyde 9 hanede 22 erkek yaşıyordu. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Ahçirik köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 44 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.

Ahçirik köyü, 1935 genel nüfus aşımında Erzurum vilayetinin Tortum kazasına bağlı Kisha nahiyesinin köylerinden biriydi. Nüfusu 94 kişiden oluşuyordu.1935 Genel Nüfus Sayımı, İstanbul, 1937, s. 7. Ahçirik Türkçe olmadığı için köyün adı 1950'lerin ilk yarısında Yaylacık, 1959 yılında 7267 sayılı kanunla da Yazyurdu olarak değiştirilmiştir. Yazyurdu köyünün nüfusu 1965 genel nüfus sayımında 145 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde sadece 13 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 264.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Tortum Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Yazyurdu köyünün 1,5 km batısında, bir kaya üzerinde megalit bir yapı kalıntısı bulunmaktadır. Kaba yontulmuş iri ve orta büyüklükte taşlarla inşa edilmiş olan bu yapının olduğu yer köylülerce “Kilakom” olarak adlandırılmaktadır. Köyün yaylasında ise eski mezar taşları tespit edilmiştir. Bu taşlarda kabartma şeklinde haç, insan yüzü ve insan eli yer alır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 174, 194.  ISBN 978-9941-9470-8-7

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 91 km, Tortum ilçe merkezine 40 km uzaklıktadır. Mahalle, Tortum'un kuzeybatısında olup,  numaralı Artvin-Erzurum (Uzundere-Tortum) devlet yoluna Kaleboynu, Cihanlı ve Şenyurt mahalleleri üzerinden, Derekapı'da 18,2 km.lik bir köy yoluyla ulaşmaktadır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 48 2021 53 2020 56 2019 82 2018 94 2017 47 2016 47 2015 53 2014 63 2013 74 2011 60 2010 60 2009 63 2008 67 2007 64 2000 64 1990 123 1985 122 1965 145

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Tortum'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti