Bozdoğan, Olur

Bozdoğan, Erzurum ilinin Olur ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe

Bozdoğan'ın eski adı Mohoş'tur. Gürcüce Mohoşi (მოხოში) biçiminde yazılan bu yer adı, 1886 tarihli Rus nüfus tespitinde ve 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Mohoş (Мохошъ ve موخوش) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 225.

Mohoş köyü, tarihsel Gürcistan'ı oluşturan yerlerden biri olan Tao bölgesinde yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. 

Osmanlı idaresinin askere alma amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği 1835 yılında Mohoş, Çıldır Eyaleti'nin Tavusker sancağının köylerinden biriydi. Köydeki 115 hanede 229 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusunun yaklaşık 458 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Bu defterde aynı idari konuma sahip Mohoş adıyla ikinci bir köy kaydedilmiştir. Bu yerleşim merkezinde ise, 12 hanede 50 erkek tespit edilmiştir. Mohoş adını taşıyan iki köyün bulunduğu veya aynı köyün iki kısım olarak kaydedildiği tahmin edilmektedir.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 71.  ISBN 978-9941-25-828-2

Mohoş, 1877-1878 savaşının ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinde Oltu sancağının Tausker kazasının köylerinden biriydi. 1886 nüfus sayımında Mohoş (Мохошъ) olarak kaydedilmiş olan köyde 8 hanede, 16'sı erkek ve 17'si kadın olmak üzere 33 kişi yaşıyordu. Bu tarihte köyün nüfusu "Türk" olarak kaydedilmiştir. Mohoş köyünün nüfusu 1896 yılında 49 kişiye, 1906 yılında 103 kişiye yükselmiştir.Candan Badem, Çarlık Yönetiminde Kars, Ardahan, Artvin, İstanbul, 2018, s. 121, ISBN 9786052100271. Yirmi yılda köyünün nüfusunun üç katından fazla armış olması, Rus idaresinin Mohoş'a yeni bir nüfus yerleştirildiğini göstermektedir.

Mohoş köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Mohoş (موخوش) olarak geçer. Bu sırada köy Erzurum vilayetinin Oltu kazasının Olur nahiyesine bağlıydı. Mohoş, 1940 genel nüfus sayımında aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 167 kişiden oluşuyordu.1940 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1944, s. 248. Mohoş "yabancı kökten geldiği" için köyün adı 1959 yılında 7267 sayılı kanunla Bozdoğan olarak değiştirilmiştir. Bozdoğan köyünün nüfusu 1965 yılında 213 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 53 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 259.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Olur Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 186 km, Olur ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır. Mahalle, Olur'un kuzeybatısında olup,  numaralı Ardanuç-Olur il yoluna, 1,7 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 33 2021 30 2020 30 2019 32 2018 32 2017 30 2016 36 2015 36 2014 38 2013 35 2012 32 2011 33 2010 34 2009 33 2008 35 2007 46 2000 56 1990 111 1985 202 1965 213

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Olur'un mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti