Gökçedere, Oltu

Gökçedere, Erzurum ilinin Oltu ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Gökçedere'nin eski adı Şehsor'dur. Ermenice bir yer adı olan Şehsor (Սեխձոր), "şeh" (Սեխ) ve "sor" (ձոր) kelimelerinden oluşur ve "kavun deresi" anlamına gelir. Bu yerleşim merkezi 1835 nüfus defterinde Şıhsor (شیخصور) olarak geçer. Ancak 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Sıhsor (سیخصور) şeklinde yazılmıştır.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 76, 81.  ISBN 978-9941-25-828-2Göksal Kalkan, "Oltu Sancağı Müslim Nüfus Defterinin transkripsiyon ve değerlendirmesi [h.1251 (m.1835/1836)]", Amasya, 2022, s. 265.  Yüksek lisans teziSon Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 224.

Şehsor veya Şıhsor köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi, 1549 tarihli Gürcistan seferinin ardından Gürcülerden ele geçirmiştir.Tao (ტაო), Mamia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 67.  ISBN 978-9941-25-828-2

Şehsor veya Şıhsor köyü, 1574 tarihli Osmanlı mufassal defterindeki kayda göre, Oltu livasının Güney nahiyesine bağlıydı. Nüfusu 40 haneden oluşuyordu. Bu nüfus içindeki bir hane Müslüman olmuştu. 1835 Osmanlı Müslim nüfus defterindeki kayda göre de Çıldır Eyaleti'nin Oltu sancağına bağlıydı. Osmanlı idaresinin askere alma ve vergi belirleme amacıyla sadece erkek nüfusunu tespit ettiği bu tarihte köyde 26 hanede 73 erkek kaydedilmiştir. Köyün toplam nüfusunun ise, erkek sayısının iki katı olduğu söylenebilir.Göksal Kalkan, "Oltu Sancağı Müslim Nüfus Defterinin transkripsiyon ve değerlendirmesi [h.1251 (m.1835/1836)]", Amasya, 2022, s. 166-168.  Yüksek lisans tezi

Şehsor veya Şıhsor köyü, 1877-1878 Osmanlı-Rus Savaşı'nın ardından imzalanan Berlin Antlaşması uyarınca savaş tazminatının bir parçası olarak Osmanlı Devleti tarafından Rusya'ya bırakıldı. Rus idaresinin 1886 tarihli nüfus sayımında Sadzor veya Sehdzor (Садзоръ veya Сехдзоръ) şeklinde kaydedilmiş olan köy, Oltu sancağının Oltu kazasına (uçastok) bağlı Sehçek nahiyesinin altı köyünden biriydi. Köydeki 37 hanede, 86'sı erkek ve 87'si kadın olmak üzere, 173 kişi yaşıyordu. Köy halkı Türk olarak kaydedilmişti.

Şehsor veya Şıhsor köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Sıhsor (سیخصور) olarak geçer. Bu sırada köy, Erzurum vilayetinin Oltu kazasının merkez nahiyesine bağlıydı. 1940 genel nüfus sayımında "Sihsor" biçiminde yazılmış olan köy aynı idari konuma sahipti ve nüfusu 498 kişiden oluşuyordu. Şıhsor veya Sihsor Türkçe olmadığı için köyün adı 1959 yılında Gökçedere şeklinde değiştirilmiştir. 1965 genel nüfus sayımında Gökçedere köyünün nüfusu 789 kişiden oluşuyor ve bu nüfus içinde 228 kişi okuma yazma biliyordu. 

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Oltu Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 135 km, Oltu ilçe merkezine 15 km uzaklıktadır. Mahalle, Oltu'nun kuzeyinde olup,  numaralı Ardahan-Muş (Göle-Oltu) devlet yoluna, 6 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 524 2021 608 2020 687 2019 679 2018 684 2017 696 2016 710 2015 734 2014 757 2013 777 2012 782 2011 814 2010 850 2009 862 2008 874 2007 908 2000 814 1990 963 1985 964 1965 789

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Oltu'nun mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti