Yukarıçakmak, Pasinler

Yukarıçakmak, Erzurum ilinin Pasinler ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

 Tarihçe 

Osmanlı idaresinin 1835 tarihli nüfus tespitinde Çakmak adıyla geçen köy, Yukarıçakmak veya Aşağıçakmak köyünün eski adı olmalıdır.  1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Yukarıçakmak köyü, Çakmak-i Ulya (چقماق علیا) olarak geçer.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 227.

Çakmak-i Ulya (Yukarı Çakmak) köyü, tarihî Basiani bölgesinin Yukarı Basiani kısmında yer alır. Bu bölge, Orta Çağ'da Gürcistan sınırları içinde bulunuyordu. Nitekim 13. yüzyılın başında Gürcüler ile Türkler arasındaki Basiani Savaşı bu bölgede meydana gelmiştir. Osmanlılar bu bölgeyi 1545 yılında Gürcülerden ele geçirmiştir.

Yukarı Çakmak köyü olma ihtimali olan Çakmak köyü, 1835 Osmanlı nüfus defterine göre Hasan Kala kazasının köylerinden biriydi. Bu tarihte köyde 40 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, köyün toplam nüfusun yaklaşık 80 kişiden oluştuğu ortaya çıkar. Bu tespitte köyde Hristiyan nüfus bulunmuyordu.

Aşağı Çakmak köyü, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesine göre, Erzurum vilayetinin Hasan Kale kazasının merkez nahiyesine bağlı köylerden biriydi.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 228. 1935 genel nüfus sayımında, "Yukarıçakmak" şeklinde kaydedilmiş olan köy, aynı idarî konuma sahipti ve nüfusu 202 kişiden oluşuyordu. 1965 genel nüfus sayımında Yukarıçakmak köyünün nüfusu 236 kişiye yükselmişti ve bu nüfus içinde 89 kişi okuma yazma biliyordu.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Pasinler Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 48 km, Pasinler ilçe merkezine 11 km uzaklıktadır. Mahalle, Pasinler'in güney batısında olup, / numaralı Erzurum-Ağrı devlet/uluslararası yoluna, 9,6 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 144 2021 131 2020 139 2019 145 2018 139 2017 139 2016 143 2015 153 2014 153 2013 138 2012 137 2011 149 2010 144 2009 140 2008 153 2007 203 2000 250 1990 219 1985 252 1965 236

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Pasinler'in mahalleleri
Kategori:Basiani