Samikale, Narman

Samikale, Erzurum ilinin Narman ilçesine bağlı bir kırsal mahalledir.

Tarihçe

Samikale köyünün eski adı Samkari veya Samikari'dir. Gürcüce bir yer adı olan Samikari (სამიკარი), üç anlamındaki "sami" (სამი) ile kapı anlamındaki "kari" (კარი) kelimelerinden oluşur ve "üç kapı" anlamına gelir."სამი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt  ISBN 0-9535878-3-5"კარი" - A Comprehensive Georgian-English Dictionary, Londra, 2006, 2 cilt  ISBN 0-9535878-3-5 Bu yer adı erken dönem Osmanlı tahrir defterine Samkar (صمقار) ve Samikar (سمیكار) biçiminde kaydedilmiş, ancak zaman içinde değişime uğrayıp Sami Kala (سامی قلعە) ve Samikale'ye dönüşmüştür.Son Teşkilat-i Mülkiyede Köylerimizin Adları (Osmanlıca), İstanbul, 1928, s. 235.

Adından anlaşıldığı gibi eski bir Gürcü yerleşmesi olan Samikari köyü, Orta Çağ'da Gürcistan'ı oluşturan bölgelerden biri olan Tao'da yer alır. Nitekim Osmanlılar bu bölgeyi ve yerleşimi 16. yüzyılın ortalarında Gürcülerden ele geçirmiştir. Köydeki Samikari Kalesi de b dönemden kalmış olmalıdır.2016 Yılı Tao-Klarceti Tarihi Eserleri Araştırma Gezisi Sonuçları (ტაო-კლარჯეთის ძეგლების 2016 წლის საკვლევი ექსპედიციების ანგარიშები), Tiflis, 2017, s. 306  ISBN 978-9941-9470-8-7

Samkari, Çıldır Eyaleti'nin 1694-1732 dönemini kapsayan Osmanlı cebe defterinde Samkar (صمقار) olarak geçer. Hicri 1116 (1704/1705) Mamirvan livasısın Aha nahiyesi bağlı olan köyün hasılası 4.000 akçe idi. Hicri 1118 (1706/1707) tarihinde ise köy Mamirvan livasının Mamirvan nahiyesi bağlanmıştı ve aynı yıl hasılası önce 3.500 akçe, sonra 3.000 akçe olarak belirlenmişti.

Samkari köyü, 1835 Osmanlı nüfus defterinde ise, aynı eyalete bağlı Mamirvan sancağında yer alıyordu. Osmanlı idaresinin sadece erkek nüfusunu tespit ettiği bu tarihte köyde 10 hanede 49 erkek kaydedilmiştir. Erkek sayısı kadar kadın eklenince, Samkari köyünün toplam nüfusunun yaklaşık 98 kişiden oluştuğu ortaya çıkar.Tao (ტაო), Mamaia Pağava, Meri Tsintsadze, Maia Baramidze, Malhaz Çoharadze, Tina Şioşvili, Ramaz Halvaşi, Nugzar Mgeladze, Zaza Şaşikadze, Merab Halvaşi, Cimşer Çhvimiani, Cemal Karalidze, Batum, 2020, s. 83.  ISBN 978-9941-25-828-2

Samikari, 1928 tarihli Osmanlıca köy listesinde Sami Kala (سامی قلعە) adıyla Erzurum vilayetinin Tortum kazasının Narman nahiyesine bağlı bir köydü. Narman 1954 yılında ilçe olunca bu ilçesinin köyü haline geldi. 1965 nüfus sayımına göre Samikale köyün 532 kişi yaşıyor ve bu nüfus içinde 146 kişi okuma yazma biliyordu.1965 Genel Nüfus Sayımı, Ankara, 1968, s. 258.

1993 yılında Büyükşehir olan Erzurum'da, 2012 yılında 6360 Sayılı Yasa ile, tüm köylerin tüzel kişiliği kaldırılmıştır. Bu köy de Narman Belediyesi'nin bir mahallesi olmuştur.

Köyde varlığı bilinen tek tarihsel yapı Samkari Kalesi'dir. Yapısı itibarıyla erken döneme ait olduğu tahmin edilen kale (67 x 27 m), 2001 yılında restore edilmiş, ancak bu restorasyon sırasında tarihsel dokusu tamamen bozulmuştur.

 Coğrafya 
Mahalle, Erzurum il merkezine 108 km, Narman ilçe merkezine 12 km uzaklıktadır. Mahalle, Narman'ın kuzeyinde olup,  numaralı Ardahan-Muş (Oltu-Narman) devlet yoluna 3,5 km'lik bir köy yoluyla bağlıdır.

 Nüfus 
Yıllara göre mahalle nüfus verileri 2022 76 2021 86 2020 90 2019 90 2018 95 2017 95 2016 94 2015 97 2014 108 2013 109 2012 114 2011 129 2010 130 2009 137 2008 156 2007 170 2000 185 1990 473 1985 571 1965 532

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:Narman'ın mahalleleri
Kategori:Tao-Klarceti