Padovalı Antonio

Padovalı Antonio (Portekizce: António/Antônio de Pádua; İtalyanca: Antonio di/da Padova; Latince: Antonio Patavinus) veya Lizbonlu Antonio (Portekizce: António/Antônio de Lisboa; İtalyanca: Antonio da/di Lisbona; Latince: Antonio Olisiponensis; doğum adı: Fernando Martins de Bulhões; 15 Ağustos 1195 – 13 Haziran 1231), Portekizli bir Katolik rahip ve Küçük Kardeşler Tarikatı üyesiydi.

Antonio, Portekiz'in Lizbon kentinde varlıklı bir ailede doğup büyüdü ve İtalya'nın Padova kentinde hayatını kaybetti. Çağdaşları tarafından güçlü vaazları, Kutsal Yazılar'a olan engin bilgisi, fakir ve hastalara duyduğu ölümsüz sevgi ve adanmışlığıyla dikkat çekti. Ölümünden sonra bir yıldan kısa bir sürede aziz ilan edilerek, Kilise tarihinin en kısa sürede aziz ilan edilen kişilerinden biri oldu.

16 Ocak 1946 yılında Papa XII. Pius tarafından Kilise Doktoru ilan edildi.

 Hayatı 

 Erken yaşamı 
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Igreja-Antonio1.jpg|sol|küçükresim|Lizbon'da Aziz Antonio Kilisesi
Antonio, Portekiz'in Lizbon kentinde Fernando Martins de Bulhões adıyla dünyaya gelmişti. 15. yüzyıl yazarları, onun ebeveynlerinin Vicente Martins ve Teresa Pais Taveira olduğunu, babasının ise Bulhões ailesinin atası olan Pedro Martins de Bulhões'in kardeşi olduğunu yazsalar da, Niccolò Dal-Gal bunun kesin olmadığı görüşündedir. Antonio, soylu bir asker ailesine mensuptu. 15 yaşında, Lizbon'un çevresinde bulunan Aziz Vincent Manastırı'na girmiştir.
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:La_casa_natale_di_S._Antonio_da_Padova_-_panoramio.jpg|sol|küçükresim|Lizbon'da Aziz Antonio'nun doğum yeri
Ailesi ve arkadaşlarının onu sürekli rahatsız etmesi üzerine, Coimbra'da bulunan Kutsal Haç Manastırı'na gitmeyi talep etmiş ve bu talebi kabul edilmiştir.

 Fransiskenlere katılması 
Rahipliğe atanmasının ardından, Fernando 19 yaşında konuk müdürü olmuş ve manastırın misafirperverliğinden sorumlu olmuştur. Coimbra'da bulunduğu sırada bazı Fransiskenler gelmiş ve Coimbra'nın dışında bulunan Aziz Büyük Antonio'ya adanmış bir manastıra yerleşmişlerdir. Fernando, onların sade ve İncil'e dayalı hayat tarzlarını fazlasıyla çekici bulmuştur.

Beş Fransisken'in Fas'ta öldürüldüğü haberi gelmişti. Bunlar, Fransisken Tarikatı'nın ilk şehitleriydi. Portekiz Kralı II. Alfonso, onların bedenlerini Kutsal Haç Manastırı'nda şehit olarak gömülmeleri için satın aldı. Onların örneğinden etkilenen Fernando, kilise otoritelerinden Augustinyenlerden ayrılıp Fransiskenlere katılmak için izin istedi. Fransiskenlerin hayatına kabul edilen Fernando, Olivais'de bulunan küçük bir manastıra katıldı ve burada, Aziz Büyük Antonio'ya adanmış bir şapelde Antonio ismini aldı.

bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Accademia_-_Madonna_in_trono_con_il_Bambino_tra_i_santi_Anna,_Gioachino,_Ludovico_da_Tolosa,_Antoinio_da_Padova,_Francesco_et_Bernardino_da_Siena_-_Alvise_Vivarini_Cat607.jpg|küçükresim|Alvise Vivarini'nin tablosu

Sonrasında Antonio, yeni çağrısını tamamlamak amacıyla Fas'a gitmek üzere yola çıktı. Ancak Fas'ta ciddi şekilde hastalandı ve sağlığını tekrar kazanması umuduyla Portekiz'e dönmek üzere deniz yolculuğuna başladı. Geri dönüş yolculuğunda, gemi rotasından saptı ve Sicilya'ya vardı.

Sicilya'dan Toskana'ya doğru yola çıkan Antonio, orada bir rahibe manastırına atandı; ancak hastalıklı görünüşü sebebiyle çeşitli zorluklarla karşılaştı. Sonunda, Romagna'da Forlì yakınlarında bulunan Montepaolo di Dovadola (Dovadola'nın Aziz Pavlus Dağı) adlı kırsal manastıra atandı. Bu karar, sağlık sorunları sebebiyle verilmişti. Burada, keşişlerden birinin yaptığı ve yakın bir mağarada bulunan hücrede inzivaya çekildi; bütün zamanını özel dua ve çalışmaya ayırdı.

 Vaaz ve öğreti 
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Saint_Antony_of_Padua_holding_Baby_Jesus_mg_0165.jpg|sol|küçükresim|Aziz Padovalı Antonio Bebek İsa'yı tutuyor, Strozzi, 1625
1222 yılında Forlì kasabasında, bir grup Dominiken keşiş, bir rahipliğe adanma töreni için Fransiskenlerin yanında bulunuyordu ve kimin vaaz vereceğine dair bir yanlış anlaşılma yaşanmıştı. Fransiskenler, vaaz verme konusundaki yeteneklerinden dolayı bir Dominikenin vaaz vereceğini düşünüyorlardı. Ancak Dominikenler, ev sahipliği Fransiskenlerde olduğu için bir Fransiskenin vaaz vereceğini düşünmüş ve hazırlıksız gelmişlerdi.

Bu ikilemin ortasında, manastırın başkanı kendi alçakgönüllü keşişlerinden hiçbirinin bu durumda vaaz vermeyeceğini bildiği için, bu iş için en donanımlı olan Antonio'ya, Kutsal Ruh'un ona ne ilham ederse onu söylemesini istedi. Antonio buna karşı çıktı; ancak reddedildi. Doğaçlama yaptığı vaaz, dinleyiciler üzerinde derin bir izlenim bıraktı. Dinleyiciler yalnızca onun sesi ve etkileyici tavrından değil, aynı zamanda konuşmasının teması ve içeriğinden; Kutsal Yazılar'a olan derin bilgeliğinden ve mesajını iletirken kullandığı güzel sözlerinden de etkilenmişlerdi.

Antonio, Kardeş Gratian tarafından yerel bölge görevlisine gönderildi. Yakın zamanda, tarikatın kurucusu Aziz Assisili Francesco'nun dikkatini çekti. Francesco, bunun onların fakirlik ve hizmet hayatına olan adanmalarını bırakmalarına sebep olacağından korktuğu için, kendi kardeşliği içerisindeki teolojik çalışmalara karşı büyük bir güvensizliğe sahipti. Antonio'da ise hem kendi görüşünü paylaşan hem de gerektiğinde rahip olarak atanmak isteyen genç üyelere eğitim sağlayabilecek yakın bir ruh görüyordu. 1224 yılında, bütün keşişlerinin eğitimi için Antonio'yu görevlendirdi.
bağlantı=https://it.wikipedia.org/wiki/File:Simone_Martini_048.jpg|sol|küçükresim|Simone Martini'nin bir freskinde Assisili Aziz Francis ve Padovalı Aziz Antonio.
Kayıp veya çalınan şeyler, kaybolan insanlar ve inançlar için Aziz Antonio'ya dua etme geleneği, onun Bologna’da yaşadığı bir olaydan dolayıdır. Hikâyeye göre, Antonio’nun onun için çok önemli bir mezmur kitabı vardı; çünkü içerisinde, öğrencilerine öğretirken kullanmak için notları ve yorumları bulunuyordu. Ayrılmaya karar vermiş bir rahip adayı, kitabı da izinsiz alıp götürmüştü. Baskı makinelerinin icadından önce, kitapların elle çoğaltıldığı bu dönemde kitaplar çok değerliydi. Özellikle bir Fransisken için, çünkü fakirlik yemini etmiş biri için böyle değerli bir şeyi yeniden bulmak çok zordu. Antonio, kitabının kaybolduğunu fark ettiğinde, bulunup geri dönebilmesi için dua etti. Bunun ardından hırsız yalnızca kitabı geri getirmekle kalmadı, kendisi de tarikata geri döndü. Çalınan kitabın Bologna’da bulunan Fransisken manastırında olduğu söylenir. Antonio, zaman zaman Güney Fransa’daki Montpellier Üniversitesi ve Toulouse Üniversitesi gibi üniversitelerde öğretmen olarak görev aldı; ancak ana yeteneğinin vaaz vermek olduğu düşünülüyordu. Metodu, alegori ve Kutsal Yazıların sembolik açıklanmasını da içeriyordu. Tarihçi Sophronius Clasen’e göre, Antonio “Hristiyanlığın ihtişamını” vaaz etmiştir. 1226 yılında, tarikatının Fransa Arles’te bulunan genel bölümüne katıldı ve Provence bölgesinde vaaz verdi. Döndüğünde ise Kuzey İtalya'nın bölgesel yöneticisi olarak atandı. Konum olarak Padova’yı seçti.

1228 yılında, genel bölümden Papa IX. Gregorius’a elçi olarak hizmet etti. Papalık mahkemesinde onun vaazı “Kutsal Kitab’ın mücevherli kılıfı” olarak yüceltildi ve vaazlarını toplayıp yazması için görevlendirildi. O da Yortu Günleri için Vaazlar (Sermones in Festivitates) adlı eseri yazdı. IX. Gregorius, Antonio'yu “Antlaşma Sandığı” (Doctor Arca Testamenti) olarak tanımladı.

 Mucizeler 
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:St._Anthony_Preaching_to_the_Fishes_(c._1630)_-_attributed_to_Francisco_de_Herrera_the_Elder_(Detroit_Institute_of_Arts).png|küçükresim|Aziz Antonio Balıklara Vaaz Veriyor, 1630
Antonio'nun “balıklara vaazı”, vaaz vermeye gittiği Rimini’de gerçekleşmiştir. Sapkınlar ona küçümseyici davrandığında, Antonio’nun deniz kıyısına gittiği ve önünde büyük bir balık kalabalığı görünene kadar suyun kenarında vaaz verdiği söylenir. Kasaba halkıyla birlikte, sapkınlar bile bu mucizevi olayı gördüler ve Antonio’nun vaazını dinlemeye gittiler.

Yine Rimini’de yaşanan başka bir yaygın hikâyeye göre, Antonio’ya bir sapkın tarafından İsa’nın Efkaristiya’da gerçekten bulunduğunu kanıtlaması için meydan okunur. Adam Antonio ile alay etmek ister, yarı aç bir katır getirir ve önüne taze yem koyar. Aziz Antonio ise içerisinde Kutsal Sakrament bulunan bir ostensorium gösterir. Katır, yemi umursamaz ve Kutsal Sakrament’in önünde eğilir. Tempietto di Sant’Antonio, bu mucizenin gerçekleştiği yeri işaret eder. Mucizenin farklı versiyonları, olayın Toulouse ya da Bourges’ta gerçekleştiğini söyler.

Farklı bir kaynak, Antonio’nun sapkınlarla İtalya’da yemek yerken yaşadıklarından bahseder. Önüne getirilen yemekte zehir olduğunu fark eder ve onlarla yüzleşir. Adam, onu öldürmeye teşebbüs ettiğini itiraf eder; ancak Markos 16:18’de geçen, “Öldürücü bir zehir içseler bile, zarar görmeyecekler” sözlerine gerçekten inanıyorsa, yemeği yemesi için ona meydan okur. Antonio'nun yemeği kutsayıp yediği ve hiçbir zarar görmediği, bunun da misafirlerini şaşırttığı söylenir.

 Ölümü 
bağlantı=https://it.wikipedia.org/wiki/File:Sant'Antonio_(Padua)_-_Facade.jpg|küçükresim|Padovalı Aziz Antonio Bazilikası.
Antonio, 1231 yılında ergotizme yakalanır ve dinlenmek amacıyla iki diğer keşişle birlikte Camposampiero'da, ormanda inzivaya çekilir. Orada, bir ceviz ağacının altına dallardan inşa edilen bir odada yaşar. Antonio, Padua'ya dönüş yolunda, 13 Haziran 1231 tarihinde, şu an Padova'nın bir parçası olan Arcella'da bulunan bir Klaris manastırında, 35 yaşında hayatını kaybetmiştir.

İsteği üzerine, küçük bir kilise olan ve 1229 yılında kendi kurduğu bir manastıra yakın bulunan Santa Maria Mater Domini Kilisesi'ne gömülmüştür. Dikkat çekiciliğinden dolayı, 1232'de orada — şu an Aziz Padovalı Antonio'ya adanmış olan — büyük bir kilisenin inşasına başlanmış ve 1301 yılında tamamlanmıştır. Küçük kilise, bu bazilikaya Cappella della Madonna Mora, yani Karanlık Hanımefendi Şapeli olarak dâhil edilmiştir.

Antonio'nun ölümüyle ilgili farklı kaynaklar da mevcuttur. Bir tanesi, onun ölümünde sokaklarda çocukların ağladığını ve kilise çanlarının kendiliğinden çaldığını bildirir. Başka bir kaynağa göre, ilk gömülmesinde onun dili, çenesi ve ses telleri, röliklerde sergilenmek üzere Kutsal Emanetler olarak seçilmiştir. Ölümünden 30 yıl sonra bedeni mezarından çıkarıldığında toza dönüşmüş olarak bulunmuş; ancak dilinin parladığı ve hâlâ canlı bir bedenin parçası gibi göründüğü gözlemlenmiştir. 1 Ocak 1981 tarihinde Papa II. Ioannes Paulus, bilimsel bir grubu Antonio'nun kalıntılarını incelemeleri için görevlendirmiş ve mezar beş gün sonra açılmıştır.

 Aziz ve Kilise Doktoru 
Antonio, Papa IX. Gregorius tarafından, ölümünden birkaç ay sonra, 30 Mayıs 1232 tarihinde, İtalya’nın Spoleto şehrinde aziz ilan edilmiştir. Papa XVI. Benedictus ise şöyle demiştir:Vaazların içerdiği ruhani öğretinin zenginliği o kadar büyüktü ki, 1946'da Saygıdeğer Papa XII. Pius, Antonio'yu Kilise Doktoru ilan etti ve Müjde'nin tazeliği ve güzelliği bu yazılardan ortaya çıktığı için ona Doctor evangelicus unvanını verdi.

 Koruyucu aziz olarak hürmet görmesi 
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Anthony_pereda.jpg|sol|küçükresim|Padovalı Antonio ve Çocuk İsa, Antonio de Pereda
Antonio’nun ünü, Portekiz evanjelizasyonu aracılığıyla yayıldı ve kendisi, Assisili Francesco’nun en çok tanınan takipçilerinden biri haline geldi. O, Padova’nın ve Portekiz’de pek çok yerin; aynı zamanda eski Portekiz İmparatorluğu’nda bulunan pek çok ülkenin koruyucu azizidir.

Özellikle dünya genelinde kayıp eşyaların koruyucusu olarak tanınır ve kayıp insan, eşya ile ruhsal armağanları içeren pek çok mucize ona atfedilir.

 Sanatta 
bağlantı=https://en.wikipedia.org/wiki/File:Anthony_of_Padua,_Maso_di_Banco.jpg|küçükresim|Padovalı Antonio, Maso di Banco, 1340
Fransisken azizlerin sayısı arttıkça, ikonografide Antonio’yu diğerlerinden ayırt etmekte zorluk çekilmeye başlanmıştır. Balıklara vaaz verdiği efsanesinden dolayı genellikle bu ona atfedilmiştir. Genelde saflığını simgeleyen beyaz bir zambakla tasvir edilir. Bazen yanan bir kalp kullanılır. Bazen Efkaristiya önünde eğilen katır ile resmedilir.

1511 yılında Titian, Padova’da Scuola del Santo’da üç büyük fresk çizmiştir. Bu freskler, Aziz Antonio’nun üç mucizesini içerir: Kıskanç Eş Mucizesi (genç bir kadının kocası tarafından öldürülmesini resmeder), Annesinin Masumiyetine Tanıklık Eden Bir Çocuk ve Kırık Bacağı Olan Genci İyileştiren Aziz.

Başka bir sembol ise açık bir kitabın üzerinde Çocuk İsa’nın belirmesidir. Zamanla çocuk, kitaptan daha büyük sergilenmeye başlamış ve bazı resimlerde tamamen kitap olmadan görünmüştür. Tipik olarak bebek İsa’yı kucağında tutarken resmedilir.

 Eserleri 
Antonio öncelikle bir vaizdi. Herhangi bir eseri ya da söylevi günümüze ulaşmamıştır. Ancak şöhreti ve efsaneleri günümüze kadar gelmiştir. Efsanelerinden birine göre, tanıkların şaşkınlığına rağmen yakınlardaki bir gölün balıklarına vaaz vermiş, binlerce balık neşesini göstermiştir. Antonio ölümünden çok sonra dahi birçok vaizin kendisine atıfta bulunmasına esin vermiştir.

 Kaynakça 

Kategori:1195 doğumlular
Kategori:Lizbon doğumlular
Kategori:1231'de ölenler
Kategori:Padova'da ölenler
Kategori:Fransiskenler
Kategori:İtalyan Fransiskenler
Kategori:Portekizli Fransiskenler
Kategori:13. yüzyıl ilahiyatçıları
Kategori:13. yüzyıl Hristiyan aziz ve azizeleri
Kategori:Portekizli aziz ve azizeler
Kategori:Roma-Katolik Azizleri
Kategori:İtalyan ilahiyatçılar
Kategori:Kilise doktorları
Kategori:Hristiyan aziz ve azizeleri
Kategori:Katolik aziz ve azizeleri
Kategori:İtalyan aziz ve azizeler
Kategori:Papa IX. Gregorius tarafından aziz olarak ilan edilen kişiler