Yeleli denizaslanı

Yeleli denizaslanı ya da Güney Amerika denizaslanı (Otaria flavescens), denizaslanıgiller (Otariidae) familyasının monotipik Otaria cinsinde sınıflandırılan, Güney Amerika'ya özgü bir türü.

 Özellikler 
küçükresim|sol|upright=0.91|Genelde Şili, Peru, Uruguay ve Arjantin kıyılarında yaşayan açık kahverenkli Yeleli denizaslanı ve yanında türü farklı bir diğer deniz aslanı.
Erkekler 2,50 m kadar boya sahip olurken ağırlıkları 300 kg kadar gelir. Üst kısmı koyu kahverengi olup, alt kısımlar sarımsı-kahverengindedir. Türe adını veren yeleler biraz daha açık renkte olup, aslında türe özgü bir özellik değildir ve diğer deniz aslanlarında da mevcuttur. Buna karşın dişiler 2 m boyundadır ve 140 kg ağırlığa ulaşırlar. Açık kahverengidirler ve gövdelerinde sıklıkla tüm vücuda yayılmış büyük, düzensiz lekeler vardır.
 Dağılım 
küçükresim|Deniz aslanları, Moche sanatında genellikle bu çekici yavru gibi temsili kaplar olarak veya onları genellikle insan avcıların hedefi olarak gösteren karmaşık sahnelerde görülür. Kısmen midelerinde bulunan plaj çakıl taşları nedeniyle ödüllendirilmiş olabilirler; Modern Perulu halk şifacıları bu tür çakıl taşlarının güçlü tıbbi niteliklere sahip olduğunu düşünüyor. Ayrıca sömürge dönemi yerlileri, deniz aslanlarının ölüleri açık denizdeki adalara taşıdığına inanıyordu; bu fikir Moche zamanlarına kadar uzanabilir.
Türün dağılım bölgesi, Güney Amerika'nın Pasifik sahili boyunca Peru'dan Ateş Toprakları'na kadar ve Atlantik sahili boyunca Güney Brezilya'ya kadar uzanır. Bundan başka Güney Atlantik'te Falkland Adaları'nda bir koloni bulunur. Ayrıca dolaşan tek tük hayvanlar, yukarıda Galapagos Adaları kolonilerinde ve Brezilya sahili önlerinde görülmüştür. Ancak bunlar çok ender ististani durumlardır. Genel durumda bu deniz aslanları kolonilerinin yakınlarında kalırlar.
 Yaşam tarzı 
küçükresim|upright=1.14|sol|Valdés Yarımadası'nda yeleli deniz aslanı kolonisi
Üremeleri diğer deniz aslanlarına benzer. Erkekler sahilde dişilerin önünde buluşur ve bölgeleri için dövüşürler. Bu dövüşlerde karşılıklı olarak dikilerek birbirlerini ısırmaya çalışırlar. Bu esnada sıkça kanlı yaralanmalar meydana gelir. Zayıf olan erkekler bu kavgalar süresince koloninin dışına itilirken, en kuvvetliler ortada, en cazip yerlerde hak sahibi olurlar. Eğer dişiler erkeği takip ederse, bölgesinde karaya çıkmış oldukları erkeğin haremine dahil olurlar. Bir harem 18 kadar dişiyi kapsayabilir, koloninin kıyısına doğru bu sayı azalır. Ortalama olarak erkek başına sadece 3 dişi düşer. Erkekler sürekli olarak dişilerin kendi bölgelerini terk etmesini önlemekle meşguldurler. Aksi halde bu durum komşu erkeklerle yeniden bir kavgaya neden olur. Genç erkekler bazen on kadar erkekle grup oluştururlar ve düzenli olarak koloniye saldırarak dişileri kaçırmaya ve çiftleşmeye çalışırlar. Karada geçen iki ile üç ay boyunca bir erkek neredeyse hiç uyumaz ve beslenmez.

Dişiler 350 günlük bir gebeliğin ardından bir yavru dünyaya getirirler. Doğum, dişiler karaya çıktıktan hemen sonra, bir erkekle yeniden çiftleşmeden kısa süre önce gerçekleşir.
 Tehdit ve koruma 
Derileri ve yağları sebebiyle Güney Amerika deniz aslanları geçtiğimiz yüzyıllarda topluca öldürülmüşlerdir. Bu yüzden birkaç milyonun üzerinde olan popülasyonları birkaç onbine gerilemiştir. Bugün yeniden 270.000 kadar yeleli deniz aslanı mevcut olup, en başta Şili ve Arjantin sahilinde sayıları sabit bir şekilde artarken, Uruguay ve Falkland Adaları'ndaki sayılarında halen daha gerileme vardır.

 Literatür 
 Ronald M. Nowak: Walker's Mammals of the World. Johns Hopkins University Press, 1999 ISBN 0-8018-5789-9

Kaynakça

 Dış bağlantılar 


Kategori:Asgari endişe altındaki hayvanlar
Kategori:Denizaslanıgiller
Kategori:Uruguay'daki memeliler
Kategori:Şili'deki memeliler
Kategori:Arjantin'deki memeliler
Kategori:Peru'daki memeliler
Kategori:Brezilya'daki memeliler
Kategori:Falkland Adaları faunası
Kategori:George Shaw tarafından adlandırılmış taksonlar