Dokuz Oğuzlar

Dokuz Oğuzlar, (Eski Türkçe: 10px10px10px 10px10px10px10px, Toquz Oγuz, Çince: 鐵勒九姓 / 铁勒九姓, tielè jiǔxìng), Tielenin dokuz boyu.

Çin kaynaklarında, (九姓; Jiuxing) "dokuz boy, halk", Çin'deki Tabgaç hanedanı sırasında Uygurlar Gao Chu adıyla anılmışlardır.F. Lászlό, Dokuz Oğuzlar ve Göktürkler, Belleten, C. 14, Ankara 1950, sayfa 42. Bununla beraber Uygur Kağanlığı kurulduktan sonra Uygur kelimesi Dokuz Oğuz için de kullanılmaya başlandı. İslam coğrafyacıları, Tokuz-Oğuz Uygurları eş tutmuşlardır.v. Barthold, Orta Asya Türk Tarihi Hakkında Derslar, İstanbul 1927, sayfa 47.

Dokuz Oğuz boyları şunlardı: Bugular (Pu-ku), Hun, Bayırku, Tongra, İzgil, Ch'i-pi, A-pu-sse, Ku-lun-wu-ku, Edizler. Bunların arasında Uygurlar da katılınca Dokuz Oğuzlar, "On Uygur" olarak anılmaya başlandı.Taşağıl, Ahmet, Kök Tengri'nin Çocukları, 2. baskı, İstanbul 2014, sayfa 198

 Kabile yapısı 
Karabalgasun Yazıtı'nın Çince yüzünde Uygurların dokuz aileden meydana gelmiş oldukları anılmıştır.KBY, 1. Satır. H. Namık Orkun, Eski Türk Yazıtları I-IV, İstanbul 1936-1941. fakat bu "dokuz aile"nin isimleri tek tek sayılmamıştır. Başka Çin kaynakları yardımıyla Uygurların oluştuğu dokuz aile şu şekilde sıralanabilir;Li Zhi Shiao, Uygur tarihi, Pekin 1988 sayfa 593.

 薬羅葛 Yüe-lo-ko (Yaγlaqar, Yağlaqar veya Yaglakar)
 胡咄葛 Hu-to-ko (Quturγar veya Uturkar)
 啒羅勿＝倶羅勃 To-lo-wo (Küräbür veya Kürebir)
 貊歌息訖 Mo-Ko-si-k'i (Bakasıkır)
 阿勿嘀 A-vu-ti (Ebirçeg)
 葛薩 Ko-sa (Qazar veya Kasar)
 斛嗢素 Hu-Wu-su  (oguz)
 薬勿葛 Yüe-wu-ku (Yaγmurqar veya Yagmurkar)
 奚耶勿＝愛邪勿 Hi-Ye-Vu (Aymur veya Eymur)

 Yurdu 
Moğolistan'ın doğusunda özellikle Tola (Tuul, Tula) akarsuyu dolayında yaşayanlar Dokuz Boydan oluştukları için onlara Dokuz Oğuzlar denildi.Prof. Dr. Ahmet Taşağıl  http://dergi.fsm.edu.tr/index.php/ia/article/view/634/647 

 Notlar 

Kategori:Uygur Kağanlığı
Kategori:Tarihteki Türk halkları
Kategori:Göktürk boyları