Hüseyin Gezer

Hüseyin Gezer (1920 - 27 Aralık 2013), Türk heykeltıraş.

1920 yılında Mersin'in Mut ilçesinin Kıravga Köyü'nde doğdu.

İlkokulu Mut'ta, ortaokulu Silifke'de okuduktan sonra, Balıkesir Necatibey Öğretmen Okulu'nu bitirdi (1940). 1 yıl öğretmenlik yaptıktan sonra, askerlik hizmetini tamamladı. Dönemin Milli Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel'in emriyle, mecburi hizmeti ertelenerek Güzel Sanatlar Akademisi Heykel Bölümü'ne girmesi sağlandı (1944). Belling'in öğrencisi oldu ve 1948'de okulu bitirdi.

Burslu olarak Paris'e gitti ve burada Julian Akademisi'nde Prof. Gimond'un atölyesinde çalıştı. Yurda dönünce, Güzel Sanatlar Akademisi Heykel Bölümü'ne asistan olarak girdi (1950). Modlaj öğretmenliği, atölye öğretmenliği, müdür yardımcılığı, müdürlük (daha sonra başkanlık), ayrıca 1969-1976 yılları arasında Resim ve Heykel Müzesi müdürlüğü yaptı. Okulla ilgili kanun uyarınca "profesör" unvanını aldı.

1950 ile 1960 yılları arasında heykelde ora ve kompozisyon prensiplerinn matematiksel prensiplerine eğilmiştir. Bu devrede yapmış olduğu Efe'nin aşkı, Çocuk ve Ana kompozisyonları bu etki altındaki işleridir.

Anıt çalışmaları ise yatay ve dikeylerin hakim olduğu bu statik düzenin zıddına bir kuruluştadır. Bunlarda daha çok diyagonallerin ördiği, dinamik vir düzen ağır basar. Yapıtlarında, genellikle ana çatı ve onu oluşturan elmanların birbirleriyle plastik ilişkileri net olarak kendilerini hissettirirler.

Anıtta kaideyi, heykeli üzerinde taşıyan bir eleman olarak gören uyuglamaya, Antalya anıtını gerçekleştirerek ilk defa o karşı çıkmıştır. Ve kaidenin de anıtın ritmine, plastik düzeneine ve ifadesine katılan bir eleman olarak kllanılması görüşünü savunmştur.

Hüseyin Gezer'in İstanbul Resim ve Heykel Müzesi ile yurdumuzun çeşitli yörelerinde anıtsal nitelikte özgün yapıtları bulunmaktadır.

Bunlardan; Antalya'da bulunan Ulusal Yükseliş Anıtı, Türkiye Büyük Millet Meclisinde bulunan TBMM Atatürk Anıtı, Karabük Demir Çelik Fabrikaları “Atatürk Anıtı”, Ordu “Atatürk Anıtı”, Hacettepe Üniversitesi “Bayraklaşan Atatürk Anıtı”, İstanbul Avcılar'da bulunan “Atlı Atatürk Anıtı”, Ankara İçişleri Bakanlığı “Polis Şehitleri Anıtı”, Adana “Atatürk ve 5 Ocak Anıtı”, Isparta “Atatürk Gül ve Halı Anıtı”, Avustralya'daki Kanberra Atatürk Anıtı özellik taşıyan çalışmaları arasındadır.

Hüseyin Gezer'in ayrıca; "Cumhuriyet Dönemi Türk Heykeli" (Hüseyin Gezer, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları) ve "50 Yılın Türk Resim ve Heykeli" (Nurullah Berk-Hüseyin Gezer, Türkiye İş Bankası Kültür Yayınları) adlı iki adet yazılı eseri bulunmaktadır. Hüseyin Gezer, 2013 yılında  İstanbul'da ölmüştür.

 Türkiye Büyük Millet Meclisi - TBMM Atatürk Anıtı 

Anıtta Atatürkçülüğün iki temel ilkesi yorumlanmaktadır: Özgürlük ve Bağımsızlık.

Anıtta bu iki ilke sembolize edilirken, klasik geleneklere bağımlı kalınmış, Bağımsızlık BAYRAK, Özgürlük ise Atatürk'e özgü akıcılık niteliğini simgeleyen ışık yani MEŞ'ALE ile betimlenmiştir.

Anıt, bütünleştiği TBMM Mimarisine hakim olan yatay ve dikey geometrik görüntüye uygun olarak düzenlenmiştir. Bununla birlikte, çevresine dinamik bir ses katmak amacı ile formlarda diyagonal ve eğik hatlar tercih edilmiştir. Bu hatlarda ayrıca Atatürkçülüğün atılımcı ve azimli karakteri görünmektedir.

Millet Meclisi Vakfı tarafından açılan iki aşamalı yarışma sonucunda heykeltraş Prof. Hüseyin Gezer'in eseri büyük Jüri tarafından birinciliğe layık görülmüştür.

Anıtın kaidesi Mimar İmran Gezer tarafından projelendirilmiş ve Kutlutaş Holding A.Ş. tarafından TBMM'ye ve Atatürk'e armağan olarak yapılmıştır.

 Antalya Ulusal Yükseliş Anıtı 
Bugünkü Cumhuriyet Meydanı'ndaki “Ulusal Yükseliş Anıtı” 1964 yılında açılmıştır. Heykeltıraş Prof. Dr. Hüseyin Gezer tarafından yapılan ve bedeli Antalya halkından toplanan bağışlarla karşılanan bu heykel, anıt heykelciliğine, kaide ile figürler arasında bir bütünlük kurması, kaidenin de anıtın anlatımına katılması yönünden bir yenilik getirmiştir. Altı metre yüksekliğindeki heyekele, 12 ton bronz malzeme kullanılmıştır.

Atatürk Anıtı Yaptırma Derneği Başkanı Muharrem Önal Bey'in Mimar Tarık Akıltopu ile Anıt için açtığı iki aşamalı yarışmaya 28 proje katıldı. Yarışma sonunda, katılanlar arasındaki 5 projenin heykeltıraşları ikinci bir yarışmaya davet edildiler. Sonuçta ise; Prof.Dr. Hüseyin Gezer'in projesi birinci seçildi Bir yandan heykel yapılırken diğer yandan dikileceği yer arandı. Cumhuriyet Meydanı uygun yer olarak saptanınca, kaide projesi uygulamasını Antalyalı Mimar Tarık Akıltopu üstlendi. Kaidedeki granit taşlar, Korkuteli yolu üzerindeki Yenice'den getirilmiştir. Anıtın kaidesi betonarme kabuk olup, içi boştur. Bronz heykelin ağırlığını 4 adet betonarme kolon taşımaktadır. Kaidedeki dik yüzeylere İstiklal Savaşı'nın çeşitli evrelerinin adı yazılmaya çalışılmış, ancak tamamlanamamıştır.

Antalya Ulusal Yükseliş Anıtı'nın vermek istediği mesaj şöyledir: Yerden birden bire yükseliveren kaidenin en uç noktasında yer alan figürler, kurtuluşu, birlik ve beraberliğimizi, yüce Atatürk'ün önderliğinde, bir dizi zaferle kurulan modern Türk Devletini temsil eder. Anıt kaidesinde yer alan tarihler 19 Mayıs 1919'dan başlayarak yeni Türkiye Devletinin kuruluş sürecini başlatan zaferler, devletin kuruluşunda atılan adımlar, yeni Türk Devletine modern kimliğini veren devrimler zeminden başlayarak hızla yükselen anıtın basamaklarını meydana getirir. Ayrıca altta bulunan, üzerinde çeşitli olayların ve inkılap tarihlerinin yer aldığı basamaklar Hürriyet için verilen çabayı; üstte Atatürk'ün bindiği şahlanan "gemsiz" at bağımsız yükselmeyi simgeler. Atatürk'ün yanında yer alan kız-erkek figürleri gençliğin ülkenin bekçiliğini ve onlara verilen güven anlamını taşır. Türkiye'nin en anlamlı anıtlarından biridir.

 En önemli Atatürk anıtlarının listesi 
Eser AdıTarihEser YeriNuh Naci'nin Büstü1949(O Tarihteki) İstanbul Aksaray Kayseri Öğrenci YurduKaramanoğlu Mehmet Bey Büstü1951KaramanKore Gazileri Anıtı Rölyefleri1954İskenderunÇocuk ve Ana Kompozisyonu1957Hacettepe Üniversitesi (Ana ve Çocuk Sağlığı Merkezi)Atatürk Anıtı1959Karabük Demir Çelik FabrikasıAtatürk Anıtı1961Geyve / SakaryaAtatürk Anıtı - Akhisar1962AkhisarAtatürk Anıtı - Balıkesir1963BalıkesirUlusal Yükseliş Anıtı1964AntalyaAtatürk Anıtı - Ayvalık1964AyvalıkGazi Ahmet Muhtar Paşa Büstü1964KarsOrdu - Atatürk Anıtı1964OrduTunceli - Atatürk Anıtı1965TunceliAtlı Atatürk Anıtı1966PolatlıYahya Kemal Anıtı1969Yıldız Barbaros ParkıDumlupınar Savaş Alanı "Büyük Saldırı" Rölyefi1969DumlupınarBayraklaşan Atatürk Anıtı1970Hacettepe ÜniversitesiAtatürk Başı1972Paris - Türk Büyük ElçiliğiDostluk Simgesel Kompozisyon1972Lizbon - Türk Büyük Elçiliği ÖnüAtatürk Anıtı1973SilivriKaracaoğlan Heykeli1973MutAtlı Atatürk Anıtı (Mim. İmran Gezer ile Birlikte)1976İstanbul AvcılarAtatürk'ün Bitlis'e Gelişrini Temsil Eden
Büyük Kabartma ve Çeşme Kompozisyonu (Mim. İmran Gezer ile)1980Bitlis ParkıTBMM Özgürlük ve Bağımsızlık Anıt Kompozisyonu (Mim. İmran Gezer ile)1981TBMM ÖnüPolis Şehitleri Anıtı1982Ankara İçişleri Bakanlığı YanıAtatürk Gül ve Halı Anıt Kompozisyonu (Mim. İmran Gezer ile)1983IspartaÇocuk ve Ana Kompozisyonu + Kurtuluş Savaşı'nda Türk Kadını Rölyefi1983Gebze / Çolakoğlu Kız Meslek LisesiKadın Hakları Anıtı1984Önceleri Kadıköy Söğütlüçeşme, sonradan İçerenköyKurmay Yüzbaşı Mustafa Kemal Heykeli1985Harp Akademileri Kampüsü İstanbulFaith Sultan Mehmet Anıtı (Mimar İmran Gezer ile Birlikte)1987Fatih - Saraçhane ParkıAtatürk Anıt Kompozisyonu (Mimar İmran Gezer ile Birlikte)1988Karadeniz EreğliAtatürk Anıtı (Mimar İmran Gezer ile Birlikte)1988Gaziosmanpaşa, KüçükköyAtatürk Büstü (19 Mayıs 1919 Arifesindeki Kıyafetiyle)1991Atatürk Müzesi - İstanbulSilifke'nin Yoğurdu - Genç Kız Figürü1992SilifkeAtatürk Anıtı1994SilifkeAdnan Saygun Heykeli1994Ankara Devlet KonservatuvarıAtatürk AnıtıBilkent ÜniversitesiAtatürk AnıtıMersin ÜniversitesiAdana Atatürk ve 5 Ocak AnıtıAdanaAtatürk Başıİstanbul Belediye Sarayı GirişiAtatürk Başıİzmir Fuar Girişi

 Eserleri 
küçükresim|Yahya Kemal Heykeli
Başlıca eserleri şunlardır: 
 Türbanlı Kadın
 Çıplak Kadın
 Çocuk ve Ana
 Efe'nin Aşkı
 Köprülü Mehmet Paşa büstü
 Atlılar
 Yahya Kemal Başı
 Yahya Kemal Heykeli (1968) (Beşiktaş Yahya Kemal Parkı'nda)
 Atatürk Başı büstü (Kanberra'daki Atatürk Anıtı'nda sergilenmektedir)
 Geyve, Karabük, Akhisar, Balıkesir, Antalya, Polatlı, Atatürk anıtları
 Mut Karacaoğlan Heykeli
 Polis Şehitleri Anıtı (Ankara)
 50. Yıl Atatürk büstleri (Yarışma 2 birincilik ödülü)
 Bilkent Üniversitesi girişinde yer alan meşale tutan Atatürk büstü

 Müzelerdeki Bazı Eserleri 
Eser AdıTarihEser YeriTürbanlı Kadın1945İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiNü1948İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiEfe'nin Aşkı1951İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiKöprülü Mehmet Paşa Büstü1953İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiAtlılar1966İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiYahya Kemal Başı1969İstanbul Devlet Resim ve Heykel MüzesiYatan Kadın ve Hasta Çocuk1983Ankara Devlet Resim ve Heykel MüzesiÇocuk Özlemi1984Ankara Devlet Resim ve Heykel MüzesiÇocuğun Değeri1984Ankara Devlet Resim ve Heykel MüzesiAdnan Saygun BaşıMSÜ Devlet Konservatuvarıİbrahim Çallı Heykeli1994Ankara Devlet Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiKalpaklı Mareşal Atatürk Büstü2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Büstü2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAyakta Atatürk2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAdnan Saygun Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiPelerinli Atatürk2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiErkek Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiHüseyin Gezer Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiBülent Ecevit Büstü2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiYahya Kemal Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAnne ve Çocuk Figürü2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiYatan Kadın2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiYatan At2020İstanbul Resim ve Heykel Müzesiİkili Figür2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Başı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiKadın Figürü2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiFatih Anıtı2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiTayını Emziren At2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiFatih Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAnıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiFatih Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiFatih Anıt Maketi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiFatih Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiYatan At2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAnıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiBülent Ecevit Büstü2020İstanbul Resim ve Heykel Müzesiİkili Figür2020İstanbul Resim ve Heykel MüzesiAtatürk Anıt Eskizi2020İstanbul Resim ve Heykel Müzesi

 Resim galerisi 

 Katıldığı Yarışmalar ve Aldığı Ödüller 
1951   Anıtkabir Heykelleri Yarışması – Hürriyet Kulesi Rölyefi'ne Katılım. 2.'lik Ödülü

1963   Antalya Anıtı Yarışması (2 Aşamalı) – 1.'lik Ödülü

1965   Ankara Fen Fakültesi Atatürk Anıt Yarışması 2.'lik ve 3.'lük ödülleri, Mansiyon

1966   Dumlupınar Anıtı 3. ‘lük Ödülü

1973   Kültür Bakanlığı'nca açılan 2 Atatürk Büstü Yarışması, Her ikisinde de 1.'lik Ödülü

1975   Türkiye Büyük Millet Meclisi Anıtı (2 Aşamalı Yarışması) Yüksek Mimar İmran Gezer ile birlikte 1.'lik Ödülü

1988   İstanbul Duatepe'ye Yapılacak Fatih Anıtı Yarışması (İstanbul Belediyesi) 1.'lik Ödülü

 Kaynakça 

Kategori:1920 doğumlular
Kategori:Mut doğumlular
Kategori:2013'te ölenler
Kategori:Türk heykeltıraşlar
Kategori:Sedat Simavi Ödülü sahipleri
Kategori:Karacaahmet Mezarlığı'na defnedilenler
Kategori:Türk profesörler
Kategori:20. yüzyıl heykeltıraşları
Kategori:21. yüzyıl heykeltıraşları
Kategori:İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisinde öğrenim görenler
Kategori:Académie Julian'da öğrenim görenler
Kategori:Türk öğretmenler