Sosyalist Enternasyonal

Sosyalist Enternasyonal, çoğunlukla sosyal demokrat siyasi partilerden ve emek örgütlerinden oluşan, demokratik sosyalizmi kurmayı amaçlayan siyasi partilerin uluslararası siyasi örgütüdür. 3 Haziran 1951 tarihinde kurulan örgüt, Emek ve Sosyalist Enternasyonal'in halefi olarak kuruldu.

Örgütün şu anda 100'den fazla ülkeden 132 üye parti ve örgütü bulunmaktadır. Üyeleri, Avrupa'nın çoğu da dâhil olmak üzere birçok ülkede hükûmet kurdu. 2013 yılında Sosyalist Enternasyonal içinde yaşanan bir bölünme İlerici İttifak'ın kurulmasına yol açtı. Organizasyona Türkiye'den Cumhuriyet Halk Partisi üyedir.

Sosyalist EnternasyonaI'in mevcut genel sekreteri Gana'dan Benedicta Lasi, mevcut başkanı İspanya başbakanı Pedro Sánchez'dir ve bunların hepsi, Kasım 2022'de İspanya'nın Madrid kentinde düzenlenen son kongrede seçildi.

 Tarih 
Sosyalist eğilimdeki çeşitli işçi sınıfı partileri II. Dünya Savaşı'ndan hemen sonra uluslararası bir federasyon içinde yeniden örgütlenme girişimlerini başlattılar. 1946'da İngiltere'de toplanan uluslararası konferansta bir haberleşme ve irtibat bürosu kuruldu. Bu büro ertesi yıl daha temsili nitelikte bir danışma organına dönüştürülerek Uluslararası Sosyalist Konferans Komitesi (COMISCO) adını aldı. Bu komite 1951'de Enternasyonal'i yeniden kurmaya karar verdi. Sosyalist Enternasyonal'in kuruluşu Temmuz 1951'de Frankfurt'ta düzenlenen kongrede gerçekleşti.

 Organizasyon 
Merkezi Londra'da bulunan örgütün tüzüğüne göre, örgüt içindeki her partinin, üye sayısı ne olursa olsun bir oyu vardır ve kararlar oybirliğiyle alınır. En yüksek organ olan kongre her yıl toplanarak örgütün ilkelerini ve üyelik koşullarını belirler. Bütün üye partilerin temsilcilerinden oluşan daha alt düzeydeki konsey ise gene her yıl toplanır ve örgütün güncel siyasi konulardaki tutumunu saptar, başkan ile sekreteri seçer, ayrıca üyelik ödentilerini belirler. On iki ülkenin temsilcilerinden oluşan ve gerektiğinde toplanan büro ise sekreterliğin çalışmalarını denetler. Örgüte günümüzde faal durumda olan 120'yi aşkın parti üyedir.

Başkanlar, onursal başkan ve genel sekreterler
#İsimPortreÜlkeGörev başlangıcıGörev sonuGörev süresi1Morgan Phillips (1902–1963)Birleşik Krallık195119576 yıl2Alsing Andersen (1893–1962)74x74pxDanimarka195719625 yıl3Erich Ollenhauer (1901–1963)92x92pxBatı Almanya19634Bruno Pittermann (1905–1983)89x89pxAvusturya1964197612 yıl5Willy Brandt (1913-1992)91x91pxBatı Almanya1976199216 yıl6Pierre Mauroy (1928–2013)88x88pxFransa17 Eylül 199210 Kasım 19997António Guterres (1949)97x97pxPortekiz10 Kasım 199915 Temmuz 20058Yorgo Papandreu (1952)83x83pxYunanistan30 Ocak 200625 Kasım 20229Pedro Sánchez(1972)83x83pxİspanya25 Kasım 2022Görevde
Onursal başkanlar
Günümüzdeki Onursal başkanlar:
Pierre Mauroy, eski SI başkanı
Mustapha Ben Jafar, Tunus
Leonel Brizola, Brezilya
Rubén Berríos, Puerto Rico
Philippe Busquin, Belçika
Cuauhtémoc Cárdenas, Meksika
Mohamed El Yazghi, Fas
Alan García, Peru
Anita Gradin, İsveç
Elazar Granot, İsrail
Tarja Halonen, Finlandiya
Mahamadou Issoufou, Nijer
Anker Jørgensen, Danimarka
Lionel Jospin, Fransa
Neil Kinnock, Birleşik Krallık
Horacio Serpa, Kolombia
Enrique Silva Cimma, Şili
Mário Soares, Portekiz
Hans-Jochen Vogel, Almanya

Genel Sekreterler
Julius Braunthal, Avusturya (1951–1956)
Bjarne Braatoy, Norveç (1956–1957)
Albert Carthy, Birleşik Krallık (1957–1969)
Hans Janitschek, Avusturya (1969–1976)
Bernt Carlsson, İsveç (1976–1983)
Pentti Väänänen, Finlandiya (1983–1989)
Luis Ayala, Şili (1989–2022)
Benedicta Lasi, Gana (2022-present)

 Zirveler 

 I  Frankfurt 1951
 II  Milano 1952
 III  Stockholm 1953
 IV  Londra 1955
 V  Viyana 1957

 VI  Hamburg 1959
 VII  Roma 1961
 VIII  Amsterdam 1963
 IX  Brüksel  1964
 X  Stockholm 1966

 XI  Eastbourne 1969
 XII  Viyana 1972
 XIII  Cenevre 1976
 XIV  Vancouver 1978
 XV  Madrid 1980

 XVI  Albufeira 1983
 XVII  Lima 1986
 XVIII  Stockholm 1989
 XIX  Berlin 1992
 XX  New York 1996

 XXI  Paris 1999
 XXII  São Paulo 2003
 XXIII  Atina 2008
 XXIV  Cape Town 2012
 XXV  Cartagena 2017
XXVI  Madrid 2022

 Üyeler 

Tam üye partilerÜlkeİsimKısaltma   Arnavutluk Sosyalist Partisi  PS    Sosyalist Güçler Cephesi FFS    Sosyal Demokrat Parti PS    Angola Halk Kurtuluş Hareketi  MPLA    Radikal Halk Birliği UCR    Sosyalist Parti  PS    Ermeni Devrimci Federasyonu  ARF    Avusturya Sosyal Demokrat Partisi  SPÖ    Belarus Sosyal Demokrat Partisi BSDP    Sosyalist Parti PS    Farklı Sosyalist Parti SP.a    Sosyal Demokrat Parti PSD    Bosna-Hersek Sosyal Demokrat Partisi  SDP BiH    Demokrat İşçi Partisi PDT    Bulgar Sosyal Demokrat Partisi PBSD    Bulgar Sosyalist Partisi  BSP    Sosyal Demokrat Cephe SDF    Yeni Demokrat Parti NDP/NPD    Cape Verde Bağımsızlığı için Afrika Partisi PAICV    Demokrasi Partisi PPD    Sosyal Demokrat Radikal Parti PRSD    Şili Sosyalist Partisi PS    Kolombiya Liberal Partisi  PLC   Ulusal Kurtuluş Partisi PLN   Hırvatistan Sosyal Demokrat Partisi  SDP   Partido MAN MAN    Sosyal Demokrasi Hareketi EDEK    Çek Sosyal Demokrat Partisi  ČSSD    Sosyal Demokratlar  SD    Dominik Devrimci Partisi PRD    Demokratik Sol PID    Mısır Sosyal Demokrat Partisi ESDP   Sosyal Demokrasi Yakınlaşması CPDS    Finlandiya Sosyal Demokrat Partisi  SDP    Sosyalist Parti  PS    Almanya Sosyal Demokrat Partisi  SPD    Ulusal Demokrat Kongre NDC    Panhelenik Sosyalist Hareket  PASOK   Umut Ulusal Birlik UNE    Gine Halkı Canlanışı RPG    Haiti Sosyal Demokratlar Kaynaşması PFSDH    Macar Sosyalist Parti MSzP    Macar Sosyal Demokrat Partisi MSzDP    Hindistan Ulusal Kongresi  INC   Sosyal Demokrat İttifakı S   Kürdistan Yurtseverler Birliği  PUK    İşçi Partisi     Kürdistan Demokrat Partisi  KDP   Meretz   İsrail İşçi Partisi     İtalyan Sosyalist Partisi PSI    Halkın Ulusal Partisi PNP   Sosyal Demokrat Parti  SDP    Ulusal Sosyal Demokrat Parti OSDP    Cumhuriyetçi Türk Partisi  CTP    İlerici Sosyalist Parti PSP    Litvanya Sosyal Demokrat Partisi  LSDP    Lüksemburg Sosyalist İşçi Partisi  LSAP/POSL    Demokratik Eylem Partisi  DAP    Mali'de Demokrasi için İttifak ADEMA-PASJ    Mali Canlanışı RPM    Demokratik Güçler Canlanışı RFD    İşçi Partisi PT    Mauritius Militan Hareketi MMM    Kurumsal Devrimci Parti  PRI    Demokratik Devrim Partisi  PRD    Moldova Demokrat Partisi  PDM    Moğol Halk Partisi  MPP    Moğol Sosyal Demokrat Partisi   Karadağ Sosyalistleri Demokratik Partisi  DPS    Karadağ Sosyal Demokrat Partisi SDP    Halk Güçleri Sosyalist Birliği USFP    Frelimo Partisi  FRELIMO    Güney Batı Afrika Halk Örgütü SWAPO    Nepal Kongresi   Sandinista Ulusal Kurtuluş Cephesi  FSLN    Demokrasi ve Sosyalizm için Nijer Partisi PNDS    Pakistan Halk Partisi  PPP    El Fetih     Demokratik Devrimci Parti PRD    Demokratik İlerleme Partisi PDP    Amerikan Devrimci Halk İttifakı APRA    Demokratik Sol İttifak SLD    Sosyalist Parti  PS    Porto Riko Bağımsızlık Partisi  PIP    Sosyal Demokrat Parti  PSD    Doğru Rusya  SR    Sosyalistler ve Demokratlar Partisi PSD    Senegal Sosyalist Partisi PS    Demokrat Parti  DS    Yön - Sosyal Demokrasi  SMER-SD    Afrika Ulusal Kongresi  ANC    İspanyol Sosyalist İşçi Partisi  PSOE    İsveç Sosyal Demokrat Partisi  SAP    İsviçre Sosyal Demokrat Partisi  SP/PS    Chama cha Mapinduzi CCM    Emek ve Özgürlükler Demokratik Forumu FDTL    Cumhuriyet Halk Partisi  CHP    Sosyal Demokrat ve İşçi Partisi  SDLP    Amerika Demokrat Sosyalistleri DSA    Yeni Alan PNE    Uruguay Sosyalist Partisi PSUA    Yeni Dönem UNT    Demokratik Eylem AD     Sosyalizm Hareketi MAS     Halk İradesi VP   Yemen Sosyalist Partisi  YSP   Demokratik Değişim Hareketi - Tsvangirai MDC 

Danışma partileriÜlkeİsimKısaltma   Ulusal Kurtuluş Cephesi  FLN    Azerbaycan Sosyal Demokrat Partisi  ASDP    Antigua İşçi Partisi ALP    Gabon İlerleme Partisi PGP    Birleşik Demokrat Parti UDP    Gürcistan'ın Gelişimi için Sosyal Demokratlar SDD    Gine ve Cape Verde'nin Bağımsızlığı için Afrika Partisi PAIGC   İran Kürdistan Demokrat Partisi  PDKI    Sosyal Demokrat Parti "Uyum" SDPS   Tüm İlerlemeciler Kongresi APC   Toplumcu Demokrasi Partisi  TDP    Filistin Ulusal Girişimi PNI    Demokratik Birlik Partisi  PYD    São Tomé ve Príncipe Kurtuluş Hareketi/Sosyal Demokrat Parti MLSTP/PSD    Halkların Birleşik Demokratik Hareketi PUDEMO    Doğu Timor'un Bağımsızlığı için Devrimci Cephe FReTiLIn    Halkların Demokratik Partisi  HDP   Ukrayna Sosyal Demokrat Partisi SDPU    Yeni Devir  UNT    Yurtsever Cephe  PF 

Gözlemci partilerÜlkeİsimKısaltma   Orta Afrika Halk Kurtuluş Hareketi MLPC    Demokrasi ve Yenileme için Ulusal Birlik UNDR    Demokrasi ve Sosyal Gelişim için Birlik UDPS    Birleşik Lumumbçu Parti PALU    Sosyal Demokrat Parti  SDE    Halkın Mücadele Örgütü OPL    İran Kürdistan Komala Partisi  KPIK    Kürdistan Komala Partisi KPK    Kenya İşçi Partisi   Lesotho Demokrasi Kongresi LCD    İşçi Partisi  DNA    Polisario Cephesi  POLISARIO    Svaziland Demokrat Partisi SWADEPA    İşçi Partisi  

Eski üye partilerÜlkeİsimKısaltma   Arnavutluk Sosyal Demokrat Partisi  PSD    Yeni Demokrasi ND    Halkçı Sosyalist Parti PSP    Barbados İşçi Partisi BLP    İlerici Güçler Demokrat Birliği  UDFP    Botsvana Ulusal Cephesi BNF    Demokrasi ve İlerleme Partisi/Sosyalist Parti PDP/PS    Burundi Demokrasi Cephesi  FRODEBU    Bağımsız Sosyal Demokratlar İttifakı  SNSD    Avrupa Solu BEL   Demokrasi ve Sosyal İlerleme Hareketi  MDPS    Fildişi Halk Cephesi FPI    Alternatif Demokratik Kutup PDA    M-l9 Demokratik İttifak     Dominika İşçi Partisi   Ulusal Demokrat Parti  NDP    Demokrat Parti  PD    Fiji İşçi Partisi FLP    İleri   Gürcistan Vatandaşlar Birliği CUG    Sosyal Demokrat Yakınlaşma  CSD    Janata Dal   Sol Demokratik Parti PDS    Solun Demokratları DS    İtalyan Sosyalist Partisi  PSI    İtalyan Demokratik Sosyalist Partisi PSDI    Demokratik Sosyalist Parti Minsha-tō    Ürdün Demokratik Sol Parti  JDPL    Ulusal Birlik Partisi  VITM    Ata Meken Sosyalist Parti   Letonya Sosyal Demokrat İşçi Partisi LSDSP    İşçi Partisi  PL    Moldova Sosyal Demokrat Parti PSDM   Makedonya Sosyal Demokrat Birliği  SDSM    Demokratlar Kongresi CoD    İşçi Partisi  PvdA    Yeni Zelanda İşçi Partisi  NZLP    Vietnam Sosyalist Partisi   Akbayan Vatandaş Eylem Partisi AKBAYAN   Filipinler Demokratik Sosyalist Partisi PDSP    Ülke Dayanışması Partisi PPS    Devrimci Febrerista Partisi PRF    İşçi Birliği UP    Polonya Cumhuriyeti Sosyal Demokrasi SdRP    Demokrat Parti PD    Rusya Sosyal Demokrat Partisi SDPR    Saint Kitts ve Nevis İşçi Partisi SKNLP    Saint Lucia İşçi Partisi SLP    İlerici İşçi Partisi   Saint Vincent İşçi Partisi SVGLP   Birlik İşçi Partisi ULP    Sosyal Demokrat Parti SDP    Demokratik Sol Parti SDĽ    Slovakya Sosyal Demokrat Partisi SDSS    Sloven Demokrat Partisi  SDS    Sosyal Demokratlar  SD    Anayasal Demokrat Yürüyüş RCD    Popüler Birlik Hareketi MUP   Sosyal Demokrasi Partisi  SODEP    Sosyal Demokrat Halkçı Parti  SHP     Demokratik Sol Parti  DSP    Demokratik Halk Partisi  DEHAP    Ukrayna Sosyalist Partisi SPU    Sosyal Demokratlar, ABD SDUSA    Halk Hükümeti Partisi PGP 

 Dış bağlantılar 


 Kaynakça