Sünik

Sünik veya Syunik (Ermenice: Սյունիք Siunik), Azerbaycan, Nahçıvan ve İran ile sınırı olan Ermenistan'ın güneyinde yer alan bölgedir.

Bölgenin merkezi Kapan şehridir.

Tarihçe

Sünik, tarih boyunca Ermenistan'ın güneyinde stratejik ve kültürel bir merkez olarak ön plana çıkmıştır. Antik dönemde Urartu Krallığı ve Ermeni Krallığı dönemlerinde idari bir bölge olarak önem kazandı. Ermeni Krallığı'nın önemli bir eyaleti olan Sünik, Bagratuni Krallığı döneminde yarı bağımsız bir prenslik olarak gelişmiş; Orta Çağ'da Syunik Krallığı adıyla bağımsız bir prenslik haline gelmiştir.Ter-Ghevondyan, Aram N. The Arab Emirates in Bagratid Armenia, Yerevan State University Press, 1976, s. 214-218. Bölge, Tatev Manastırı ve Noravank Manastırı gibi önemli eğitim ve dini merkezlere ev sahipliği yapmıştır.Redgate, Anne Elizabeth. The Armenians, Blackwell Publishers, 2000, s. 140-142. 10. ve 12. yüzyıllarda Selçuklu Türklerinin akınlarına maruz kalan Sünik, bu süreçte kısmen nüfus kaybetmiş; siyasi yapısında önemli değişiklikler olmuştur. Yine de dağlık yapısı sayesinde kültürel varlığını korumuştur.Suny, Ronald Grigor. Looking Toward Ararat: Armenia in Modern History, Indiana University Press, 1993, s. 27.

Ekonomi
küçükresim|Tatev Manastırı
Sünik bölgesi, Ermenistan'ın en zengin mineral kaynaklarına sahip alanlarından biridir. Özellikle Kapan ve Kajaran madenleri, bakır ve molibden üretimi açısından ülke ekonomisinde kritik bir rol oynar.Grigoryan, Armen. The Mining Industry in Syunik Region: Environmental and Economic Overview, Armenian Journal of Environmental Studies, 2018, Cilt 12, s. 45-51. Bölge halkının önemli bir kısmı ayrıca tarım ve hayvancılıkla uğraşır; yüksek dağ köylerinde patates, arpa ve meyve üretimi yaygındır. Sünik'in sanayi üretimi, ülke genelinin yaklaşık %17'sini oluşturur. Bu ekonomik yapı, bölgenin hem yerel halkın geçimi hem de Ermenistan ekonomisi için önemini artırmaktadır.
küçükresim|Noravank Manastırı

 Kültür 
Sünik, dağlık topoğrafyası ve tarihi anıtlarıyla tanınır. Tatev Manastırı (9. yy), Noravank Manastırı (13. yy) ve Zorats Karer arkeolojik alanı bölgenin önemli kültürel miraslarıdır.Stepanyan, Ashot. Historical Monuments of Syunik, Yerevan: Matenadaran Publications, 2010, s. 54-63. Doğa turizmi açısından Zengezur Dağları ve Vorotan Nehri vadisi öne çıkar. Bölgenin merkezi olan Kapan, hem idari hem de ekonomik açıdan Sünik'in ana kentidir.

 Kaynakça 

1.	Orta Çağ Tarihi
Step'annos Orbelean — History of the State of Sisakan (13. yüzyıl, Sünik tarihi)
https://archive.org/details/HistoryOfTheStateOfSisakan
	2.	Tarihî Coğrafya
Hewsen, Robert H. — Armenia: A Historical Atlas (1997) — Sünik haritaları ve tarihi sınırları içerir (Internet Archive kopyası)
https://archive.org/details/ArmeniaHistoricalAtlas
	3.	Ermenistan'ın İdari Yapısı
Armenia: Provinces Overview — Resmî istatistik ve idari bilgiler (Internet Archive)
https://archive.org/details/armenia-provinces-overview
	4.	Kültürel Miras
Monasteries of Armenia — Tatev Manastırı ve Sünik bölgesindeki diğer dini yapılar (Internet Archive taraması)
https://archive.org/details/monasteries-of-armenia
	5.	Ekonomi ve Doğal Kaynaklar
Mining in Armenia: History and Perspectives — Sünik'teki maden işletmeleri üzerine rapor
https://archive.org/details/mining-in-armenia