Çekya millî futbol takımı

Çekya millî futbol takımı, Çekoslovakya'dan ayrılarak yeni bir devlet kuran Çekya'nın millî takımıdır.

Çekoslovakya millî futbol takımı 1934 ve 1962'de FIFA Dünya Kupası'nda final oynamış, 1976'da Avrupa Futbol Şampiyonası'nı kazanmıştır. Takım Çekoslovakya'dan ayrıldıktan sonra ilk maçını 1994 yılında Türkiye millî futbol takımı ile yapmıştır. Çek Cumhuriyeti millî takımı olarak 1996 yılındaki Avrupa Şampiyonası'nda final oynamış, 2004'teki şampiyonada ise yarı finalde elenmiştir.

Tarihçe
1993 yılında Doğu Bloğu'nun dağılmasının ardından Çekoslovakya, Çek Cumhuriyeti ve Slovakya olarak ikiye ayrılınca Çek Cumhuriyeti millî futbol takımı oluşturuldu. Dušan Uhrin yönetimindeki bu takım İngiltere'de düzenlenen 1996 Avrupa Futbol Şampiyonası'nda Almanya, İtalya ve Rusya ile aynı grupta yer aldı. Pavel Nedvěd'li, Karel Poborský'li, Pavel Kuka'lı, Jiří Němec'li ve Miroslav Kadlec'li Çek Cumhuriyeti, grup maçlarına 2-0'lık Almanya yenilgisiyle başlamasına rağmen; İtalya'yı 2-1 yenip, 88. dakikada Šmicer'in golüyle Rusya maçında 3-3'lük beraberliği yakalayan Çek Cumhuriyeti, grubu İtalya ile aynı puanda bitirdi. İtalya'nın +1 averajla önde olmasına rağmen bu turnuvada sıralamayı iki takımın kendi arasında oynadığı maç belirlediğinden ötürü Çek Cumhuriyeti, grup ikincisi olup çeyrek finale yükseldi. Çeyrek finalde Portekiz'i Poborský'nin tek golüyle geçen Çek Cumhuriyeti, yarı finalde Fransa'yı normal süresi ve uzatmaları golsüz tamamlanan maçta, penaltılarla saf dışı bıraktı. Finalde, Almanya karşısında 59. dakikada Patrik Berger'in golüyle öne geçmesine rağmen 73. ve 95. dakikalarda Oliver Bierhoff'un attığı gollerle maçı altın gol uygulaması uyarınca kaybetti.

Çek Cumhuriyeti'nin Avrupa ikincisi olan kadrosu, 1997 FIFA Konfederasyonlar Kupası'nda ise üçüncülüğü elde etti. 1998 FIFA Dünya Kupası elemelerinde başarısız olan takımın teknik direktörü Dušan Uhrin gönderildikten sonra başa geçen Jozef Chovanec döneminde, elemelerde sadece 5 gol yiyerek katıldığı 2000 Avrupa Futbol Şampiyonası'nda Hollandave Fransa karşısında aldığı iki mağlubiyete karşılık sadece Danimarka karşısında kazanınca, grubu 3. sırada tamamlayarak kupadan elendi. Kasım 2001'deki 2002 FIFA Dünya Kupası elemeleri play-off maçında Belçika'ya kaybedilmesi üzerine görevden alınan Chovanec'in yerine göreve başlayan Karel Brückner yönetiminde yeniden yapılanmaya giden Çek Cumhuriyeti, Pavel Nedvěd, Jan Koller, Tomáš Rosický, Milan Baroš, Marek Jankulovski ve Tomáš Galásek gibi isimlerle 2002 ile 2003 yıllarında 19 maç devam eden bir yenilmezlik serisi yakaladı ve bu maçlarda 53 gol kaydetti. Bu seri, 31 Mart 2004'te İrlanda Cumhuriyeti ile oynanan hazırlık maçında bozuldu. 2004 Avrupa Futbol Şampiyonası'nda Hollanda, Almanya ve Letonya'yı yenerek grup lideri olarak çeyrek finale çıktıktan sonra Danimarka'yı 3-0'la geçti. Yarı finalde ise turnuvayı şampiyon olarak bitirecek olan Yunanistan karşısına çıkan Çek Cumhuriyeti, uzatmalara kalan maçın 105+1. dakikasında yediği golle, gümüş gol kuralı uyarınca maçı 1-0 kaybetti.

2006 FIFA Dünya Kupası elemelerinde grubunu ikinci sırada bitiren Çek Cumhuriyeti, play-off maçında Norveç'i eleyerek Dünya Kupası'na katılma hakkı elde etti. İtalya, Gana ve ABD ile aynı grupta yer alan Çek Cumhuriyeti, ABD'yi 3-0 yenmesine rağmen; aldığı 2-0'lık Gana ve İtalya yenilgilerinden ötürü kupadan elendi. Bu kupanın bitmesiyle Pavel Nedvěd, Karel Poborský ve Vratislav Lokvenc millî takım kariyerine nokta koydu.

İsviçre ve Avusturya ortak ortak olarak düzenlediği 2008 Avrupa Futbol Şampiyonası finallerinde İsviçre, Türkiye ve Portekiz'le paylaştığı grupta ev sahibini 1-0 yenip Portekiz'e 3-1 yenildikten sonra Türkiye ile oynayacağı maçta kazanan gruptan çıkıp çeyrek finali görecek olmasına rağmen beraberlik durumunda averaja bakılmayıp UEFA'nın koyduğu kurallara göre penaltılara gidilecekti. Çek Cumhuriyeti, Türkiye karşısında Koller ve Plašil'in golleriyle 62. dakikada skoru 2-0'a getirse de, Arda'nın 75. dakikada farkı bire indirmesi ve Nihat Kahveci'nin son üç dakikada iki gol kaydetmesiyle maçı 3-2 kaybetti. Bu sonuç üzerine, 7 yıldan uzun bir süredir takımı çalıştıran Brückner görevinden istifa etti ve sonradan yerine Petr Rada getirildi.

2010 Dünya Kupası elemelerinde Slovakya, Slovenya, Kuzey İrlanda, Polonya ve San Marino ile aynı gruba düşen Çek Cumhuriyeti, Slovakya'nın birinci bitirdiği grupta, ikinci sırayı alan Slovenya'nın gerisinde kalarak üçüncü oldu ve elemeleri geçemedi. İlk maçlardaki istikrarsız performanstan dolayı, iç sahadaki 2-1'lik Slovakya mağlubiyetinin ardından, federasyon tarafından teknik direktör Petr Rada'nın görevine son verilirken 6 futbolcu da cezalandırıldı. Bunun üzerine takımın başına geçici bir süreyle Ivan Hašek getirildi. Ekim 2009'da elemeleri geçme ihtimalinin ortadan kalkmasıyla görevinden istifa eden Ivan Hašek'in yerine Michal Bílek getirildi.

2012 Avrupa Futbol Şampiyonası elemelerinde İspanya'nın 8'de 8 yaparak 24 puanla ilk sırayı aldığı grupta 14 puan toplayarak İskoçya'nın 1 adım önünde yer alarak finallere katılma hakkı elde etti. Yunanistan, Rusya ve ev sahibi Polonya ile paylaştığı grupta 4-1'lik Rusya mağlubiyeti alan Çek Cumhuriyeti, Yunanistan'ı 2-1 mağlup edip ev sahibi Polonya karşısında Jiráček'in golüyle 1-0'lık galibiyet elde etti. Böylelikle, A Grubu'nda lider olarak çeyrek finale yükselen Çek Cumhuriyeti, Avrupa Şampiyonaları tarihinde ilk kez eksi gol averajıyla grup birincisi olan takım oldu. Ancak, çeyrek finalde Portekiz, Cristiano Ronaldo'nun golüyle Çek Cumhuriyeti'ni turnuva dışına itti.

2014 Dünya Kupası elemelerinde İtalya, Bulgaristan, Ermenistan, Danimarka ve Malta ile yer aldığı grubu 10 maçta 4 galibiyet, 3 beraberlik ve 3 yenilgiyle 15 puan toplayıp üçüncü sırada bitiren Çek Cumhuriyeti, 22 puanlı İtalya'nın birinci, 16 puanlı Danimarka'nın da ikinci olduğu grubu 3. sırada tamamlayarak elemeleri geçemedi. Çeklerin 10 Eylül 2013 günü İtalya'ya 2-1 kaybettikleri maçın ardından teknik direktör Michal Bilek görevinden ayrıldı ve takımı son iki maçta Josef Pešice yönetti.

Kasım 2013'te takımın başına daha önce 2010 ile 2013 yılları arasında dört kez üst üste "Çekya'da Yılın Teknik Direktörü" seçilen Pavel Vrba getirildi.

2016 Avrupa Futbol Şampiyonası elemelerinde Hollanda, Türkiye, İzlanda, Letonya ve Kazakistan ile aynı grupta mücadele eden Çek Cumhuriyeti, grubu birinci sırada tamamlayarak 2016 Avrupa Futbol Şampiyonası'na katılma hakkı elde etti.

Turnuva tarihi
 Şampiyon   İkincilik   Üçüncülük   Dördüncülük    Yükseldi   Aynı ligde kaldı   Düştü   Finaller ev sahibi

 FIFA Dünya Kupası tarihi 
 FIFA Dünya Kupası FIFA Dünya Kupası elemeleri YılTurDerece olarak  olarak 1930 Katılmadı  -Katılmadı 1934Final2.430196  1934110021 1938Çeyrek final5311153  1938211071 1950 Katılmadı 1950Katılmadı 1954Grup aşaması14200207 1954431051 1958Grup aşaması9411296 1958430193 1962Final2.631277  19625401207 1966 Elemeleri geçemedi   19666312124 1970Grup aşaması15300327  19707511167 1974 Elemeleri geçemedi  1974421193 1978  1978420246 1982Grup aşaması19302124  19828422156 1986 Elemeleri geçemedi   198683231112 1990Çeyrek final65302105  19908521133 1994 Elemeleri geçemedi  199410451219 olarak   olarak 1998Elemeleri geçemedi 199810514166  2002Play-off'ta elendi 2002126242010 2006Grup aşaması20.310234 20061411033712 2010 Elemeleri geçemedi 201010442176 2014 201410433139 2018  2018104331710 2022 Play-off'ta elendi 202294231410 2026 Play-off'ta 20268512188 2030 Belli değil 2030Belli değil 2034 2034Toplamİkinci (2 kez)9/2233125164749 Toplam154833239296134

 Avrupa Futbol Şampiyonası tarihi 
 Avrupa Futbol Şampiyonası Avrupa Futbol Şampiyonası elemeleri YılTurDerece olarak  olarak 19603.lük maçı3.210123 19606411165 1964Elemeleri Geçemedi 1964201123 1968 1968631284 1972 19726411114 1976Şampiyon1.211053 19768521197 19803.lük maçı3.412154 19806501174 1984Elemeleri Geçemedi 19848341157 1988 1988623175 1992 19928503129 olarak   olarak 1996 Final2.622278 199610631216  2000 Grup aşaması10.310233 2000101000265 2004 Yarı final3.5401105 20048710235  2008 Grup aşaması11.310246 200812921275  2012 Çeyrek final6.420246 201210613158 2016 Grup aşaması21.301225 2016107121914 2020 Çeyrek final6.521264 202085031311 2024 Grup aşaması22.301235 20248431126  2028 Belli değil 2028Belli değil  2032 2032ToplamŞampiyon (1 kez)11/1740158175152 Toplam132852423263108

 UEFA Uluslar Ligi tarihi 
UEFA Uluslar Ligi Sezon Lig    2018-19B142024420.2020-21B264029519.2022-23A2611451314.2024-25B163219820.2026-27ABD000000BDBDToplam 22  10  3  9  27  30 14.

FIFA Konfederasyonlar Kupası
FIFA Konfederasyonlar KupasıYılTurDereceOGBYAGYG 1992Elemeleri geçemedi 1995 1997Üçüncülük3.5212107 1999 Elemeleri geçemedi  2001 2003 2005 2009 2013 2017ToplamÜçüncü (1 kez)1/105212107

Teknik direktörler listesi
 Dušan Uhrin (1994-1997)
 Jozef Chovanec (1998-2001)
 Karel Brückner (2001-2008)
 Petr Rada (2008-2009)
 František Straka (2009)
 Ivan Hašek (2009)
 Michal Bílek (2009-2013)
 Josef Pešice (2013)
 Pavel Vrba (2014-2016)
 Karel Jarolím (2016–2018)
 Jaroslav Šilhavý (2018–2023)
 Ivan Hašek (2024–ɡünümüz)

 Takım Kadrosu 
Aşağıdaki oyuncular 2024 Avrupa Futbol Şampiyonası için çağrıldı.

 Futbolcu istatistikleri 
 En çok maça çıkan oyuncular 
küçükresim|upright=0.82|Petr Čech, 124 kez forma giyerek Çek Cumhuriyeti tarihinin en çok forma giyen oyuncusu
SıraİsimMaçGolOynadığı Yıllar1 Petr Čech                     124 02 Karel Poborský                118 81994–20063 Tomáš Rosický                 105232000–20164 Jaroslav Plašil               103 72004–20165 Milan Baroš                    93412001–20126 Jan Koller         91551999–2009Pavel Nedvěd       91181994–20068 Vladimír Šmicer    81271993–2005Tomáš Souček 811510Marek Jankulovski  78112000–2009Tomáš Ujfaluši     78 22001–2009

 En fazla gol atanlar 
küçükresim|upright=0.82|Jan Koller, 55 golle Çek Cumhuriyeti tarihinin en golcü futbolcusu

SıraİsimGolMaçOrtalamaOynadığı Yıllar1 Jan Koller         55 91  1999–20092 Milan Baroš        41 93  2001–20123 Vladimír Šmicer    27 81  1993–20054Patrik Schick 24 46  5 Tomáš Rosický      23105 2000–20166 Pavel Kuka         22 63  1994–20017 Patrik Berger        18 44  1994–2001Pavel Nedvěd         18 91  1994–20069 Tomáš Souček 15 81  10Vratislav Lokvenc  14 74  1995–2006

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

RSSSF archive of results 1994-
RSSSF archive of results 1903,1906–08,1939
RSSSF archive of most capped players and highest goalscorers


Kategori:1994'te Çekya'da kurulan oluşumlar