Ağa Han Mimarlık Ödülü

Ağa Han Mimarlık Ödülü, 1977 yılından beri her üç yılda bir, İslam kültürünü başarıyla yorumlayan çağdaş tasarım, sosyal konut, toplumsal gelişim, restorasyon, yeniden kullanım ve bölgesel koruma projelerini kapsayan mimarlık ürünleri Ağa Han Geliştirme Ağı () tarafından Ağa Han Mimarlık Ödülleri ile ödüllendirmektedir. 1977'den beri 8 dönem geçiren mimarlık ödülleri, dünyanın farklı bölgelerinde bulunan 7.000'den fazla yapı projesini içeren bir belgeliğe sahiptir.

Şimdiye kadar yüzden fazla proje ödüllendirilmiştir. 11. döneminde (2008-2010 dönemi) olan ödül toplamı 500.000$'dır.

Ödüller
Her üç yılda bir, jüri tarafından seçilen projelere toplam 1 milyon ABD dolarına kadar"Aga Khan Award for Architecture ." ArchitectureWeek 9 January 2002. ödül veriliyor. 1977 yılından bu yana dünya genelinde 7500'den fazla yapı projesine ait dokümantasyon oluşturulmuş olup, bunların 100'den fazlası ödül almıştır.

 İlk (1978–1980) 
1980 ödül töreni Pakistan'ın Lahor kentindeki Şalimar Bahçeleri'nde gerçekleşti. Bu dönem içerisinde, Müslüman dünyasında mimarlığa ömür boyu bağlılığı nedeniyle Başkanlık Ödülü Mısırlı Hasan Fethi'ye verildi. Ünlü mimar Muzharul İslam, ilk Ağa Han Mimarlık Ödülü'nün ana jürisinde yer aldı.

Ödül alanlar:
Köy Geliştirme Programı, Cakarta, Endonezya
Pondok Pesantren Pabelan, Orta Java, Endonezya
Ertegün Evi, Bodrum, Türkiye
Türk Tarih Kurumu Kütüphanesi ve Konferans Merkezi, Ankara, Türkiye
Babür Sheraton Oteli, Agra, Hindistan 
Sidi Bu Said Koruma Alanı, Tunus, Tunus
Rüstem Paşa Kervansarayı restorasyonu, Edirne, Türkiye
Katar Ulusal Müzesi, Doha, Katar
Ali Kapu, Çehel Sütun ve Heşt Beheşt restorasyonu, İsfahan, İran
Halava Evi, Acemi, Mısır, Abdülvahid el-Vekil
Tıbbi Merkez, Mopti, Mali
Avlu Evleri, Agadir, Fas
Su Kuleleri, Kuveyt Şehri, Kuveyt
Rolf Gutbrod ve Frei Otto tarafından tasarlanan Intercontinental Otel ve Konferans Merkezi, Mekke, Suudi Arabistan
Tarımsal Eğitim Merkezi, Nianing, Senegal

 İkinci (1981–1983) 
1983 ödül töreni İstanbul'daki Topkapı Sarayı'nda gerçekleşti. Ödül sahipleri:
Niono Ulu Camii, Mali
Šerefudin Beyaz Camii, Visoko, Bosna-Hersek
Ramses Vissa Vasıf Sanat Merkezi, Giza, Mısır
Nail Çakırhan Evi, Akyaka Köyü, Muğla, Türkiye
Hafsia Mahallesi I, Tunus, Tunus
Tanjong Jara Beach Oteli ve Rantau Abang Ziyaretçi Merkezi, Kuala Terengganu, Malezya
Résidence Andalous, Sousse, Tunus
Hac Terminali, Kral Abdülaziz Uluslararası Havaalanı, Cidde, Suudi Arabistan, Fazlurrahman Han tarafından
Rükn-i Âlem Türbesi, Multan, Pakistan
Darb Kirmiz Mahallesi, Kahire, Mısır
Azm Sarayı'nın restorasyonu, Şam, Suriye

 Üçüncü (1984–1986) 
1986 yılındaki ödül töreni Fas'ın Marakeş kentindeki el-Badi Sarayı'nda gerçekleşti. Yönlendirme Komitesi tarafından bu ödül töreni için hazırlanan özette kültürel mirasın korunması ve sürdürülmesi, topluluk inşası ve sosyal konutlar ile çağdaş mimari ifadede mükemmelliğe odaklanıldığı belirtildi.

213 başvuru arasından 6 kazanan belirlendi. Ödül alanlar:
Sosyal Güvenlik Kompleksi, İstanbul, Türkiye
Dar Lamane Konutları, Kazablanka, Fas
Bosna-Hersek'teki Mostar Eski Kenti'nin korunması
Kudüs'teki Mescid-i Aksa'nın restorasyonu
Yamma Camii, Yama, Tahoua, Nijer
Bhong Camii, Bhong, Rahim Yar Han Bölgesi, Pakistan

 Dördüncü (1987–1989) 
1989'da ödül töreni Kahire'deki Selahaddin Kalesi'nde gerçekleşti. Ödülün dördüncü döneminde 241 proje adaylığı değerlendirildi. Bunlardan 32'si teknik inceleme için kısa listeye alındı ve jüri 11 kazananı seçti.
Ödül alanlar:
Ömer Ulu Camii (Sayda, Lübnan)
Asilah'ın Rehabilitasyonu (Asilah, Fas)
Grameen Bankası Konut Programı (Bangladeş'in çeşitli yerlerinde)
Citra Niaga Kentsel Gelişimi (Samarinda, Doğu Kalimantan, Endonezya)
Gürel Ailesi Yazlık Rezidansı (Çanakkale, Türkiye)
Hayy Assafarat Çevre Düzenlemesi ve el-Kindi Plaza (Riyad, Suudi Arabistan)
Sidi el-Aloui İlkokulu (Tunus, Tunus)
Corniche Camii (Cidde, Suudi Arabistan)
Dışişleri Bakanlığı (Riyad, Suudi Arabistan)
Bangladeş Ulusal Meclis Binası (Dakka, Bangladeş)
Arap Dünya Enstitüsü (Paris, Fransa), Jean Nouvel ve Architecture-Studio tarafından

 Beşinci (1990–1992) 
1992 yılındaki ödül töreni Özbekistan'ın Semerkant kentindeki Registan Meydanı'nda gerçekleşti. Özbek hükümeti ayrıca, Registan Meydanı'nın ödül töreni ve restorasyonunu anmak için Ağa Han Kültür Vakfı ile ortaklaşa bir posta pulu çıkardı.
Ödül alanlar:
Kayrevan Koruma Programı (Kayrevan, Tunus)
Saray Parkları Programı (İstanbul, Türkiye)
Çocuklar İçin Kültür Parkı (Kahire, Mısır)
Doğu Vahdet Yükseltme Programı (Amman, Ürdün)
Kampung Kali Kodu (Yogyakarta, Endonezya)
Taş Yapı Sistemi (Dera, Suriye)
Demir Tatil Köyü (Bodrum, Türkiye)
Pan Afrika Kalkınma Enstitüsü (Ouagadougou, Burkina Faso)
Hindistan Girişimcilik Geliştirme Enstitüsü (Ahmedabad, Hindistan)

 Altıncı (1993–1995) 
1995 ödül töreni Endonezya'nın Surakarta kentindeki Kraton Surakarta'da gerçekleşti. Ödül alanlar:
Özbekistan, Buhara Eski Kenti'nin Restorasyonu
Yemen'deki Eski San'a'nın Korunması
Hafsia Mahallesi II, Tunus, Tunus
Khuda-ki-Basti Artımlı Kalkınma Planı, Haydarabad, Pakistan
Aranya Topluluk Konutları, Indore, Hindistan, B.V. Doshi tarafından
Büyük Cami ve Eski Şehir Merkezinin Yeniden Geliştirilmesi Riyad, Suudi Arabistan
Mesiniaga Kulesi, Kuala Lumpur, Malezya
Kaedi Bölge Hastanesi, Kaedi, Moritanya, ADAUA tarafından.
Büyük Millet Meclisi Camii, Ankara, Türkiye
Alliance Franco-Sénégalaise, Kaolack, Senegal
Orta Doğu Teknik Üniversitesi, Ankara, Türkiye'nin Yeniden Ağaçlandırma Programı
Soekarno-Hatta Havalimanı Peyzaj Entegrasyonu, Cengkareng, Endonezya

 Yedinci (1996–1998) 
1998 yılındaki ödül töreni İspanya'nın Granada kentindeki Elhamra Sarayı'nda gerçekleşti. Ödül alanlar:
El-Halil Eski Şehri'nin Rehabilitasyonu
Himanshu Parikh'in Hindistan'ın Indore Şehrindeki Gecekondu Ağı
Cüzamlılar Hastanesi, Chopda Taluka, Lasur, Hindistan Per Christian Brynildsen ve Jan Olav Jensen tarafından
Salinger Rezidansı, Bangi, Selangor, Malezya
Tuveyk Sarayı, Riyad, Suudi Arabistan
Alhamra Sanat Konseyi, Lahor, Pakistan
Vidhan Bhavan, Bhopal, HindistanVidhan Bhavan, (ArchNet) 

 Sekizinci (1999–2001) 
2001 Ödül Töreni Suriye'nin Halep Kalesi'nde gerçekleştirildi. Bu dönem sırasında, mimarlık alanındaki yaşam boyu başarılarını ve katkılarını onurlandırmak ve kutlamak amacıyla Geoffrey Bawa'ya Başkanlık Ödülü verildi.
Ödül alanlar:
Eski Yapılara Yeni Bir Hayat (çeşitli yerler, İran)
Aït Iktel (Abadou, Fas)
Kahere Eila Tavukçuluk Okulu (Koliagbe, Gine)
Nubian Müzesi (Asvan, Mısır)
SOS Çocuk Köyü (Akabe, Ürdün), Cafer Tukan
Akdeniz Üniversitesi Olbia Sosyal Merkezi (Antalya, Türkiye), Cengiz Bektaş
Bagh-e Firdevsi (Tahran, İran)
Datai Oteli (Langkawi, Malezya)

 Ayrıca bakınız 
 IV. Ağa Han

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 

 https://web.archive.org/web/20070405001715/http://archnet.org/lobby.tcl

Kategori:Mimarlık ödülleri
Kategori:1977'de oluşturulan ödüller