Gobi Çölü

Gobi Çölü, Orta Asya'da, Moğolistan Cumhuriyetinin güneyi ve Çin'e bağlı Sincan ve Kansu eyaletlerinin yakınlarındaki bölgeleri de içine alan geniş çöl. Etrafını kayalık sıradağlar çevirmiştir. Güneyde Altun Dağ, Bei ve Yin Dağları, batıda Tanrı Dağları, kuzeyde Altay ve Hangay Dağları yer alır. Çölün uzunluğu 1600 km olup, genişliği 480-965 km arasında değişir.

Gobi Çölünde karasal ve kuru bir iklim egemendir. Kışları soğuk, yazları ise sıcaktır. Sıcaklık -40 ile 45°C arasında değişir. Yağışların büyük bölümü yazın olur. Batıda yıllık yağış ortalaması 69 mm iken, kuzeydoğuda 200 milimetreye çıkar.

Dünyanın beşinci büyük çölüdür. Çakıllı düzlük araziler ve kayalıklardan oluşmaktadır. Bazı yerleri kum, bazı yerleri çakıllarla kaplı olan Gobi Çölünde, bitki örtüsü dikenli çalı ve küçük otlardan ibarettir. Akarsu hemen hemen hiç yoktur. Yalnız orta büyüklükte tuzlu göllere rastlanır. Yaygın yeraltı suları bazı kesimlerde büyükbaş hayvan yetiştirilmesine imkân sağlar. Öte yandan, çölde yaban eşekleri, atlar, ayılar, kurtlar ve develerin yanı sıra, kar kaplanlarına da rastlamak mümkündür.

En iyi korunmuş dinozor fosil yataklarına da sahip olan Gobi çölünün özellikle kızıl kayalar bölgesi paleontologlar için önemli bir yerdir.

Çölü boydan boya geçen bir demiryolu hattı mevcuttur.

 Koordinatlar 

Dzungarian Havzası yarı çöl

( - )

Doğu Gobi çölü bozkır

 )

Ulaanbaatar ()

Coğrafya
Gobi, güneybatıdan kuzeydoğuya  ve kuzeyden güneye  ölçülerindedir. Çöl, batıda Bosten Gölü ile Lop Nur'u birleştiren hat boyunca (87°-89° doğu) en geniştir. Alanı yaklaşık olarak 'dir.

En geniş tanımıyla Gobi, Pamir'in eteklerinden (77° doğu) Mançurya sınırındaki Büyük Hingan Dağları'na, 116-118° doğuya kadar uzanan uzun çöl şeridini; kuzeyde Altay, Sayan ve Yablonovo sıradağlarının eteklerinden, güneyde Tibet Platosu'nun kuzey kenarlarını oluşturan Kunlun, Altun Dağları ve Qilian sıradağlarına kadar uzanan uzun çöl şeridini içerir.

Avrupa ve Amerikan keşifleri
Gobi'nin, çoğunlukla göçebe halklar tarafından uzun bir insan yerleşimi geçmişi vardır. Gobi ismi Moğolcada çöl anlamına gelir. Bölge çoğunlukla Moğollar, Uygurlar ve Kazaklar tarafından iskan edilmiştir.

Gobi Çölü bir bütün olarak, çöl boyunca kendi güzergahlarına katılan bireysel gezginlerin gözlemleriyle sınırlı olduğundan, dışarıdakiler tarafından çok eksik biliniyordu. Gobi'nin anlaşılmasına katkıda bulunan Avrupalı ​​ve Amerikalı kaşifler arasında en önemlileri şunlardı:

 Jean-François Gerbillon (1688-1698)
 Eberhard Isbrand Ides (1692-1694)
 Lorenz Lange (1727-1728 ve 1736)
 Fuss ve Alexander G. von Bunge (1830-1831)
 Hermann Fritsche (1868-1873)
 Pavlinov ve Z.L. Matusovski (1870)
 Ney Elias (1872-1873)
 Nikolai Przhevalsky (1870-1872 ve 1876-1877)
 Zosnovsky (1875)
 Mikhail V. Pevtsov (1878)
 Grigory Potanin (1877 ve 1884-1886)
 Béla Széchenyi ve Lajos Lóczy (1879-1880)
 Kardeşler Grigory Grum-Grshimailo (1889-1890) ve M. Y. Grigory Grum-Grshimailo
 Pyotr Kuzmich Kozlov (1893-1894 ve 1899-1900)
 Vsevolod I. Roborovsky (1894)
 Vladimir Obruchev (1894-1896)
 Karl Josef Futterer ve Dr. Holderer (1896)
 Charles-Etienne Bonin (1896 ve 1899)
 Sven Hedin (1897 ve 1900-1901)
 K. Bogdanovich (1898)
 Ladyghin (1899-1900) ve Katsnakov (1899-1900)

Kaynakça

Dış bağlantılar 


Kategori:Moğolistan'daki çöller
Kategori:Çin'deki çöller
Kategori:Çin'deki biyota
Kategori:Palearktik biyocoğrafik bölgesi
Kategori:İpek Yolu'ndaki siteler
Kategori:Fiziyografik vilayetler