Ertem Eğilmez

Ertem Eğilmez (18 Şubat 1929, Trabzon - 21 Eylül 1989, İstanbul), Türk senarist, yapımcı ve yönetmen. Geniş izleyici kitlesinin ilgisini çeken kalabalık kadrolu güldürüleriyle Türk sinemasında bir tarz oluşturan Eğilmez, meslek hayatı boyunca 44 film yönetti, 5 senaryo kaleme aldı ve 97 filmin yapımcılığını üstlendi. Aralarında Kemal Sunal, Münir Özkul, Adile Naşit, Şener Şen, Halit Akçatepe, Ayşen Gruda ve Zeki Alasya gibi oyuncuların Türk sinemasında varlık göstermesine öncülük etti.

 Erken dönem yaşamı 
18 Şubat 1929'da Trabzon'da doğdu. İlk ve orta öğrenimini Konya'da tamamladı. İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesi’nden mezun olduktan sonra dükkân açıp bakkallık yaptı. Askerlik sonrasında, 1954'te Refik Erduran ile birlikte Çağlayan Yayınevi'ni kurdu. Aynı yıl yine Erduran ve Haldun Sel'le birlikte, birçok karikatüristin yetiştiği Tef adlı mizah dergisini çıkarmaya başladı. Yayın dünyasında çıkardığı cep kitapları ile bir devrim yaptı. Kemal Tahir’e, Mayk Hammer takma adıyla polisiye romanları yazdırdı. Cep kitapları işinde batınca Türkiye'nin ilk langırt makinelerini getirtti.

 Kariyeri 
1961 yılında Efe ve 1964 yılında Arzu Film şirketini kurarak sinemacılığa başladı. 1961'de Yaman Gazeteci filmiyle yapımcılığa, 1964'te de Fatoş'un Fendi Tayfur'u Yendi ile yönetmenliğe adım attı. Bir Millet Uyanıyor'la 1967 Antalya Altın Portakal Film Festivali'nde en iyi tarihsel film ödülünü kazandı.

küçükresim|Ertem Eğilmez'in Karacaahmet Mezarlığı'ndaki mezarı, İstanbul
Her türü denediyse de, çoğunlukla kolay izlenen ve geniş izleyici kitlesinin ilgisini çeken güldürüler yönetti. 1960'lı yıllardaki popüler aşk filmlerinin ardından, 1970'li yıllarda sevgi, dostluk ve güncel olayları güldürü öğesiyle kaynaştırdığı duygusal güldürülere yöneldi. Genellikle aynı oyuncu kadrosunu kullandığı ve ileride "Arzu Film Güldürüleri" diye adlandırılacak bu filmlerde zaman zaman toplumsal eleştiriye de yer veriyordu. Özellikle 1973'te çektiği Canım Kardeşim, insancıl tavrı, hüzünle güldürüyü kaynaştıran havası ve yer yer ulaştığı şiirsel anlatımıyla dikkati çeker.

Karakter oyuncularına başrol veren, Münir Özkul, Adile Naşit, Kemal Sunal, İlyas Salman, Halit Akçatepe, Zeki Alasya, Metin Akpınar, Şener Şen ve Ayşen Gruda gibi güldürü oyuncularının sinemada başarı kazanmalarında payı olan Eğilmez, filmleştirilmesi oldukça güç sayılan Rıfat Ilgaz'ın Hababam Sınıfı romanını 1975'te beyaz perdeye aktardı. Hababam Sınıfı'''nın başarısı üzerine Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı, Hababam Sınıfı Uyanıyor, Hababam Sınıfı Tatilde ve son olarak da Hababam Sınıfı Güle Güle adlı dört devam filmi çekti.

1980-81 sezonunda Kanlı Nigar adlı müzikli oyunu sahneye koyan Eğilmez, bir süre uzak kaldığı sinemaya 1984'te Namuslu filmiyle geri döndü. 1980 yılında yaptığı Banker Bilo ve 1984 yılında yaptığı Namuslu filmleriyle, Türkiye'nin temel sorunlarını kendi mizahi bakış açısıyla ele aldı. Geniş ilgi gören Namuslu'yu, ticari açıdan başarısız olan Aşık Oldum (1986) ile gişede büyük bir başarı elde eden Arabesk (1988) izledi. 21 Eylül 1989'da İstanbul'da 60 yaşında öldü.

 Filmografisi 
YılYapımSenaristYönetmenYapımcıNot(lar)YılYapımSenaristYönetmenYapımcıNot(lar)1961Yaman Gazeteci1971Emine1962Gençlik Hülyaları1971Tarkan: Viking Kanı1962Battı Balık1971Hayat Sevince Güzel1962Beş Kardeştiler1972Tarkan: Altın Madalyon1963İki Gemi Yanyana1972Tatlı Dillim1964Fatoş'un Fendi Tayfur'u Yendi1972Sev Kardeşim1964Kırk Küçük Anne1972Feryat1964Gözleri Ömre Bedel1972Karaoğlan Geliyor1965Kart Horoz1973Canım Kardeşim1965Helal Adanalı Celal1973Yalancı Yarim1965Sürtük1973Oh Olsun1965Senede Bir Gün1973Tarkan: Güçlü Kahraman1965Bilen Kazanıyor1973Babaların Günahı1965Taçsız Kral1974Ah Nerede1966Ölmeyen Aşk1974Mavi Boncuk1966Bir Millet Uyanıyor1974Salako1966Ben Bir Sokak Kadınıyım1974Köyden İndim Şehire1966Seni Seviyorum1974Salak Milyoner1966Denizciler Geliyor1974Hasret1966Allahaısmarladık Yavrum1974Boşver Arkadaş1966Seni Bekleyeceğim1974Kanlı Deniz1967Büyük Kin1975Bizim Aile1967Silahları Ellerinde Öldüler1975Hababam Sınıfı Sınıfta Kaldı1967Sürtüğün Kızı1975Delisin1967Ölünceye Kadar1975Hababam Sınıfı1967Yaşlı Gözler1976Aile Şerefi1967Ömre Bedel Kız1976Süt Kardeşler1967Kara Davut1976Hababam Sınıfı Uyanıyor1967Elveda1976Tosun Paşa1968Maskeli Beşlerin Dönüşü1976Öyle Olsun1968Gönüllü Kahramanlar1977Şaban Oğlu Şaban1968Nilgün1977Hababam Sınıfı Tatilde1968Sevemez Kimse Seni1977Gülen Gözler1968İngiliz Kemal1977Nehir1968Maskeli Beşler1977Cennetin Çocukları1969Allah'ın Arslanı Hazreti Ali1977Çöpçüler Kralı1969Mezarımı Taştan Oyun1977Şabanoğlu Şaban1969Fakir Kızı Leyla1978Neşeli Günler1969Boş Çerçeve1978Kibar Feyzo1969Ayşecik'le Ömercik1978Hababam Sınıfı Dokuz Doğuruyor1969Çakırcalı Mehmet Efe1978Sultan1969Tarkan1979N'Olacak Şimdi1970Sürtük1979İsyan1970Küçük Hanımefendi1979Erkek Güzeli Sefil Bilo1970Tarkan: Gümüş Eyer1980Banker Bilo1970Seven Ne Yapmaz1981Hababam Sınıfı Güle Güle1970Kalbimin Efendisi1983Şekerpare1970Yavrum1984Namuslu1970Dikkat Kan Aranıyor1985Aşık Oldum1971Son Hıçkırık1986Milyarder1971Beyoğlu Güzeli1988Arabesk1971Senede Bir Gün

 Ödüller 
 1967: 4. Altın Portakal Film Festivali - En İyi Tarihi Film - Bir Millet Uyanıyor
 1970: 7. Altın Portakal Film Festivali - En İyi Yönetmen - Kalbimin Efendisi 1972: 9. Altın Portakal Film Festivali - En İyi 2. Film - Sev Kardeşim
 1989: 26. Altın Portakal Film Festivali - Yaşam Boyu Onur Ödülü

Hakkındaki kitaplar
 2010: Filim Bir Adam Ertem Eğilmez'', Cem Pekman, Agora Kitaplığı, ISBN 605-103-076-0

 Ayrıca bakınız 
 Türkiye'deki film festivalleri
 Yeşilçam oyuncuları

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Beyazperde'de Ertem Eğilmez 
 IMDb'de Ertem Eğilmez
 Sinemalar.com'da Ertem Eğilmez 
 SinemaTürk'te Ertem Eğilmez 
 TSA'de Ertem Eğilmez 

Kategori:1929 doğumlular
Kategori:Trabzon ili doğumlu film yönetmenleri
Kategori:1989'da ölenler
Kategori:Türk film yönetmenleri
Kategori:Türk film yapımcıları
Kategori:Türk senaristler
Kategori:İstanbul Üniversitesi İktisat Fakültesinde öğrenim görenler
Kategori:Karacaahmet Mezarlığı'na defnedilenler
Kategori:Altın Koza Ödülü kazanan yönetmenler