Türkiye İstatistik Kurumu

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Türkiye Cumhuriyeti Hazine ve Maliye Bakanlığıyla ilişkili bir araştırma kurumudur.

 Tarihçe 
Osmanlı döneminde, 1891 yılında Merkezi İstatistik Encümeni olarak faaliyetine başlamıştır. Cumhuriyet dönemine gelindiğinde, Merkezi İstatistik Dairesi adı ile 25 Nisan 1926 tarihli ve 3517 sayılı Merkezi İstatistik Dairesi Hakkındaki Talimatnamenin Meriyetine Vaz'ına Dair Kararname ile kurulmuştur. 1930 yılında dairenin tüm görevleri yeniden düzenlenerek İstatistik Umum Müdürlüğü adını almıştır. 1962 yılında Devlet İstatistik Enstitüsü adını alan Kurum, 18 Kasım 2005 tarihi itibarı ile adı Türkiye İstatistik Kurumu olarak değiştirilmiştir.

 İdari Yapılanması 
Merkezi Ankara'da bulunan kurumun, Türkiye genelinde 26 tane Bölge Müdürlüğü bulunmaktadır.http://www.tuik.gov.tr/UstMenu.do ? metot=yapilanma

 Görevleri 
Kurumun görev ve yetkileri şunlardır:

 5429 sayılı Kanunda belirtilen programı hazırlamak.
 Program ile belirlenen istatistikî faaliyetlerin yürütülmesini organize etmek ve uygulanmasını sağlamak.
 Resmî istatistiklerin üretimi sırasında kullanılacak istatistikî yöntemleri, tanımları, sınıflamaları ve standartları, ulusal ve uluslararası normlara uygun olarak belirlemek.
 Ülkenin ekonomi, sosyal, demografi, kültür, çevre, bilim ve teknoloji alanları ile gerekli görülen diğer alanlardaki istatistiklerini derlemek, değerlendirmek, analiz etmek ve yayımlamak.
 Resmî istatistik sonuçlarının bilimsel ve teknik açıklamalarını yapmak.
 İstatistik alanındaki bilimsel araştırma teknikleri ile istatistikî yöntem ve bilgi teknolojilerine ilişkin gelişmeleri takip etmek ve bunların uygulanması için gerekli önlemleri almak.
 İstatistik alanındaki ulusal ve uluslararası öncelikleri dikkate alarak istatistikî veri ihtiyacı duyulan alanları ve veri derleme yöntemlerini ilgili kurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde belirlemek.
 Programın kurum ve kuruluşlara verdiği resmî istatistik görevlerinin yerine getirilmesini izlemek, bu kurumlarca üretilen istatistiklerin uluslararası standartlara uygunluğunu incelemek, kalite kontrolünü yapmak ve bu konularda teknik destek ve koordinasyonu sağlamak.
 Kalkınma planları, cumhurbaşkanınca belirlenen program ve politikalar, ilgili mevzuat ve benimsediği temel ilkeler çerçevesinde, Kurumun orta ve uzun vadeli strateji ve politika çalışmalarını yürütmek; Kurumun stratejik plânlarına, yıllık amaç ve hedeflerine bağlı olarak teşkilât yapısını, hizmet kalite standartlarını, yönetim hizmet ve süreçlerini sürekli geliştirici tedbirler almak.
 Programın uygulanmasına ilişkin Yıllık İzleme Raporlarını hazırlamak.
 İstatistikî bilgilerin saklanmasını, kullanıcıya sunulmasını, bu alanlara ilişkin sistemlerin geliştirilmesini ve bu amaçla ulusal ve uluslararası bir bilgi ağı ve bilgi akış sisteminin oluşturulmasını koordine etmek.
 5429 sayılı Kanunda belirtilen ulusal kayıt sistemlerinin oluşturulmasında standartları tanımlamak, uygulamak ve kurumlararası koordinasyon ile uygulanmasını sağlamak.
 Uluslararası düzeyde karşılaştırmalar yapmak amacıyla diğer ülkelere veya ülke gruplarına ait göstergeleri takip etmek, değerlendirmek ve gerekli durumlarda yayımlamak.
 İhtiyaç duyulan alanlarda veri üretilmesi, teknik kapasitenin geliştirilmesi ve güçlendirilmesi amacıyla, ulusal ve uluslararası kurum ve kuruluşlarla işbirliği içinde araştırma ve teknik yardım projeleri hazırlamak, geliştirmek ve yürütmek.
 İstatistikle ilgili konularda diğer ülkelerle ve uluslararası kuruluşlarla işbirliğini sağlamak ve uluslararası toplantılar düzenlemek.
 Kanunlarla ve cumhurbaşkanlığı kararnameleriyle verilen diğer görevleri yerine getirmek.

 Başkanlar 
 № Başkan Görev Başlangıcı Görev Bitişi 1 Camille Jacquart 19 Eylül 1926 20 Ağustos 1929 2 Celal Aybar 24 Eylül 1929 19 Ağustos 1947 3 Şefik Bilkur 22 Aralık 1947 31 Mart 1954 4 Şefik İnan 31 Mart 1954 14 Eylül 1959 5 Mustafa Fotozoğlu 15 Haziran 1960 20 Eylül 1960 6 M. Necati İşcil 1 Ekim 1960 1 Mayıs 1961 7 Sabahaddin Alpat 14 Kasım 1963 14 Kasım 1971 8 Osman Zeki Avralıoğlu 6 Temmuz 1971 7 Ekim 1972 9 Yaşar Yaşer 9 Ekim 1972 17 Temmuz 1975 10 Mehmet Yılmaz Arıyörük 21 Temmuz 1975 25 Ocak 1978 11 Oktay Varlıer 25 Ocak 1978 18 Aralık 1979 12 T. Nihat Güner 24 Aralık 1979 21 Kasım 1985 13 Şefik Yıldızeli 21 Kasım 1985 4 Ağustos 1988 14 Orhan Güvenen 4 Ağustos 1988 21 Aralık 1994 15 Mehmet Kaytaz 22 Aralık 1994 26 Nisan 1996 16 Mehmet Sıddık Ensari 25 Haziran 1996 24 Mart 1998 17 Ömer L. Gebizlioğlu 24 Mart 1998 4 Eylül 1999 18 Şefik Yıldızeli 8 Eylül 1999 11 Temmuz 2002 19 Mehmet Akif Bakır 25 Temmuz 2002 27 Ocak 2003 20 Ömer Demir 7 Şubat 2003 24 Mart 2008 21 A. Ömer Toprak 24 Mart 2008 12 Eylül 2011 22 Birol Aydemir 12 Eylül 2011 15 Şubat 2016 23 Mehmet Aktaş 16 Şubat 2016 18 Nisan 2019 24 Yinal Yağan 18 Nisan 2019 22 Mayıs 2020 25 Muhammed Cahit Şirin 22 Mayıs 2020 15 Şubat 2021 26 Sait Erdal Dinçer 2 Mart 2021 28 Ocak 2022 27 Erhan Çetinkaya 28 Ocak 2022 Görevde

 Tartışmalar 
2021 yılının Aralık ayında CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, enflasyon rakamlarının açıklanmasının ardından, Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) Başkanı ile görüşmek istedi, ancak randevunun verilmemesi üzerine kurmayları ile birlikte TÜİK Başkanlığı'na gitti. TÜİK, yönetimi buna rağmen kapıları açmadı. Selin Sayek Böke kapıdaki görevlilere TÜİK'in sitesinde “Bilgiye nasıl erişilir?” başlığı altında vatandaşların merkez teşkilata gelebileceğinin yazıldığını ve merkez teşkilata geldiklerini belirtti. Engin Özkoç da kapıları açmayarak TÜİK'in yasaları çiğnediğini söyledi.

TÜİK'in 2022 yılından itibaren TÜFE kapsamındaki madde fiyatlarını paylaşmadığı ve bunun da enflasyon hesabında hatalara yol açtığı yönündeki eleştiriler, ekonomi yazarlarının ve sendikaların yayınladığı araştırmaların etkisiyle 2024 yılının Temmuz ayında yeniden yoğunlaşmıştır.

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 


Kategori:1926'da kurulan kamu kurumları
Kategori:Ankara ili merkezli kamu kurumları
Kategori:Hazine ve Maliye Bakanlığı (Türkiye)
Kategori:Ulusal istatistik kurumları
Kategori:1926'da Türkiye'de kurulan oluşumlar