Kafkas dilleri

Kafkas dilleri, Kafkasya'da yaşayan halklarının konuştuğu dillere verilen genel addır. Kafkasya'nın yerli dilleri, birbirlerinden köken açısından bağımsız kabul edilen Kuzeydoğu, Kuzeybatı ve Güney Kafkas dil aileleridir. Buna ek olarak Hint-Avrupa, Türk, Moğol ve Sami dilleri de Kafkasya'da konuşulan diğer dil aileleridir.

 Yerel diller 
Kafkasya'nın yerel dil değişkelerinin gruplandığı üç dil ailesi mevcuttur:

 Kuzeybatı Kafkas dilleri: Adigece, Kabardeyce, Ubıhça, Abhazca ve Abazaca
 Kuzeydoğu Kafkas dilleri: Nah (Çeçence, İnguşça, Batsça vb.) ve Dağıstan dilleri  
 Güney Kafkas dilleri: Lazca, Gürcüce, Megrelce vb.

Bu dilleri İber-Kafkas dilleri gibi adlar altında birlikte ele almayı öneren çalışmalar da yapılmıştır, ancak bu geniş ölçüde kabul edilmeyen bir teoridir. Aşağıda Kafkas dillerinin karşılaştırılması verilmiştir.

 Türkçe Gürcüce Zan dili(Lazca ve Megrelce) Nah dilleri(Çeçence ve İnguşça) Dağıstan dilleri(Avarca ve Lezgice) Adigabze - Adigecekedikata katu cicig ketu chedu/chetucuma günüparaskevi paraske peraska- merem/bereskeshxoşarapğvino ğvini vino ğino sane, shaghirgelinnusaida nusa nus nus nısesabangutani gutani guotan kutan pxhe'ashkirazbali buli bal bagli baliy arıse/shendırıghu

 Diğer diller 

 Hint-Avrupa 
Ermenice Kafkasya bölgesinde en yaygınca konuşulan Hint-Avrupa dilinden biridir ve Ermenilerin ana dilini oluşturur. Buna ek olarak Rusya'nın güneyinde yer alan Osetya'da yaşayan Osetlerin dili Osetçe, Kafkasya bölgesinde yaşayan Kürtlerin dili Kürtçedir. Azerbaycan'da yaşayan Talışların ve Tatların konuştukları Talışça ve Tatça bu bölgede konuşulan İrani dillerdir. Az da olsa Pontus Rumcası konuşan kişi de bulunmaktadır. Bu diller dışında Slav dillerinden olan Rusça ve Ukraynaca'da Kafkasların Rusya kısmında anadil olarak, diğer bölgelerde ise yabancı dil olarak yaygınca konuşulmaktadır. Kafkasya'daki insanların üçte biri Rusça veya Ukraynaca konuşmaktadır.

 Türki diller 
Azerice, Kafkasya'da 9 milyon konuşucusu ile en çok konuşulan Türki dildir. Bu dile ek olarak Karaçay-Balkarca, Kumukça, Nogayca, Türkçe de konuşulmaktadır.

 Diğer 
Kalmukça, Kafkasya'da konuşulan tek Moğol dilidir. Ayrıca bölgede Aramice kökenli Süryanice ve Bohtan dilleri de konuşulmaktadır. Bu semitik diller dışında Arapçanın bir lehçesi olan Şirvani Arapçası da Azerbaycan'ın bazı kısımlarında konuşulmaktadır.

 Kaynakça 


Kategori:Doğal diller