Yenipazar, Bilecik

Yenipazar, Bilecik ilinin bir ilçesidir. 1926'ya dek Söğüt'e bağlı, 1926'dan sonra Gölpazarı ilçesine bağlı bir bucak iken, 3392 sayılı yasa ile ilçe statüsüne alınmış, 11 Ağustos 1988'den itibaren ilçe olmuş. 26 Mart 1989'da belediye olmuştur. İlçenin yüzölçümü 273 km²dir. Yenipazar ilçesinin deniz seviyesinden ortalama yüksekliği 617 metredir.

 Tarihçe 
Eski adı Kırka olan ilçe toprakları sırasıyla Hititler, Frigler, Lidyalılar, Perslerden sonra MÖ 336 yılında Büyük İskender'in eline geçmiştir. Helenistik dönemde Bitinya Krallığı'na bağlanan bölge, M. Ö. birinci asırda Pers asıllı fakat Yunanca konuşan Pontus Devleti'nin saldırısına uğradı. Bitinya'nın son kralı Üçüncü Nikomedes Romalıları yardıma çağırdı. Pontus Krallığı yenildi. Bitinya Kralı Üçüncü Nikomedes ölünce vasiyeti icabı bu yöre Roma İmparatorluğuna katıldı. Daha sonra Bizans İmparatorluğuna bağlanan bölge, 1074 yılında Anadolu Selçukluları tarafından fethedildiyse de bu egemenlik kısa sürdü. 1097 yılında bölge yeniden Bizans'ın eline geçti. Daha sonra İznik Rum İmparatorluğu'na bağlanan bölge, 1323 yılında Osmanoğulları bölgeyi ele geçirdi. 1402 yılında Candaroğullarının eline geçen bölge, 1419 yılında yeniden Osmanlıların eline geçti.

Osmanlı döneminde önce Sultanönü (Eskişehir) sancağına bağlandı. 15. yüzyılın başlarında Anadolu eyaletine bağlı Bursa sancağının Göynük kazasına bağlı bir köydü. Daha sonra Göynük kazası 16. yüzyılın yarısında Bolu sancağına bağlandı. 1694 yılında Bolu sancağı voyvodalığa yani bağımsız kazaya, Göynük de kazalıktan bucaklığa indirildi. Bu durum 1811'e kadar sürdü. 1811'de Bolu bağımsız sancak yani Mutasarraflık oldı. 1864 yılında Bolu sancağı Kastamonu vilayetine bağlandı. Bu dönemde Yenipazar ismini alan Kırka, Bolu Sancağının Göynük Kazasına bağlı köydü. 1894'te bugünkü Mihalgazi ve Sarıcakaya ilçeleriyle birlikte merkezi Bilecik olan Ertuğrul sancağının Söğüt kazasına bağlandı.

 Tarım 

İlçe tarım alanları dağılımıaYıllarToplam alan(dekar)Ekilen tarla alanı(dekar)Nadas alanı(dekar) Sebze bahçeleri alanı(dekar)Meyve alanı(dekar)20102009200820072006 a. Kaynak: TÜİK istatistikleri:</small> 

Yıllara sarî Yenipazar'da ekilen alan toplamı yukarıdaki tablodaki gibidir. (Tablodaki 2010 verileri kesin olmayıp değişebilirler.) Ekilen tarla alanının %1,4'ü baklagiller, %67'si tahıllar, %15,5'i yağlı tohumlar, %15,5'i ise yem bitkileri tarımı için kullanılır. 2010 yılı için Yenipazar'da ekilen tarlanın üretime göre dağılımı ise şöyledir:
İlçe tarla ürünleri dağılımıbGrup adıÜrün adıEkilen tarla alanı(dekar)Üretim(ton)Verim(kg/da)BaklagillerNohutFasulye (Kuru)Tahıllar Yulaf (Dane)Tritikale (Dane)BuğdayArpaYağlı Tohumlar Ayçiçeği (yağlık)Ayçiçeği (çerezlik)Yem Bitkileri Korunga (Yeşil Ot)Fig (Yeşil ot) b. Kaynak: TÜİK istatistikleri:</small> 

 Nüfus 
İlçe 23 köyden oluşmaktadır. İlçe; kuzeyde ve doğuda Bolu ilinin Göynük, doğuda Eskişehir ilinin Sarıcakaya, batısında Gölpazarı, kuzeybatısında Sakarya ilinın Taraklı, güneyde İnhisar ve Eskişehir'in Mihalgazi ilçeleriyle çevrilidir.

1894'te Bilecik'in Söğüt ilçesine bağlanan yöre, 1926 yılında ilçe yapılan Gölpazarı ilçesine bucak olarak bağlanmış, Aralık 1988'de ilçe olmuştur. 1997'de Göynük'ün Kösüre köyünün katılımıyla şimdiki sınırlara ulaşmıştır. Coğrafyasının dağlık ve iş imkânlarının kısıtlı olması nedeniyle ilçe göç vermektedir.

 Seçimler 

 Yerel seçimler 
 2009 yerel yönetim seçimleri 
29 Mart'ta yapılan seçimlerde Yenipazar belediye başkanlığını Adalet ve Kalkınma Partisi'nden Cengiz Arıkan kazanmıştır. Merkez belediye oy dağılımı şöyle gerçekleşmiştir: 
PartiAldığı oy sayısıAldığı oy oranıAK Parti300%38,56CHP244%31,36MHP233%29,95SP1%0,13Toplam2710%100,00

 Milletvekilliği seçimleri 
 2011 Türkiye genel seçimleri 
12 Haziran seçimlerinde seçmen kütüğünde 3030 kişi kayıtlıydı. 2782 kişi ise oy kullandı. Oy kullanma oranı %91,82'dir. İlçenin %61,6'sı seçmen olup %38,4'ü seçmen olma vasıfları taşımamaktadır. 12 Haziran seçimlerinde partilerin ilçe seçmenlerinden aldıkları oyların dağılımı şu şekildedir:

PartiAldığı oy sayısıAldığı oy oranıAK Parti1310%48,34DP25%0,92CHP680%25,09EMEP10%0,37MİLLET4%0,15LDP1%0,04SP30%1,11HEPAR4%0,15HAS23%0,85MHP605%22,32DYP5%0,18TKP0%0MMP2%0,07BBP9%0,33DSP2%0,07Geçersiz oy sayısıGeçersiz oy oranı72%2,58Toplam2710%100,00
 YSK'nın belirlediği sıralamadır.

 Önemli gezi yerleri 

 İnkaya Mağarası 
İlçenin Karahasanlar köyüne 15 dakika mesafede bulunur. Tek bir galeride (40×44 m), 40 m'yi bulan tavan yüksekliği vardır. Eski zamanlarda iskan edildiği düşünülen mağarada; taban kalın bir fosil toprak ile kaplıdır. Duvarlarda da küçük oyuntular ve kazıntılar bulunmaktadır.

 Yenipazar kanyonu 
Kanyon, İnhisar ilçesi ile Yenipazar arasında 2896 metre boyunca uzanır. Kanyonun Yenipazar giriş yüksekliği 538 m olup Gedikkaya diye adlandırılırken, Harmanköy'e ulaşan çıkış yüksekliği 385 m'dir ve Harmankaya olarak anılır.

Kaynakça

 Dış bağlantılar