Avusturya Sosyal Demokrat Partisi

Sosyal Demokrat Parti Avusturya (SPÖ), 1 Ocak 1889 yılında Hainfeld'de Sosyal Demokrat İşçi Partisi (SDAP) olarak kurulan bir siyasi partidir. 1918'den 1934'e kadar Avusturya Alman Sosyal Demokrat İşçi Partisi (SDAP) adı altında faaliyet gösterdi. Austrofaşizm ve Nazi diktatörlüğü döneminde yasaklandı. 1945'ten 1991'e kadar partinin adı Avusturya Sosyalist Partisi olarak anıldı. SPÖ, Haziran 1945'te Viyana'nın birinci bölgesindeki Löwelstraße 18 numarada yer alan parti merkezine yerleşti, bu nedenle Löwelstraße, SPÖ'ye atıfta bulunurken genellikle federal parti için mecazi anlamda kullanılır.

SPÖ'nün temsil ettiği pozisyonlar parti programlarında yazılı olarak ifade edilmektedir. Mevcut temel program 2018 yılında kabul edilmiştir.

SPÖ, 1945'ten bu yana 32 federal hükûmetten 16'sında başbakan çıkardı; İkinci Cumhuriyet'in dokuz cumhurbaşkanından altısı SPÖ üyesiydi veya ilk görev döneminde parti tarafından desteklendi (en son 2004'te Heinz Fischer). Ayrıca, Ağustos 2023 itibarıyla, toplam dokuz eyalet valisinden üçünü (Viyana, Burgenland ve Kärnten) SPÖ sağlamaktadır. 2017 genel seçimlerindeki yenilgiden bu yana SPÖ, federal düzeyde muhalefette bulunmaktadır.

 İçeriksel Profil 
SPÖ, 1998'deki parti kongresinde kabul edilen temel programında, sosyal demokrasiye ve özgürlük, eşitlik, adalet, dayanışma ve tam istihdam değerlerine bağlılığını ifade eder. Aynı zamanda siyasi liberalleşme, modernizasyon ve değişimin gerekliliği de ele alınmaktadır.

 Dış ve Avrupa Politikası 
SPÖ, Avrupa'nın birleşmesini, devletler ve etnik gruplar arasındaki çatışmaları çözmek için belirleyici bir barış projesi olarak görmektedir.

 Eğitim Politikası 
SPÖ'nün programında eğitim, sosyal bir temel hak olarak kabul edilmektedir. SPÖ, fırsat eşitliği için çaba gösterir ve merkezi taleplerinden biri, 6 ila 14 yaş arasındaki çocuklar için ortak okul modelidir. Ayrıca, uygun fiyatlı ve ihtiyaçlara yönelik çocuk bakım hizmetlerinin yaygınlaştırılması ve zorunlu eğitim yaşının 5'e düşürülmesi hedeflenmektedir. SPÖ, üniversitelere serbest erişim talep eder ve 2008 yılında birkaç yıl önce getirilen öğrenim harçlarının kaldırılmasını sağlamıştır. Parti, Avusturya Öğrenci Birliği'ndeki demokratik katılım haklarının güvence altına alınması için de çaba göstermektedir.

 Toplum Politikası 
SPÖ, kadınların eşitliği ve etnik azınlıkların hoşgörüsünü önemli bulmaktadır. Partinin amacı, kültürlerarası diyaloğu teşvik etmek ve göçmenlerin entegrasyonunu sağlamaktır. SPÖ, 1978'deki parti programına göre, "her türlü özgürlükten mahrumiyete ve ayrımcılığa, idam cezasına, işkenceye ve teröre karşı" mücadele etmektedir. 2008 seçim programı, eşcinselliği de ele almış ve aynı cinsiyetten çiftlerin toplumsal eşitliğini desteklemiştir.

 İç ve Güvenlik Politikası 
SPÖ, profesyonel ordu kurulmasını desteklemekte ve 2013'teki zorunlu askerlik referandumunda bu yönde kampanya yürütmüştür. Parti, bir askeri ittifaka veya ortak bir Avrupa ordusuna katılmayı reddetmektedir.

 Sosyal ve Ekonomi Politikası 
Sosyal demokrasinin ilkelerine uygun olarak, SPÖ'nün hedefi, tüm sınıf karşıtlıklarının aşıldığı bir toplumdur. SPÖ'ye göre, her türlü işin erkekler ve kadınlar arasında adil bir şekilde dağıtılması gerekmektedir. SPÖ, tam istihdamı hedeflemekte ve herkese sosyal statüsüne bakılmaksızın kamu hizmetlerine erişim sağlamayı amaçlamaktadır. Ayrıca, adil bir iş ilişkisi ve işletmelerde çalışanların katılım hakkının, sosyal ve ekonomik gelişimin temeli olarak görülmesini talep etmektedir. Parti, adil bir gelir- ve servet vergi sistemini savunmaktadır. Devleti, aktif bir ekonomi politikasının taşıyıcısı olarak görmektedir. SPÖ, 1990'ların başında SPÖ liderliğindeki hükûmetler tarafından uygulanan özelleştirme politikasını reddetmektedir. 2008 Ulusal Meclis seçim kampanyasında, ekonomi ve sosyal politika alanındaki merkezi talepler, ihtiyaç odaklı asgari güvence ve sermaye kazançları vergisinin getirilmesi olmuştur.

 Seçim sonuçları 
 Ulusal Konsey 
 Seçim Oy % Sandalye Hükûmet 1945 1.434.898 (2.) %44,6    1949 1.623.524 (2.) %38,7    1953 1.818.517 (1.) %42,1    1956 1.873.295 (2.) %43    1959 1.953.935 (1.) %44,8    1962 1.960.685 (2.) %44    1966 1.928.985 (2.) %42,6    1970 2,221,981 (1.) %48,4   1971 2.280.168 (1.) %50   1975 2,326,201 (1.) %50,1   1979 2.413.226 (1.) %51   1983 2.312,529 (1.) %47,6   1986 2.092.024 (1.) %43,1   1990 2.012.787 (1.) %42,8   1994 1.617.804 (1.) %34,9   1995 1.843,474 (1.) %38,1   1999 1.532.448 (1.) %33,2   2002 1.792.499 (2.) %36,5   2006 1.663.986 (1.) %35,3   2008 1.430.206 (1.) %29,3   2013 1.258.605 (1.) %26,8   2017 1.351.918 (2.) %26,9   2019 1.011.868 (2.) %21,2   2024 1,032,234 (3.) %21,1  

 Avrupa Parlamentosu 
 Seçim Oy % Sandalye 1996 1.105.910 (2.) %29,2  1999 888.338 (1.) %31,7  2004 833.517 (1.) %33,3  2009 680.041 (2.) %23,7  2014 680.180 (2.) %24,1  2019 903.151 (2.) %23,9  2024 818,287	 (3.) %23,2 

 Parti liderleri 
 Adolf Schärf (1945-1957)
 Bruno Pittermann (1957-1967)
 Bruno Kreisky (1967-1983)
 Fred Sinowatz (1983-1988)
 Franz Vranitzky (1988-1997)
 Viktor Klima (1997-2000)
 Alfred Gusenbauer (2008-2008)
 Werner Faymann (2008-2016)
 Christian Kern (2016-2018)
 Pamela Rendi-Wagner (2018-2023)
 Andreas Babler (2023-günümüz)

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 İnternet Adresi

Sosyaldemokrat Partisi
Kategori:Avrupa Sosyalistler Partisi
Kategori:1880'lerde Avusturya-Macaristan'da kurulan oluşumlar
Kategori:1880'lerde kurulan siyasi partiler
Kategori:1945'te kurulan siyasi partiler
Kategori:1889'da Avusturya'da kurulan oluşumlar