Bernardo Bertolucci

Bernardo Bertolucci (16 Mart 1941, Parma - 26 Kasım 2018, Roma), İtalyan film yönetmenidir. "Paris'te Son Tango" (Ultimo Tango a Parigi) adlı filmiyle ün yapmıştır.

 Hayatı 
Bernardo Bertolucci, 16 Mart 1941'de İtalya'nın Parma kentinde, şair Attilio Bertolucci ve öğretmen Ninetta Giovanardi'nin oğlu olarak dünyaya geldi. Giuseppe adında bir kardeşi vardı. Dedesi Giovanni Bertolucci sinema yapımcısıydı ve bu sayede sinema dünyasıyla erken yaşta tanıştı. Kardeşi Giuseppe Bertolucci de yönetmen ve tiyatrocu olarak tanındı.

Genç yaşta ailesiyle birlikte Roma'ya taşındı. Roma'daki Sapienza Üniversitesi'nde modern edebiyat eğitimi aldı. Henüz 20 yaşındayken şairlik kariyerine başladı ve bir şiir kitabı yayımladı.

 Kariyeri 
Bernardo Bertolucci'nin sinemaya adımı, aile dostu ve komşusu olan yönetmen Pier Paolo Pasolini sayesinde oldu. Pasolini'nin ilk filmi Accattone (1961) için yönetmen yardımcılığı yaptı. Bu deneyimden sonra şiiri bırakarak sinemaya yöneldi.

İlk uzun metrajlı filmi olan La commare seccayı 1962 yılında yönetti. 1970 yapımı Il conformista (Konformist), İtalyan Komünist Partisi'ne olan ilgisini yansıtan politik temalarıyla dikkat çekti. 1972 tarihli Paris'te Son Tango (Last Tango in Paris) filmi, Marlon Brando ve Maria Schneider'ın başrollerinde yer aldığı, tartışmalı sahneleriyle dünya çapında ses getiren bir yapım oldu. Film, İtalya'da yasaklandı ve Bertolucci beş yıl süreyle yurttaşlık haklarından mahrum bırakıldı.

Bu filmdeki tartışmalı tecavüz sahnesinin, oyuncu Maria Schneider'in haberi olmadan çekildiği daha sonra Bertolucci tarafından itiraf edilmiştir. Bu durum, yıllar sonra etik tartışmalara yol açmıştır.

1976 yılında, başrollerinde Robert De Niro, Gérard Depardieu ve Burt Lancaster'ın yer aldığı yaklaşık 5 saatlik epik film Novecento (1900)yu yönetti.

1987 yılında çektiği Son İmparator (The Last Emperor) filmiyle, hem En İyi Yönetmen hem de En İyi Film dallarında Oscar kazanan tek İtalyan yönetmen oldu. Film, toplam 9 dalda Oscar kazandı. Bertolucci, bu film için Çin’in başkenti Pekin’deki Yasak Şehir’de çekim yapma izni alan ilk Batılı yönetmen oldu.

Son filmi, 2012 yapımı Io e te (Ben ve Sen) oldu.

 Özel yaşamı 
Bernardo Bertolucci, 1967 yılında Maria Paola Maino ile evlendi, 1972 yılında boşandılar. 1978 yılında yönetmen ve senarist Clare Peploe ile evlendi; çift Bertolucci'nin ölümüne dek birlikteydi.

2003 yılında geçirdiği bir ameliyat sonrası tekerlekli sandalye kullanmaya başladı. Roma'nın tarihi Trastevere bölgesindeki engebeli sokaklardan şikâyet eden yönetmen, bu konuyu 2013 yapımı kısa metrajlı Scarpette Rosse (Kırmızı Ayakkabılar) adlı filmine konu etti.

 Ödülleri ve Onurları 
 1987 – Son İmparator ile En İyi Yönetmen Akademi Ödülü
 1987 – Son İmparator ile En İyi Film Akademi Ödülü
 1990 – Cannes Film Festivali jüri başkanı
 1983, 2013 – Venedik Film Festivali jüri başkanı
 David di Donatello ve Altın Küre Ödülleri dahil birçok ulusal ve uluslararası ödül

 Ölümü 
Bernardo Bertolucci, 26 Kasım 2018 tarihinde Roma’da akciğer kanseri nedeniyle 77 yaşında hayatını kaybetti.

 Filmografi 
 La Commare secca, 1962 (Korkunç Orakçı)
 Prima della rivoluzione, 1962 (Devrimden Önce)
 Il Canale, 1966
 Partner, 1968
 Amore e rabbia, 1969
 La Strategia del ragno, 1970 (Örümceğin Stratejisi)
 Il Conformista, 1971 (Konformist)
 Ultimo tango a Parigi, 1973 (Paris'te Son Tango)
 Novecento 1900, 1976 (1900/Bin Dokuz Yüz)
 La Luna, 1979 (Ay)
 La Tragedia di un uomo ridicolo, 1982
 L'Ultimo Imperatore, 1987 (Son İmparator)
 The Sheltering Sky, 1990 (Çölde Çay)
 Il piccolo Buddha, 1993 (Küçük Buda)
 Io ballo da sola, 1996 (Çalınmış Güzellik)
 L'Assedio, 1998 (Teslimiyet)
 Ten Minutes Older: The Cello, 2002
 I Sognatori, (Düşler, Tutkular & Suçlar)2003
 Me and You, 2012 (Ben ve Sen)

Kaynakça

 Yeres, Artun (derleyen) (2004). "Göstermenin Sorumluluğu". İstanbul: Donkişot Yayınları. s. 59. ISBN 975-6511-25-7

Kategori:1941 doğumlular
Kategori:Parma ili doğumlular
Kategori:2018'de ölenler
Kategori:Roma'da ölenler

Kategori:İtalyan film yönetmenleri
Kategori:İtalyan komünistler
Kategori:İtalyan ateistler
Kategori:Roma La Sapienza Üniversitesinde öğrenim görenler
Kategori:BAFTA Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Yönetmen Akademi Ödülü sahipleri
Kategori:César Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Yönetmen Altın Küre Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Senaryo Altın Küre sahipleri
Kategori:İtalyan senaristler
Kategori:En İyi Uyarlama Senaryo Akademi Ödülü sahipleri
Kategori:Directors Guild of America Ödülü sahipleri
Kategori:İtalyan Marksistler
Kategori:İtalyan film yapımcıları
Kategori:İtalyan psikologlar
Kategori:Akciğer kanserinden ölenler
Kategori:David di Donatello En İyi Yönetmen Ödülü sahipleri
Kategori:David di Donatello Ödülü sahibi yönetmenler
Kategori:Gümüş Kurdele En İyi Yönetmen Ödülü sahipleri
Kategori:Avrupa Film Akademisi Yaşam Boyu Başarı Ödülü sahipleri
Kategori:En İyi Sinema Filmi Altın Küre Ödülü - Drama (Yapımcı) sahipleri
Kategori:Altın Küre ödüllü yapımcılar
Kategori:En İyi Yönetmen National Society of Film Critics Ödülü sahipleri
Kategori:Gümüş Kurdele Ödülü sahipleri
Kategori:David di Donatello Ödülü sahipleri