Yalova (il)

Yalova, Türkiye Cumhuriyetinin Marmara Bölgesi'nde yer alan bir ildir. Marmara Denizi kıyısındaki il, İstanbul'a bağlı iken 6 Haziran 1995'te il olmuştur.

Yalova ilinin nüfusu 304.780'di. Bu nüfusun %89,9'u şehirlerde yaşamaktaydı (2020 sonu). Yalova'nın güncel nüfusu 307.882'dir. İlin yüzölçümü 798 km2'dir. İlde km2'ye 345 kişi düşmektedir. (Bu sayı Yalova il merkezinde 1074'tür.) İlde yıllık nüfus artışı %1,87 olmuştur. İlin yüzölçümü 799 km2'dir.

Şubat 2021 TÜİK verilerine göre 6 ilçe ve 14 belediye ile bu belediyelerde 51 mahalle ve 43 köy bulunmaktadır.

Yalova'nın plaka numarası 77'dir.

 Köken bilim 

 Tarihçe 
Bölgedeki ilk yerleşimler tarih öncesi çağlarda MÖ 3000 yıllarındadır. Bitinya adıyla bilinen antik bölgede MÖ 2000'lerde Hititler, MÖ 1200'lerde Frigler hakimiyet kurdular. Pers egemenliği altında kalan bölge de MÖ 5. yüzyılın ortalarından itibaren Bitinyalı hanedanlar hakimiyet kurmaya başlamış ve MÖ 3. yüzyılda bağımsız Bitinya Krallığı'nı kurmuşlardır. Yalova da bu krallığın topraklarında kalmıştır. Yalova'nın da içerisinde olduğu bölge MÖ 74'te Romalıların denetimine girdi. Roma İmparatorluğunun 395 yılındaki bölünmesinden sonra Yalova Bizans İmparatorluğunun yönetimine geçti. 1302'de Yalova civarında Bafeus Muharebesi gerçekleşti. Yalova ve çevresi 1326 yılında Osmanlı İmparatorluğunun kontrolüne geçti.

7 Ağustos 1920 yılında başlayan Yunan hakimiyeti 19 Temmuz 1921 tarihine kadar sürdü. Bu dönemde Yalova ilindeki köylerde Yalova Katliamı olarak adlandırılan olaylar yaşandı.

Mustafa Kemal Atatürk yaşamının ilk kez 19 Ağustos 1929 tarihinde geldiği Yalova'da belirli dönemlerde ikamet etmiş, Yalova'da yaptırdığı, bugün merkez ilçe sınırları içindeki Atatürk Araştırma Enstitüsü içinde bulunan Yürüyen Köşk ve Termal ilçesinde bulunan evi müze olarak halkın yoğun ilgisiyle ziyaret edilmektedir.

Bir konuşmasında "Yalova benim kentimdir." şeklinde şehre olan sevgisini dile getirmiştir.

Yalova; 6 Haziran 1995 tarihinde Bursa ili Gemlik ilçesine bağlı Armutlu beldesi ile Kocaeli ili Karamürsel ilçesine bağlı Altınova, Subaşı ve Kaytazdere beldelerini sınırları içine alınarak il olmuştur. 17 Ağustos 1999 yılında meydana gelen 1999 Gölcük Depremi'nde Yalova ilinde büyük tahribat ve can kayıpları meydana geldi.

 Coğrafya 
 Konum 
küçükresim|Yalova Meydanı'nda bulunan Atatürk Heykeli
Armutlu Yarımadası'nın kuzey kıyısı ile Samanlı Dağları'nın kuzey eteklerine kurulmuş olan Yalova, Türkiye'nin Kuzeybatısında ve Marmara Bölgesi'nin güneydoğu kesiminde yer almaktadır. Kuzeyinde ve batısında Marmara Denizi, doğusunda Kocaeli, güneyinde Bursa ile Gemlik Körfezi yer almaktadır. İlin denizden yüksekliği 2 metre ve yüzölçümü 847 km2'dir. Yalova ilinin kıyıları girintili ve çıkıntılı bir özellik göstermez. Sahil şeridi dar olmakla birlikte, doğal plaj özellikleri göstermektedir. Yalova, doğu kıyılarındaki düzlükler dışında dağlık bir araziye sahiptir. Bölgenin güneyi; batıdan doğuya doğru İzmit-Sapanca arasında Kocaeli Sıradağları ile birleşen Samanlı Dağları'yla kaplanmış durumdadır ve ilin başlıca dağları da Samanlı Dağları'dır. Bu dağlar Yalova'nın güneyinde bulunmaktadır. Birçok tepenin bulunduğu bu dağlık arazide Samanlı Dağları'nın en yüksek noktası Beşpınar Tepesi'dir. (926 m) Armutlu, Taz Dağı'nın (867 m) batıya doğru devam eden eteklerinde kurulmuştur.

İlin en önemli yaylası, Kocadere ve Teşvikiye beldelerinin güneyinde yer alan Delmece Yaylası'dır. Bu yayla çam ormanlarıyla geniş bir alanı kaplamaktadır. Yalova ili verimli ve bereketli ovalara sahiptir. Ovalar, akarsular boyunca uzanmakta ve kıyıdan 1–2 km içeriye doğru sokulmaktadır. Çınarcık, Gökçedere, Kirazlı, Kılıç ve Taşköprü ile deniz arasında birbirinden alçak tepeciklerle ayrılan büyüklü-küçüklü ovalar oluşmuştur. Bunlardan başlıcaları; Kocadere Ovası, Liman Ovası, Samanlı-Kadıköy Ovaları, Kazımiye Ovası ve Taşköprü Ovası'dır.

 Bitki örtüsü 
küçükresim|Delmece Yaylası şehrin en önemli trekking alanlarından birisidir.
İlin bitki örtüsünü makiler ve ormanlar oluşturmaktadır. Yalova'nın güneyindeki dik yamaçlar tümüyle gür bir orman örtüsüyle kaplıdır. Geniş yapraklı ağaçların hakim olduğu bu kısımda, iğne yapraklı ağaçlar oldukça azdır. Bu ormanlar il yüzölçümünün %55'ini kaplamaktadır. Armutlu Yarımadası'nın orta kısımları daha çok meşe ağaçlarının hakim olduğu bir ormanlık alana sahiptir. Orman örtüsünün bileşimine giren unsurların büyük bir kısmı Karadeniz kıyı silsilesinin florasına dahildir. Bir kısmı ise Akdeniz florasının türleri olarak bu kısma sokulmuştur. Karakteristik türlerin bir araya geldiği kısımlardaki maki topluluğu da buna eklenebilir. Ormanlık alanlarda genellikle kayın, meşe, gürgen, kızılcık, kestane ve ıhlamur ağaçları görülmektedir. Yalova'daki ormanlardan, çevrenin odun ve kereste ihtiyacı da karşılanmaktadır.

 İklim 
Yalova ilinin iklimi, makro-klima tipi olarak, Akdeniz ve Karadeniz iklimleri arasında bir geçiş niteliği taşır. Kimi dönemlerde de karasal iklim özelliklerini yansıtmaktadır. İlde yazlar kurak ve sıcak, kışlar ılık ve bol yağışlıdır. 30 yıllık rasat bilgilerine göre, Yalova'da yıllık ortalama sıcaklık 14,6 °C'dir. En soğuk ay ortalama sıcaklığı 6,5 °C, en sıcak ay ortalama sıcaklığı 23,7 °C, yıllık ortalama yağış miktarı da 727,5 mm'dir. Kar yağışlı günlerin ortalama sayısı, 10,6, karla örtülü günlerin ortalama sayısı da 5,2'dir. İlde deniz suyu sıcaklığı, en yüksek olduğu ağustos ayında 22,9 °C, en düşük olduğu şubat ayında da 7,4 °C'dir.

 Ekonomi 

 Yalova'da yönetim 

İllerde protokolde ilk sırada yer alan vali, merkezi yönetimi temsil eder ve cumhurbaşkanı tarafından atanır. Büyükşehir dışındaki illerde yerel yönetim, şehirler düzeyindedir. Belediye Başkanı, belediye sınırları içinde kalan seçmenin oy çokluğu ile seçilir. Aynı seçmen İlçe Belediye Meclisi için de oy kullanarak ilçelerin belediye meclislerini oluşturur. İldeki bütün seçmenler ayrıca il genel meclisi için de oy kullanarak, il genel meclisinin oluşumunu sağlarlar.

İl genel meclisi ve belediye meclisi üyelikleri için yapılan seçimlerde, onda birlik baraj uygulamalı nispi temsil sistemi, belediye başkanlığı seçiminde ise çoğunluk sistemi uygulanır İl genel meclisi ve belediye meclisi üye sayıları ilçe nüfusuna göre, kontenjandan kalan sayıların partilere dağılımı ise D'Hondt Sistemine göre belirlenir (Kanun:2972-Madde:23)

İl Genel Meclisi, İl Özel İdaresinin karar organıdır, başkanını üyeleri arasından gizli oyla seçer. Ayrıca, İl Genel Meclisi bir yıl görev yapmak üzere kendi üyeleri arasından gizli oyla beş kişilik il encümenini seçer.

Merkezi yönetim, vali ve il müdürlerinden oluşur. İl Özel İdaresi (İl Genel Meclisi ve İl Encümeni) seçilmişlerden oluşur, ancak Vali başkanlığında görev yapar. Yerel yönetim ise belediye başkanları ve belediye meclislerinden oluşur.

Yalova Valisi, Elmalı doğumlu  Ahmet Hamdi USTA'dır. Ocak 2026/1 sayılı kararnameyle Bingöl Valisi iken atanmıştır.https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2026/01/20260107-4.pdf

Yalova Belediye Başkanı, 1975 Yalova doğumlu Mehmet GÜREL (CHP), 31 Mart 2024 seçimlerinde %46,39 oy oranıyla seçilmiştir.

2024 Türkiye yerel seçim sonuçlarına göre Yalova İl Genel Meclisi üye sayısı, 11 AKP, 8 CHP ve 1 MHP'den olmak üzere 18'dir. Yalova Belediye Meclisi ise 18 CHP ve 13 Akp'den olmak üzere 31 üyeden oluşur.

2023 Genel seçimleri sonucu, Yalova'yı temsilen TBMM'ye AK Parti'den 2 milletvekili (Ahmet Büyükgümüş, Meliha Akyol) ve CHP'den 1 milletvekili (Tahsin Becan) seçilmiştir.

 Nüfus 

Güncel Nüfus Değerleri (TÜİK 9 Şubat 2026 verileri)

Yalova ili nüfusu: 311.635'dir. Bu nüfusun %89,48'i şehirlerde yaşamaktadır (2025 sonu). İlin yüzölçümü 799 km2dir. İlde km2ye 390 kişi düşmektedir. (Bu sayı merkezde 1.136'dır.) İlde yıllık nüfus artışı %1,22 olmuştur. Nüfus artış oranı en yüksek ve en düşük ilçeler: Altınova (%4,11) - Çınarcık (-%1,33)

09 Şubat 2026 TÜİK verilerine göre merkez ilçeyle beraber 6 ilçe, 14 belediye, bu belediyelerde 51 mahalle ve ayrıca 43 köy vardır.

2025 yılı sonunda Yalova ili ve ilçelerinin yerleşim yeri ve nüfusla ilgili sayısal bilgileriİlçeNüfus 
2024Nüfus  
2025FarkNüfus  
Artışı %Belediye  
SayısıMahalle
SayısıKöy  
SayısıKöy  
NüfusuŞehir 
nüfusuŞehirde 
oturan %Alanı  
 km2 km2'ye 
düşen kişiAltınova34.09035.4901.4004,1149123.89931.59189,01113314Armutlu11.82711.9841571,331352.6969.28877,5016672Çınarcık40.63240.174 -458-1,1341343.26636.90891,87178226Çiftlikköy56.38758.5892.2023,912893.20955.38094,52136431Merkez157.499157.9014020,262161115.929141.97289,911391136Termal7.4477.497500,671223.7953.70249,3867112Yalova307.882311.6353.7531,2214514332.794278.84189,48799390

 İlin yıllara göre nüfusları 

 Altyapı 

 Konum 

Konum BilgileriİlçeKuruluş Yılıİçişleri Bakanlığı- İller İdaresi Genel MüdürlüğüÖnceden bağlı olduğu ilçeAlanı km2Rakım mt.Merkeze kmKarayolları Genel MüdürlüğüUlaşan YollarYalova Merkez1929Karamürsel1396 /-01,Altınova1995Karamürsel1131522/-01, -K2Armutlu1995Gemlik1661153-01 (Yalova)=>Çınarcık1995Merkez1782915-01 (Yalova)=>Çiftlikköy1995Merkez136134/-01, -K3Termal1995Merkez6714612-01 (Yalova)=>=>YALOVA1995İSTANBUL798

 Kültür ve sanat 

 Eğitim 
küçükresim|Yalova Üniversitesi logosu.
Yalova Üniversitesi, 31 Mayıs 2008 tarihli ve 26892 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan kanunla Yalova'da kurulmuştur.
 Medya 
küçükresim|upright=1.14|17 Ağustos 1999 depremi anısına yapılan bir anıt
 Yerel gazeteler
 Yalova Yaşam 
 Yalova Gazetesi 
 Yalova Haberci Gazetesi
 Yalova Çizgi Gazetesi
 Yalova Çevre Gazetesi 
 Yalova Bölge Gazetesi
 Yalova Atakent Gazete
Yalova'da Bugün 

Yerel radyo kanalları

 Çınar FM (102.1)
 Gözde FM (92.2)

 Spor 

2018-2019 sezonu sonunda, Yalova'nın futbol BAL'daki 2 takımından Altınova Belediyespor grup 10. su, Yalova Kadıköyspor grup 9. su olmuştur. Türkiye Basketbol Ligi'nde Yalova Belediyesi küme düşmüştür. Basketbol kadınlar 1. liginde Yalova VİP Gençlik, 2. liginde Çiftlıkköy Belediye yer almıştır.

Ziraat Türkiye Kupası'nda Altınova Belediyespor ilk turda elenmiştir.

2020-2021 Sezonunda Türkiye Basketbol Ligi'ni 4. sırada tamamlayan Semt 77 Yalovaspor Basketbol Takımı, play-off oynamaya hak kazanmıştır. Play-off turunu şampiyon olarak tamamlayan Semt77 Yalovaspor 2021-2022 Sezonunda ING Basketbol Süper Ligi'nde oynamaya hak kazanmıştır.
Takım şu anda ING Basketbol Süper Ligi'nde mücadele etmektedir. Maçlarını Yalova 90. Yıl Spor Salonu'nda oynamaktadır.

Önemli spor tesisleri: Yalova Atatürk Stadı (8.980), Yalova 90. Yıl Spor Salonu (2.500) ve Yalova Olimpik Yüzme Havuzu (500).

 Görüntüler 

 Coğrafi konum 

 Kaynakça 

 Dış bağlantılar 
 Yalova Valiliği 
 Yalova Belediyesi 
Yalova Yaşam - Güncel Yalova Haberleri 


Kategori:1995'te kurulan bölgeler ve ülkeler