Ezeli Hikmet

Ezeli Hikmet. Kadim Hikmet, Aşkın Hikmet, Ezeli Felsefe, Kadim Felsefe veya Kalıcı Felsefe şeklinde kullanımları da bulunmaktadır (Latince ifadesiyle Sophia Perennis). Kaynağı itibarıyla ilahi olan ve insanlığın başlangıcından bu yana farklı coğrafyalarda yaşayan toplumların din ve/veya geleneklerinde anlatımını bulan evrensel, ebedi, metafizik ilkeleri işaret etmekte kullanılan kavram. Frithjof Shuon'un ifadesiyle Ezeli Hikmet; sürekli var olan ve sürekli varolacak olan "irfan", yani evrensel bilgidir.

 Tarihçe 
Ezeli Hikmet yorumcularına göre kaynağı tarih üstü olan ezeli hikmetin (sophia perennis/perennial philosophy) terim olarak batı dillerindeki ilk kullanımı gelenekten uzaklaşmanın yoğun olarak yaşandığı rönesans dönemine tekabül etmektedir. Agostino Steuco (1497-1548) tarafından terim De Perenni Philosophia adlı eserinde kullanılmıştır. 17. yüzyıla gelindiğinde terimin 17. yüzyıl filozofu Leibniz'da kullandığını görmekteyiz.

İslam dünyasında bu terimin karşılığı olarak kullanılan "el-Hikmetü'l-halide"nin Farsçadaki karşılığı Câvidan Hırad'ı (Ezeli akıl) bu adla bir eser vermiş olan İbn Miskeveyh (ö. 421/1030) kullanmıştır. İbn Miskeveyh terimi, devirden devire, ulustan ulusa değişmeyen, tarih ötesi bir hakikat; kendini çağlar boyu çeşitli kültür havzalarında daima tezahür ettiren bir hikmete işaret etmekte kullanmıştır.

Yirminci yüzyıla gelindiğinde Aldous Huxley kelimeye popülerlik kazandırmış ancak kelimenin metafizik uzantılarını eserlerinde derinliğine işleyen yazarlar René Guénon, Frithjof Schuon, Ananda Coomaraswamy ve Seyyid Hüseyin Nasr gibi metafizikçiler olmuştur.

 Ayrıca bakınız 
 Tradisyonalizm
 Perennial Felsefe
 Omnizm

 Türkçedeki kaynakça 
 Aldoux Huxley, Kalıcı Felsefe, İnsan Yayınları, 2004
 Kutluer, İlhan, İslam'ın Klasik Çağında Felsefe Tasavvuru, İz Yayıncılık. İstanbul, 1996.
 Nasr, Seyyid Hüseyin, Bir Kutsal Bilim İhtiyacı, İnsan Yayınları İstanbul, 1995.
 Nasr, Seyyid Hüseyin, Bilgi ve Kutsal, İz Yayıncılık, İstanbul, 1999.
 Schuon, Frithjof, Varlık, Bilgi ve Din, İnsan Yayınları İstanbul, 1997.
 Schuon, Frithjof, İslam ve Ezeli Hikmet, İz Yayıncılık, İstanbul, 1998.
 Yılmaz, Hüseyin, Ezeli Hikmet ve Dinler, İnsan Yay. İstanbul 2003.

 Dış bağlantılar 
 Ezeli Hikmet
 ezeli hikmet ve din
 Dini Sınırları Aşmak 
 Halidi Hikmet
 Defining Without Confining 
 Paths to Transcendence 
 Sophia Perennis 
 Religio Perennis  
 Regnabit 
 Wikipedia  
 Wisdom Books 
 Tradisyonalizm

Kategori:Metafizik
Kategori:Mistisizm
Kategori:Felsefi kavramlar
Kategori:Tradisyonalizm