Merwalela ya kgaolo ya Borwa jwa Aferika ka ngwaga wa 2010–2011

Merwalela ya ngwaga wa 2010–2011 ya kgaolo ya Borwa jwa Aferika   ke merwalela e e diragetseng   go kgabaganya mafatshe a a mo borwa jwa Aferika. E golagangwa le wa ditiragalo tsa  La Niña, dipula tse di fetlileng selekanyo tse di simololang ka kgwedi ya Ngwanatsele di ne tsa baka merwalela. Makgolokgolo a batho a ne a sutlisiwa go ntse go tsweletse. Mme batho ba ka tshwara lekgolo, lesome le bone go ne ga tlhalosiwa fa ba tlhokafetse, go akarediwa ba le lesome le boferabobedi le boferabobedi kwa KwaZulu Natal. Puso ya  Aferika Borwa  e ne ya tlhalosa fa go nale lefelo le le nag le  mathata .

Kgankgolo
Ka Morule ngwaga wa  2010, seru sengwe se se itsegeng ka leina la  La Niña se ne sa tlhagoga ka koketsego ya pula e e neleng mo borw jwa Aferika. Ditiragalo tse di tshwanang le tsa  La Niña di diragaletse mafatshe a le mantsi lefatshe ka bophara, go akarediwa la  Australia, Sri Lanka, Brazil, Pakistan le  Philippines.

Aferika Borwa 
Mo Aferika Borwa dipalo tse di fetlang  6,000 tsa batho di ne tsa fudusiwa  gape ba ka tshwara  masome a bosupa ba tlhalosiwa ba tlhokafetse . Dipalo di solofetswe go oketsega ka mapodisiba tsweletse ka go batla bao ba ba sa bonweng. Mafatshe a tshwara boferabobedi mo dikgaolong tse di boferabongwe go sa tswa go tlhalosiwa fa go nale mathata a mofutla o, se se tlama gore madi a lefatshe a dirisiwe go thusa batho. Ditshenyegelo tsa dijwalo di akanyediwa go ka nna  R1 billion ($145 million USD). Fa ditshenyegelo tsa dithoto di akanyediwa go ka nna $52 million. Kakanyetso ya selekanyo sa  20,000 hectares (49,200 acres) ya lefatshe le go lemelwang mo go lone e sa tswa go amiwa ke merwalela.

Difofane tsa sesolel sa Aferika Borwa  di ne tsa tlisiwa go thusa mo phudusong ya banni ka difofane  mo kgweding ya Ferikgong a tlhola lesome le botlhano. Mo posolotsong tona yo otlisang  tirisanyo mmogo  mo pusong ebong Sicelo Shiceka, o ne a tlhalosa gore batho ba  ba fudusitsweng kwa malapeng a bone ba seka ba boela teng go fitlhelela ba fiwa teta ke baitsanape.

Mozambique
Bophara jotlhe jwa lefatshe la  Mozambique, digakolodi di ne tsa romelwa mo dinokeng tse di mo lefasheng. Palo di ka tshwara 13,000 tsa batho ba ne ba fudusiwa fa ba le 13 ba sa tswa go tlhokafala. Ka go tshaba poeletso ya merwalela ya  ngwaga wa 2000 ya  Mozambique banni botlhe ba ba nnang  fa lotshing la noka ya  Limpopo  ba ne ba simolola go utla ka Ferikgong a tlhola lesome le boferabongwe jaaka noka e ne e simolola go tshela ka seemo se se tsitsibanyang mmele. Mo mafelong mangwe,metsi a mo  dinokeng a ne a santse a apesitse le matshitshi ka metsi, a a neng a pesa le dimela. Go ya ka  mookamedi wa kgaolo ya Chokwe /0} ebong Alberto Libombo, o ne a tlhalosa gore koketsego ya metsi a dinoka e ka tswa e bakiwa ke gore matamo a ne a tletse phetelela mme morago a kgwele mo dinokeng tseo 

Mafelo a sele
Mo Zimbabwe, mafelo amngwe a ne a nna le dipula tse di kwa godimo go fetla mo dingwageng tse di masome a mararo, mme se sa tlisa poifo ya gore gongwe merwalela e ka ne ya nna ya tlhagoga.  Mookamedi wa lekgotlana la tshireletso ebong Madzudzo Pawadyira o ne a  tlhagisa batho go fuduga mo mafelong a a ka tswang a ka amega motlhofo. Mo go tshwaneng ka mmo gape dipula di ne tsa tshosetsa le kwa lefatsheng la Zambia gape le  Malawi; mme ga go ise go itsewe gore a mme merwalela e ne ya ama mafatshe a.

Mo borwa jwa  Botswana, diketekete tsa batho ba di ne tsa tshosediwa ke go anama ga metsi a a neng a ka apesa mtsana ya bone. Dinoka tse pedi ebong ya  Shoshong le ya  Mpolonyane, di ne di tlhatsetsa fa matshitshing a tsone. Ditiro tsa letsatsi di ne tsa kgaopediwa fa gare ga Shoshong le Kalamare mme se sa tlama dikolo go tswalelwa. Bontlha jwa Namibia bo ne jwa lebagana le merwalela le yone, mme puso e ne ya tsaya tsibosa e e rileng ,morago ga merwalela e e filileng mo dingwageng tse tharo , e e ileng ya ama bontlha bongwe jwa lefatshe.

Dikgoge tsa kwa ntle
Botswana
Zimbabwe
South Aferica
Zambia
Namibia

 Metswedi 

Karolo:Merwalela ya ngwaga wa 2010Borwa
Karolo:Merwalela ya ngwaga wa 2011