Kuhaw

Ang kuhaw (Eudynamys scolopaceus) ay kasapi ng orden na kuku ng mga ibon, ang Cuculiformes. Matatagpuan ito sa Subkontinenteng Indiyo, Tsina at Timog-silangang Asya. Binubuo ito ng isang superespesye na malapit na kamag-anak ng mga kuhaw na may itim na tuka (o black-billed koel) o mga kuhaw sa Pasipiko na kadalasang tinuturing bilang subespesye. Ang kuhaw tulad ng maraming magkakamag-anak na kuku ay isang parasitong mang-aakay na nangingitlog sa mga pugad ng mga uwak at ibang host (o biktima), na pinapalaki ang kanilang inakay. Sila ay hindi pangkaraniwan sa mga kuku sa karamihan na prugiboro bilang adulto.

 Taksonomiya 
Noong 1747, sinama ang naturalistang Ingles na si George Edwards ang ilustrasyon at isang deskripsyon ng kuhaw sa ikalawang bolyum ng kanyang A Natural History of Uncommon Birds. Ginamit niyang salitang Ingles na "The Brown and Spotted Indian Cuckow". Binatay ni Edwards ang kanyang ukit na kanyang kinulayan gamit ang kamay sa isang ispesimen mula sa Bengal na mula sa nagdidisenyo ng huwarang-seda at naturalistang si Joseph Dandridge na mula Londres. Nang binago ng naturalisatang Suweko na si Carl Linnaeus noong 1758 ang kanyang Systema Naturae para sa ikasampung edisyon, nilagay niya ang kuhaw kasama ang iba pang kuku sa genus na Cuculus. Sinama ni Linnaeus ang maikling paglalarawan, binansagan ang pangalang dalawahan na Cuculus scolopaceus at binanggit ang gawa ni Edwards. Nakalagay na ngayon ang kuhaw sa genus na Eudynamys na ipinakilala noong 1827 ng mga naturalistang Ingles na sina Nicholas Vigors at Thomas Horsfield. Nakapetsa ang pahinang pamagat noong 1826 subalit na hindi nailathala ang artikulo hanggang 1827. Pinagsama-sama ng pangalang genus na Eudynamys ang Sinaunang Griyego na eu na nangangahulugang "mahusay" na kasama ang dunamis na nangangahulugang "kapangyarihan" o "lakas". Ang partikular na epiteto na scolopaceus ay ang Makabagong Latin na nangangahulugang "mala-labuyo" na mula sa Latin na scolopax na nangangahulugang "labuyo" o "woodcock" (tandang kahoy).

Mayroon ang ilang mga anyong heograpiko ang kuhaw na mayroong napakahusay na plumahe na pagkakaiba o nahiwalay sa heograpiya na may maliit na daloy ng hene. Ang sumusunod ay isang tala na pinangalang subespesye kasama ang kanilang distribusyon at kasingkahulugan sa pagbibigay ni Payne:
E. s. scolopaceus (Linnaeus, 1758) – Pakistan, Indya, Nepal, Bangladesh, Sri Lanka, Laccadives and Maldibas
E. s. chinensis Cabanis at Heine, 1863 – Katimugang Tsina at Indotsina, maliban sa Tangway ng Thai-Malay
E. s. harterti Ingram, C. 1912 – Hainan
E. s. malayana Cabanis at Heine, 1863 – Tangway ng Thai-Malay, Mas Maliit na Sundas at Mas Malaking Sundas, maliban sa Sulawesi.  Maaring kabilang ang lahing dolosa na sinasalarawan mula sa Kapuluang Andaman at Nicobar
E. s. mindanensis (Linnaeus, 1766) – (kabilang ang E. s. paraguena) (Hachisuka, 1934) mula sa Palawan, at E. s. corvina (Stresemann, 1931) mula sa Halmahera, ang Pilipinas (kabilang ang Palawan at Kapuluang Babuyan), mga kapuluang sa pagitan ng Mindanao at Sulawesi, at Hilagang Maluku, maliban sa Kapuluang Sula

Mga sanggunian

Kategorya:Ibon