Maggie Leones

Si Magdalena "Maggie" Estoista Leones (Agosto 19, 1920 – Hunyo 16, 2016) ay isang Pilipinong opisyal sa intelehensiya noong Ikalawang Digmaang Pandaigdig. Siya ang una at tanging babaeng Asyano na nakatanggap ng Silver Star Medal para sa kanyang mga kadakilaang naambag noong panahon ng digmaan.

Kabataan
Ipinanganak si Leones sa Lubuagan, Kalinga sa isang pang-ebanghelyong misyonaryo.
Naglingkod siya bilang diakonesa sa United Evangelical Church. Naghahanap-buhay siya bilang isang guro at naghahanda na maging madre nang mangyari ang pagsalakay ng mga Hapones.

Ikalawang Digmaang Pandaigdig
Nang ang simbahan ay naging isang punong-tanggapan ng batalyon ng mga kawal na Pilipino, tinulungan ni Leones ang pag-aalaga ng mga sugatang gerilya. Sa Labanan sa Bataan, tumanggi siyang sumuko sa rehimeng Hapones at siya ay samakatuwid na binihag. Noong panahong iyon, natuto siyang magsalitang ng wikang Hapones.  Nang makalaya si Leones, nasaksihan niya ang pagbitay sa mahigit 20 na kabataang mamamayan. Nag-udyok ito sa kanya na dumalaw sa mga kabayanan upang makita kung paano siya makakatulong, kahit na ipinagbabawal ang paglalakbay noong panahong iyon. Minsan niyang nailigtas ang mga Pilipinong lumilisan mula sa pagbitay nang naudyok niya ang mga tropang Hapones na sila ay nanggaling lamang sa isang kasal. Si Leones ay nadakip ng tatlong beses ng pamahalaang ng Japan at palagi siyang nakakatakas. Sa huling pagkakahuli niya, nahimok niya at nasuhulan sa isang sundalong Hapon.

Kalaunan ay tumuloy si Leones sa Maynila upang bisitahin ang kanyang mga kaibigang misyonero na miyembro ng paglaban. Sa 22 taong gulang, nakilala niya si Koronel Russell W. Volckmann ng Sandatahang Lakas ng Estados Unidos sa Hilagang Luzon ng Pilipinas (USAFIP-NL)
at pumayag na siya ay maging isang lihim na ahente.

Si Leones ay nakakuha at nagdala ng intel, mga medikal na suplay at mga piyesa ng radyo sa pamamagitan ng mga teritoryong hawak ng kaaway at mga checkpoint. Naglingkod din siya bilang tagasalin sa pagitan ng mga nagsasalitang Ilokano at Ingles. Ang kanyang mga koneksyon sa simbahan at kaalaman sa Nihongo ay kapaki-pakinabang sa paglalakbay at pagkuha ng impormasyon.

Si Leones ay pinarangalan sa pagkilala sa mga barko ng kaaway na dumating sa San Fernando, La Union, kasama ang mga nilalaman nito at mga kaukulang kapitan. Siya ang utak sa pagsabog ng mga eroplanong Hapones sa isang paliparan sa Tuguegarao. Si Leones ay nagtipon ng mga kagamitan ng radyo at nagtipon ng mga tekniko na nagbigay-daan sa komunikasyon kay Heneral
Douglas MacArthur, at naging daan ito sa kanyang pagbabalik sa Pilipinas at sa Labanan ng Leyte Gulf.
Pormal na sumapi si Leones sa hukbo ng Pilipinas bilang isang korporal hanggang sa matapos ang digmaan.

Pagkalipas ng digmaan
Lumipat si Leones sa California noong 1969. Naghanapbuhay siya sa bilang isang klerk at pinanatili niyang tahimik tungkol sa kanyang mga pakikipagsapalaran noong panahon ng digmaan.

Nalaman ng anak ni Leones ang tungkol sa mga nagawa ng kanyang ina noong panahon ng digmaan habang nagsasaliksik. Minsan ay sumulat ang kanyang apo ng isang ulat sa paaralan tungkol sa kanyang pagiging bayani sa digmaan ngunit ayaw maniwala ng kanyang guro; hanggang dinala niya ang medalya ng kanyang lola sa paaralan upang ito ay patunayan.

Pagpanaw
Yumao si Leones noong Hunyo 16, 2016, sa Richmond, California sa 95 na taong gulang. Ang kanyang bangkay ay inilipad sa Pilipinas at inilibing sa Libingan ng mga Bayani .

Mga parangal
 Medalyang Silver Star
 Medalang World War II
 Medal Resistance Movement
 Philippine Liberation Medal
 Philippine Independence Ribbon

 Mga sanggunian 

*