Emperador Gaozu ng Tang

Si Emperor Gaozu ng Tang (7 Abril 566According to Li Yuan's biography in Old Book of Tang, he was born in the 1st year of the Tian'he era of the reign of Emperor Wu of Northern Zhou. In the same biography, it was recorded that a birthday celebration was held for him on the jiaxu day of the 3rd month of the 8th year of the Zhen'guan era of Tang Taizong's reign (634). For that month, the jia'xu day corresponds to the 2nd day of the month. Thus, Li Yuan's birthday was on the 2nd day of the 3rd month of the 1st year of the Tian'he era of the reign of Emperor Wu of Northern Zhou. This date corresponds to 7 Apr 566 on the Julian calendar.  – 25 Hunyo 635),According to Li Yuan's biography in Old Book of Tang, he died on the geng'zi day of the 5th month of the 9th year of the Zhenguan era of Tang Taizong's reign. This date corresponds to 25 Jun 635 on the Gregorian calendar. ([贞观)九年五月庚子，高祖大渐，....是日，崩于太安宫之垂拱前殿，年七十。] Old Book of Tang, vol.1.  ipinanganak bilang Li Yuan, o pangmagalang na pangalang Shude, ay ang emperador na nagtaguyod ng dinastiyang Tang ng Tsina, na naghari mula 618 hanggang 626. Sa ilalim ng dinastiyang Sui, si Li Yuan ang gobernador sa lugar na ngayo'y modernong-panahong Shanxi, at nakabase sa Taiyuan .

Noong 615, si Li Yuan ay itinalaga sa garison ng Longxi. Nagkaroon siya ng maraming karanasan sa pamamagitan ng pakikipagbakbakan sa mga Göktürk sa hilaga at nagawa niyang patahimikin sila. Nakakuha din si Li Yuan ng suporta mula sa mga tagumpay na ito at, sa pagkakawatak-watak ng dinastiyang Sui noong Hulyo 617, si Li Yuan – hinimok ng kanyang pangalawang anak na si Li Shimin (, ang tuluyang Emperador Taizong) – bumangon sa paghihimagsik. Gamit ang pamagat ng "Dakilang Kansilyer" (), nagluklok si Li Yuan ng isang papet na batang emperador, si Yang You, ngunit kalaunan ay inalis siya nang buo at itinatag ang dinastiyang Tang noong 618 kasama ang kanyang sarili bilang emperador. Pinarangalan siya ng kanyang anak at kahalili na si Li Shimin bilang Gaozu ("mataas na tagapagtatag") pagkatapos ng kanyang kamatayan.

Ang paghahari ni Emperador Gaozu ay nakatuon sa pagkakaisa ng imperyo sa ilalim ng Tang. Sa tulong ni Li Shimin, na nilikha niya bilang Prinsipe ng Qin, natalo niya ang lahat ng iba pang kalaban, kabilang sina Li Gui, Dou Jiande, Wang Shichong, Xue Rengao at Liu Wuzhou . Noong 628, ang dinastiyang Tang ay nagtagumpay sa pagkakaisa sa buong Tsina. Sa domestikong pulisiya, kinilala niya ang mga unang tagumpay na ginawa ni Emperor Wen ng Sui at nagsumikap na tularan ang karamihan sa mga patakaran ni Emperor Wen, kabilang ang pantay na pamamahagi ng lupa sa kanyang mga tao, at ibinaba rin niya ang mga buwis. Tinalikuran niya ang malupit na sistema ng batas na itinatag ni Emperor Yang ng Sui gayundin ang reporma sa sistema ng hudisyal. 

Namatay siya noong 25 Hunyo 635.

Mga sanggunian

Kategorya:Mga emperador
Kategorya:Kasaysayan ng Tsina
Kategorya:Mga Tsino