Via Francigena

Ang Via Francigena () ay isang sinaunang daan at ruta ng peregrinasyon na tumatakbo mula sa katedral na lungsod ng Canterbury sa Inglatera, sa pamamagitan ng Pransiya at Suwisa, hanggang sa Roma at pagkatapos ay sa Apulia, Italya, kung saan mayroong mga daungan ng embarkasiyo para sa Banal na Lupain. Ito ay kilala sa Italya bilang "Via Francigena" ("ang daan na nagmumula sa Pransiya") o ang "Via Romea Francigena" ("ang daan patungo sa Roma na nagmumula sa Pransiya"). Noong panahong medyebal, ito ay isang mahalagang daan at ruta ngperegrinasyon para sa mga nagnanais na bisitahin ang Banal na Luklukan at ang mga libingan ng mga apostol na sina San Pedro at san Pablo.

 Kasaysayan ng peregrinasyon pa-Roma 
Noong Gitnang Kapanahunan, ang Via Francigena ang pangunahing ruta ng paglalakbay sa Roma mula sa hilaga. Ang ruta ay unang naidokumento bilang "Daang Lombardo", at unang tinawag na Iter Francorum (ang "Ang Rutang Franco") sa Itinerarium sancti Willibaldi ng 725, isang talaan ng mga paglalakbay ni Willibald, Obispo ng Eichstätt sa Bavaria. Ito ay Via Francigena-Francisca sa Italya at Borgoña, ang Chemin des Anglois sa Frankish Kingdom (pagkatapos ng ebanghelisasyon ng Inglatera noong 607) at gayundin ang Chemin Romieu, ang daan patungo sa Roma. Ang pangalang Via Francigena ay unang binanggit sa Actum Clusio, isang pergamino ng 876 sa Abadia ng San Salvatore sa Monte Amiata (Toscana).Via Francigena: history (PDF) 
Sa pagtatapos ng ika-10 siglo, ginamit ni Sigerico, ang Arsobispo ng Canterbury, ang Via Francigena papunta at mula sa Roma upang matanggap ang kanyang pallium;Hindley, Geoffrey A Brief History of the Anglo-Saxons: The beginnings of the English nation (New York: Carroll & Graf) 2006:294–295. naitala niya ang kaniyang ruta at ang kaniyang mga himpilan sa paglalakbay pabalik,The transcript, formerly in the Cottonian Library, is now in the British Library (Cotton Tiberius B.v., folios 34 and 35; On-line map of Sigeric's route ngunit wala sa dokumento ang nagmumungkahi na ang ruta ay bago noon, o kung ginawa niya ang paglalakbay sa pamamagitan ng paglalakad o pagsakay sa kabayo.

Kasama sa mga susunod na itineraryo sa Roma ang Leiðarvísir og borgarskipan ng Islandes na manlalakbay na si Nikolás Bergsson (noong 1154) at ang isa mula kay Felipe Augusto ng Pransiya (noong 1191). Nikolás is noted in F. P. Magoun, Jr., "The Italian Itinerary of Philip II (Philippe-Auguste) in the Year 1191", Speculum 17.3 (July 1942:367–376) p. 367 note 2. Dalawang medyo magkaibang mapa ng ruta ang lumilitaw sa mga manuskrito ng Matthew Paris, Historia Anglorum, mula sa ika-13 siglo.
Ang hari ng Gales na si Rhodri Mawr noong 880 at ang kaniyang apo na si Hywel Dda noong 945 ay parehong kilala na bumisita sa Roma sa pagtatapos ng kanilang buhay, ngunit hindi alam kung pumunta sila sa lupa o sa dagat sa pamamagitan ng Kipot ng Gibraltar. Ginamit ni Benedictine Guillermo ng Saint Thierry ang mga kalsada patungo sa Roma sa ilang pagkakataon sa pagtatapos ng ika-11 siglo. Ang paglalakbay pabalik sa pamamagitan ng dagat ay malamang na maging mas madali, salamat sa umiiral na hanging timog-kanluran, ngunit ang pabordada pababa sa Mediteraneo ay talagang gumawa ng napakahabang paglalakbay.

Ang Via Francigena ay hindi isang solong kalsada, tulad ng isang Romanong kalsada, na sementado ng mga bloke ng bato at nagbibigay sa pagitan ng pagpapalit ng mga kabayo para sa mga opisyal na manlalakbay. Sa halip, ito ay binubuo ng ilang posibleng ruta na nagbago sa paglipas ng mga siglo habang ang kalakalan at paglalakbay sa banal na lugar ay lumalakas at humina. Naaayon sa oras ng taon, sa sitwasyong pampolitika, at sa relatibong kasikatan ng mga dambana ng mga santo na nasa ruta, maaaring gumamit ang mga manlalakbay ng alinman sa tatlo o apat na pagtawid sa Alpes at Apenino. Pinondohan ng mga Lombardo ang pagpapanatili at seguridad ng bahagi ng kalsada sa kanilang mga teritoryo bilang ruta ng kalakalan sa hilaga mula sa Roma, na iniiwasan ang mga lungsod na hawak ng kaaway tulad ng Florencia. Hindi tulad ng mga kalsadang Romano, ang Via Francigena ay hindi nag-uugnay sa mga lungsod ngunit higit na umasa sa mga abadia.

 Itineraryo 
No.Mga hintuan na isinalarawan ni SigericoMga hintuan sa kasalukuyanMga lugar ayon kay SigericoMga kasalukuyang pangalan ng lugarSimula – KatapusanDistansiya sa kmPagtawid sa Kanal Ingles1LXXXSumeranSombre (bahagi ng Wissant)Calais – Wissant19.72LXXIXnawawalang hintuan3LXXVIIIGisneGuînesWissant – Guînes20.24LXXVIITeranburhThérouanneGuînes – Licques15.7Licques – Wisques23.9Wisques – Thérouanne13.25LXXVIBruwaeiBruay-la-BuissièreThérouanne – Auchy-au-Bois15.1Auchy-au-Bois – Bruay-la-Buissière19.06LXXVAtheratsArrasBruay-la-Buissière – Arras33.67LXXIVDuinDoingtArras – Bapaume26.2Bapaume – Péronne25.3Peronne – Doingt3.08LXXIIIMartinwaethSeraucourt-le-GrandDoingt – Seraucourt-le-Grand29.29LXXIIMundlothuinLaonSeraucourt-le-Grand – Tergnier17.0Tergnier – Laon33.010LXXICorbuneiCorbenyLaon – Bouconville-Vauclair18.6Bouconville-Vauclair – Corbeny4.511LXXRemsReimsCorbeny – Hermonville20.1Hermonville – Reims16.312LXIXChatelunsChâlons-en-ChampagneReims – Trépail28.1Trépail – Châlons-en-Champagne25.813LXVIIIFuntaineFontaine sur CooleChâlons-en-Champagne – Coole27.014LXVIIDomaniantDonnementCoole – Donnement25.715LXVIBreoneBrienne-le-ChâteauDonnement – Brienne le Château17.816LXVBarBar-sur-AubeBrienne-le-Château – Bar-sur-Aube26.917LXIVBlaecuileBlessonvilleBar-sur-Aube – Châteauvillain
(malapit sa Blessonville)32.918LXIIIOismaHumes-JorquenayChâteauvillain – Langres
(malapit sa Humes-Jorquenay)40.919LXIIGrenantGrenantLangres – Coublanc
(malapit sa Grenant)27.020LXISefuiSeveuxCoublanc – Dampierre-sur-Salon27.7Dampierre-sur-Salon – Savoyeux
(malapit sa Seveux)5.521LXCusceiCussey-sur-l'OgnonSavoyeux – Gy20.6Gy – Cussey-sur-l'Ognon16.422LIXBysiceonBesançonCussey-sur-l'Ognon – Besançon17.023LVIIINosNodsBesançon – Étalans27.0Étalans – Chasnans
(malapit sa Nods)9.824LVIIPunterlinPontarlierChasnans – Ouhans18.0Ouhans – Pontarlier17.025LVIAntifernYverdon-les-BainsPontarlier – Orbe40.226LVUrbaOrbe27LIVLosannaLausanneOrbe – Lausanne32.028LIIIVivaecVeveyLausanne – Cully12.9Distances given by Ingrid Retterath: Via Francigena von Lausanne nach Rom. Outdoor guide Bd. 201. Conrad Stein Verlag 2011.Cully – Vevey11.329LIIBurbuleiAigleVevey – Montreux8.4Montreux – Villeneuve5.9Villeneuve – Aigle12.730LISce MauriciSaint-MauriceAigle – Saint-Maurice18.031LUrsioresOrsièresSaint-Maurice – Martigny17.0Martigny – Orsières18.532XLIXPetrecastelBourg-Saint-PierreOrsières – Bourg-Saint-Pierre15.433XLVIIISce RemeiSaint-Rhémy-en-BossesBourg-Saint-Pierre – Ospisyo ng Dakilang San Bernardo13.8Ospisyo ng Dakilang San Bernardo – Saint-Rhémy-en-Bosses6.334XLVIIAgustaAostaSaint-Rhémy-en-Bosses – Aosta25.635XLVIPublei(Pontey ?) Pont-Saint-MartinAosta – Nus15.9Nus – Saint-Vincent22.3Saint-Vincent – Arnad22.4Arnad – Pont-Saint-Martin15.936XLVEveriIvreaPont-Saint-Martin – Ivrea25.237XLIVSca AgathaSanthiàIvrea – Viverone21.4Viverone – Santhià16.238XLIIIVercelVercelliSanthià – Vercelli28.639XLIITremelTromelloVercelli – Robbio19.7Robbio – Mortara14.2Mortara – Tromello18.140XLIPamphicaPaviaTromello – Gropello Cairoli13.5Gropello Cairoli – Pavia18.141XLSce CristineSanta Cristina e BissonePavia – Santa Cristina e Bissone27.442XXXIXSce AndreaCorte San AndreaSanta Cristina e Bissone – Plasencia
(pagtawid ng Po)38.243XXXVIIIPlacentiaPiacenza44XXXVIIFloricumFiorenzuola d'ArdaPiacenza – Fiorenzuola d'Arda26.445XXXVISce DomnineFidenza (hanggang 1927 tinawag na Borgo San Donino)Fiorenzuola d'Arda – Fidenza22.346XXXVMetaneCostamezzana (Medesano)Fidenza – Costamezzana10.847XXXIVPhilemangenurFornovo di Taro (or Felegara)Costamezzana – Medesano9.7Medesano – Fornovo di Taro9.248XXXIIISce ModeranneBercetoFornovo di Taro – Cassio di Terenzo19.8Cassio di Terenzo – Berceto10.449XXXIISce BenedicteMontelungoBerceto – Pontremoli29.450XXXIPuntremelPontremoli51XXXAguillaAullaPontremoli – Villafranca in Lunigiana19.1Villafranca in Lunigiana – Aulla15.352XXIXSce StephaneSanto Stefano di MagraAulla – Sarzana16.353XXVIIILunaLuniSarzana – Luni12.754XXVIICampmaiorPieve di CamaioreLuni – Massa14.8Massa – Pietrasanta15.8Pietrasanta – Camaiore8.255XXVILucaLuccaCamaiore – Lucca24.256XXVForcriPorcariLucca – Porcari10.657XXIIIAqua NigraPonte a Cappiano. Bahagi ng FucecchioPorcari – Ponte a Cappiano19.758XXIIIArne BlancaFucecchioPonte a Cappiano – Fucecchio4.959XXIISce DionisiiSan Genesio malapit sa San MiniatoFucecchio – San Miniato Alto7.660XXISce Peter CurrantCoiano. Ngayon ay bahagi ng CastelfiorentinoSan Miniato Alto – Coiano12.161XXSce Maria GlanSanta Maria a Chianni malapit sa Gambassi TermeCoiano – Gambassi Terme12.262XIXSce GemianeSan GimignanoGambassi Terme – San Gimignano14.563XVIIISce Martin in FosseSan Martino Fosci (Molino d'Aiano. Bahagi ng Colle di Val d'Elsa)San Gimignano – Badia a Isola20.5/25.564XVIIAelseGracciano (Pieve d'Elsa. Bahagi ng Colle di Val d'Elsa)65XVIBurgenoveBadia a Isola. Bahagi ng Monteriggioni66XVSeocineSienaBadia a Isola – Monteriggioni3.5Monteriggioni – Siena20.567XIVArbiaPonte d'Arbia. Bahagi ng Monteroni d'ArbiaSiena – Monteroni d'Arbia17.9Monteroni d'Arbia – Ponte d'Arbia9.868XIIITurreinerTorrenieri (Part of Montalcino)Ponte d'Arbia – Buonconvento5.7Buonconvento – Torrenieri13.569XIISce QuiricSan Quirico d'OrciaTorrenieri – San Quirico d'Orcia7.470XIAbriculaBriccole di SottoSan Quirico d'Orcia – Bagno Vignoni5.3Bagno Vignoni – Radicofani27.471XSce Petir in PailSan Pietro in Paglia (Voltole)Radicofani – Ponte a Rigo10.772IXAquapendenteAcquapendentePonte a Rigo – Acquapendente13.873VIIISca CristinaBolsenaAcquapendente – Bolsena20.274VIISce FlavianeMontefiasconeBolsena – Montefiascone1875VISce ValentineViterbo (Bullicame)Montefiascone – Viterbo18.776VFurcariVetralla (Forcassi)Viterbo – Vetralla17.977IlIlSuteriaSutriVetralla – Sutri22.178IIIBacaneBaccano (Campagnano di Roma)Sutri – Campagnano di Roma22.379IIJohannis VIIIISan Giovanni in Nono (La Storta)Campagnano di Roma – La Storta25.680IUrbs RomaRomaLa Storta – Rome14.8

 Mga sanggunian 

 Mga pinagkuhanan 

 Kerschbaum & Gattinger, Via Francigena – DVD- Dokumentaryo ng modernong paglalakbay sa Roma ,, Verlag EUROVIA, Vienna 2005
 Trezzini, La Via Francigena. Vademecum dal Gran San Bernardo at Roma La Via Francigena. Vademecum dal Gran San Bernardo at Roma (Association Via Francigena) 2000
 Adelaide Trezzini-AIVF. San Pellegrino sulle Via Francigene. Ed. Gangemi Cod.ISBN 88-492-1607-6
 Adelaide Trezzini-AIVF. Topofrancigena da Canterbury at Roma (2004–2007) Ed. Ass. int. Sa pamamagitan ng Francigena
 Adelaide Trezzini-AIVF. Gabay-Vademecum da Canterbury at Roma. Ed.2002–03
 Adelaide Trezzini-AIVF. Dormifrancigena da Canterbury at Roma.2006 + 2007 Ed. Ass. int. Sa pamamagitan ng Francigena

 Mga panlabas na link 

 Sa pamamagitan ng Francigena sa URCamino
 Lokal na impormasyon ng Konseho ng Lungsod ng Canterbury sa ruta sa UK
 BBC News– Epic run mula Canterbury hanggang Rome kasunod ng pilgrimage
  Ang GR145 Via Francigena sa rehiyon ng Champagne-Ardenne ng France
 Italian Ministry of Cultural and Heritage Site ng maraming wika ng opisyal na ruta sa Italy kabilang ang mga roadbook, GPS at mga mapa
 Website ng La Via Francigena para sa Italy (sa Italyano at Ingles) 
 Ang Via Francigena sa Timog Italya, mula sa Roma hanggang Apulia (bersyon sa Ingles) 

 Sa pamamagitan ng mga asosasyon ng Francigena 

  Asociación de la vía Francígena en España
 Association Internationale Via Francigena Active since 1997 promoting cultural and tourist awareness of the Via Francigena to Roma
 Confraternity of Pilgrims to Rome United Kingdom pilgrim association providing information on the Via Francigena
 European Association of Vie Francigene Information on the route through Italy
  Dutch Association Dutch Association of pilgrims walking or cycling to Rome
 Via Francigena Association in Switzerland 
  EUROVIA Austrian pilgrim Association supporting pilgrims to Rome (German/English/Italian)
 Camminando sulla Via Francigena. The Italian Community of pilgrims 3.0 (choose your language) 

 Mga kaugnay na ruta 

  La Francigena in Garfagnana Route between Aulla and Lucca through the Garfagnana in Italy (in Italian)
 Via Francigena di San Francesco Route from Roma to Rieti.
  Via Francigena Appia Pedemontana Route from Roma to Formia