Buwan ng Wika

Ang Buwan ng Wikang Pambansa, na lalong kilala bilang Buwan ng Wika, ay isang taunang pagdiriwang sa Pilipinas na ginaganap tuwing buwan ng Agosto upang itaguyod ang pambansang wikang Filipino. Ang Komisyon sa Wikang Filipino ang pangunahing ahensya sa pangangasiwa ng mga kaganapan para rito. 

Pinagmulan
Pambansang Wika
Nagsimula ang pagtatangka na magtatag ng pambansang wika sa Pilipinas noong 1935 noong panahong Komonwelt na pinangunahan ni Pangulong Manuel L. Quezon. Noong 1946, pinagtibay ang isang wikang batay sa Tagalog bilang ang pambansang wika, na matatag na itinalaga bilang Pilipino noong 1959.  Noong 1973, maanyong pinalitan ang Pilipino ng "Filipino." Naging mga tatag na wika ng Pilipinas ang Filipino at Ingles sa ilalim ng Konstitusyon ng 1987.

Linggo ng Wika
Linggo ng Wika ang nauna bago ang Buwan ng Wika na itinatag ni Pangulong Sergio Osmeña sa Proklamasyon Blg. 35 in 1946. Mula 1946 hanggang 1953, taunang ipinagdiriwang ang Linggo ng Wika mula Marso 27 hanggang Abril 2. Pinili ang petsa ng kawakasan dahil ito ang kaarawan ng makatang Tagalog na si Francisco Balagtas.

Binago ni Pangulong Ramon Magsaysay ang mga petsa na maging Marso 29 hanggang Abril 4 noong 1954. Sa sumunod na taon, muling binago ni Magsaysay ang mga petsa ng pagdiriwang sa Agosto 13 hanggang 19 sa pamamagitan ng Proklamasyon Blg. 186. Ginawa ito dahil pumatak ang mga dating petsa sa awan ng mga mag-aaral kaya't hindi makalahok ang mga paaralan. Pinili ang petsa ng katapusan dahil ito ang kaarawan ni Manuel L. Quezon, na nakilala bilang ang "Ama ng Wikang Pambansa." Noong 1988, tinugunan ni Pangulong Corazon Aquino ang mga petsa sa Proklamasyon Blg. 19.

Buwan ng Wika
Noong Enero 15, 1997, pinalawig ang Linggo ng Wika sa Proklamasyon Blg. 1041 ni Pangulong Fidel V. Ramos upang masakop ang buong Agosto. Kaayon nito, pinalitan ang pangalan ng pagdiriwang patungo sa ngalang Buwan ng Wikang Pambansa.

Mula 2019, naging bahagi ng pagdiriwang ang pagtaguyod ng mga ibang katutubong wika ng Pilipinas kaayon ng pagtatalaga ng UNESCO sa taon bilang "Pandaigdigang Taon ng Mga Katutubong Wika."

Mga kaganapan at gawain
Ang Komisyon sa Wikang Filipino (KWF) ay ang pangunahing may hawak sa Buwan ng Wika. Nangangasiwa ang ahensya ng mga kaganapang magtataguyod sa wika ng bayan at pagkamakabayan ng mga Pilipino. Nagdaraos ang mga paaralan ng mga paggagayak sa huling araw ng buwan, kung saan nagsusuot ang mga mag-aaral ng kalimitang kasuotang Pilipino, at mga nangyayari ang mga kaganapang tulad ng pag-awit ng mga Orihinal na Pilipinong Musika at mga paligsahan sa Pilipinong sayawin.

Sa kolum ni DC Alviar, wala raw tuwirang kaugnayan sa kalayaan ang Buwan ng Wika. Kapag sinabing mapagpalaya ang wikang Filipino, tinatanong niya kung saan natin hangad na maging malaya. Mayrong Deklarasyon ng mga Prinsipyo at Pang-estadong Patakaran ng Saligang Batas ng 1987 na palayain ang mga tao sa kahirapan (ang tuwirang salin sa Ingles ay “free the people from poverty through policies that provide adequate social services, promote full employment, a rising standard of living, and an improved quality of life for all”), ngunit parating nagkukulang ang pamahalaan hinggil dito.

Mga pananda

Mga sanggunian

Kategorya:Pilipinas