Distrito ng Senado ng Pilipinas

Ang mga distrito ng Senado ng Pilipinas ay ang mga panghalalang distrito naghahati sa Pilipinas sa paghalal ng mga kinatawan ng lalawigan sa Senado ng Pilipinas mula 1916 hanggang 1935.

Kasaysayan

Ang pagpapatupad ng Batas pang-Awtonomiya ng Pilipinas (mas kilala bilang "Jones Law") noong Agosto taong 1916 ng Kongreso ng Estados Unidos ay nagtakda ng pagkakaroon ng bicameral na lehislatura na binubuo ng mababang kapulungan at ng mataas na kapulungan. Simula noon ang Komisyon ng Pilipinas na ang humahawak sa pamamahalang ehekutibo at ilang kapangyarihang pang-lehislatura sa mga kolonya ng Amerika.

Ang sistema ng pamahalaan sa Pilipinas noong mga unang taon ng transisyon nito sa demokratikong sariling pamamahala ay isinaayos para ma-emulate ang modelong Amerikano. Kaya naman sinunod ng Pilipinas ang sistema ng pamahalaan ng Amerika na maghahalal ng 24 na Senador sa bawat distrito.

Ang unang labingisang distrito ay naghahalal ng dalawang Senador bawat isa sa pamamagitan ng pinakamaraming boto. Ang dalawang o Senador mula sa ikalabindalawang distrito ay itinatalaga ng U.S. Governor-General. Ang ganoong sistema ay nagtagal hanggang sa pagkakatatag ng Komonwelt ng Pilipinas noong 1935, nang ang Senado ay nabuwag, dahil ang Saligang Batas ng 1935 ay nagtatalaga lamang ng unicameral Pambansang Asambleya. Subalit nang ang Saligang Batas ay sinusogan noong 1940, ang bikameral na Kongreso, kasapi ng Senado ay kailangang bumoto sa pangkalahatan, na bumuwag sa sistemang pang-distrito.

Unang Distrito
Lalawigan: Batanes, Cagayan, Ilocos Norte, Ilocos Sur, Isabela
Mga nadagdag na lalawigan: Abra (humiwalay sa Ilocos Sur, 1917)

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Juan Villamor<center>Vicente Singson Encarnacion<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Santiago Fonacier<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Isabelo de los Reyes<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Elpidio Quirino<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Melecio Arranz<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935

Ikalawang Distrito
Lalawigan: La Union, Pangasinan, Zambales

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Aquilino Calvo<center>Pedro Ma. Sison<center>Matias Gonzales<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Bernabe de Guzman<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Alejo Mabanag<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Camilo O. Osias<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Teofilo Sison<center>Alejandro de Guzman<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Alejo Mabanag<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935
 Nagbitiw sa tungkulin noong Pebrero 26, 1917.
 Nahalal sa espesyan na halalan noong Mayo 5, 1917
 Naitalagang Residenteng Komisyoner noong 1929.
 Pinalitan si Camilo Osias.

Ikatlong Distrito
Lalawigan: Bulacan, Nueva Ecija, Pampanga, Tarlac

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Isauro Gabaldon<center>Francisco Liongson<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Teodoro Sandiko<center>Ceferino de Leon<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Santiago Lucero<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Luis Morales<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Benigno Q. Aquino, Sr.<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Sotero Baluyot<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Hermogenes Concepcion
 Namatay on Nobyembre 2, 1925.
 Nahalal sa espesyal na halalan noong Marso 23, 1926 para tapusin ang hindi pa tapos na termino ni Santiago Lucero.

Ikaapat na Distrito
Lungsod: Manila
Lalawigan: Bataan, Laguna, Rizal

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Pedro Guevara<center>Rafael Palma<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Emiliano Tria Tirona<center>Ramon J. Fernandez<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Juan Sumulong<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Jose G. Generoso<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Juan Nolasco<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Juan Sumulong
 Naitalagang Resident Commissioner sa Estados Unidos noong Marso 4, 1923.
  Nahalal sa espesyal na halalan noong Oktubre 3, 1923 para kumpletuhin ang hindi pa tapos na termino ni Pedro Guevara.

Ikalimang Distrito
Lalawigan: Batangas, Cavite, Mindoro, Tayabas
Mga nadagdag na Lalawigan: Marinduque (mula sa lalawigan ng Tayabas, 1920)

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Vicente Ilustre<center>Manuel L. Quezon<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Antero Soriano<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Jose P. Laurel<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Claro M. Recto<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935

Ikaanim na Distrito
Lalawigan: Albay, Ambos Camarines, Sorsogon
Mga nadagdag na Lalawigan: Camarines Norte and Camarines Sur (resulta ng paghati ng Ambos Camarines, 1917), Masbate (Humiwalay sa Sorsogon, 1917)

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Mario Guariña<center>Leoncio Imperial<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Vicente de Vera<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Juan B. Alegre<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Jose O. Vera<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Jose Fuentebella<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Domingo Imperial

Ikapitong Distrito
Lalawigan: Capiz, Iloilo
Mga nadagdag na Lalawigan: Romblon (Humiwalay sa Capiz, 1917)

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Francisco Villanueva<center>Jose Altavas<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Jose Ma. Arroyo<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Jose Hontiveros<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Jose B. Ledesma<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Antonio Belo<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Ruperto Montinola<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Potenciano Trenas
 Namatay noong Hunyo 10, 1934.

Ikawalong Distrito
Lalawigan: Antique, Negros Occidental, Negros Oriental, Palawan
PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Manuel Lopez<center>Espiridion Guanco<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Hermenegildo Villanueva<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Mariano Yulo<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Francisco Zulueta<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Gil Montilla<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Isaac Lacson
 Si Francisco Zulueta ay senador mula 1929 hanggang 1931.

Ikasiyam Distrito
Lalawigan: Leyte, Samar

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Esteban Singson<center>Jose Ma. Veloso<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Francisco Enage<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Tomas Gomez<center>Pastor Salazar<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Jose Ma. Veloso<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Jose D. Avelino<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935
 Namatay noong Hulyo 28, 1926.
 Nahalal sa espesyal na halalan para kumpletuhin ang hindi tapos na termino ni Tomas Gomez.

Ikasampung Distrito
Lalawigan: Cebu

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Celestino Rodriguez<center>Filemon Sotto<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Sergio Osmeña<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Pedro Rodriguez<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Manuel C. Briones<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935

Ikalabing-isang Distrito
Lalawigan: Bohol, Misamis, Surigao
Mga nadagdag na Lalawigan: Misamis Occidental at Misamis Oriental (Resulta ng pagkakahati ng lalawigan ng Misamis, pormal na nahati noong 1929 pero noong 1939 pinatupad)
PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Nicolas Capistrano<center>Jose A. Clarin<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Francisco Soriano<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Troadio Galicano<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Juan Torralba<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935
 Namatay noong Hunyo 2, 1935.

Ikalabindalawang Distrito
 Lungsod: Baguio City
Lalawigan: Department of Mindanao and Sulu (binubuo ng Agusan, Bukidnon, Cotabato, Davao, Lanao, Sulu at Zamboanga), Mountain Province (binubuo ng Apayao, Benguet, Bontoc, Ifugao, at Kalinga subprovinces; the original subprovinces of Amburayan and Lepanto ceased to exist after reorganization), Nueva Vizcaya

PeriodSenadorSenador<center>Ikaapat na Lehislatura ng Pilipinas1916–1919<center>Joaquin D. Luna<center>Hadji Butu<center>Ikalimang Lehislatura ng Pilipinas1919–1922<center>Teofisto Guingona<center>Lope K. Santos<center>Ikaanim na Lehislatura ng Pilipinas1922–1925<center>Hadji Butu<center>Ikapitong Lehislatura ng Pilipinas1925–1928<center>Jose Alejandrino<center>Ikawalong Lehislatura ng Pilipinas1928–1931<center>Manuel Camus<center>Ikasiyam na Lehislatura ng Pilipinas1931–1934<center>Ludovico Hidrosollo<center>Jamalul Kiram<center>Ikasampung Lehislatura ng Pilipinas1934–1935<center>Juan Gaerlan<center>Datu Sinsuat

Tingnan din
Senado ng Pilipinas
Distritong pambatas ng Pilipinas

Mga sanggunian
Talaan ng mga Senador - Senado ng Pilipinas. Accessed on April 1, 2007.