Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas

Ang Pambansang Alagad ng Sining ay isang titulo na ibinibigay sa mga Pilipino na nakamit ng pinakamataas na pagpapakilala dahil sa makabuluhang pag-ambag sa kaunlaran ng mga sining Pilipino: Musika, Sayaw, Teatro,  Moda at Arkitektura, at Sining Pangkapanalig.

Sila ay inihayag, mula sa kabutihang-loob ng Proklamasyong Pampanguluhan, bilang Pambansang Alagad ng Sining. Pagkatapos, pinagkalooban sila ng Orden ng Pambansang Alagad ng Sining sa pamamagitan ng regalyang kulyar na ginto ng karangalan na binubuo ng mga maraming palamuti. Bukod pa sa kulyar, binigyan ang bawat bagong naproklama ng papuri bilang handog sa seremonya ng parangal. Ang Sentrong Pangkultura ng Pilipinas ay nagpupunong-abala naman sa isang Gabi ng Parangal para sa mga Pambansang Alagad ng Sining sa Tanghalang Pambansa.

Ang Parangal ng Pambansang Alagad ng Sining ay pinamunuan ng Sentrong Pangkultura ng Pilipinas (CCP) mula sa kabutihang-loob ng Proklamasyong Pampanguluhan Blg. 1001 noong Abril 2, 1972 at ng Pambansang Komisyon para sa Kultura at mga Sining (NCCA).

Ang Pamahalaan ng Republika ng Pilipinas ay ang nagkakaloob ng gawad sa mga karapat-dapat na indibidwal na inirekomenda ng CCP at NCCA. Ang unang gawad ay ibinigay kay Fernando Amorsolo, isang Pilipinong pintor pagkatapos ng kanyang kamatayan.

 Mga pamantayan 
Ang mga nominasyon ukol sa Pambansang Alagad ng Sining ng Pilipinas ay nababatay sa malawakang pamantayan na binalangkas ng Sentrong Pangkultura ng Pilipinas at Pambansang Komisyon para sa Kultura at mga Sining:

 Mga nabubuhay na artista na naging mamamayang Pilipino sa huling sampung taon na nauna sa nominasyon gayundin sa mga namatay pagkatapos ng pagkatatag ng gawad noong 1972 nguni't sila'y mga mamamayang Pilipino sa panahon ng kanyang kamatayan;
 Mga artista na nakapagtulong sa pagbubuo ng damdaming Pilipino ng pagkabansa sa pamamagitan ng kahulugan at anyo ng kanilang mga likha:
 Mga artista na nakakilala sa sarili sa pamamagitan ng pangunguna sa isang paraan ng malikhaing pagpapahiwatig o istilo, gumagawa ng kakintalan sa mga sumusunod na salinlahi ng mga artista;
 Mga artista na nakapaglikha ng makahulugang katawan ng likha at/o nakapagtanghal nang napapanatili ng kahusayan sa pagsasanay ng kanilang anyo ng sining, pagpapayaman ng makasining pagpapahiwatig o istilo; at
 Mga artista na nakikinabang sa malawakang pagtanggap sa pamamagitan ng maprestihiyong pambansa at/o sabansaang pagkakilala, mapanuring paghanga at/o pagsusuri ng kanilang mga likha, mga gawad sa mga maprestihiyong kaganapang pambansa at/o sabansaan.

Ang mga nominasyon ay ipapasa sa Sekretarya ng Pambansang Alagad ng Sining na nilikha ng Lupon ng Gawad sa Pambansang Alagad ng Sining; ang mga dalubhasa mula sa mga iba't ibang larangan ng sining ay uupo sa Unang Deliberasyon upang ihanda ang maikling tala ng mga nominado. Ang Pangalawang Deliberasyon, kung saan nagpupulong nang magkasama ang mga Komisyonado ng NCCA at Lupon ng mga Katiwala ng CCP, na nagpapasya sa mga pinakahuling narekomenda. Ang tala ay ihaharap sa Pangulo ng Pilipinas, na, sa pamamagitan ng Kautusang Pampanguluhan, nagpapahayag ng mga pinakahuling nominado bilang kasapi ng Orden ng mga Pambansang Alagad ng Sining.

 Ang mga Pambansang Alagad ng Sining 
Pambansang Alagad ng SiningLaranganTaonNagproklamang PanguloPablo S. Antonio Arkitektura1976Ferdinand MarcosLeandro V. Locsin Arkitektura1990Corazon AquinoJuan F. Nakpil Arkitektura1973Ferdinand MarcosIldefonso P. Santos Arkitektura (Arkitekturang Tanawin)2006Gloria Macapagal ArroyoJose Maria V. Zaragoza Arkitektura2014Benigno Aquino IIIFrancisco T. Mañosa Arkitektura2018Rodrigo DuterteRamon Valera Moda2006Gloria Macapagal ArroyoSalvacion Lim-Higgins Moda2022Rodrigo DuterteAntonino R. Buenaventura Musika1988Corazon AquinoJose Maceda Musika1997Fidel V. RamosLucrecia R. Kasilag Musika1989Corazon AquinoErnani J. Cuenco Musika1999Joseph EstradaLucio D. San Pedro Musika1991Corazon AquinoAntonio J. Molina Musika1973Ferdinand MarcosFrancisco Feliciano Musika2014Benigno Aquino IIILevi Celerio Musika at Panitikan1997Fidel V. RamosRamon P. Santos Musika2014Benigno Aquino IIIJovita Fuentes Musika1976Ferdinand MarcosFelipe Padilla De Leon Musika1997Fidel V. RamosAndrea O. Veneracion Musika1999Joseph Estrada Honorata “Atang” dela Rama Musika at Teatro1987Corazon AquinoRyan Cayabyab Musika2018Rodrigo DuterteFides Cuyugan-Asensio Musika2022Rodrigo DuterteFrancisco Arcellana Panitikan1990Corazon AquinoEdith L. Tiempo Panitikan1999Joseph EstradaBienvenido Lumbera Panitikan2006Gloria Macapagal ArroyoN.V.M. Gonzalez Panitikan1997Fidel V. RamosVirgilio S. Almario Panitikan2003Gloria Macapagal ArroyoCirilo F. Bautista Panitikan2014Benigno Aquino IIINick Joaquin Panitikan1976Ferdinand MarcosAmado V. Hernandez Panitikan1973Ferdinand MarcosLazaro Francisco Panitikan2009Gloria Macapagal ArroyoF. Sionil Jose Panitikan2001Gloria Macapagal ArroyoCarlos P. Romulo Panitikan1982Ferdinand MarcosJose Garcia Villa Panitikan1973Ferdinand MarcosAlejandro R. Roces Panitikan2003Gloria Macapagal ArroyoResil Mojares Panitikan2018Rodrigo DuterteRamon Muzones Panitikan2018Rodrigo DuterteGemino Abad Panitikan2022Rodrigo DuterteCarlos Quirino Panitikang Pangkasaysayan1997Fidel V. RamosLino Brocka Pelikula1997Fidel V. RamosIshmael Bernal Pelikula2001Gloria Macapagal ArroyoManuel Conde Pelikula2009Gloria Macapagal ArroyoGerardo de León Pelikula1982Ferdinand MarcosFernando Poe, Jr. Pelikula2006Gloria Macapagal Arroyo (2006), Benigno Aquino III (2012)Eddie S. Romero Pelikula2003Gloria Macapagal ArroyoEric "Kidlat Tahimik" de Guia Pelikula2018Rodrigo DuterteMarilou Diaz-Abaya Pelikula2022Rodrigo DuterteNora Aunor Pelikula2022Rodrigo DuterteRicky Lee Pelikula2022Rodrigo DuterteFrancisca Reyes-Aquino Sayaw1973Ferdinand MarcosRamon Obusan Sayaw2006Gloria Macapagal ArroyoAlice Reyes Sayaw2014Benigno Aquino IIILeonor Orosa-Goquingco Sayaw1976Ferdinand MarcosLucrecia Reyes-Urtula Sayaw1988Corazon AquinoAgnes D. Locsin Sayaw2022Rodrigo DuterteFernando Amorsolo Sining Biswal (Pagpipinta)1972Ferdinand MarcosHernando R. Ocampo Sining Biswal (Pagpipinta)1991Corazon AquinoBenedicto "BenCab" R. Cabrera Sining Biswal (Pagpipinta)2006Gloria Macapagal ArroyoCarlos "Botong" V. Francisco Sining Biswal (Pagpipinta)1973Ferdinand MarcosCesar Legaspi Sining Biswal (Pagpipinta)1990Corazon AquinoAbdulmari Asia Imao Sining Biswal (Iskultura)2006Gloria Macapagal ArroyoGuillermo Tolentino Sining Biswal (Iskultura)1973Ferdinand MarcosArturo R. Luz Sining Biswal (Pagpipinta)1997Fidel V. RamosFederico Aguilar Alcuaz Sining Biswal (Pagpipinta)2009Gloria Macapagal ArroyoNapoleon Abueva Sining Biswal (Iskultura)1976Ferdinand MarcosJ. Elizalde Navarro Sining Biswal (Pagpipinta)1999Joseph EstradaFrancisco V. Coching Sining Biswal (Komiks)2014Benigno Aquino IIIVictorio C. Edades Sining Biswal (Pagpipinta)1976Ferdinand MarcosAng Kiukok Sining Biswal (Pagpipinta)2001Gloria Macapagal ArroyoJose T. Joya Sining Biswal (Pagpipinta)2003Gloria Macapagal ArroyoVicente S. Manansala Sining Biswal (Pagpipinta)1981Ferdinand MarcosLarry Alcala Sining Biswal (Kartoons)2018Rodrigo DuterteDaisy Hontiveros-Avellana Teatro (Sining Pandulaan)1999Joseph EstradaRolando S. Tinio Teatro at Panitikan1997Fidel V. RamosWilfrido Ma. Guerrero Teatro 1997Fidel V. RamosSeverino Montano Teatro 2001Gloria Macapagal ArroyoLamberto V. Avellana Teatro at Pelikula1976Ferdinand MarcosAmelia Lapeña-Bonifacio Teatro 2018Rodrigo DuterteTony Mabesa Teatro 2022Rodrigo DuterteSalvador F. Bernal Teatro at Disenyong Pang-Teatro2003Gloria Macapagal Arroyo

 Sanggunian 

 Tingnan din 
 Sentrong Pangkultura ng Pilipinas
 Pambansang Komisyon para sa Kultura at mga Sining
 Kultura ng Pilipinas

 Mga panlabas na kawing 
 Patakaran sa pagiging Pambansang Alagad ng Sining 
 Listahan ng mga Pambansang Alagad ng Sining,  kinuha noong 23 September 2023 

Kategorya:Kultura
Kategorya:Kultura at sining
Kategorya:Kultura ng Pilipinas
Kategorya:Gawad ng Pamahalaan ng Pilipinas