Maguindanao

Ang Maguindanao (pagbigkas: ma•gin•dá•naw) ay dating lalawigan ng Pilipinas na matatagpuan sa Awtonomong Rehiyon ng Bangsamoro sa Muslim Mindanao (BARMM). Ayon sa Pambansang Tanggapan ng Estadistika (NSO, Mayo 2000), ito ang may pinakamalaking populasyon ito sa rehiyon. Mabundok ang hilagang bahagi nito maliban sa bahaging nakapaligid sa Lungsod Cotabato. Agrikultural ang lalawigang ito.  Mais, palay at niyog ang mga pangunahing produkto ng lalawigang ito.

 Heograpiya 
Matatagpuan ang Maguindanao sa gitnang bahagi ng Mindanao, at napapalibutan ng Lanao del Sur sa hilaga, Cotabato sa silangan, Sultan Kudarat sa timog, at Look ng Illana sa kanluran.

Mga paghahating pampangasiwaan
350px|thumbnail|right|Mapang administratibo ng Maguindanao
Ang lalawigan ng Maguindanao ay nahahati sa 36 mga bayan, na nahahati sa 506 na barangay.  Karaniwang sinasama sa Maguindanao ang Lungsod ng Cotabato, ngunit malaya ito sa lalawigan.

May dalawang distritong pambatas ang Maguindanao. Dating kinilala bilang hiwalay na lalawigan ang unang distrito, na isinabatas ng Batasang Panrehiyon ng Rehiyong Autonomo sa Muslim na Mindanao bilang Shariff Kabunsuan noong Oktubre 2006. Ngunit ipinawalang-bisa ng Kataas-taasang Hukuman ng Pilipinas ang paglikha ng lalawigang ito noong Hulyo 2008, sa batayang nasa kapangyarigan ng lehislatura ng Pilipinas ang paglikha ng isang lalawigan. Binalik ang dating teritoryo ng lalawigan sa Maguindanao.

 Lungsod  Bayan Distrito Populasyon  Lawak Densidad  Mga koordinado       Ampatuan Ikalawa  17,800    11  Barira Una  19,686    14  Buldon Una  33,729    15  Buluan † Ikalawa  38,106    7  Lungsod ng Cotabato ∗∗ Una — 299,438 271,786    37  Datu Abdullah Sangki Ikalawa  17,079    10  Datu Anggal Midtimbang Ikalawa  13,339    7  Datu Blah T. Sinsuat Una  16,533    13  Datu Hoffer Ampatuan Ikalawa  16,295    11  Datu Montawal  Ikalawa  31,265    11  Datu Odin Sinsuat Una  76,332    34  Datu Paglas Ikalawa  20,290    23  Datu Piang  Ikalawa  28,492    16  Datu Salibo Ikalawa  15,062  —  —  —  —  17  Datu Saudi-Ampatuan Ikalawa  20,330    8  Datu Unsay Ikalawa  12,490    8  General Salipada K. Pendatun Ikalawa  24,004    19  Guindulungan Ikalawa  16,071    11  Kabuntalan Una  16,794    17  Mamasapano Ikalawa  22,354    14  Mangudadatu Ikalawa  14,864    8  Matanog Una  23,269    8  Northern Kabuntalan Una  14,251    11  Pagalungan Ikalawa  31,891    12  Paglat Ikalawa  11,207    8  Pandag Ikalawa  13,795    8  Parang Una  73,328    25  Rajah Buayan Ikalawa  17,423    11  Shariff Aguak  Ikalawa  34,376    13  Shariff Saydona Mustapha Ikalawa  16,442  —  —  —  —  16  South Upi Ikalawa  35,990    11  Sultan Kudarat  Una  82,758    39  Sultan Mastura Una  21,712    13  Sultan sa Barongis  Ikalawa  22,547    12  Sultan Sumagka  Ikalawa  13,328    9  Talayan Ikalawa  16,042    15  Upi Una  45,444    23  Kabuoan 1,173,933 944,718  — — — — 508 

Nasaksihan ng lalawigan ang kamakailang pagtatag ng bagong mga bayan, lalo na noong dekada-2000. Winika ng noo'y kalihim ng Batasang Kapulungan ng ARMM na si Dick Mali na makatutulong ang gayong mga pagtatag sa “pagbabahagi at pagkalat ng mga gawain at yaman” at makabibigay sa mga tao ng “mas-matalab na pampublikong paglilingkod at pamamahala mula sa kanilang pampublikong mga opisyal.” Subalit ayon kay Benedicto Bacani ng Surian ng Autonomiya at Pamamahala sa Pamantasang Notre Dame, ang gayong mga hakbang ay mga pamamaraan upang maiwasan ang posibleng mga sigalot sa pagitan ng mga pamilyang pampolitika sa pamamagitan ng pagkakaroon ng kanilang sariling mga yunit ng lokal na pamahalaan kung saang magkakaroon sila ng mga puwesto sa pamahalaan.

Ipinapanukalang paghahati ng lalawigan
Inihain ni dating Kinatawan Bai Sandra Sema (na pinagbawalan na tumakbo para sa isa pang termino sa kaniyang kasalukuyang distrito sa taong 2019 sang-ayon sa batas) ang Panukalang Batas Bkg. 5185 sa Kapulungan ng mga Kinatawan noong Marso 2, 2017. Nilayon nitong makapagtatag ng Maguindanao North, isang bagong lalawigan na binubuo ng 11 bayan at 2 distritong pambatas, kung saang Datu Odin Sinsuat ang magiging kabisera. Kamakailang naghain ang pumalit sa kaniyang si Kinatawan Datu Roonie Sinsuat, Sr. ng isang bagong panukalang batas na naglalayog magtatag ng parehong lalawigan, pero tatawagin na itong Kanluraning Maguindanao ().

Tingnan din
 Pamamaslang sa Maguindanao

Talababa

Mga sanggunian

Mga kawing panlabas




 COMELEC Resolution No. 8169
 Mga Resulta ng Plebisito ng COMELEC para sa 3 bagong mga bayan ng Maguindanaot
 Local Governance Performance Management System

Kaurian:Mga lalawigan ng Pilipinas
Kategorya:Rehiyong Awtonomo ng Muslim Mindanao
*