Kabite

Para sa lungsod, tingnan ang Lungsod ng Cavite.

Ang Kabite o Cavite (Kastila at Ingles: Cavite) ay isang lalawigan ng Pilipinas na matatagpuan sa katimugang baybayin ng Look ng Maynila sa rehiyon ng CALABARZON ng Luzon, 30 kilometro sa timog ng Maynila. Imus at Trece Martires ang kabisera nito at ang nanatiling sentro ng pamahalaang panlalawigan kung saan matatagpuan ang kapitolyo. Pinalilubutan ang Kabite ng mga lalawigan ng Laguna sa silangan at Batangas sa timog. Sa kanluran matatagpuan ang Dagat Timog Tsina.

Etimolohiya
Nagmula ang pangalang "Cavite" sa kinastilang salitang tagalog na kawit na pinaikling kalawit, bilang pantukoy sa kalupaan sa tangway ng Kabite na nakausli sa pook ng Maynila. Orihinal na ginamit lang ito sa tangway (Cavite La Punta, ngayon ay Lungsod ng Cavite) at sa mga kalapit na pook (Cavite Viejo, ngayon ay Kawit). Dating kabisera ng lalawigan ang Lungsod ng Cavite hanggang 1954, at gaya ng iba pang mga lalawigan sa Pilipinas na binuo noong panahon ng mga Kastila, ang pangalan ng kabisera ay pangalan na rin ng buong lalawigan.

Demograpiya

Populasyon. Ang lalawigan ng Kabite ay may kabuuang populasyon na 3,090,691 base sa 2010 senso.

Wika. Ang mga pangunahing lenguaheng sinasalita ay ang Tagalog, Chabacano at Ingles

Ekonomiya

Ang Kabite ay isa sa mga lalawigan mabilis ang pag-angat ng ekonomiya sa Pilipinas dahil sa kalapitan nito sa Metro Manila. Maraming kompanya katulad ng Intel, ay nagtaguyod ng planta sa mga maraming industrial parks.

Anim na SM Malls at apat na Robinsons malls ang matatagpuan sa lalawigan ng Kabite.  Ito ay ang SM City Dasmarinas, SM City Bacoor, SM City Molino (matatagpuan din sa Bacoor), SM City Rosario, SM City Trece Martires, SM Center Imus, Robinsons Place Imus, Robinsons Place Dasmariñas, Robinsons Place Tagaytay at  Robinson's Place General Trias.

Ang dating pagsasaka ay nalahukan na ng mga industriya at mga kompanya na gumagawa ng ibat ibang produkto na gamit di lang sa bansa kundi para pangangailangan ng teknolohiya sa ibang panig ng daigdig. Ang CEPZA (Cavite Export Processing Zone) ay isa na dito. Gayon pa man, ang kaitaasang bahagi ng Kabite o upland towns ay nanatiling may taniman ng mga kape, paminta at iba ibang bungang kahoy na nakararating sa pamilihan sa kalakhang Maynila at karatig lalawigan, kaya naman patuloy na magiging kasiyahan ng mga dumadaang mga lokal at dayuhang mga turista ang mga prutas tulad ng pinya, papaya, guyabano, niyog at iba pa sa tuwing sila ay napapagawi sa masaganang lalawigang ito habang dumadaan sa Lungsod ng Tagaytay at patungo sa mga baybay dagat ng karatig lalawigan ng Batangas.

Tradisyon, Paniniwala at Debosyon
Ang lalawigan ng Cavite ay isa sa may pinaka mayaman na tradisyon sa ating bansa. Maraming kapistahan ang ipinagdiriwang sa bawAt lalawigan ng Cavite ang isat barrio at bayan nito. Ilan din dito ay ang kapistahan ni San Agustin sa Tanza, Sto Nino sa Ternate, Sta Maria Magdalena ng Kawit, Sto Rosario de Caracol ng Salinas, Birhen ng Candelaria sa Silang at ang Nuestra Señora de la Soledad de Porta Vaga na tinatawag din na Reina de Cavite at "La Excelsa y La Celestial Guardiana y Protectora dela Provincia de Cavite".Pinaniniwalaan na ang imaheng ito ay mapaghimala kung kaya't tinawag itong " Birheng may libong Milagro". And debosyon sa Virgen ng Soledad ang pinakamalaking ambag ng mga Kabitenyo sa  kasaysayan ng debosyon kay Maria at sa Simbahang Katolika sa Pilipinas. Ayon kay Propesor Genoveva Edroza, ang kapistahan ng San Diego sa Noli Me Tangere ay ibinase sa kapistahan ng Virgen ng Soledad ng Porta Vaga.Noong 17 Nobyembre 1978 iginawad ng Roma ang Koronasyong Kanonikal sa imahen. Ang kanyang kapistahan ay ipinagdididwang tuwing ikalawa at ikatlong linggo ng Nobyembre. Ang imahen ay matatagpuan sa Parokya ng San Roque, Lungsod ng Cavite.

Heograpiya
Nahahati ang lalawigan ng Kabite sa 16 mga bayan at 7 lungsod:

<center>
 Lungsod Uri Distrito Bilang ng Barangay Populasyon(2010) Sukat(km²) Densidad(bawat km²) AlkaldeBacoorNakapaloob na Lungsod<center>II<center>73<center>520,216<center>52.40<center>9,927.786/km²<center>Strike Revilla (Lakas-CMD/Magdalo)Lungsod ng CaviteNakapaloob na Lungsod<center>I<center>84<center>101,120<center>10.89<center>9,285.583/km²<center>Denver Chua (Nacionalista/Magdalo)DasmariñasNakapaloob na Lungsod<center>IV<center>75<center>575,817<center>90.10<center>6,390.866/km²<center>Jennifer Austria-Barzaga (National Unity Party/Liberal)General TriasNakapaloob na Lungsod<center>VI<center>33<center>243,322<center>81.46<center>2,987.012/km²<center>Luis A. Ferrer (National Unity Party/Magdalo)ImusNakapaloob na Lungsod<center>III<center>97<center>301,624<center>64.70<center>4,661.886/km²<center>Alex Advincula (Liberal)TagaytayNakapaloob na Lungsod<center>VII<center>34<center>62,030<center>66.1<center>938.427/km²<center>Abraham N. Tolentino (Liberal)Trece MartiresNakapaloob na Lungsod<center>VI<center>13<center>104,559<center>39.10<center>2,674.143/km²<center>Gemma Buendia-Lubigan (United Nationalist Alliance/Magdalo)
{| class="wikitable sortable"
|- bgcolor=#cccccc
! Bayan
! Distrito
! Bilang ng  Barangay
! Populasyon(2010)
! Sukat(km²)
! Densidad(bawat km²)
! Alkalde
|-
|Alfonso
|<center>VII
|<center>32
|<center>48,567
|<center>72.60
|<center>668.967/km²
|<center>Randy A. Salamat(PDP-LABAN)
|-
|Amadeo
|<center>VI
|<center>26
|<center>33,457
|<center>46.90
|<center>713.369/km²
|<center>Redel John B. Dionisio (Magdalo)
|-
|Carmona
|<center>V
|<center>14
|<center>74,986
|<center>30.92
|<center>1,863.469/km²
|<center>Dahlia Loyola (Liberal)
|-
|General Emilio Aguinaldo
|<center>VII
|<center>14
|<center>17,507
|<center>42.13
|<center>415.547/km²
|<center>Dennis Glean (Nacionalista/Magdalo)
|-
|General Mariano Alvarez
|<center>V
|<center>27
|<center>138,540
|<center>11.40
|<center>12,152.632/km²
|<center>Maricel Echevarria-Torres (Liberal)
|-
|Indang
|<center>VII
|<center>36
|<center>62,030
|<center>74.90
|<center>828.171/km²
|<center>Perfecto V. Fidel (Nacionalista/Magdalo)
|-
|Kawit
|<center>I
|<center>23
|<center>78,209
|<center>22.86
|<center>3,421.216/km²
|<center>Angelo G. Aguinaldo (Liberal)
|-
|Magallanes
|<center>VII
|<center>16
|<center>21,231
|<center>73.07
|<center>290.557/km²
|<center>Jasmine Maligaya (Nacionalista/Magdalo)
|-
|Maragondon
|VII
|<center>27
|<center>35,289
|<center>127.04
|<center>277.779/km²
|<center>Lawrence Arca (Liberal)
|-
|Mendez
|<center>VII
|<center>25
|<center>28,570
|<center>43.27
|<center>663.273/km²
|<center>Francisco Mendoza Jr (Nacionalista/Magdalo)
|-
|Naic
|<center>VI
|<center>30
|<center>88,144
|<center>86.00
|<center>1,024.930/km²
|<center>Junio C. Dualan (Nacionalista/Magdalo)
|-
|Noveleta
|<center>I
|<center>16
|<center>41,678
|<center>16.43
|<center>2,536.701/km²
|<center>Dino Carlo R. Chua
|-
|Rosario
|<center>I
|<center>20
|<center>92,253
|<center>5.67
|<center>16,270.370/km²
|<center>Jose Voltaire V. Ricafrente
|-
|Silang
|<center>V
|<center>64
|<center>213,490
|<center>209.4
|<center>1,019.532/km²
|<center>Ted Carranza (Lakas-CMD/Magdalo)
|-
|Tanza
|<center>VI
|<center>41
|<center>188,755
|<center>78.24
|<center>2,412.513/km²
|<center>Yuri A. Pacumio (PDP-Laban)
|-
|Ternate
|<center>VII
|<center>10
|<center>19,297
|<center>54.70
|<center>352.779/km²
|<center>Herminio C. Lindo (Nacionalista/Magdalo)
|}


 Pisikal 

Lupa. Ang Kabite ang pinakamaliit na lalawigan sa rehiyon ng CALABARZON, na may sukat na 1,297.6 km². Ito ay nasa katimugang bahagi ng Look ng Maynila, at kabilang din dito ang iba pang isla tulad ng Corregidor. Ang ibang isla na kabilang sa lalawigan ay ang Isla ng Caballo, Isla ng Carabao, at ang Isla ng El Praile.

Ang kalakhan ng lalawigan ay patag at tumataas lamang patunong katimugan patunong Tagaytay, kung saan ay matatanaw ang Lawa ng Taal sa Batangas. Sa Lungsod ng Tagaytay makikita ang pinakamagandang tanaw ng Bulkan Taal. Ang Lungsod ng Tagaytay ay ang pinakamataas na bahagi ng lalawigan.

Nahahati ang lalawigan ng limang pangunahing ilog: Ang Maragondon, Labac, Cañas, Ilang-Ilang at ang ilog ng Imus, lahat ay patungo sa Lawa ng Bay.

Klima. Ang Kabite ay may dalawang uri ng Klima, ang panahon ng Tag-tuyot, na nagsisimula sa Nobyembre at natatapos sa Abril, at ang panahon ng Tag-ulan, na nagsisimula sa Mayo at natatapos ng Oktubre. Ang pinakamalamig na buwan ay sa pagitan ng Enero at Pebrero at pinakamainit naman sa buwan ng Abril at Mayo.
center
Pamahalaan
Mga Gobernador ng Kabite


 Mariano Trias  simula noong 15 Hulyo 1898  
 Emilio Riego De Dios  simula noong 10 Agosto 1898  
Ladislao Diwa  simula noong 7 Oktubre 1898 
Mariano Trias 1901 - 1905 
 Louis J. Van Schaick  1905 - 1907  
 Leonardo R. Osorio  1908 - 1909  
 Tomas Domingo 1910 - 1912  
 Antero S. Soriano  1912 - 1919  
 Luis O. Ferrer Sr.  1919 - 1921  
 Raymundo C. Jeciel 1922 - 1925  
 Fabian Pugeda  1925 - 1931  
 Pedro F. Espiritu 1931 - 1934  
 Ramon Samonte  1935 - 1940  
 Emilio F. Virata  Humaliling Gubernador   
 Luis Y. Ferrer Jr. 1940 - 1944  
 Mariano N. Castañeda  1944 
 Dominador M. Camerino 1944 - 1945  
 Mariano N. Castañeda Humaliling Gubernador  
 Rafael F. Trias  1945 
 Francisco T. Arca  1945

 Dominador M. Camerino  1946 - 1954  
 Mariano B. Villanueva  Humaliling Gubernador   
 Horacio Rodriguez  Humaliling Gubernador  
 Dominador Mangubat  Humaliling Gubernador   
 Delfin N. Montano  1956 - 1971  
 Lino D. Bocalan  1972 
 Dominador M. Camerino Humaliling Gubernador 
 Juanito R. Remulla  Itinalaga Set. 24, 1979  
 Juanito R. Remulla  01-30-1980 hanggang 02-19-1986 
 Fernando C. Campos  1986 - 1987  
 Juanito R. Remulla  1987 - 1992  
 Juanito R. Remulla  1992 - 1995  
 Epimaco A. Velasco  1995 hanggang 01-1998  
 Ramon "Bong" Revilla Jr.  Itinalaga 02-1998 hanggang 06-30-1998  
 Ramon "Bong" Revilla Jr.  1998-2001  
 Erineo S. Maliksi  2001-2010 
 Juanito Victor C. Remulla, Jr. 2010 - 2016
 Jesus Crispin C. Remulla - 2016 - 2019
 Juanito Victor C. Remulla Jr. - 2019 - 2024
 Athena Bryana D. Tolentino - 2024 - kasalukuyan

 Mga Pamantasan at Dalubhasaan 

 Adventist International Institute of Advanced Studies - Silang, Cavite
 Adventist University of the Philippines - Silang, Cavite
Polytechnic University of the Philippines -Maragondon, Cavite
 Cavite State University - ang kanyang punong campus ay nasa Indang at may mga iba pang campus sa Rosario, Imus, Carmona, Naic, Bacoor, Tanza, Lungsod ng Trece Martires, Silang at Lungsod ng Cavite.
 De La Salle University Dasmariñas - Dasmariñas, Cavite
 Imus Computer College (ICC) - ang kanyang punong campus ay nasa Imus at may mga iba pang campus sa  Rosario, Gen. Mariano Alvarez, Cavite, Dasmariñas, Cavite, Bacoor, Carmona, at Silang.
 University of Perpetual Help - Dalta System - Bacoor, Gen. Mariano Alvarez, Cavite
 Philippine Christian University - Dasmariñas, Cavite
 EARIST Cavite Campus - Gen. Mariano Alvarez, Cavite
 Emilio Aguinaldo College - Dasmariñas, Cavite
 Technological University of the Philippines - Dasmariñas, Cavite
 Olivares College - Lungsod ng Tagaytay
 San Sebastian College - Recoletos de Cavite - Lungsod ng Cavite
 Saint Dominic College of Arts and Sciences - Bacoor, Cavite
 Saint Francis of Assisi College - Bacoor, Cavite
 Saint Joseph College - Lungsod ng Cavite
 Saint Joseph College - Amaya, Tanza, Cavite
 Imus Institute - Imus, Cavite
 Philippine Cambridge School - Dasmariñas, Cavite
 Far Eastern University - Silang, Cavite
 Woodridge College - Bacoor, Cavite
 Lyceum of the Philippines University-Cavite - General Trias, Cavite
 National College of Science and Technology - Dasmariñas, Cavite

 Mga kilalang tao 

 Mga pambansang bayani at makabayan 

Emilio Aguinaldo, Unang Pangulo ng Pilipinas
Mariano Álvarez, Rebolusyonaryong Heneral ng Pilipinas
Mariano Trias, Philippine Revolutionary General
Pascual Álvarez, Rebolusyonaryong Heneral ng Pilipinas
Santiago Álvarez, Philippine Revolutionary General
Baldomero Aguinaldo, Philippine Revolutionary General
Crispulo Aguinaldo, Philippine Revolutionary General
Licerio Topacio, Rebolusyonaryong Heneral ng Pilipinas
Tomás Mascardo, Rebolusyonaryong Heneral ng Pilipinas
Mariano Noriel, nagsilbi bilang heneral sa ilalim ng rebolusyonaryong hukbo ni Emilio Aguinaldo noong 1896 Philippine Rebolusyon
José Tagle, Pilipinong opisyal ng militar na lumahok sa Labanan ng Imus noong Philippine Revolution.
Julián Felipe, kompositor ng Philippine National Anthem at Reina de Cavite
Román Basa, Pangalawang pangulo ng Katipunan
Ladislao Diwa, isa sa mga nagtatag ng Katipunan
Thirteen Martyrs of Cavite, mga makabayang Pilipino
Felipe Calderón y Roca, abogado, itinuring na Ama ng Konstitusyon ng Malolos
Mariano Castañeda, Cavite Governor 1944, General of the Filipino-American Cavite Guerilla Forces FACGF the liberators of Cavite during the Japanese Occupation and Chief of Staff of the Armed Forces of the Philippines noong 1947.

 Agham at edukasyon 

Olivia Salamanca, Pilipinong manggagamot na nagsanay sa Estados Unidos sa Woman's Medical College of Pennsylvania sa Philadelphia at siyang pangalawang babaeng manggagamot mula sa Pilipinas.
Paulo C. Campos, Pambansang Siyentipiko ng Pilipinas para sa Medisinang Nukleyar
Hilario Lara, Pambansang Siyentipiko ng Pilipinas para sa Kalusugang Pampubliko 
Jose R. Velasco, Pambansang Siyentipiko ng Pilipinas para sa Pisyolohiya ng Halaman
Lourdes J. Cruz, Pambansang Siyentipiko ng Pilipinas para sa Biokemistri
Francisca Tirona, edukador, humanitarian, pinunong sibiko, at administrador, at isa sa mga nagtatag ng Philippine Women's University.
Nemesio Prudente, edukador, aktibistang pampulitika, at tagapagtanggol ng karapatang pantao iginagalang sa paglilingkod bilang Pangulo ng Polytechnic University of the Philippines.

 Panitikan at sining 

Pascual H. Poblete, rebolusyonaryo at manunulat
Alejandro G. Abadilla, makata, Ama ng Modernong Tulang Pilipino
Rogelio Ordoñez, maraming parangal na Pilipinong manunulat ng kathang-isip, makata, aktibista, mamamahayag at edukador
Efren Abueg, nobelista, manunulat ng maikling kwento, manunulat ng sanaysay, manunulat ng kathang-isip
Fidel Rillo, makata, editor, taga-disenyo ng libro
Mars Ravelo, nobelistang grapiko
Eros Atalia, awtor, propesor at mamamahayag
Wilfredo Alicdan, artista
George Canseco, kompositor, manunulat ng kanta
Josefino Cenizal, kompositor
Yasmin Sison-Ching, artista

 Relihiyon 

Kardinal Luis Antonio Tagle, Arsobispo ng Maynila (Disyembre 12, 2011–Pebrero 9, 2020), Obispo ng Imus (Disyembre 12, 2001–Disyembre 112, 2000) para sa Seksyon ng Unang Ebanghelisasyon ng Dicastery para sa Ebanghelisasyon]] (Pebrero 9, 2020–kasalukuyan)(2013-01-31)[https://www.vatican.va/news_services/press/documentazione/documents/cardinali_biografie/cardinali_LE_kim_tagle" Antonio Go. Holy See Press Office.
Arsobispo Rolando Joven Tria Tirona, Arsobispo Emeritus ng Caceres at Bishop Emeritus ng Prelature of Infanta at Diocese of Malolos
 Obispo Cirilo Almario, Pangalawang obispo ng Roman Catholic Diocese of Malolos
 Obispo Rufino Sescon, ikalimang Obispo ng Balanga (Marso 1, 2025–kasalukuyan)

 Pulitika at pamahalaan 

Cesar Virata, dating punong ministro ng Pilipinas
Serafin R. Cuevas, ika-106 Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas at ika-50 Kalihim ng Kagawaran ng Katarungan
Jose Portugal Perez, ika-167 Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas
Jose C. Mendoza, ika-168 Katuwang Mahistrado ng Korte Suprema ng Pilipinas
Antero Soriano, dating senador at dating gobernador ng Cavite
Justiniano S. Montano, dating senador at kinatawan ng ika-6 na Distrito ng Cavite
 Pablo Gomez Sarino, dating at pinakamatagal na naglingkod na alkalde ng munisipyo ng Bacoor, Cavite (1959-1963, 1967-1986)
Ramon Revilla Sr., aktor at dating Senador
Panfilo Lacson, senador at ika-7 Hepe ng Pambansang Pulisya ng Pilipinas
Bong Revilla, aktor, Senador, dating gobernador ng Cavite, at bise gobernador
Francis Tolentino, Senador, dating chairman at alkalde ng Metropolitan Manila Development Authority ng Tagaytay
Manuel Earnshaw, dating Resident Commissioner sa Kapulungan ng mga Kinatawan ng Estados Unidos mula sa mga Isla ng Pilipinas
Leonides Sarao Virata, ika-15 Kalihim ng Kagawaran ng Kalakalan at Industriya
Epimaco Velasco, ika-16 Kalihim ng Kagawaran ng Interyor at Pamahalaang Lokal, dating direktor ng NBI at dating gobernador ng Cavite
Joseph Emilio Abaya, dating kalihim ng Kagawaran ng Transportasyon at Komunikasyon at dating kinatawan ng Unang Distrito ng Cavite
Irineo "Ayong" Maliksi, chairman ng PCSO, dating Kinatawan ng Ika-3 Distrito ng Cavite, dating Gobernador ng Cavite at dating Alkalde ng Lungsod ng Imus
Leon Guinto, dating alkalde ng Lungsod ng Maynila noong panahon ng pananakop ng mga Hapones
Lani Mercado, aktres, alkalde ng lungsod ng Bacoor at dating kinatawan ng ika-2 distrito ng kongreso ng Cavite
Gilbert Remulla, host ng TV, news anchor, reporter, dating kinatawan ng unang distrito ng kongreso ng Cavite
Strike Revilla, Kinatawan ng Ikalawang Distrito ng Cavite, dating konsehal at alkalde ng Bacoor, dating miyembro ng lupon ng Cavite at dating chairman ng PCSO
Abraham Tolentino, politiko, atleta
Jesus Crispin Remulla, ika-60 Kalihim ng Katarungan

 Pilantropiya 

Efren Peñaflorida, Bayani ng Taon ng CNN para sa 2009.
Luis Yangco, Pilipino-Tsino negosyante at pilantropo

 Libangan 

Leopoldo Salcedo, artista
Celeste Legaspi, mang-aawit, artista
Onyok Pineda, child actor
Bayani Agbayani, komedyante, TV host
Jasmine Trias, mang-aawit; American Idol 3rd runner up
Kokoy De Santos, artista, TV host
Louise delos Reyes, artista
Bella Santiago, mang-aawit
Christian Bables, artista
Kaye Abad, artista
Nash Aguas, aktor at grand winner ng Star Circle Kid Quest'
Arra San Agustin, artista
Christian Bautista, mang-aawit, aktor, at host
Miguel Tanfelix, artista
Bugoy Cariño, child actor
Olivia Cenizal, artista
Lyca Gairanod, kampeon ng The Voice Kids (Philippines season 1)
Seth Fedelin, artista
Roxanne Guinoo, artista at finalist ng Star Circle Teen QuestDiether Ocampo, aktor, mang-aawit, at modelo
Sugar Mercado, aktres, dating miyembro ng SexBomb Girls
Marcelito Pomoy, mang-aawit, grand winner ng Pilipinas Got Talent''
Marian Rivera, aktres
Bianca Gonzalez, host ng TV
Angela Ken, singer-songwriter

 Palakasan 

Wesley So, grandmaster ng chess at ika-8 pinakabatang grandmaster ng chess sa kasaysayan
Joseph Eric Buhain, manlalangoy, chairman ng Games and Amusements Board
Terrence Romeo, Propesyonal na manlalaro ng basketball sa Philippine Basketball Association (PBA). Kasalukuyang naglalaro para sa GlobalPort Batang Pier at Gilas Pilipinas. Dating manlalaro sa kolehiyo ng FEU Tamaraws
Ranidel de Ocampo, Propesyonal na manlalaro ng basketball sa Philippine Basketball Association, kasalukuyang naglalaro para sa Talk 'N Text Tropang Texters
Yancy de Ocampo, atleta

Mga Sanggunian

 Kawing Panlabas 
Opisyal na Websayt ng Lalawigan ng Cavite 

Kategorya:Kabite
Kategorya:Mga lalawigan ng Pilipinas