Özbegistan Superligasy

Özbegistan Superligasy () — Özbegistanyň professional futbol klublarynyň ýokary derejeli bäsleşigi. Hemaýatkärlik nukdaýnazaryndan Artel Superligasy hem diýilýär. Özbegistanyň superligasy Özbegistan Professional Futbol Ligasy tarapyndan geçirilýär. Häzirki wagtda superligada gatnaşýan toparlaryň sany 14. Möwsümiň ahyrynda superligada soňky iki orny eýelän klublar Pro ligasyna göçüriler. superliganyň ahyrynda 12-nji orunda durýan topar Pro liganyň 3-nji orny eýeleýän klub bilen Geçiş oýnuna gatnaşar. Özbegistan Superligasynyň ýeňijisi indiki möwsümde Aziýa Çempionlar ligasyna gatnaşmaga, şeýle hem Özbegistan Superkubogynda milli kubogyň ýeňijisine garşy oýnamaga mümkinçilik alar.
Bäsdeşlik formaty 
Ýaryşlary dolandyrmak, guramak we gözegçilik Özbegistanyň Professional Futbol Ligasy tarapyndan amala aşyrylýar. superliganyň adaty iki aýlawly formatda gurnalmagy. Çempionat her ýyl fewral aýynyň ahyrynda başlar we noýabr aýyna çenli dowam eder. Möwsümde her klub beýleki klublara garşy iki gezek, bir gezek öýde we bir gezek uzakda - jemi 26 oýun oýnaýar. Toparlar ýeňiş üçin üç oçko, deňme-deň bir bal we ýitgi üçin bal almaýarlar. Toparlar umumy ballar boýunça ýerleşdirilýär we möwsümiň ahyrynda iň ýokary orny eýeleýän klub çempiondyr. U-21 çempionatynyň oýny superligadaky esasy topar oýnundan bir gün soň geçirilýär.
Taryh
Özbegistanda milli futbol çempionaty 1992-nji ýyldan bäri geçirilip gelinýär. Birinji çempionatda Pahtakor bilen Neftçi birmeňzeş bal gazandy we netijede bilelikdäki çempionlygy gazandy. Özbegistan futbol çempionatynyň iň ýokary bölümi aslynda “Oli ligasy” diýlip atlandyryldy. Milli çempionat 1992-nji ýyldan 2017-nji ýyla çenli Oli Liga ady bilen gurnaldy. 2018-nji ýyldan bäri Özbegistan Professional Futbol Ligasy içerki çempionaty üýtgedip, ýokary bölümi Özbegistan superligasyna öwürdi.
Klublar
Özbeg klublarynyň arasynda Daşkentiň Pahtakor topary iň meşhurdyr. Pahtakor şu wagta çenli 15 gezek Özbek çempionatynda ýeňiji boldy. Özbek superligasynyň ýeňijileri Aziýa Çempionlar ligasyna gatnaşarlar. Hususan-da, Özbek çempionatynyň we Özbek kubogynyň ýeňijisi Aziýa Çempionlar ligasynyň toparçasyna gönüden-göni gatnaşar, superliganyň kümüş we bürünç medallarynyň ýeňijileri bolsa saýlama oýunlary arkaly Çempionlar ligasyna gatnaşar. Şu wagta çenli Kontinental Çempionlar ligasyndaky superliganyň toparlarynyň iň gowy netijesi ýarym final boldy. Birnäçe ýylda Aziýanyň iň abraýly ýaryşy bolan AFK kubogyna özbek klublary gatnaşdy. Hususan-da, Nasaf 2011-nji ýylda AFK kubogynyň finalynda ýeňiji boldy.
Superligada legionerleriň çäkleri
UzPFL ýaryşlary üçin bir klub 5-e çenli daşary ýurtly oýunçyny legioner hökmünde hasaba alyp biler. Olaryň biri (ýa-da hemmesi) Aziýa Futbol Konfederasiýasyna agza ýurduň raýaty bolmaly, ýagny 4 + 1 çäk Özbegistanda ulanylýar. AFK-a agza ýurtdan legioner ýok bolsa, klub anketa görnüşinde 4-den gowrak daşary ýurtly oýunçyny goşup bilmez (ferma klubynda hasaba alnan oýunçy hem hasaplanýar).
Superliganyň oýunçylarynyň ýazgylary 
Özbegiýanyň Superligasynda köp sanly meşhur içerki we daşary ýurtly oýunçy oýnady. Hususan-da, Braziliýaly Riwaldo 2008-nji ýyldan 2010-njy ýyla çenli "Bunyodkor" abraýyny gorady. 2009-njy ýylda Riwaldo 20 pökgi bilen Özbek çempionatynda iň köp pökgi geçiren oýunçy boldy. superligada iň köp gol salan rekord eýesi Anwar Berdiýewdyr. Uzak wagtlap "Neftçi" toparynda oýnan oýunçy, Özbek çempionatynyň taryhynda 225 pökgi geçirmegi başardy. Oýunlaryň sany boýunça rekord eýesi Asror Alikulowdyr. Pastakyn geçmişiň meşhur goragçysy jemi 520 oýunda oýnady.
Möwsümleýin ýeňijiler
Her möwsümiň ahyrynda Super liganyň üç ýeňijisi we iň pes orny eýeleýän we Özbegistan Pro ligasyna degişli toparlar kesgitlenýär.
Ningeňiji klublar
Pahtakordan soň iň köp ýeňiji bolan toparlar - Neftçi we Bunyodkor. Iki topar hem Özbegistan çempionatynda taryhynda 5 gezek altyn medal gazandylar25 ta Oʻzbekiston chempionatining umumiy jadvali, 30 November 2016 .

Hemişe liganyň tablisasy, 1992–2024 möwsümi

 Ýerleşişi Topar Möwsüm Ballar Oýunlar oýnaldy Wineň Çyzyň Ossitgi Gollar Kabul edilan gollar Çempion Ikinji orunda Üçünji orunda Iň gowy orunda 1Paxtakor 33  2058  968  651  159  158  2128  820  16  6  2  1 2Neftchi  30  1672  890  504  160  226  1667  942  5  9  1  1 3Navbahor  33  1506  968  450  209  309  1556  1114  1  1  11  1 4Nasaf  28  1494  816  443  175  198  1398  847  1  4  11  1 5Buxoro 29  1121  864  325  146  393  1128  1314  0 1 0 2 6Soʻgʻdiyona 29  1047  856  293  168  395  1081  1341  0  1  1  2 7Bunyodkor 18  1004  508  299  111  100  870  435  5  3  1  1 8Andijon 28  945  818  256  177  385  1066  1329  0 0  0  5 9Metallurg 27  930  782  253  171  358  925  1169  0 0 0 5 10Dinamo 25  895  758  253  136  369  912  1019  0  0  0  4 11Qizilqum 25  890  722  252  161  309  851  1022  0 0  1  3 12Lokomotiv 17  877  486  254  115  169  836  633  3  4  1  1 13Mashal 19  744  538  214  102  223  673  725  0  1  1  2 14Olmaliq 17  669  478  189  102  183  678  650  0  1  2  2 15Qoʻqon 1912 17  634  516  180  94  252  670  872  0  0  0  5 16Traktor 16 621  490  178  87  225  684  814  0  0  0  4 17Surxon 18  572  530  158  98  263  604  945  0  0  0  6 18Doʻstlik 11  559  346  169  52  125  669  532  2  0  0  1 19Shoʻrtan 12  381  340  109  54  177  393  566  0  0  0  4 20MHSK 7  362  216  106  44  66  420  335  1  1  1  1 21Xorazm 8  230  248  62  44  142  281  518  0  0  0  7 22Zarafshon 6  217  196  60  37  99  236  355  0  0  0  9 23Yangiyer 7  205  216  56  37  123  266  385  0  0  0  10 24Orol Nukus 5  155  164  44  23  97  171  329  0  0  0  11 25Kosonsoy Namangan 5  145  156  40  25  91  171  305  0  0  0  8 26Guliston 5  119  154  34  17  103  142  340  0  0  0  14 27Atlaschi 4 118 124 34 16 74 149 280 0 0 0 7 28Chirchiq 4  103  122  26  25  71  130  240  0  0  0  14 29Toʻpalang 3  96  86  28  12  46  103  146  0  0  0  9 30Kimyogar 3  96  104  25  21  58  113  193 0  0  0  14 31Olimpik 3  91  78  21  28  29  79  98  0  0  0  6 32Akademiya 1  59  34  16  11  7  72  45  0  0  0  5 33Semurgʻ 2  57  72  15  12  45  99  200  0  0  0  12 34Turon 2  33  52  6  15  31  32  88  0  0  0  13 35Sementchi 1  31  30  8  7  15  39  64  0  0  0  15 36Chilonzor 1  30  34  8  6  20  51  70  0  0  0  16 37Shahrixon 1  28  32  7  7  18  25  67  0  0  0  15 38Obod 1  24  30  6  6  18  25  51  0  0  0  14 39Vobkent 1  15  30  3  6  21  23  70  0  0  0  16 40Uz-Dong-Ju 1  13  30  2  7  21  17  65  0  0  0  16
  Häzirki 2025 Özbegistan Superligasynda oýnaýan toparlar Häzirki 2025 Özbegistan Pro ligasyna gatnaşýan toparlar Häzirki 2025 Özbegistan Birinji ligasynda oýnaýan toparlar Klubyň işi bes edilýär.
 Super liganyň oýunçy ýazgylary 

 Iň köp gol salanlar 

 Ýerleşişi Ady Ýyllar Gollaryň sany1Anvar Berdiyev1995—20192252Zafar Xolmurodov1997—20122003Shuhrat Mirxoldorshoyev2000—20141944Baxtiyor Hamidullayev1997—20111785Jaʼfar Irismetov1993—20121746Umid Isoqov1994—20091717Ravshan Bozorov1992—20071718Anvarjon Soliyev1996—20151649Oybek Usmonxo‘jayev1992—200515710Dragan Ćeran2016—hozirgacha14311Rustam Doʻrmonov1992—200213312Farid Xabibulin1992—200413113Muxtor Qurbonov1993—200912814Noʻmon Hasanov1992—200912515Nosirbek Otaqoʻziyev2003—201711716Server Jeparov2000—201911317Temurxoʻja Abduxoliqov2010—hozirgacha10818Shuhrat Rahmonqulov1992—200510819Nematullo Quttiboev1992—200710620Shahboz Erkinov2003—202410521Artur Gevorkyan2007—201810522Oleg Shatskix1993—200310523Vali Keldiyev1992—200610424Marat Bikmayev2003—202310325Zayniddin Tojiyev2001—2015102

 Köp görnüş 

 Ýerleşişi Ady Ýyllar San1Asror Aliqulov1995—20155202Jasur Hasanov1999—hozirgacha5053Anvar Berdiyev1995—20195054Ignatiy Nesterov2001—20234665Anvar Gʻofurov2000—20204556Hikmat Hoshimov1998—20174537Ilhom Yunusov2000—20184318Botir Qorayev1999—20174289Erkin Boydullayev2002—202342810Vali Keldiyev1992—200641511Xayrulla Karimov1996—201641012Roʻziqul Berdiyev1992—200840813Abdumajid Toirov1996—201340614Anvar Soliyev1996—201540615Noʻmon Hasanov1992—200940216Muxtor Qurbonov1992—201240217Shavkat Salomov2000—202236817Mansur Saidov2000—202137318Nosirbek Otaqoʻziyev2003—201735119Artur Gevorkyan2007—201833020Maʼmur Ikromov2003—2022323

Reýtingler we möwsüm boýunça iň köp pökgi geçirenler
Özbegistan çempionatynyň ilkinji möwsüminde Waleriý Keçinow 24 pökgi bilen iň köp pökgi geçiren oýunçy boldy. 2000-nji ýyl möwsüminde Jafar Irismetow "Dostlik" topary üçin 45 pökgi geçirip, möwsümiň iň köp pökgi geçiren oýunçysy boldy, bu netije henizem bir möwsümiň rekordy hasaplanýar.
MöwsümÇempionIkinji orunÜçünji orun 1992 1 Pahtakor Neftçi Sogdiana 1993 Neftçi Pahtakor Navbahor 1994 Neftçi Fergana Nurafşon Buhara Navbahor Namangan 1995 Neftçi-Fergana MHSK Navbahor-Namangan 1996 Navbahor Neftçi MHSK 1997 MHSK Neftçi Navbahor 1998  Pahtakor  Neftçi Fergana  Navbahor Namangan 1999  Dostlik  Neftçi Fergana  Navbahor Namangan 2000  Dostlik  Neftçi Fergana  Nasaf Karshi 2001  Neftçi Fergana  Pahtakor  Nasaf Karshi 2002 Pahtakor Neftçi Gyzylkum 2003 Pahtakor Neftçi Navbahor 2004 Pahtakor Neftçi Fergana Navbahor 2005 Pahtakor Maşal Mubarek Nasaf Karshi 2006 Pahtakor Neftçi Nasaf 2007 Pahtakor Kuruwçi Maşal Mubarek 2008 2 Bunyodkor Pahtakor Neftçi 2009 Bunyodkor Pahtakor Nasaf Karshi 2010 Bunyodkor Pahtakor Nasaf Karshi 2011 Bunyodkor Nasaf Karshi Pahtakor 2012 Pahtakor Bunyodkor Lokomotiw Daşkent 2013 Bunyodkor Lokomotiw Daşkent Nasaf Karshi 2014  Pahtakor Lokomotiw Daşkent Nasaf Karshi 2015  Pahtakor  Lokomotiw Daşkent  Nasaf Karshi 2016 Lokomotiw Daşkent Nasaf Karshi Bunyodkor 2017 Lokomotiw Daşkent Nasaf Karshi Pahtakor 2018 Lokomotiw Daşkent Pahtakor Navbahor Namangan 2019 Pahtakor Lokomotiw Daşkent Bunyodkor 2020 Pahtakor Nasaf AGMK 2021 Pahtakor Sogdiana AGMK 2022 Pagtakor Navbahor Namangan Nasaf Karshi 2023 Pahtakor Nasaf Karshi Navbahor Namangan 2024 Nasaf Karshi OKMK Navbahor Namangan
 Hemaýatkärlik 
1992-nji ýyldan 2017-nji ýyla çenli Özbegistan Super ligasynyň haýsydyr bir kompaniýa bilen hemaýatkärlik hukugy ýokdy. Diňe 2018-nji ýyldan başlap Özbegistan Super ligasy liganyň hemaýatkäri boldy. 2018-nji ýylyň 4-nji aprelinde Özbegistan Futbol Assosiasiýasynyň wise-prezidenti Umid Ahmadjonow we resmi PepsiCo çüýşesi IBT, PepsiCo-nyň 2018 möwsümi üçin resmi liganyň hemaýatkäri boljakdygy barada ylalaşdylar. 
DöwürHemaýatkäriAdy1992–2017Hemaýatkäri ýokOli Liga2018PepsiPepsi Özbegistan Super ligasy2019–2023Coca-ColaCoca-Cola Özbegistan Super ligasy2024 - häzirkiArtelArtel Özbegistan Super ligasy
 Salgylanmalar 

Kategoriýa:Özbegistan Superligasy
Kategoriýa:Özbegistanda 1992-nji ýyldaky döredilanlar
1
Özbegistan
Kategoriýa:1992-nji ýylda döredilen sport ligalary