Bitin sanlar

Bitin sanlar — San okunda O nokatdan sag (položitel) ugurda masştab kesimini n gezek alyp goýup, položitel n sany alarys. Indi masştab kesimini çep (garşylykly) ugurda n gezek alyp goýalyň we alnan sany otrisatel n san atlandyryp, –n ýaly belgiläliň.

Kesgitleme.  Nuldan, natural sanlardan hem-de olara garşylykly sanlardan ybarat san köplügine bitin sanlaryň köplügi diýilýär we Z bilen belgilenýär. Diýmek,

Z={...,-n,-n+1,...,-3,-2,-1,0,1,2,3,...,n,...}.

Bitin sanlaryň köplüginde deňeşdirme amaly natural sanlaryň köplügindäki ýaly kesgitlenýär.
Goşmak amaly aşakdaky deňliklerde kesgitlenýär:
 (-k)+(-n)=-(k+n);	 
 (-k)+0=-k;	 

Aýyrmak amaly a-b=a+(-b) deňlikden hasaplanýar. 
Köpeltmek amaly üçin alarys:
1)(-k)×(-n)=kn  2) (-k)×n=-kn 3)(-k)×0=0×(-k)=0.
Bölmek amalynda nula bölmek bolmaýandygyny bellemelidir. 
Derejä götermek amaly hem natural sanlardaky ýaly kesgitlenýär.

Kategoriýa:Matematika