TÜRKMEN IRANELLA ÇEKIRTGESI

Göni ganatlylar otrýady
Çekirtgeler maşgalasy
Ýagdaýy. Derejesi IV. Seýrek görnüş.
Genofondy gorap saklamakda ähmiýeti.
Köp görnüşden ybarat bolan urugyň bir
görnüşi. Türkmenistanyň endemigi.
Gysgaça beýany. Orta ululykdaky çekirtge.
Arka öňi çürt-kesik bildirýän tümmejikli
we ýygyrtly, yzyna tarap mese-mälim giňelen,
gapdalyndan seredeniňde sähelçe
guberçek. Reňki çal, goňrumtyl menekli.
Kellesiniň aşagy we bedeniniň aşagy ak
reňkde. Erkek jynsly çekirtgeleriň bedeniniň
uzynlygy 18,3–18,7 mm, ganat üstleriniň
uzynlygy — 9,4–10,6 mm.
Ýaýraýşy. Kiçi Balkan we Kürendag.
Ýaşaýan ýerleri. Selçeň ösümlikli dag etekleriniň
gury eňňitleri, garagulagoty,
boýalyç bilen örtülen üsti çäge bilen gömülen
takyrlar.
Sany we onuň üýtgemek ýagdaýy. Iki-ýeke
duş gelýär.
Esasy çaklendiriji sebäpler. Ýaşaýan meýdanlarynda
çendenaşa köp mal bakylmagy.
Biologiýasynyň aýratynlyklary. Iýun aýynyň
ortalarynda liçinkalary ganatlanýar.
Çekirtgäniň jyns taýdan ýetişenleri iýul
aýynyň ahyryna çenli iki-ýeke duş gelýär.
Köpeldilişi. Iş geçirilmedi.
Gorag üçin görlen çäreler. Türkmenistanyň
Gyzyl kitabyna (1999) girizildi.
Gorag üçin zerur çäreler. Ýaýrawynda aýratyn
goralýan meýdanlary döretmeli.
Mal bakylmagyny çäklendirmeli.
Barlaglar boýunça teklipler. Görnüşiň
biologiýasyny we populýasiýasynyň ýagdaýyny
öwrenmeli.
Düzüji: E. O. Kokanowa