UWAROWYŇ ÇÖLÇI ÇEKIRTGESI

пустынница Уварова (Uvarovium desertorum)  Göni ganatlylar otrýady
Çekirtgeler maşgalasy
Ýagdaýy. Derejesi IV. Seýrek görnüş.
Genofondy gorap saklamakda ähmiýeti.
Urugyň ýeke-täk görnüşi. Türkmenistanyň
endemigi.
Gysgaça beýany. Orta ululykdaky çekirtge.
Kellesi uly bolup, öňe tarap has
çykyp duran. Yzky butlary inçeden uzyn.
Esasy reňki çal ýa-da sarymtyl-çal, garyn
böleginiň aşagy sary. Bedeniniň uzynlygy
erkekleriniňki 16,9–19,1 mm, urkaçylarynyňky
26,6–27,9 mm.
Ýaýraýşy. Üçajy demir ýol bekediniň töwerekleri,
Murgabyň jülgesi, Bathyz.
Ýaşaýan ýerleri. Çöl peçeginiň we gandymyň
düýpleri, ýylagyň we goňurbaşyň
selçeň örtügi bolan berkeşen çägeler.
Sany we onuň üýtgemek ýagdaýy. Iki-ýeke
gabat gelýär.
Esasy çaklendiriji sebäpler. Görnüşiň ýaşaýan
meýdanlarynda malyň köp bakylmagy.
Biologiýasynyň aýratynlyklary. Ösümlik
düýpleriniň arasynda ýaşamaga uýgunlaşan
(hakyky tamnobiont) çekirtge.
Maý aýynyň başynda liçinkalary döreýär,
iýun aýynyň başynda — ganatlanýar. Çekirtgäniň
jyns taýdan ýetişenleri iýun
aýyndan awgust aýynyň başyna çenli duş
gelýär.
Köpeldilişi. Iş geçirilmedi.
Gorag üçin görlen çäreler. Türkmenistanyň
Gyzyl kitabyna (1999) girizildi. Repetek
döwlet biosfera goraghanasynda
goralýar.
Gorag üçin zerur çäreler. Ýaşaýan ýerlerini
goramaly, şol ýerlerde mal bakylmagyny
çäklendirmeli.
Barlaglar boýunça teklipler. Repetek döwlet
biosfera goraghanasynda görnüşiň populýasiýasynyň
ýagdaýyny öwrenmeli.
Düzüji: E. O. Kokanowa