ኣፕል ኢንክ

ኣፕል ኢንክ ኣብ ካሊፎርንያ ካሊፎርንያ ኩፐርቲኖ ዋና ቤት ጽሕፈቱ ዘለዎ ኣሜሪካዊ ብዙሕ ሃገራዊ ኩባንያ ቴክኖሎጂ እዩ። ኣፕል ብኣታዊታቱ ኣብ ዓለም ዝዓበየ ናይ ቴክኖሎጂ ኩባንያ ኮይኑ፡ ኣብ 2022 394.3 ቢልዮን ዶላር ኣመሪካ ኣታዊ ረኺቡ። ክሳብ መጋቢት 2023፡ ኣፕል ብዕዳጋ ካፒታላይዜሽን ዝዓበየ ኩባንያ ዓለም እዩ። ክሳብ ሰነ 2022፡ ኣፕል ብኣሃዱ መሸጣ ራብዓይ ዝዓበየ ሸያጢ ውልቃዊ ኮምፒተርን ካልኣይ ዝዓበየ ኣፍራዪ ሞባይል ቴሌፎንን እዩ። ሓደ ካብቶም ዓበይቲ ሓሙሽተ ኣሜሪካውያን ኩባንያታት ቴክኖሎጂ ሓበሬታ ኮይኑ፡ ጎኒ ጎኒ ኣልፋቤት ኢንክ (ወላዲ ኩባንያ ጉግል)፡ ኣማዞን፡ ሜታ ፕላትፎርምስ (ናይ ቀደም ፌስቡክ፡ ኢንክ)፡ ከምኡ’ውን ማይክሮሶፍት እዩ።

ኣፕል ብ1 ሚያዝያ 1976 ብስቲቭ ዎዝኒያክ፣ ስቲቭ ጆብስን ሮናልድ ዌይንን ዝተመስረተት ኮይና ናይ ቮዝኒያክ ኣፕል I ፐርሶናል ኮምፒተር ንምምዕባልን ንምሻጥን እያ። ብጆብስን ዎዝኒያክን ኣብ 1977 ኣፕል ኮምፒተር ኢንክ ተባሂላ ተመስሪታ።ካልአይቲ ኮምፒተር ናይቲ ኩባንያ ኣፕል II ብሉጽ መሸጣ ዘለዋን ሓንቲ ካብተን ቀዳሞት ብብዝሒ ዝፍረያ ማይክሮኮምፒዩተራትን ኮይና። ኣፕል ኣብ 1980 ንህዝቢ ወጺኣ ቅጽበታዊ ፋይናንሳዊ ዓወት ኣመዝጊባ። እቲ ኩባንያ፡ መሃዝቲ ስእላዊ መተሓላለፍቲ ተጠቀምቲ ዘለወን ኮምፒዩተራት ኣማዕቢሉ፡ እንተላይ እታ ናይ 1984 ኦሪጅናል ማኪንቶሽ፡ ኣብታ ዓመት ኣብ 1984 ኣብ ዝተባህለ ብነቐፍቲ ናእዳ ዝረኸበት መወዓውዒ ኣፍሊጣ። ዎዝኒያክ ካብ ኣፕል ንድሕሪት ተመሊሱ ካልእ ስራሕ ክሰርሕ እንከሎ፡ ጆብስ ድማ ካብ ስልጣኑ ወሪዱ ንገለ ሰራሕተኛታት ኣፕል ሒዙ ኔክስት መስሪቱ።

ዕዳጋ ውልቃዊ ኮምፒዩተራት ኣብ ምሉእ 1990ታት እናሰፍሐን እናማዕበለን ምስ ከደ፡ ኣፕል በቲ ዝተሓተ ዋጋ ዘለዎ ዱዮፖሊ ናይ ማይክሮሶፍት ዊንዶውስ ኦፐሬቲንግ ሲስተም ኣብ ኢንቴል ዝሰርሑ ፒሲ ክሎናት (ብ"ዊንቴል" እውን ይፍለጥ) ርኡይ ብጽሒት ዕዳጋ ኣጥፊኣ። ኣብ 1997፡ ካብ ምኽሳር ሰሙናት ተሪፍዎ ዝነበረ፡ እቲ ኩባንያ ነቲ ዘይዕዉት ስትራተጂ ስርዓተ-ምሕደራ ኣፕል ንምፍታሕን ንጆብስ ናብቲ ኩባንያ ንምምላስን ንኔክስት ዓዲጉ። ኣብ ዝቐጸሉ ዓሰርተ ዓመታት፡ ጆብስ ንኣፕል ናብ መኽሰብ ንምምላስ ብብዙሕ ሜላታት ኣቢሉ መሪሕዎ፡ ንኣብነት ንኣይማክ፡ ኣይፖድ፡ ኣይፎንን ኣይፓድን ናብ ነቐፍቲ ናእዳ ብምትእትታው፡ "ፍልይ ዝበለ ሕሰብ" ዝብል ወፍሪ ምጅማርን ካልእ ተዘካሪ ናይ መወዓውዒ ጎስጓሳትን፡ ሰንሰለት ቸርች ኣፕል ስቶር ብምኽፋት፡ ከምኡ’ውን ፖርትፎሊዮ ፍርያት ናይቲ ኩባንያ ንምስፋሕ ብዙሓት ኩባንያታት ምግዛእ እዩ። ጆብስ ኣብ 2011 ብጥዕናዊ ምኽንያት ካብ ስልጣኑ ምስ ወረደ፡ ድሕሪ ክልተ ወርሒ ድማ ምስ ሞተ፡ ብቲም ኩክ ከም ዋና ኣካያዲ ስራሕ ተተኪኡ።

ኣፕል ኣብ ነሓሰ 2018 ልዕሊ 1 ትሪልዮን ዶላር፡ ድሕሪኡ ኣብ ነሓሰ 2020 2 ትሪልዮን ዶላር፡ ኣብ ጥሪ 2022 ድማ 3 ትሪልዮን ዶላር ዝግመት ናይ መጀመርታ ብህዝቢ ዝንገድ ኣመሪካዊ ኩባንያ ኮይኑ፡ ክሳብ ሚያዝያ 2023 ኣስታት 2.6 ትሪልዮን ዶላር ዋጋ ነይርዎ። እቲ ኩባንያ ብዛዕባ ኣሰራርሓ ስራሕ ኮንትራክተራቱ፡ ኣሰራርሓ ከባቢኡን ንግዳዊ ስነ-ምግባሩን፡ እንተላይ ጸረ-ውድድር ኣሰራርሓታትን ምንጪ ንብረትን ዝምልከት ነቐፌታ ይረክብ። እዚ ከምዚ ኢሉ እናሃለወ እቲ ትካል ዓብዪ ተኸታታሊ ዘለዎን ልዑል ደረጃ ተኣማንነት ምልክት ንግዲ ዘለዎን እዩ። ብተወሳኺ ብቐጻሊ ሓደ ካብቶም ኣብ ዓለምና ኣዝዮም ክቡራት ምልክታት ንግዲ ተባሂሉ ተሰሪዑ ጸኒሑ እዩ።