การทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือ ค.ศ. 2013

วันที่ 12 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 สื่อของรัฐเกาหลีเหนือประกาศว่าได้ดำเนินการทดลองนิวเคลียร์ใต้ดิน นับเป็นครั้งที่สามในรอบเจ็ดปี โดยมีการตรวจพบแรงสั่นสะเทือนที่มีลักษณะเฉพาะของการระเบิดนิวเคลียร์ ขนาดความไหวสะเทือนเริ่มต้นที่ 4.9 (ต่อมาปรับปรุงเป็น 5.1) ซึ่งตรวจวัดโดยศูนย์เครือข่ายแผ่นดินไหวจีน คณะกรรมาธิการเตรียมการสำหรับองค์การสนธิสัญญาว่าด้วยการห้ามทดลองนิวเคลียร์โดยสมบูรณ์ (CTBTO) และสำนักงานสำรวจธรณีวิทยาสหรัฐ (USGS) เพื่อเป็นการตอบโต้ ญี่ปุ่นเรียกประชุมฉุกเฉินสหประชาชาติในวันที่ 12 กุมภาพันธ์และเกาหลีใต้ยกระดับสถานะการเตือนภัยทางทหาร ยังไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดว่าการระเบิดดังกล่าวเป็นนิวเคลียร์หรือเป็นการระเบิดธรรมดาที่ออกแบบมาเพื่อเลียนแบบการระเบิดนิวเคลียร์ เนื่องจากภายหลังการระเบิดผ่านไปสองวัน คณะผู้ตรวจสอบจากจีน ญี่ปุ่น และเกาหลีใต้ยังไม่สามารถตรวจพบกัมมันตภาพรังสีใด ๆ

 การทดลอง 
วันที่ 12 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 โฆษกกองบัญชาการกองทัพเกาหลีเหนือระบุว่าประสบความสำเร็จในการดำเนินการทดลองอาวุธนิวเคลียร์ใต้ดินครั้งที่สาม ตามรายงานของย็อนฮับ เกาหลีเหนือยังกล่าวว่าการทดลองดังกล่าวได้ใช้อุปกรณ์นิวเคลียร์ขนาดเล็กที่มีแรงระเบิดสูงขึ้น

ก่อนที่เกาหลีเหนือจะประกาศว่าได้ดำเนินการทดลอง สำนักงานสำรวจธรณีวิทยาสหรัฐ (USGS) และเครือข่ายตรวจวัดคลื่นไหวสะเทือนที่ดำเนินการโดยคณะกรรมาธิการเตรียมการสำหรับองค์การสนธิสัญญาว่าด้วยการห้ามทดลองนิวเคลียร์โดยสมบูรณ์ (CTBTO) ตรวจพบกิจกรรมทางธรณีวิทยาในเกาหลีเหนือ บริเวณใกล้สถานที่ทดลองนิวเคลียร์ครั้งก่อน ๆ ที่เขาภูเขามันทับในอำเภอคิลจู โดยตรวจพบแรงสั่นสะเทือนขนาดใหญ่ซึ่งประเมินในเบื้องต้นที่ขนาด 4.9 ในเกาหลีเหนือ และรัฐบาลในภูมิภาคต่างพยายามตรวจสอบว่าเป็นการทดลองนิวเคลียร์ครั้งที่สามหรือไม่ ต่อมา USGS ปรับระดับขนาดความสั่นสะเทือนที่อาจเกิดจากนิวเคลียร์จาก 4.9 เป็น 5.1 ซึ่งมีตำแหน่งอยู่ห่างจากซ็องจีแบกัม เกาหลีเหนือ ไปตะวันออกเฉียงเหนือ  แรงสั่นสะเทือนเกิดขึ้นเมื่อเวลา 11:57 น. ตามเวลามาตรฐานเกาหลี (02:57 น. ตามเวลาสากลเชิงพิกัด) และ USGS ระบุว่าจุดศูนย์กลางแผ่นดินไหวอยู่ลึกเพียงหนึ่งกิโลเมตรเท่านั้น

ต่อมา กรมธรณีฟิสิกส์ สถาบันวิทยาศาสตร์รัสเซียให้ความมั่นใจแก่ผู้อยู่อาศัยในรัสเซียตะวันออกไกลว่าการระเบิดของนิวเคลียร์ไม่ได้กระตุ้นให้เกิดเหตุการณ์ทางธรณีวิทยาหรือแรงสั่นสะเทือนใต้ดินเมื่อเวลา 16:00 น. ตามเวลาท้องถิ่นของวันที่ 12 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 ในพื้นที่ดังกล่าว ดังนั้นการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือจึงก่ออันตรายต่อผู้อยู่อาศัยที่นั่น

ศูนย์เครือข่ายแผ่นดินไหวแห่งจีน (ย่อ: CENC; ) รายงานเหตุการณ์นี้เช่นกัน โดยระบุขนาดความสั่นสะเทือนที่ Ms 4.9 แรงสั่นสะเทือนที่เกิดจากการทดลองสามารถรับรู้ได้โดยผู้อยู่อาศัยในเมืองใกล้เคียงอย่างหุนชุนและอันถูในเหยียนเปียน มณฑลจี๋หลิน ประเทศจีน พลเมืองในฮเยซัน จังหวัดรยังกัง ของเกาหลีเหนือ ซึ่งอยู่ห่างจากสถานที่ทดลองนิวเคลียร์ไปทางทิศตะวันตก  รายงานว่าอาคารสูง 5 และ 7 ชั้นหลายแห่งสั่นสะเทือนอย่างรุนแรงและเกิดรอยร้าว การระเบิดถูกบันทึกได้โดยสถานีตรวจวัดคลื่นไหวสะเทือน 94 แห่ง และสถานีตรวจวัดอินฟราซาวนด์ 2 แห่งในระบบเฝ้าระวังทั่วโลกของ CTBTO ต่อมาเครือข่ายนิวไคลด์กัมมันตรังสีของ CTBTO ตรวจพบแก๊สเฉื่อยกัมมันตรังสีในปริมาณที่มีนัยสำคัญซึ่งอาจสืบเนื่องมาจากมาจากการทดลองนิวเคลียร์ดังกล่าว

 การประเมินแรงระเบิด 
กระทรวงกลาโหมของเกาหลีใต้ระบุว่าข้อมูลจากเหตุการณ์บ่งชี้ถึงแรงระเบิดขนาด 6–7 กิโลตัน ต่อมาปรับปรุงเป็น 6–9 กิโลตันโดยใช้วิธีคำนวณขององค์การสนธิสัญญาว่าด้วยการห้ามทดลองนิวเคลียร์โดยสมบูรณ์ (CTBTO)

สถาบันธรณีวิทยาและทรัพยากรธรณีเกาหลี (KIGAM) ประเมินแรงระเบิดไว้ที่ 7.7–7.8 กิโลตัน ในขณะที่ญี่ปุ่นประเมินไว้ระหว่าง 8 ถึง 10 กิโลตัน

ผู้เชี่ยวชาญบางส่วนประเมินว่าแรงระเบิดอาจสูงถึง 15 กิโลตัน เนื่องจากยังไม่เป็นที่เข้าใจแน่ชัดเกี่ยวกับลักษณะทางธรณีวิทยาของสถานที่ทดลอง ด้านกระทรวงกลาโหมรัสเซียระบุว่าพลังของแรงระเบิดจากการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือครั้งนี้ "สูงกว่า 7 กิโลตัน"

นอร์ซาร์เปรียบเทียบข้อมูลคลื่นไหวสะเทือนจากการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือทั้งสามครั้ง และประเมินแรงระเบิดของการทดลอง ค.ศ. 2013 ไว้ที่ประมาณ 10 กิโลตัน

สถาบันธรณีวิทยาและทรัพยากรธรรมชาติสหพันธ์ (BGR) สถาบันวิจัยธรณีวิทยาของรัฐในเยอรมนี ประเมินแรงระเบิดเบื้องต้นไว้ที่ 40 กิโลตัน อย่างไรก็ตาม การประเมินนี้ได้รับการปรับปรุงในภายหลังเป็น  หลังมีการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือในเดือนมกราคม ค.ศ. 2016

วันที่ 19 มิถุนายน ค.ศ. 2013 มหาวิทยาลัยวิทยาศาสตร์และเทคโนโลยีแห่งประเทศจีน (USTC) เผยแพร่รายงานที่ระบุว่าพวกเขาได้ค้นพบตำแหน่งที่แน่นอนของการทดลองที่ละติจูด 41°17′26.88″ ลองจิจูด 129°4′34.68″ โดยมีค่าความคลาดเคลื่อน 94 เมตรและมีแรงระเบิดอยู่ที่ประมาณ 12.2 กิโลตัน โดยมีค่าความคลาดเคลื่อน 3.8 กิโลตัน

เมื่อเปรียบเทียบกัน ระเบิดนิวเคลียร์ฟิชชันที่ปล่อยลงสู่ฮิโรชิมะโดยเครื่องบินอีโนลา เกย์ (ลิตเติลบอย ซึ่งเป็นระเบิดนิวเคลียร์ "แบบจุดระเบิด") และที่นางาซากิโดยเครื่องบินบ็อกส์คาร์ (แฟตแมน ซึ่งเป็นระเบิดนิวเคลียร์ "แบบจุดระเบิดภายใน") มีค่าเทียบเท่าแรงระเบิดที่ 16 และ 21 กิโลตันตามลำดับ

 การทดลองเพิ่มเติม 
วันที่ 4 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 เจ้าหน้าที่ทหารของเกาหลีใต้ระบุว่ามี "โอกาสที่อุโมงค์ทางใต้จะเป็นเป้าลวง แต่เรายังไม่ตัดความเป็นไปได้ที่ระบอบจะดำเนินการทดลองนิวเคลียร์พร้อมกันในอุโมงค์ทั้งสองแห่ง" ต่อมาในวันที่ 15 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 เกาหลีเหนือได้แจ้งต่อจีนว่าพวกเขากำลังเตรียมการสำหรับการทดลองนิวเคลียร์เพิ่มอีกหนึ่งหรือสองครั้งในปีนั้น และในวันที่ 8 เมษายน ค.ศ. 2013 เกาหลีใต้สังเกตพบกิจกรรมที่พุงกเย-รี บ่งชี้ว่ากำลังมีการเตรียมการสำหรับการทดลองใต้ดินครั้งที่สี่ อย่างไรก็ตาม ในภายหลังเชื่อกันว่ากิจกรรมการขุดอุโมงค์ที่เริ่มขึ้นในเดือนเมษายนนั้นเป็นโครงการระยะยาว และการทดลองนิวเคลียร์จะยังไม่เกิดขึ้นในเร็ววัน

ตามความเห็นของผู้เชี่ยวชาญชาวสหรัฐ เกาหลีเหนือมีความพร้อมในทุกด้านสำหรับการระเบิดครั้งที่สี่แต่ยังคงลังเลเนื่องจากเกรงว่าจะสร้างความโกรธเคืองแก่จีน ขณะที่ศาสตราจารย์จากมหาวิทยาลัยจอร์จทาวน์คาดการณ์ว่าการทดลองจะเกิดขึ้นอย่างช้าที่สุดภายในฤดูใบไม้ผลิ ค.ศ. 2014

วันที่ 17 ธันวาคม ค.ศ. 2013 สมาชิกคณะกรรมาธิการข่าวกรองประจำสภาผู้แทนราษฎรเกาหลีใต้กล่าวว่าการทดลองนิวเคลียร์และทดสอบขีปนาวุธจะเกิดขึ้นในเร็ว ๆ นี้เพื่อเบี่ยงเบนความสนใจจากการประหารชีวิตชัง ซ็อง-แท็ก โดยคำกล่าวนี้เกิดขึ้นหลังเกาหลีเหนือปล่อยใบปลิวโฆษณาชวนเชื่อมายังเกาหลีใต้ซึ่งขู่ว่าจะทำลายล้างเกาะแพ็งนย็องให้สิ้นซาก

วันที่ 22 เมษายน ค.ศ. 2014 เกาหลีใต้รายงานว่าเกาหลีเหนือได้เพิ่มระดับกิจกรรม ณ สถานที่ทดลองนิวเคลียร์หลัก หมายความว่าพวกเขาอาจกำลังเตรียมการสำหรับการทดลองนิวเคลียร์ใต้ดินครั้งที่สี่ ทางด้านสหรัฐได้เร่งเร้าให้เกาหลีเหนือหยุดการทดลองดังกล่าว

วันที่ 6 มกราคม ค.ศ. 2016 เกาหลีเหนือระบุว่าได้ประสบความสำเร็จในการดำเนินการทดลองระเบิดไฮโดรเจน ซึ่งหากได้รับการยืนยัน จะถือเป็นครั้งแรกของประเทศและเป็นความก้าวหน้าครั้งสำคัญของโครงการนิวเคลียร์ ระบอบระบุในแถลงการณ์ผ่านโทรทัศน์ว่าการทดลองเกิดขึ้นเมื่อเวลา 10:00 น. ตามเวลาท้องถิ่น USGS ระบุว่าเหตุการณ์คลื่นไหวสะเทือนซึ่งวัดขนาดความสั่นสะเทือนได้ที่ 5.1 เกิดขึ้นห่างจากซ็องจีแบกัมไปทางตะวันออกเฉียงเหนือ 19 กิโลเมตร (12 ไมล์) เจ้าหน้าที่ระดับสูงของรัฐบาลสหรัฐฯ กล่าวกับซีเอ็นเอ็นว่าอาจต้องใช้เวลาหลายวันในการรวบรวมข้อมูลทางวิทยาศาสตร์เพื่อระบุว่าการทดลองครั้งนี้สำเร็จหรือไม่

 ปฏิกิริยาจากนานาชาติ 
เพื่อตอบโต้ ชินโซ อาเบะ นายกรัฐมนตรีของญี่ปุ่น เรียกประชุมด่วนด้านความมั่นคงของคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติ โดยวาระฉุกเฉินดังกล่าวมีกำหนดจัดขึ้นในเวลา 09:00 น. ตามเวลามาตรฐานตะวันออก (EST) ของวันที่ 12 กุมภาพันธ์ ค.ศ. 2013 ด้านทีบอร์ ทอต เลขาธิการบริหารของคณะกรรมาธิการเตรียมการสำหรับองค์การสนธิสัญญาว่าด้วยการห้ามทดลองนิวเคลียร์โดยสิ้นเชิง (CTBTO) ยืนยันว่าตำแหน่งของเหตุการณ์ดังกล่าว "สอดคล้องอย่างคร่าว ๆ" กับการทดลองนิวเคลียร์ที่ดำเนินการโดยเกาหลีเหนือใน ค.ศ. 2006 และ 2009 สำนักข่าวเกียวโดของญี่ปุ่นรายงานว่ากระทรวงป้องกันประเทศของญี่ปุ่นได้ส่งเครื่องบินสกัดขึ้นเพื่อตรวจหาผลกระทบจากรังสี ขณะที่รัฐบาลญี่ปุ่นจัดประชุมสภาความมั่นคงแห่งชาติในโตเกียวตามรายงานของเอ็นเอชเค ด้านกองทัพเกาหลีใต้ก็ยกระดับความพร้อมรบเช่นกัน กระทรวงการต่างประเทศของจีนแถลงว่ากระทรวงคัดค้านการทดลองดังกล่าวอย่างรุนแรง โดยหยาง เจี๋ยฉือ รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศจีน ได้ติดต่อเอกอัครราชทูตเกาหลีเหนือประจำประเทศจีนเพื่อประท้วงต่อเหตุการณ์ที่เกิดขึ้น โดยภาพรวมแล้ว การปฏิกิริยาจากนานาชาติต่อการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือครั้งนี้เป็นไปในทางลบอย่างเป็นเอกฉันท์

 ดูเพิ่ม 
 ประเทศเกาหลีเหนือใน ค.ศ. 2013
 ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศของเกาหลีเหนือ
 รายชื่อการทดลองอาวุธนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือ
 ประเทศเกาหลีเหนือกับอาวุธอานุภาพทำลายล้างสูง
 การประกาศจะถอนตัวจากความตกลงการสงบศึกของเกาหลีเหนือ – ปฏิกิริยาหลังการทดลองนิวเคลียร์ของเกาหลีเหนือ เกาหลีใต้ และสหรัฐ
 ข้อมติคณะมนตรีความมั่นคงแห่งสหประชาชาติที่ 2094

 อ้างอิง 

การทดลองนิวเคลียร์
2013
หมวดหมู่:การทดลองอาวุธนิวเคลียร์ใต้ดิน
หมวดหมู่:ทวีปเอเชียในเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2556