การลงคะแนนลับ

การลงคะแนนลับ () หรือ การลงคะแนนแบบออสเตรเลีย () เป็นวิธีการลงคะแนนที่ปกปิดมิให้ทราบตัวตนของผู้ลงคะแนน เพื่อรักษาความเป็นส่วนตัวของผู้ลงคะแนน และปกป้องมิให้ผู้ลงคะแนนถูกข่มขู่ กรรโชก ให้สินบน ซื้อเสียง หรือครอบงำด้วยอำนาจผิดคลองธรรมอย่างอื่น

วิธีการทั่วไปในการลงคะแนนลับคือผู้ลงคะแนนทำเครื่องหมายลงในบัตรลงคะแนน แล้วพับบัตรนั้นเพื่อปกปิดคะแนนเสียงของตน ก่อนหย่อนบัตรลงในหีบบัตรลงคะแนนที่ปิดผนึกไว้ผ่านช่องเล็ก ๆ

ในทางประวัติศาสตร์ การลงคะแนนแต่เดิมมักใช้วิธีที่เรียกว่า "การลงคะแนนโดยเปิดเผยแบบบริเตน" (British open voting) ซึ่งจัดการลงคะแนนในสถานที่สาธารณะ และให้ผู้ลงคะแนนเขียนชื่อผู้สมัครที่ตนเลือกลงในกระดาษ แล้วลงชื่อตนกำกับ ก่อนส่งให้เจ้าหน้าที่อ่านออกเสียงดัง ทำให้ผู้สมัครทราบได้ว่าใครเลือกตนบ้าง บรรยากาศการลงคะแนนจึงมักเป็นไปด้วยความวุ่นวาย การให้สินบน การข่มขู่คุกคาม และการทะเลาะวิวาท ต่อมาในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1855 วิลเลียม นิโคลสัน (William Nicholson) สมาชิกสภานิติบัญญัติวิกทอเรีย รัฐวิกทอเรีย ประเทศออสเตรเลีย เสนอร่างกฎหมายให้มีการลงคะแนนลับ และเฮนรี แซมยวล แชปแมน (Henry Samuel Chapman) เพื่อนสมาชิก ช่วยคิดวิธีลงคะแนนลับ โดยให้รัฐจัดพิมพ์บัตรลงคะแนนที่มีชื่อผู้สมัครทั้งหมดส่งให้เจ้าหน้าที่ไปแจกจ่ายแก่ผู้ลงคะแนนในวันลงคะแนน ผู้ลงคะแนนจะลงชื่อตนคร่อมต้นขั้วบัตร แล้วเข้าไปให้ห้องส่วนตัวที่มีเครื่องเขียนเตรียมไว้ให้เพื่อลงคะแนนในบัตรนั้นด้วยการขีดฆ่าชื่อผู้สมัครที่ตนไม่ต้องการ แล้วหย่อนบัตรที่พับแล้วลงในหีบ ส่วนการนับคะแนนจะเกิดขึ้นเมื่อปิดการลงคะแนนแล้ว ร่างกฎหมายการลงคะแนนลับนี้ถูกต่อต้านอย่างหนักจากสมาชิกสภาที่เป็นเศรษฐีคหบดี แต่ได้รับเสียงสนับสนุนมากพอจากกลุ่มอื่น ๆ จนสามารถใช้บังคับได้ตั้งแต่วันที่ 19 มีนาคม ค.ศ. 1856 และนำมาใช้เป็นครั้งแรกในการเลือกตั้งสมาชิกรัฐสภาวิกทอเรียในฤดูใบไม้ผลิปีนั้นเอง ในปีเดียวกันรัฐเซาท์ออสเตรเลียนำวิธีการมาปรับใช้โดยเปลี่ยนจากที่ให้ขีดฆ่าชื่อที่ไม่ต้องการเป็นขีดกากบาททับชื่อที่ต้องการ และวิธีการของรัฐเซาท์ออสเตรเลียนี้เป็นที่มาของชื่อ "การลงคะแนนแบบออสเตรเลีย"

อ้างอิง

หมวดหมู่:การเลือกตั้ง
หมวดหมู่:ความลับ