ธารหลงแม่

ธารหลงแม่ () เป็นปรากฏการณ์ทางธรณีสัณฐานวิทยา ซึ่งลำน้ำหนึ่งไปตัดตอนแย่งเอาส่วนยอดของลำน้ำอีกสายหนึ่งมาเป็นของตน มักเกิดขึ้นในบริเวณสันปันน้ำที่มีลำน้ำสายใดสายหนึ่งกัดเซาะพื้นที่ได้รวดเร็วกว่าลำน้ำสายอื่นที่อยู่อีกด้านหนึ่งของสันปันน้ำ เมื่อยอดน้ำของทั้งสองสายค่อย ๆ ขยายตัวมาประชิดกัน ระดับของหุบเขาที่สูงต่ำไม่เท่ากันนั้น จะทำให้น้ำจากลำน้ำที่ไหลอยู่ในระดับต่ำกว่า ด้วยเหตุนี้ส่วนยอดของลำน้ำสายที่ไหลอยู่ด้านหนึ่งของสันปันน้ำเดิมจึงไหลเปลี่ยนทิศทางมาผนวกเข้ากับลำน้ำอีกด้านหนึ่งของสันปันน้ำมัน เป็นเหตุให้เกิดสันปันน้ำใหม่ขึ้น

มวลน้ำที่ไหลผ่านลำน้ำที่เกิดธารหลงแม่นั้นอาจเร่งกระบวนการกร่อนและการเกิดภูมิประเทศหุบผาชันหรือโกรกธารได้ อีกทั้งในทางน้ำเดิมอาจพัฒนาต่อจนเกิดภูมิประเทศกิ่วลมได้

 กระบวนการเกิด 
ธารหลงแม่สามารถเกิดได้จากหลายสาเหตุ ดังนี้:
การแปรสัณฐานแผ่นธรณีภาค ซึ่งส่งผลให้บริเวณที่ความลาดชันของพื้นดินเปลี่ยนแปลงไป และลำน้ำเปลี่ยนเส้นทางจากเดิม
 การกั้นน้ำ เช่น จากดินถล่มหรือพืดน้ำแข็ง
การกร่อน โดยอาจเกิดจากการกร่อนถอยร่นของหุบเขาลำน้ำจนลำน้ำทั้งสองไหลผนวกกัน, จากการกร่อนข้างธารของลำน้ำโค้งตวัด, หรือในภูมิประเทศคาสต์ ซึ่งลำน้ำอาจจมลงหรือไหลอยู่ใต้ดิน แล้วจึงปรากฏขึ้นอีกครั้งในหุบเขาของลำธารใกล้เคียง
 การถอยร่นและการละลายของธารน้ำแข็ง
 ผลกระทบต่อระบบนิเวศน้ำจืด 
ธารหลงแม่เป็นปัจจัยสำคัญในการกำหนดรูปร่างแม่น้ำตามหลักชีวภูมิศาสตร์ และการกระจายตัวของปลาน้ำจืดสายพันธุ์ต่าง ๆ Albert, J. S., & Crampton, W. G. (2010). The Geography and Ecology of Diversification in Neotropical Freshwaters. Nature Education Knowledge, 1, 13–19Albert, J. S., Schoolmaster, D. R., Tagliacollo, V., & Duke-Sylvester, S. M. (2016). Barrier Displacement on a Neutral Landscape: Towards a Theory of Continental Biogeography. Systematic Biology, syw080

 ปลาน้ำจืดในประเทศนิวซีแลนด์ 
การยกตัวทางธรณีวิทยาทางตอนใต้ของเกาะใต้ ส่งผลให้ประชากรปลาวงศ์ Galaxiidae ส่วนหนึ่งถูกแยกออกจาก การเปลี่ยนเส้นทางของแม่น้ำ

 แหล่งอ้างอิง 
 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 



หมวดหมู่:แม่น้ำ
หมวดหมู่:ธรณีสัณฐานธารน้ำ
หมวดหมู่:ธรณีสัณฐานที่เกิดจากการกร่อน
หมวดหมู่:ธรณีสัณฐานวิทยา
หมวดหมู่:คำศัพท์ภูมิศาสตร์
หมวดหมู่:ภูมิศาสตร์
หมวดหมู่:วิทยาศาสตร์โลก