พางเกพิหารีมนเทียร

พางเกพิหารมีนเทียร () เป็นโบสถ์พราหมณ์ตั้งอยู่ในเมืองวฤนทาวัน อำเภอมถุรา รัฐอุตตรประเทศ บูชา พางเกพิหารี ซึ่งเป็นรูปของพระราธา-กฤษณะ เทวรูปองค์นี้เดิมทีประดิษฐานที่นิธิวัน และย้ายมาที่มนเทียรนี้หลังสร้างแล้วเสร็จในปี 1864 องค์พางเกพิการีเป็นเทวรูปพระราธา-กฤษณะ ประทับยืนแบบตฤภังค สวามี หริทาส ในอดีตบูชาเทวรูปองค์นี้ในชื่อ กูญชพิหารี แปลว่าผู้ชื่นชอบในกูญช์ (Kunj) ซึ่งหมายถึงสระน้ำของวฤนทาวัน

พางเกพิหารีมีรูปลักษณ์เป็นเด็กเล็ก พิธีกรรมต่าง ๆ ในการบูชาของมนเทียรนี้จึงมีคติปฏิบัติต่อองค์เทพองค์ประทานในฐานะเด็ก เป็นต้นว่าในตอนเช้า ไม่มีการทำพิธีอารตีเช้า ไม่มีการลั่นกระดิ่งในเขตมนเทียรตอนเช้า เว้นแต่ในโอกาสเทศกาลกฤษณชนมาษฏมี ซึ่งจะมี มงคลอารตี (อารตีเช้าตรู่) แทน นอกจากนี้ ยังมีความเชื่อว่าพิธีบูชา (ทรรศน; darshan) จะต้องปิดม่านลงทุกห้านาที เพราะหากเปิดทรรศนตลอดเวลา พางเกพิหารีจะตามศาสนิกชนผู้มาบูากลับบ้านและทิ้งมนเทียรนี้ไป ในโอกาสเทศกาลศารัทปุรณิมาปีละครั้ง จะนำขลุ่ยมาไว้ในมือขององค์พางเกพิหารี และในโอกาสเดือนศรวัน (Shravan) จะนำเทวรูปประดิษฐานบนชิงช้า

อ้างอิง

หมวดหมู่:โบสถ์พระกฤษณะ
หมวดหมู่:โบสถ์พราหมณ์ในรัฐอุตตรประเทศ
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในวฤนทาวัน