ปฏิญญาสันติภาพกัวลาลัมเปอร์

ปฏิญญาสันติภาพกัวลาลัมเปอร์ (; หรือชื่ออย่างเป็นทางการคือ ปฏิญญาร่วมระหว่างนายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรกัมพูชาและนายกรัฐมนตรีแห่งราชอาณาจักรไทยเกี่ยวกับผลการประชุมที่กัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย ()) เป็นข้อตกลงสันติภาพที่ลงนามเมื่อวันที่ 26 ตุลาคม พ.ศ. 2568 ในระหว่างการประชุมสุดยอดอาเซียนครั้งที่ 47 ณ ศูนย์การประชุมกัวลาลัมเปอร์ ในกัวลาลัมเปอร์ ประเทศมาเลเซีย

ข้อตกลงนี้เกิดขึ้นหลังจากวิกฤตการณ์ชายแดนไทย–กัมพูชา ที่ทวีความรุนแรงขึ้น ซึ่งส่งผลให้เกิดเหตุปะทะด้วยอาวุธ การวางทุ่นระเบิด และการระดมกำลังทหารที่เพิ่มมากขึ้นทั้งสองฝ่าย วิกฤตการณ์ดังกล่าวก่อให้เกิดความกังวลในระดับภูมิภาคและระหว่างประเทศเกี่ยวกับเสถียรภาพในภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และตอกย้ำถึงความเร่งด่วนของการแทรกแซงทางการทูต

ในคำประกาศดังกล่าว ฮุน มาแณต นายกรัฐมนตรีกัมพูชา และอนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีไทย ยืนยันถึง "ความมุ่งมั่นอย่างแน่วแน่ต่อสันติภาพและความมั่นคงระหว่างประเทศทั้งสองของเรา" และย้ำคำมั่นที่จะ "งดเว้นจากการคุกคามหรือการใช้กำลัง และแสวงหาการยุติข้อพิพาทโดยสันติ"

ข้อตกลงดังกล่าวยังระบุมาตรการที่เป็นรูปธรรมหลายประการที่มุ่งรักษาเสถียรภาพบริเวณชายแดนไทย–กัมพูชา รวมถึงการจัดตั้งคณะผู้สังเกตการณ์อาเซียน (AOT) เพื่อติดตามการปฏิบัติตามข้อตกลงหยุดยิง การถอนอาวุธหนักออกจากพื้นที่ชายแดนที่อยู่ภายใต้การสังเกตการณ์ การร่วมกันปฏิบัติการขจัดทุ่นระเบิดเพื่อมนุษยธรรม การฟื้นฟูมาตรการสร้างความไว้วางใจและความสัมพันธ์ทางการทูต และการให้รัฐบาลไทยปล่อยตัวเชลยศึกกัมพูชาโดยเร็ว เพื่อแสดงเจตนารมณ์ที่ดีงาม

ปฏิญญาฉบับนี้มีอันวาร์ อิบราฮิม นายกรัฐมนตรีมาเลเซีย และ ดอนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐ ร่วมลงนามเป็นสักขีพยาน ซึ่งตอกย้ำถึงการสนับสนุนข้อตกลงนี้ทั้งในระดับภูมิภาคและระดับนานาชาติ ข้อตกลงนี้ถือเป็นก้าวสำคัญสู่การลดความรุนแรงของวิกฤตการณ์ชายแดน และส่งเสริมสันติภาพและเสถียรภาพระยะยาวระหว่างไทยและกัมพูชา อย่างไรก็ตาม สองเดือนต่อมาในวันที่ 8 ธันวาคม ทั้งสองประเทศเริ่มปะทะกันต่อ

 เบื้องหลัง 
ความตึงเครียดตามแนวชายแดนกัมพูชา–ไทยทวีความรุนแรงขึ้นอย่างมากในเดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2568 ส่งผลให้เกิดการสู้รบที่รุนแรงที่สุดระหว่างสองประเทศในรอบกว่าทศวรรษ ความขัดแย้งดังกล่าวยังมีการยิงปืนใหญ่แลกเปลี่ยนกันและการโจมตีทางอากาศอย่างหนัก ทำให้ประชาชนประมาณ 130,000 คนต้องพลัดถิ่น และมีพลเรือนเสียชีวิตอย่างน้อย 36 คน

หลังการสู้รบหลายวัน ทางไทยและกัมพูชาตกลงที่จะหยุดยิงทันทีในวันที่ 28 กรกฎาคม พ.ศ. 2568 ระหว่างการเจรจาฉุกเฉินในปูตราจายา ประเทศมาเลเซีย การหยุดยิงครั้งนี้ ซึ่งบางครั้งเรียกว่าข้อตกลงปูตราจายา ได้รับการไกล่เกลี่ยด้วยการสนับสนุนจากอาเซียน มาเลเซีย (ในขณะนั้นดำรงตำแหน่งประธานอาเซียน) และผู้แทนระหว่างประเทศจากสหรัฐอเมริกาและจีน

หลังการหยุดยิง ทั้งสองประเทศได้จัดตั้งคณะกรรมการชายแดนทั่วไป (GBC) และคณะกรรมการชายแดนระดับภูมิภาค (RBC) เพื่อเสริมสร้างความแข็งแกร่งของการหยุดยิง ฟื้นฟูช่องทางการสื่อสาร และแก้ไขปัญหาด้านความมั่นคงและมนุษยธรรมที่เกิดขึ้นอย่างต่อเนื่องตามแนวชายแดน

อังตอนียู กูแตรึช เลขาธิการสหประชาชาติ ยินดีกับการหยุดยิง และต่อมาได้ชื่นชมความพยายามในการไกล่เกลี่ยเพื่อการรักษาสันติภาพและเสถียรภาพในพื้นที่ชายแดนอย่างต่อเนื่องของอาเซียน

 การเจรจาและการไกล่เกลี่ย 

 ผู้ลงนามและพยาน 
ปฏิญญาได้รับการลงนามในวันที่ 26 ตุลาคม พ.ศ. 2568 ที่กัวลาลัมเปอร์ และจัดทำในภาษาอังกฤษเป็นสี่ชุด

 ผู้ลงนาม 
  ฮุน มาแณต นายกรัฐมนตรีราชอาณาจักรกัมพูชา
  อนุทิน ชาญวีรกูล นายกรัฐมนตรีราชอาณาจักรไทย

 พยาน 
  อันวาร์ อิบราฮิม นายกรัฐมนตรีมาเลเซีย
  ดอนัลด์ ทรัมป์ ประธานาธิบดีสหรัฐอเมริกา

 การระงับปฏิญญาสันติภาพ 
เมื่อวันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2568 ทหารไทยหลายนายที่กำลังลาดตระเวนตามปกติบริเวณใกล้ชายแดนจังหวัดศรีสะเกษเหยียบทุ่นระเบิดได้รับบาดเจ็บ เหตุการณ์นี้ส่งผลให้รัฐบาลไทยกล่าวหากัมพูชาว่าเป็นผู้วางทุ่นระเบิดใหม่ จึงระงับความคืบหน้าของปฏิญญาสันติภาพทั้งหมดจนกว่ากัมพูชาจะพิสูจน์ได้ว่าจะไม่แสดงท่าทีเป็นศัตรู ทั้งนี้ กัมพูชาปฏิเสธข้อกล่าวหาและยืนยันพันธกรณีตามข้อตกลงสันติภาพ แต่ความตึงเครียดบริเวณชายแดนยังคงไม่ได้รับการแก้ไข ในวันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2568 ไทยและกัมพูชาเริ่มปะทะต่อหลังทั้งสองฝ่ายกล่าวหาฝ่ายตรงข้ามว่าละเมิดข้อตกลงหยุดยิง

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:กรณีพิพาทชายแดนไทย–กัมพูชา
หมวดหมู่:ความสัมพันธ์ระหว่างประเทศในปี พ.ศ. 2568
หมวดหมู่:ประเทศมาเลเซียในปี พ.ศ. 2568
หมวดหมู่:อันวาร์ อิบราฮิม
หมวดหมู่:การดำรงตำแหน่งประธานาธิบดีสหรัฐสมัยที่ 2 ของดอนัลด์ ทรัมป์