เครื่องหมายเขตแดน

เครื่องหมายเขตแดน หรือ หลักเขตแดน หรือ เครื่องหมายเขต หรือ หลักศิลา/หินบอกเขตแดน () เป็นเครื่องหมายทางกายภาพที่แข็งแรงซึ่งระบุจุดเริ่มต้นของเขตแดนทางบกหรือการเปลี่ยนแปลงในเขตแดน โดยเฉพาะการเปลี่ยนทิศทางของเขตแดน มีเครื่องหมายเขตแดนอีกหลายประเภทที่มีชื่อเรียก เช่น ต้นไม้เขตแดน เสา, อนุสาวรีย์, เสาโอเบลิสก์ และมุม เครื่องหมายเขตแดนยังสามารถเป็นเครื่องหมายที่เส้นเขตแดนวิ่งเป็นเส้นตรงเพื่อกำหนดเขตแดนนั้น นอกจากนี้ เครื่องหมายเขตแดนยังสามารถเป็นเครื่องหมายตั้งต้นที่ใช้ในการกำหนดตำแหน่งของหลักเขตแดนได้อีกด้วย

 วัตถุประสงค์ 
โจไซอาห์ โอเบอร์ ระบุว่า เครื่องหมายเขตแดนคือ "วิธีการกำหนดความหมายเชิงมนุษย์, วัฒนธรรม และสังคม ให้กับสภาพแวดล้อมทางธรรมชาติที่ครั้งหนึ่งเคยไม่แบ่งแยก" เครื่องหมายเขตแดนมีความเชื่อมโยงกับลำดับชั้นทางสังคม เนื่องจากความหมายได้รับมาจากอำนาจของบุคคลหรือกลุ่มบุคคลในการประกาศขอบเขตของพื้นที่ดินที่กำหนดด้วยเหตุผลทางการเมือง, สังคม หรือศาสนา โอเบอร์ตั้งข้อสังเกตว่า "การกำหนดว่าใครสามารถใช้พื้นที่เพาะปลูกและเพื่อวัตถุประสงค์ใดนั้น มีผลกระทบต่อเศรษฐกิจในทันทีและเห็นได้ชัด"

เส้นแบ่งเขตจำนวนมากถูกวาดตามเส้นละติจูดหรือลองจิจูดที่มองไม่เห็น ซึ่งมักทำให้จำเป็นต้องทำเครื่องหมายเส้นแบ่งเขตเหล่านี้บนพื้นดินให้แม่นยำที่สุดเท่าที่จะเป็นไปได้โดยใช้เทคโนโลยีในขณะนั้น ความก้าวหน้าในเทคโนโลยีระบบกำหนดตำแหน่งบนโลก แสดงให้เห็นว่ามีเส้นแบ่งเขตมากมายที่ทำเครื่องหมายไว้บนพื้นดินอย่างไม่แม่นยำ

เครื่องหมายเขตแดนเป็นส่วนสำคัญของกฎหมายเขตแดนในสหรัฐอเมริกา ทั้งในรัฐอาณานิคมดั้งเดิมและรัฐที่เพิ่มเข้ามาในภายหลังในช่วงการขยายตัวไปทางตะวันตก (หรือที่รู้จักกันในชื่อระบบสำรวจที่ดินสาธารณะ) เครื่องหมายเขตแดนที่มนุษย์สร้างขึ้น หรืออนุสาวรีย์ ถือเป็นเครื่องหมายที่มีจำนวนสูงสุดเป็นอันดับสองในลำดับหลักฐานในกฎหมายเขตแดนของสหรัฐอเมริกา รองจากเครื่องหมายธรรมชาติ เช่น ก้อนหินและแม่น้ำ เครื่องหมายเขตแดนยังมีความหมายทางกฎหมายในญี่ปุ่น และโดยทั่วไปมีการติดตั้งทั่วประเทศCivil Law 229; more information  เครื่องหมายยังคงถูกใช้อย่างกว้างขวางเพื่อกำหนดเขตแดนระหว่างประเทศ ซึ่งโดยทั่วไปจะแบ่งออกเป็นสองประเภท ได้แก่ เขตแดนตามธรรมชาติ ซึ่งสัมพันธ์กับลักษณะภูมิประเทศ เช่น แม่น้ำหรือเทือกเขา และเขตแดนที่สร้างขึ้น ซึ่งไม่มีความสัมพันธ์อย่างชัดเจนกับภูมิประเทศ ประเภทหลังนี้รวมถึงเขตแดนที่กำหนดโดยเครื่องหมายเขตแดน เช่น หินและกำแพง เครื่องหมายเขตแดนระหว่างประเทศถูกติดตั้งและสามารถบำรุงรักษาได้โดยความตกลงร่วมกันของประเทศที่มีพรมแดนติดกัน

 การก่อสร้าง 
ตามธรรมเนียมแล้ว เครื่องหมายเขตแดนมักทำจากหิน แต่ต่อมามีการสร้างด้วยคอนกรีตหรือวัสดุผสมหลายชนิด โดยทั่วไปจะวางไว้ ณ จุดที่โดดเด่นหรือมองเห็นได้ชัดเจนเป็นพิเศษ เครื่องหมายเขตแดนหลายอันมีการจารึกข้อมูลที่เกี่ยวข้อง เช่น ตัวย่อของผู้ถือครองเขต และมักระบุวันที่

 ประวัติ 
 เอเชีย 
 จีน 
หลักศิลาบอกเขตแดนที่เก่าแก่ที่สุดเท่าที่ทราบในจีนมาจากมณฑลเจียงซู มีอายุย้อนไปถึงปี พ.ศ. 555 มีจารึกว่า "พื้นที่ทางทะเลตั้งแต่อ่าวเจียวโจวทางตะวันออกของเขตกุยซานเป็นของมณฑลหลันหยา และน่านน้ำจากทางใต้ของเขตกุยซานทางตะวันออกของปากแม่น้ำกวนเหอเป็นของมณฑลตงไห่" เมื่อไม่นานมานี้ เขตแดนระหว่างรัสเซียและจีนได้รับการกำหนดอย่างเป็นทางการด้วยหลักศิลาบอกเขตแดน อันเป็นผลมาจากสนธิสัญญาเกียคตาในปี พ.ศ. 2270 ในคริสต์ศตวรรษที่ 19 มีการใช้หลักศิลาเพื่อกำหนดขอบเขตของการตั้งถิ่นฐานระหว่างประเทศในเซี่ยงไฮ้

 ไทย 
ในประเทศไทยโบราณ ศิลาศักดิ์สิทธิ์ที่เรียกว่า ใบเสมา เป็นตัวกำหนดเขตบริเวณวัด ในบางกรณีมีจารึกบอกเล่าประวัติความเป็นมาของวัด บางส่วนสลักด้วยธรรมจักร ในขณะที่บางชิ้นทำจากหินที่ยังไม่เสร็จ นอกจากวัดแล้ว ใบเสมา อาจล้อมรอบพระพุทธรูปหรือเนินศักดิ์สิทธิ์

 ตะวันออกใกล้และแอฟริกา 

 อิสราเอล 
ตามที่ บี. เอส. แจ็กสัน กล่าวไว้ หินถูกวางไว้ในอิสราเอลโบราณเพื่อ "ทำเครื่องหมายเขตแดนของดินแดน (สาธารณะหรือส่วนตัว) และเพื่อพยายามขัดขวางผู้ที่อาจละเมิดเขตแดนนั้นโดยใช้การข่มขู่" พระคัมภีร์ฮีบรูมีข้อห้ามอย่างเคร่งครัดต่อการเคลื่อนย้ายหรือการนำเครื่องหมายเขตแดนออกโดยไม่ได้รับอนุญาต

 อียิปต์ 
ตัวอย่างของเครื่องหมายเขตแดนในอียิปต์โบราณ ได้แก่ ศิลาจารึกเขตแดนของอัคเคนาเตน ซึ่งกำหนดขอบเขตของเมืองศักดิ์สิทธิ์อัคเคต-อาเตน ซึ่งสร้างขึ้นโดยอัคเคนาเตนเพื่อเป็นศูนย์กลางของลัทธิทางศาสนาอาเตนที่เขาก่อตั้งขึ้น นักอียิปต์วิทยาแบ่งประเภทของศิลาจารึกตามการจารึกว่าจารึกดังกล่าวมี "คำประกาศก่อนหน้า" ซึ่งเป็นคำอธิบายทั่วไปเกี่ยวกับเหตุผลที่เลือกสถานที่นี้และวิธีการออกแบบเมือง หรือ "คำประกาศภายหลัง" ซึ่งให้รายละเอียดเพิ่มเติมเกี่ยวกับขอบเขตของเมือง

 ยุโรป 

 ฟินแลนด์ 
หินธารน้ำแข็งและหินธรรมชาติที่คล้ายคลึงกันมักถูกใช้เป็นเครื่องหมายแบ่งเขตระหว่างพื้นที่ ความรู้เกี่ยวกับตำแหน่งที่ตั้งของหินเหล่านี้มักถูกเก็บรักษาไว้โดยการบอกเล่าปากต่อปาก ซึ่งผู้ชายของแต่ละบ้านจะเดินไปตามความยาวของเขตแดน หินเหล่านี้ต่อมาได้กลายเป็นเครื่องหมายแบ่งเขตสำหรับเทศบาล และในที่สุดก็เป็นจังหวัดและประเทศต่าง ๆ ตัวอย่างเช่น หินคูฮันคูโอโน (Kuhankuono) เป็นหินที่ใช้ทำเครื่องหมายเขตแดนหลายจุดระหว่างเทศบาลเจ็ดแห่งในอุทยานแห่งชาติคูร์เยนราห์กา (Kurjenrahka National Park) ใกล้กับเมืองตุรกุ (Turku) อย่างไรก็ตาม ปัจจุบันมักใช้แท่งเหล็กที่ด้านบนมีรูปลูกบาศก์สีส้ม เทศบาลต่าง ๆ มักติดตั้งป้ายจราจรที่มีตราประจำเทศบาลของตนไว้บนเส้นแบ่งเขตบนถนนสายหลัก บนเส้นแบ่งเขตฟินแลนด์-รัสเซีย หินแบ่งเขตประวัติศาสตร์จำนวนมากที่มีสัญลักษณ์ของสวีเดนและจักรวรรดิรัสเซียยังคงใช้งานอยู่ เส้นแบ่งเขตฟินแลนด์-รัสเซียที่แท้จริงมีเสาขนาดเล็กสีขาว (Bollard) แต่ทั้งสองด้านของเส้นแบ่งเขตมีเสาขนาดใหญ่ลายทางตกแต่งด้วยตราประจำประเทศ ได้แก่ เสาสีน้ำเงิน/ขาวด้านฟินแลนด์ และเสาสีแดง/เขียวด้านรัสเซีย พบกองหินเทียมบนจุดสามประเทศ (Treriksrøysa) และจุดสามประเทศ (Treiksrøysa) ของนอร์เวย์-รัสเซีย-ฟินแลนด์ แนวชายแดนสวีเดน-ฟินแลนด์ที่ Märket มีรูเจาะไว้บนหิน เนื่องจากน้ำแข็งที่เกาะอยู่ตามฤดูสามารถเฉือนเครื่องหมายที่ยื่นออกมาได้ ในตำนานพื้นบ้าน เชื่อกันว่าราจาฮัลติยา (rajahaltija) ซึ่งเป็นวิญญาณประจำถิ่นชนิดหนึ่ง มักหลอกหลอนตามชายแดนที่ถูกย้ายออกไปอย่างไม่เป็นธรรม

 เยอรมนี 

เสาไดรอิคกิเกอร์ พฟาห์ล (Dreieckiger Pfahl) เป็นเสาหินแกรนิตที่ครั้งหนึ่งเคยใช้ทำเครื่องหมายเขตแดนระหว่างราชอาณาจักรฮันโนเวอร์และดัชชีเบราน์ชไวค์ เสาโวล์ฟซังเกลในแนวนอนถูกใช้เป็นเครื่องหมายเขตแดนในป่า และได้รับการบันทึกไว้ตั้งแต่ปี พ.ศ. 2159 ในสนธิสัญญาเขตแดนระหว่างเฮสส์และดัชชีเบราน์ชไวค์-ลือเนอบวร์ค

 กรีซ 
การอ้างอิงถึงหลักศิลาเขตแดนที่เก่าแก่ที่สุดในวรรณคดีกรีกอยู่ในอีเลียด ซึ่งบรรยายถึงเทพีเอเธน่าที่ใช้ศิลาดังกล่าวเป็นอาวุธ ศิลาเขตแดน หรือที่รู้จักกันในชื่อ โฮรอส อาจทำจากหินแกะสลักหรือหินที่ไม่ได้ตกแต่ง และโดยทั่วไปจะสลักด้วยคำภาษากรีกว่า โฮรอส หินดังกล่าวก้อนหนึ่งถูกใช้เพื่อระบุขอบเขตของอาโกราแห่งเอเธนส์ การแบ่งพื้นที่ดินด้วยหลักศิลาเขตแดน แม้จะเป็นเรื่องปกติ แต่นักเขียนคลาสสิกก็มองว่าเป็นการละเมิดหลักการกรรมสิทธิ์ที่ดินร่วมกัน

 โรม 
ในศาสนาโรมันโบราณ เทพเจ้าเทอร์มินัสได้รับการบูชาในฐานะเทพเจ้าผู้คุ้มครองเครื่องหมายเขตแดน โอวิดได้เขียนบทเพลงสรรเสริญเทพเจ้าว่า “โอ เทอร์มินัส ไม่ว่าเจ้าจะเป็นก้อนหินหรือตอไม้ที่ฝังอยู่ในทุ่งนา...เจ้าก็กำหนดขอบเขตของผู้คน เมือง และอาณาจักรอันกว้างใหญ่ได้” นูมา ปอมปิลลิอุส ได้บัญญัติกฎหมายโรมันฉบับแรกซึ่งกำหนดให้ต้องมีเครื่องหมายเขตแดนรอบทรัพย์สินส่วนบุคคล และกำหนดโทษประหารชีวิตสำหรับผู้ที่พบว่ามีความผิดฐานเคลื่อนย้ายหินเหล่านี้

 โมนาโก 
ในปี พ.ศ. 2371 ราชรัฐโมนาโกและราชอาณาจักรพีดมอนต์-ซาร์ดิเนียได้กำหนดเส้นแบ่งเขตทางกายภาพโดยมีแผ่นหินกำหนดเขตจำนวน 91 แผ่น แต่ละแผ่นมีหมายเลขตั้งแต่ 1 ถึง 91 เรียงตามแนวเขตจากเมืองฟงวีแยย์ในปัจจุบันไปยังม็องตง-การาวัน ก่อนปี พ.ศ. 2391 ราชรัฐโมนาโกประกอบด้วยหมู่บ้านโรกบรูน มอนตี การาวัน และม็องตง จากแผ่นหินกำหนดเขตเดิม 91 แผ่น เหลือเพียง 12 แผ่น ได้แก่ 6 แผ่นภายในราชรัฐโมนาโก 3 แผ่นในโรกบรูน-กัป-มาร์แต็ง และ 3 แผ่นในม็องตง แผ่นหินกำหนดเขตหมายเลข 9, 12, 15 และ 31 ตั้งอยู่ในโมนาโก อีกหนึ่งแผ่นถูกหล่อด้วยคอนกรีตในพื้นที่แซ็งต์-เซซีลของโมนาโก ทำให้ไม่สามารถอ่านจำนวนแผ่นหินได้ ศิลาจารึกหมายเลข 55 เดิมทีตั้งอยู่ที่เมืองรอกเกอบรูน ได้รับพระราชทานจากเมืองรอกเกอบรูนให้แก่ราชรัฐโมนาโก และปัจจุบันตั้งแสดงอยู่ที่ศาลาว่าการเมืองโมนาโก ศิลาจารึกหมายเลข 56, 57 และ 58 ตั้งอยู่ที่เมืองรอกเกอบรูน ส่วนศิลาจารึกหมายเลข 62, 71 และ 73 ตั้งอยู่ที่เมืองม็องตง ศิลาจารึกเขตแดนทั้งหมดสลักไว้สามด้าน ด้านหนึ่งมีหมายเลขประจำตัว (1 ถึง 91) ด้านหนึ่งมีตัวอักษร "M" แสดงอาณาเขตของโมนาโก และอีกด้านมีเครื่องหมายกากบาท (+) แสดงอาณาเขตของราชอาณาจักรพีดมอนต์-ซาร์ดิเนีย กากบาทนี้เป็นสัญลักษณ์ของตราประจำราชวงศ์ซาวอย ผู้ปกครองพีดมอนต์-ซาร์ดิเนีย

 ออสเตรเลียตะวันตก 
ประวัติศาสตร์การทำเครื่องหมายเขตแดนออสเตรเลียตะวันตกบนพื้นดินระบุว่า "เสาออสเตรเลีย" และ "เสาดีกิน" เป็นจุดที่ใช้กำหนดตำแหน่งทางตะวันออกของเกรนิช จากนั้นจึงกำหนดเขตแดนจาก ซึ่งในกรณีนี้ใช้กำหนดเส้นลองจิจูดที่ 129 ของเส้นเมริเดียนตะวันออก เป็นเขตแดนออสเตรเลียตะวันตก เสาโอเบลิสก์ดีกินและเสาโอเบลิสก์คิมเบอร์ลีย์ในออสเตรเลียใช้ในลักษณะที่แตกต่างกันเล็กน้อย โดยเส้นจะลากผ่านจุดบนเสาโอเบลิสก์ ซึ่งเกิดจากปลั๊กทองแดงที่ฝังอยู่ตรงกลางด้านบนของเสาโอเบลิสก์คอนกรีต "มุม" ในออสเตรเลีย เช่น มุมคาเมรอน มุมแฮดดอน มุมโพพเพิล และมุมเซอร์เวเยอร์เจเนอรัลส์ เป็นจุดที่เขตแดนหลายเส้นมาบรรจบกันหรือเขตแดนเปลี่ยนทิศทาง

 สหรัฐ 

 ฮาวาย 
หน่วยพื้นฐานของระบบการแบ่งที่ดินฮาวายโบราณคือ ahupua'a ซึ่งเป็นเขตเกษตรกรรมที่สามารถพึ่งพาตนเองได้ สถานที่ที่ถนนตัดผ่านเขตแดนของ ahupua'a จะมีแท่นบูชาที่มีลักษณะเฉพาะ ซึ่งเรียกว่า ahu หรือเสาหิน แท่นบูชาเหล่านี้ไม่เพียงแต่ใช้เป็นเครื่องหมายแสดงเขตแดนเท่านั้น แต่ยังเป็นสถานที่ประกอบพิธีกรรมทางศาสนาที่เกี่ยวข้องกับการเก็บภาษีที่ดินอีกด้วย C. J. Lyons นักสำรวจยุคแรกของฮาวาย บันทึกว่า "[บนแท่นบูชานี้ ณ พิธีกรรมประจำปีของ akua makahiki (เทพเจ้าประจำปีปี) จะมีการวางภาษีที่ดินที่จ่ายให้กับเขตแดนนั้น และยังมีรูปหมูป่า puaa ที่แกะสลักจากไม้ kukui และย้อมด้วยสีแดงสด ... [จาก] ที่มาของชื่อนี้ ahupua'a" ภูมิประเทศที่เกิดขึ้นเองตามธรรมชาติยังถูกใช้เป็นจุดอ้างอิงสำหรับเขตแดนของเขตด้วย

 วอชิงตัน ดี.ซี. 
เขตแดนดั้งเดิมของเขตโคลัมเบียถูกทำเครื่องหมายโดยใช้แผ่นหินกำหนดเขต ซึ่งทำจากหินทรายที่เลื่อยตัดเป็นชิ้นเล็กชิ้นน้อย และสูง 2 ฟุตเมื่อวางลงบนพื้น มีแผ่นหินกำหนดเขต 10 แผ่นวางเรียงกันตามแนวยาว  ของเขตโคลัมเบีย แม้ว่าผู้สำรวจดั้งเดิมตั้งใจให้แต่ละด้านมีความยาว  แต่การวัดของพวกเขามักจะไม่แม่นยำ ส่งผลให้บางครั้งมีการวางหินผิดตำแหน่งอย่างมีนัยสำคัญและเขตแดนโดยรวมของเขตมีความคลาดเคลื่อน ความคลาดเคลื่อนเหล่านี้บางส่วนเกิดขึ้นโดยเจตนา เนื่องจากพื้นดิน ณ จุดไมล์ที่แน่นอนถูกปกคลุมด้วยน้ำ “ในกรณีเช่นนี้” แอนดรูว์ เอลลิคอตต์ หัวหน้าทีมสำรวจ ได้บันทึกไว้ในปี พ.ศ. 2336 ว่า “แผ่นหินจะถูกวางไว้บนพื้นดินที่มั่นคงที่ใกล้ที่สุด และระยะทางที่แท้จริงเป็นไมล์และเสาจะถูกทำเครื่องหมายไว้บนแผ่นหินเหล่านั้น”

ข้อมูลที่สลักไว้บนแผ่นหินประกอบด้วยหมายเลข (1 ถึง 10) ของแผ่นหินในลำดับชั้นด้านนั้นของเขต วันที่ติดตั้ง และคำว่า "เขตอำนาจศาลของสหรัฐอเมริกา" () ในคริสต์ศตวรรษที่ยี่สิบ สมาคมธิดาแห่งการปฏิวัติอเมริกา (Daughters of the American Revolution) ได้เข้ารับผิดชอบในการอนุรักษ์แผ่นหินเหล่านี้โดยสมัครใจ ซึ่งถูกบุกรุกและถูกพัฒนาเป็นเมือง ในช่วงปลายคริสต์ทศวรรษ 1990 ความสนใจในแผ่นหินเขตแดนเหล่านี้ได้กลับมาอีกครั้ง นำไปสู่ความพยายามในการอนุรักษ์ที่เพิ่มขึ้นโดย สมาคมธิดาแห่งการปฏิวัติอเมริกา และองค์กรอื่น ๆ

 รัฐอื่น ๆ 
ในปี พ.ศ. 2316 บาทหลวง ฟรานซิสกันนาม ฟรานซิสโก ปาลู ได้สร้างหลักเขตแดนแห่งแรกระหว่างเมืองอัลตาและบาฮากาลิฟอร์เนีย หลักเขตแดนนี้ได้รับมอบหมายจากราชบัลลังก์สเปน ประกอบด้วยไม้กางเขนที่ทำจากไม้อัลเดอร์และวางตั้งตรงบนหิน ในอาณานิคมของอังกฤษ มีการส่งหลักเขตแดนจากอังกฤษเพื่อทำเครื่องหมายเส้นแบ่งเขตเมสัน-ดิกสัน ในปี พ.ศ. 2422 มีการนำหินทรายที่ตัดจากหินมาวางที่จุดตัดระหว่างรัฐไวโอมิง, โคโลราโด และรัฐยูทาห์ และมีการใช้เสาหินตามแนวชายแดนด้านตะวันตกของรัฐเซาท์ดาโคตา บางครั้งมีการสำรวจเขตแดนใหม่ และเปลี่ยนหรือซ่อมแซมหลักเขตแดนใหม่ ขึ้นอยู่กับสภาพ

 ระเบียงภาพ 

 ดูเพิ่ม 
 ใบเสมา, สำหรับกำหนดเขตพื้นที่ศักดิ์สิทธิ์
 สิ่งกีดขวางชายแดน
 ภูมิสัญลักษณ์
 หลักกิโลเมตร, ป้ายบอกระยะทางหรือป้ายบอกไมล์
 หมุดหลักฐาน
 ไตรพอยต์

 อ้างอิง 

*