ปรัชญาปารมิตาแห่งชวา

ปรัชญาปารมิตาแห่งชวา () เป็นประติมากรรมรูปพระโพธิสัตว์ปรัชญาปารมิตา สร้างขึ้นในศตวรรษที่ 13 ในอาณาจักรสิงหะส่าหรีบนเกาะชวา ประเทศอินโดนีเซีย เทวรูปนี้มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์และมีคุณค่าด้านความวิจิตรงดงามอย่างมาก ถือเป็นผลงานศิลปะฮินดู-พุทธชิ้นเอกของชวาโบราณ ปัจจุบันเก็บรักษาและจัดแสดงอยู่ที่พิพิธภัณฑ์แห่งชาติอินโดนีเซียในกรุงจาการ์ตา ประเทศอินโดนีเซีย

ลักษณะ
พระปรัชญาปารมิตาแห่งชวาแสดงรูปปางสมาธิ ประดับด้วยอัญมณีและเครื่องประดับงดงาม ประทับในท่าวัชราสน์หรือขัดสมาธิเพชร บนอาสนะดอกบัวหรือปัทมาสน์บนฐานชุกชีทรงสี่เหลี่ยม ด้านหลังเป็นแผ่นหินแกะสลัก ประติมากรรมนี้แกะสลักมาจากหินแอนดีไซต์ มีความสูง 126 เซนติเมตร กว้าง 55 เซนติเมตร และลึก 55 เซนติเมตร

มุทรา (ท่าทางของมือ) แสดงเป็น ธรรมจักรมุทรา ซึ่งแสดงถึงการหมุนกงล้อธรรมจักร แขนซ้ายวางล้อมรอบดอกัวอุตปละ ด้านบนเป็นสมุดใบลานแสดงถึงปรัชญาปารมิตาสูตรอันเป็นประติมานวิทยาหลักของพระปรัชญาปารมิตา ดวงตามองลงล่าง สวมมงกุฎ ชาตมกุฏ (Jatamakuta) ด้านหลังศีรษะมีรังสี ประภามณฑล อันสื่อถึงการบรรลุปัญญาญาณขั้นสูง

ประวัติศาสตร์
ประติมากรรมนี้ค้นพบในลักษณะเกือบสมบูรณ์ในซากจุงกุปปูตรี ใกล้กับวิหารสิงหะส่าหรีในมาลัง จังหวัดชวาตะวันออก ธรรมเนียมพื้นถิ่นเชื่อว่าเป็นรูปสลักแสดงรูปของราชินีเกินเดเด็ซ ปฐมราชินีแห่งสิงหะส่าหรี หรือเป็นรูปเทวีของพระนาง บ้างว่าเป็นราชินีราชปัตนี มเหสีของกษัตริย์กรตราชสะ ปฐมกษัตริย์แห่งมัชปาหิต ด้วยลักษณะที่เกือบสมบูรณ์นี้ทำให้เชื่อว่าเทวรูปนี้ถูกนำไปฝังดินนานพอสมควร จุดที่ค้นพบคือจัณฑิ เอ (Candi E) ซึ่งอยู่ทางใต้สุดในหมู่ซากจัณฑิวายัง (Candi Wayang) หรือจัณฑิจุงกุปปุตรี (Cungkup Putri)

เด มอนเนอโร (D. Monnereau) เจ้าหน้าที่ของบริษัทอินเดียตะวันออกของเนเธอร์แลนด์เป็นผู้ค้นพบในปี 1818 หรือ 1819 และในปี 1820 เขาได้มอบให้กับซี เก เซ ไรน์วาร์ท ซึ่งต่อมานำกลับไปยังประเทศเนเธอร์แลนด์ และกลายมาเป็นของสะสมชิ้นสำคัญของไรค์มูเซอุมโฟร์ฟ็อลเคินคุนเดอในนครไลเดิน นานถึง 158 ปี กระทั่งเดือนมกราคม 1978 รัฐบาลเนเธอร์แลนด์ได้ส่งคืนให้กับประเทศอินโดนีเซีย ภายหลังราชินียูลีอานาแห่งเนเธอร์แลนด์เดือนทางเยือนอินโดนีเซีย 

ปัจจุบันจัดแสดงอยู่บนชั้นสี่ของอาคารเกอดุงอาร์จาของพิพิธภัณฑ์แห่งชาติอินโดนีเซียในกรุงจาการ์ตา ประเทศอินโดนีเซีย

อ้างอิง

Category:ประวัติศาสตร์อินโดนีเซีย
Category:ประติมากรรมพุทธ
Category:อาณาจักรสิงหะส่าหรี
Category:ศาสนาพุทธในประเทศอินโดนีเซีย
Category:รูปปั้นหิน