เรือลาดตระเวนชั้นด็อยท์ชลันท์

เรือลาดตระเวนชั้น ด็อยท์ชลันท์ () เป็นชุดเรือหุ้มเกราะ () หนึ่งในสามชุดของเยอรมนี สร้างโดยไรชส์มารีเนอ

ภูมิหลัง
ภายหลังจักรวรรดิเยอรมันพ่ายแพ้สงครามโลกครั้งที่หนึ่งในปี 1919 สนธิสัญญาแวร์ซายห้ามมิให้เยอรมนีสร้างเรือประจัญบานหรือเรือรบขนาดใหญ่กว่า 10,000 ตัน ด้วยเหตุนี้เพื่อเลี่ยงข้อจำกัดดังกล่าว วิศวกรเยอรมันจึงออกแบบเรือรบที่พกพาความสามารถของเรือประจัญบานไว้ในลำเรือขนาดเล็กกว่ากำหนด จนได้รับสมญาจากอังกฤษในภายหลังว่า "เรือประจัญบานพกพา" (pocket battleship)

โครงการเริ่มต้นในช่วงปลายทศวรรษ 1920 โดยกองทัพเรือเยอรมัน (ไรชส์มารีเนอ) เสนอให้สร้างเรือผิวน้ำระยะไกล ที่มีขีดความสามารถในการรบและไล่ล่าเรือพาณิชย์ในทะเลเปิด โดยมีความสามารถหนีเรือประจัญบาน และมีพลังพอจะเหนือกว่าเรือลาดตระเวนทั่วไป การออกแบบจึงต้องผสมผสานการติดปืนใหญ่ขนาด 280 มม. กับโครงสร้างเรือที่เบา มีความเร็วสูง และมีระยะปฏิบัติการไกล

เรือลำแรกมีนามว่า ด็อยท์ชลันท์ วางกระดูกงูเมื่อวันที่ 5 กุมภาพันธ์ 1929 ปล่อยเรือลงน้ำในปี 1931 ที่อู่ต่อเรือในคีล

ขนาดและขุมพลัง
220px|thumb|เรือลาดตระเวน ด็อยท์ชลันท์ ขณะปล่องลงน้ำในปี 1931
เรือลาดตระเวนชั้นด็อยท์ชลันท์ มีความยาวโดยรวม 186 เมตร ความกว้างสูงสุด 20.7 เมตร และกินน้ำลึกประมาณ 7.2 เมตร ขนาดเหล่านี้ทำให้เรือมีความมั่นคงในทะเลหลวงและสามารถบรรทุกอาวุธหนักได้มากกว่าที่เรือลาดตระเวนทั่วไปในยุคนั้นทำได้

แม้จะอ้างว่าอยู่ในขีดจำกัด 10,000 ตันตามสนธิสัญญาแวร์ซาย แต่ในความเป็นจริงเรือมีระวางขับน้ำเต็มพิกัด อยู่ที่ประมาณ 12,000–14,290 ตัน ขึ้นอยู่กับภารกิจและการบรรทุกเสบียงหรือเชื้อเพลิง การใช้เครื่องยนต์ดีเซลเก้าสูบ จำนวน 8 ชุด ซึ่งเชื่อมเข้ากับเพลาขับ 2 ชุด ให้กำลังรวมสูงสุดประมาณ 54,000 แรงม้า สามารถทำความเร็วสูงสุดได้ประมาณ 28 น็อต (ประมาณ 52 กิโลเมตร/ชั่วโมง) 

ขุมพลังดีเซลให้ข้อได้เปรียบหลายประการเหนือเครื่องจักรไอน้ำ เช่น ความประหยัดเชื้อเพลิง การบำรุงรักษาต่ำ และพื้นที่ใช้สอยที่มากขึ้น จึงมีพื้นที่เพิ่มสำหรับการติดอาวุธและเชื้อเพลิง สามารถแล่นได้ไกลถึง 19,000 กิโลเมตร ที่ความเร็วเดินทาง 20 น็อต ซึ่งเป็นระยะปฏิบัติการที่ไกลผิดปกติสำหรับเรือรบในช่วงทศวรรษที่ 1930Gardiner, R., & Chesneau, R. (1980). Conway’s All the World’s Fighting Ships 1922–1946. Conway Maritime Press.

อาวุธและเกราะ
220px|thumb|ป้อมปืนหลักของ ด็อยท์ชลันท์
จุดเด่นสำคัญของเรือชั้นนี้คือ หมู่ปืนหลักขนาด 280 มม. (11 นิ้ว) ซึ่งติดตั้งจำนวน 6 กระบอก แบ่งเป็นป้อมปืนสามกระบอก หนึ่งป้อมวางหน้าเรือ และอีกหนึ่งป้อมวางท้ายเรือ ซึ่งถือเป็นขนาดปืนที่ใหญ่กว่าปืนของเรือลาดตระเวนทุกแบบในขณะนั้น และยังสามารถยิงได้ไกลกว่า 30 กิโลเมตร ในขณะที่เรือมีความเร็วสูงถึง 28 น็อต ด้วยความได้เปรียบนี้ เรือชั้นด็อยท์ชลันท์สามารถไล่ล่าเรือพาณิชย์ และหลบหนีจากเรือประจัญบานของฝ่ายตรงข้ามได้อย่างมีประสิทธิภาพ เป็นยุทธวิธีที่รู้จักกันว่า "ชนแล้วหนี"

แม้มีอานุภาพที่เหนือกว่าในเชิงเปรียบเทียบ แต่เรือชั้นนี้ยังมีข้อจำกัด เช่น การเกราะป้องกันที่บางกว่ามาตรฐานของเรือประจัญบาน ทำให้ไม่เหมาะสำหรับการปะทะกับเรือรบหนักโดยตรง จุดอ่อนนี้แสดงให้เห็นอย่างชัดเจนในยุทธนาวีริโอเดลาปลาตาในปี 1939 ซึ่งเรือลาดตระเวนอัทมีรัลกราฟ ชเป (Admiral Graf Spee) ปะทะกับเรือลาดตระเวนของอังกฤษและได้รับความเสียหายจนต้องหลบเข้าท่าเรือในอุรุกวัย ก่อนที่กัปตันจะตัดสินใจจมเรือเองเพื่อไม่ให้ตกอยู่ในมือศัตรูWoodman, R. (2004). The Real Cruel Sea: The Merchant Navy in the Battle of the Atlantic, 1939–1943. John Murray.

รายชื่อเรือในชั้น
เรือในชั้นนี้สร้างขึ้นจำนวน 3 ลำ ได้แก่:
 ด็อยท์ชลันท์ (Deutschland) ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็น ลึทโซ (Lützow) ประจำการ 1933-1947
 อัทมีรัลแชร์ (Admiral Scheer) ประจำการ 1934-1945
 อัทมีรัลกราฟ ชเป (Admiral Graf Spee) ประจำการ 1936-1939

เรือทั้งสามลำชั้นนี้มีสถิติจมเรือพาณิชย์รวมกันประมาณ 26–30 ลำ แต่ไม่มีสถิติจมเรือรบข้าศึก
อ้างอิง


ด
ด
ด
ด
ด
หมวดหมู่:เรือในสงครามโลกครั้งที่สอง