ความสั่นพ้องเด่น

ในสัทศาสตร์ ความสั่นพ้องเด่น () คือจุดสูงสุดในสเปกตรัมเสียงที่เกิดจากความถี่สั่นพ้องของช่องปากและลำคอของมนุษย์Titze, I.R. (1994). Principles of Voice Production, Prentice Hall, .Titze, I.R., Baken, R.J. Bozeman, K.W., Granqvist, S. Henrich, N., Herbst, C.T., Howard, D.M., Hunter, E.J., Kaelin, D., Kent, R.D., Löfqvist, A., McCoy, S., Miller, D.G., Noé, H., Scherer, R.C., Smith, J.R., Story, B.H., Švec, J.G., Ternström, S. and Wolfe, J. (2015) "Toward a consensus on symbolic notation of harmonics, resonances, and formants in vocalization." J. Acoust. Soc. America. 137, 3005–3007. ในสวนศาสตร์ ความสั่นพ้องเด่นมักถูกนิยามว่าเป็นจุดสูงสุดกว้าง ๆ หรือจุดยอดในสเปกตรัมJeans, J.H. (1938) Science & Music, reprinted by Dover, 1968.Standards Secretariat, Acoustical Society of America, (1994). ANSI S1.1-1994 (R2004) American National Standard Acoustical Terminology, (12.41) Acoustical Society of America, Melville, NY. สำหรับเสียงที่มีฮาร์มอนิก บางครั้งความถี่สั่นพ้องเด่น (formant frequency) จะถูกกำหนดโดยฮาร์มอนิกที่ถูกเพิ่มความแรงมากที่สุดจากการสั่นพ้อง ความแตกต่างระหว่างสองคำนิยามนี้ขึ้นอยู่กับว่ามองว่าความสั่นพ้องเด่นเป็นตัวบอกกลไกการผลิตเสียงหรือ เสียงที่ผลิตออกมาแล้ว ในทางปฏิบัติ ความถี่ของจุดยอดสเปกตรัมมักจะแตกต่างเล็กน้อยจากความถี่สั่นพ้องที่แท้จริง ยกเว้นกรณีที่ฮาร์มอนิกตรงกับความถี่สั่นพ้องพอดี หรือเสียงที่ส่วนมากไม่มีฮาร์มอนิก เช่น เสียงกระซิบ หรือเสียงวอคัลฟราย (vocal fry)

ในการพูด ความสั่นพ้องเด่นเป็นคุณลักษณะเฉพาะของการสั่นพ้องของช่องว่างในระบบเสียง โดยจะถูกกระตุ้นด้วยแหล่งเสียง เช่น เสียงพูดของคน และทำหน้าที่ปรับแต่งหรือกรองเสียงที่มาจากแหล่งนั้น ๆ ให้มีลักษณะเฉพาะ แต่ความสั่นพ้องเด่นเองไม่ใช่แหล่งกำเนิดเสียง

อ้างอิง

หมวดหมู่:สวนศาสตร์