สะพานข้ามแม่น้ำเหลืองเจียนจา

สะพานข้ามแม่น้ำเหลืองเจียนจา (, ) เป็นสะพานข้ามแม่น้ำเหลืองในเส้นทางทางรถไฟสายเสฉวน-ชิงไห่ เชื่อมต่อระหว่างเทศมณฑลเจียนจา เขตปกครองตนเองทิเบตหวงหนาน มณฑลชิงไห่ และเขตปกครองตนเองฮฺว่าหลงฮุย เมืองไห่ตง ออกแบบเป็นสะพานโค้งโครงถักเหล็กต่อเนื่อง มีช่วงหลักที่ทอดข้ามแม่น้ำยาว 366 เมตร โดยหากสร้างแล้วเสร็จ สะพานนี้จะเป็นสะพานที่มีช่วงหลักยาวที่สุดในโลก อย่างไรก็ตาม เมื่อวันที่ 22 สิงหาคม ค.ศ. 2025 สะพานซึ่งใกล้จะสร้างแล้วเสร็จก็ได้ถล่มลง ส่งผลให้มีผู้เสียชีวิต 12 ราย และยังสูญหายอยู่ 4 ราย

 เบื้องหลัง 
ทางรถไฟเสฉวน-ชิงไห่ ได้รับการออกแบบให้เป็นทางรถไฟทางคู่สำหรับขนส่งทั้งผู้โดยสารและสินค้า โดยสะพานข้ามแม่น้ำเหลืองในช่วงเจียนจา ตั้งอยู่ห่างจากเทศมนฑลเจียนจาประมาณ 5 กิโลเมตร ภายในเขตคุ้มครองทรัพยากรพันธุกรรมสัตว์น้ำแห่งชาติ สำหรับปลาเฉพาะถิ่นในพื้นที่เจียนจาของแม่น้ำเหลือง บริเวณสะพานมีความกว้างผิวน้ำประมาณ 350 เมตร สภาพอากาศในพื้นที่เป็นแบบกึ่งแห้งแล้งบนที่ราบสูงทวีป อุณหภูมิเฉลี่ยทั้งปีอยู่ที่ 8.4 องศาเซลเซียส อุณหภูมิสูงสุด 40.3 องศาเซลเซียส และอุณหภูมิต่ำสุด -20.0 องศาเซลเซียส ความเร็วลมสูงสุดที่บริเวณสะพานอยู่ที่ 16.0 เมตรต่อวินาที (ระดับ 7) สะพานตั้งอยู่ในเขตแผ่นดินไหวที่มีความรุนแรงสูง มีความเร่งสูงสุดของพื้นดินอยู่ที่ 0.165 เท่าของความเร่งเนื่องจากแรงโน้มถ่วง และความรุนแรงพื้นฐานอยู่ที่ระดับ 7

 การออกแบบสะพาน 
เนื่องจากความจำเป็นในการปกป้องคุณภาพน้ำ จึงสร้างสะพานโดยไม่มีเสาบนแม่น้ำ ระหว่างการออกแบบ ได้มีการเปรียบเทียบโครงสร้างระหว่างสะพานโค้งโครงเหล็กและสะพานแขวนเคเบิล เนื่องจากการก่อสร้างเสาสะพานแบบสะพานแขวนเคเบิลด้วยคอนกรีตปริมาณมากในฤดูหนาวเป็นเรื่องยากและมีแนวโน้มที่จะเกิดมลภาวะ จึงได้เลือกโครงการสะพานโค้งโครงเหล็กที่มีมูลค่าการก่อสร้างค่อนข้างสูงในที่สุด สะพานหลักมีความยาว 649.6 เมตร มีช่วงสะพานหลัก 366 เมตรพาดผ่านแม่น้ำ และช่วงสะพานด้านข้าง 141 เมตรทั้งสองด้าน โครงถักหลักและคานยึดใช้ส่วนรูปกล่อง และส่วนแขวนของสะพานทั้งหมดมีความแข็งแรงและเป็นรูปแปดเหลี่ยม เพื่อลดการสั่นสะเทือนที่เกิดจากลมแรง จึงได้เชื่อมแผ่นนำโค้งวงกลมที่มุมทั้งสี่ตามผลการทดสอบในอุโมงค์ลม ช่วงสะพานหลักของสะพานสร้างขึ้นด้วยวิธีการประกอบคานยื่น ในระหว่างการก่อสร้าง มีการติดตั้งสายเคเบิลแขวนบนเสาชั่วคราวเพื่อช่วยยึดโครงสร้าง ขณะเดียวกัน ได้มีการติดตั้งบล็อกแรงดันที่สอดคล้องกันบนช่วงด้านข้างตามความแตกต่างของน้ำหนักระหว่างส่วนคานยื่นและช่วงข้าง เพื่อรักษาสมดุลของน้ำหนักบรรทุก ในระหว่างกระบวนการก่อสร้าง การขนส่งสายรัดทั้งหมดดำเนินการผ่านพื้นสะพาน และส่วนประกอบต่าง ๆ ถูกทาสีในโรงงานผลิตชิ้นส่วนสำเร็จรูป ดังนั้นสีจึงไม่ก่อให้เกิดมลพิษต่อน้ำในแม่น้ำเหลือง

การออกแบบสะพานให้รองรับแผ่นดินไหวเสร็จสมบูรณ์ด้วยการจำลองด้วยคอมพิวเตอร์ และระดับการป้องกันแผ่นดินไหวตามข้อกำหนดการออกแบบได้รับการยกระดับขึ้นหนึ่งระดับ เพื่อให้บรรลุเป้าหมาย "ไม่มีความเสียหายในแผ่นดินไหวระดับปานกลาง และสามารถซ่อมแซมได้ในแผ่นดินไหวขนาดใหญ่" เมื่อพิจารณาถึงสถานการณ์ต่างๆ โครงรองรับสะพานจึงติดตั้งตัวหน่วงการสั่นสะเทือนและตัวล็อกความเร็วแบบลดแรงกดด้วยตนเอง ในกรณีแผ่นดินไหวระดับปานกลาง อุปกรณ์ทั้งสองจะทำงานร่วมกันเพื่อลดความเสียหาย ในแผ่นดินไหวขนาดใหญ่ ตัวล็อกความเร็วจะไม่ทำงาน และต้องสูญเสียส่วนรองรับเพื่อป้องกันเสาสะพาน เพื่อช่วยลดปริมาณงานซ่อมแซม

 วิศวกรรมก่อสร้าง 

 กำหนดการ 
สะพานแม่น้ำเหลืองเจียนจาเริ่มก่อสร้างเมื่อประมาณปี ค.ศ. 2023 โดยเมื่อวันที่ 2 ธันวาคม ค.ศ. 2023 เสาเข็มและฐานรากทั้งหมดของสะพานเสร็จสมบูรณ์ และเริ่มการก่อสร้างเสาหลักและโครงสร้างส่วนบน เมื่อวันที่ 16 มกราคม ค.ศ. 2024 สามารถติดตั้งส่วนโค้งโครงถักเหล็กส่วนแรกได้สำเร็จ ในช่วงเดือนธันวาคม ค.ศ. 2024 โครงการได้ดำเนินการไปแล้วมากกว่าครึ่งทาง โดยมีกำหนดแล้วเสร็จในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2025 และจะแล้วเสร็จทั้งหมดในเดือนตุลาคม  ในสิ้นเดือนเมษายน ค.ศ. 2025 สะพานหลักได้ก่อสร้างไปแล้ว 72% เมื่อวันที่ 15 มิถุนายน มีการปิดยอดเสาสายเคเบิลทั้งสองต้น และสะพานมีกำหนดแล้วเสร็จในเดือนสิงหาคม

 อุบัติเหตุ 

ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2025 การก่อสร้างสะพานเข้าสู่ขั้นตอนสุดท้ายของการปิดสะพาน โดยมีกำหนดทำพิธีปิดชิ้นส่วนสุดท้ายของสะพานในวันที่ 26 สิงหาคม ซึ่งสื่อมวลชนบางส่วนได้รับเชิญให้เข้าร่วมด้วย แต่ในเวลา 03.00 น. ของวันที่ 22 สิงหาคม ขณะที่คนงานกำลังทำงานอยู่บนยอดหอคอยเพื่อขึงเหล็กเส้น เหล็กเส้นก็ขาดลง ทำให้ซี่โครงโค้งหลักของคานเหล็กยาว 108 เมตรที่ยังไม่ได้ปิดสะพานสูญเสียแรงดึงและถล่มลงในแม่น้ำในทันที แท่นขึงบนยอดหอคอยก็พังทลายลงมาพร้อมกัน เจ้าหน้าที่ในสถานที่กล่าวว่า "คานยึด" ที่เชื่อมสายเคเบิลเหล็กขาด และอาจมีปัญหาในการเชื่อม ในคืนที่เกิดเหตุ อุณหภูมิในพื้นที่ของเขตเจียนจาอยู่ที่ประมาณ 13 องศาเซลเซียส และมีฝนตกปรอยๆ ในเช้าวันรุ่งขึ้น ฝ่ายก่อสร้างกล่าวว่าเหตุผลที่ต้องก่อสร้างในเวลากลางคืนนั้นเป็นเพราะอุณหภูมิที่ต่ำในเวลากลางคืนนั้นเอื้อต่อเสถียรภาพของประสิทธิภาพของแท่ง และกำหนดการปิดชิ้นส่วนสุดท้ายกำลังใกล้เข้ามาในช่วงปลายเดือนสิงหาคม

มีผู้อยู่ในที่เกิดเหตุ 16 คน (คนงานก่อสร้าง 15 คน และผู้จัดการโครงการในพื้นที่ก่อสร้าง 1 คน) โดย 2 คนอยู่บนยอดหอคอย และที่เหลืออยู่บนสะพานที่ถล่ม ณ เวลา 17.00 น. ของวันที่ 22 สิงหาคม อุบัติเหตุดังกล่าวทำให้มีผู้เสียชีวิต 12 ราย และสูญหาย 4 ราย

หลังเหตุการณ์ คณะกรรมการพรรคคอมมิวนิสต์แห่งมณฑลชิงไห่และรัฐบาลมณฑลชิงไห่ได้จัดตั้งศูนย์บัญชาการฉุกเฉินจากอุบัติเหตุในครั้งนี้ ซึ่งประกอบด้วยคณะทำงาน 7 คณะ เพื่อแบ่งงานและร่วมกันปฏิบัติงานช่วยเหลือและการเก็บกู้ เจ้าหน้าที่กว่า 300 คนจากหน่วยงานต่าง ๆ เช่น ฉุกเฉิน ดับเพลิง และตำรวจติดอาวุธ ได้ถูกส่งไปยังจุดเกิดเหตุเพื่อทำการค้นหาและกู้ภัย หลัว ตงชวน ผู้ว่าการมณฑลชิงไห่ และ ซ่ง หยวนหมิง รัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการจัดการเหตุฉุกเฉิน ได้รีบเดินทางไปยังที่เกิดเหตุเพื่อควบคุมงานช่วยเหลือและการเก็บกู้ ในเวลา 14:00 น. ของวันที่เกิดเหตุ รถกู้ภัยรวม 91 คัน เรือ 27 ลำ เฮลิคอปเตอร์ 1 ลำ หุ่นยนต์ 5 ตัว เจ้าหน้าที่กู้ภัย 806 นาย และโรงพยาบาล 6 แห่ง ได้เข้ามาผ่านช่องทางฉุกเฉิน

วันที่ 23 สิงหาคม รัฐบาลมณฑลชิงไห่ได้จัดตั้งทีมสอบสวนอุบัติเหตุ คณะกรรมการความปลอดภัยในการทำงานของคณะรัฐมนตรียังควบคุมดูแลอุบัติเหตุดังกล่าวด้วย

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างตั้งแต่ พ.ศ. 2566
เจียนจา
หมวดหมู่:ภัยพิบัติในปี พ.ศ. 2568
หมวดหมู่:ประเทศจีนในปี พ.ศ. 2568
เจียนจา