กาจะฮ์มาดา

กาจะฮ์มาดา (; , ประมาณปี 1290 – ประมาณปี 1364) หรือ จีร์นนดฮารา (Jirnnodhara) เป็นผู้นำการทหารคนสำคัญ และ มหาบดี (mahapatih; มาฮาปาติฮ์ หรือ มหาปตี, ตำแหน่งเทียบเท่านายกรัฐมนตรี) ของอาณาจักรมัชปาหิตของชาวชวาระหว่างศตวรรษที่ 14 ปรากฏกล่าวถึงในเอกสาร กวีนิพนธ์ และจารึกในภาษาชวาเก่า ในฐานะผู้นำพาอาณาจักรมาสู่ยุครุ่งเรืองสูงสุด

กาจะฮ์มาดายังเป็นที่รู้จักจากการสาบานตนด้วยบท ซุมปะฮ์ปาลาปา ซึ่งเขาสาบานว่าจะไม่ยอมหยุดพักจนกว่าจะสามารถยึดครองหมู่เกาะนุสันตราเป็นของมัชปาหิตได้สำเร็จทั้งหมด ในสมัยปกครองของกาจะฮ์มาดา มหากาพย์ฮินดูโดยเฉพาะรามายณะและมหาภารตะได้กลายมาเป็นส่วนหนึ่งของวัฒนธรรมและโลกทรรศน์ชวา ผ่านทางนาฏกรรม เช่น วายังกุลกิต (“หนังตะลุง”)Mark Juergensmeyer and Wade Clark Roof, 2012, Encyclopedia of Global Religion, Volume 1, Page 557. ในประเทศอินโดนีเซียสมัยใหม่ถือว่าเขาเป็นวีรชนแห่งชาติ

 รูปลักษณ์ 
ภาพแสดง (depiction) ของกาจะฮ์มาดาที่ปรากฏในยุคสมัยปัจจุบันส่วนใหญ่มีรากฐานมาจากภาพในจินตทัศน์ของ โมฮัมมัด ยามิน ในหนังสือปี 1945 ของเขา เรื่อง Gajah Mada: Pahlawan Persatuan Nusantara (กาจะฮ์มาดา: วีรชนแห่งการผนึกหมู่เกาะนูซันตารา) ในคริสต์ทศวรรษ 1940 ยามินได้เดินทางไปยังโตรวูลัน อดีตราชธานีของมัชปาหิต เขาพบกับชิ้นกระเบื้องเคลือบ ซึ่งชิ้นหนึ่งเป็นชิ้นส่วนจากกระปุกออมสินที่มีใบหน้าเป็นบุรุษ หน้าตัวสมส่วน และมีผมหยิกงอ ยามินสร้างภาพกาจะฮ์มาดาในจินตทัศน์ของตัวเองโดยมีที่มาจากกระเบื้องเคลือบชิ้นนั้น ยามินได้วานให้เฮงก์ งันตุง ศิลปิน วาดภาพจิตรกรรมแสดงรูปกาจะฮ์มาดาโดยใช้กระเบื้องเคลือบชิ้นนั้นเป็นต้นแบบ ภาพเขียนดังกล่าวได้นำมาใช้เป็นภาพปกหนังสือของเขา มีหลายคนไม่เห็นด้วยกับความเห็นของยามินเนื่องจากเป็นไปไม่ได้ว่ามีหน้าของผู้นำอย่างกาจะฮ์มาดาจะมาปรากฏเป็นใบหน้าบนกระปุกออมสิน รูปใบหน้าของผู้นำชวาในสมัยฮินดู-พุทธมักปรากฏในรูปของรูปเคารพมากกว่า บ้างยังเชื่อว่าใบหน้านั้นเป็นใบหน้าของบุคคลอื่นใดไปไม่ได้นอกจากตัวยามินเอง

อีกรูปแสดงที่ปรากฏของกาจะฮ์มาดาในประวัติศาสตร์ ซึ่งต่างกับของยามิน เป็นผลจากการศึกษาค้นคว้าของมหาวิทยาลัยอินโดนีเซีย โดยนักโบราณคดี อากุซ อาริซ มูนันดาร์ (Agus Aris Munandar) เขาตีความว่ากาจะฮ์มาดามีรูปเป็นบีมา (Bima; ภีมะ) ในการแสดง วายัง ซึ่งมีรูปลักษณ์คือมีหนวดในแนวขวาง ในรูปแสดงแบบที่นิยมในปัจจุบัน กาจะฮ์มาดามีลักษณะเป็นชายเปลือยกายท่อนบน สวมสโร่ง อาวุธเป็นกริช แม้ว่ากาจะฮ์มาดาอาจจะแต่งกายเช่นนี้จริงระหว่างทำงานรัฐกิจ แต่เครื่องแบบทางการน่าจะเป็นเครื่องแบบ ปาติฮ์ (หรือ ปตี, บดี) แบบซุนดา ดังที่บรรยายในกีดุง ซุนดายานา (Sundayana) ว่าเขาแต่งกายโดยมี การัมบาลางัน (เครื่องประดับบริเวณอก) ทำจากทอง มีอาวุธเป็นหอกเคลือบทอง และโล่ที่ประดับด้วยเพชรBerg, Kindung Sundāyana (Kidung Sunda C), Soerakarta, Drukkerij “De Bliksem”, 1928.

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 




 แหล่งข้อมูลอื่น 
Gajah Mada article

หมวดหมู่:อาณาจักรมัชปาหิต
หมวดหมู่:ชาวชวา
หมวดหมู่:บุคคลที่เสียชีวิตในปี พ.ศ. 1907