ปริมาณไร้มิติ

ปริมาณไร้มิติ () คือปริมาณที่ถูกกำหนดโดยธรรมชาติของตัวเอง ซึ่งทำให้ไม่สามารถรวมเข้ากับหน่วยวัดใด ๆ ได้ ISBN 978-92-822-2272-0. โดยทั่วไป ปริมาณเหล่านี้จะแสดงออกมาในรูปของอัตราส่วนที่สอดคล้องกับระบบอื่น ทำให้ไม่จำเป็นต้องมีการกำหนดหน่วยที่ชัดเจน ตัวอย่างเช่น ปริมาณแอลกอฮอล์โดยปริมาตร เป็นการแสดงอัตราส่วนของปริมาตรต่อปริมาตร ค่าดังกล่าวจึงไม่ขึ้นอยู่กับหน่วยปริมาตรเฉพาะที่เราใช้เลย ไม่ว่าจะเป็นมิลลิลิตรต่อมิลลิลิตร หรือหน่วยอื่นใดก็ตาม

เลขหนึ่งได้รับการยอมรับให้เป็นปริมาณฐานไร้มิติ ส่วนเรเดียนนั้นทำหน้าที่เป็น หน่วยไร้มิติสำหรับการวัดมุม โดยหน่วยนี้ได้มาจากการคำนวณอัตราส่วนสากลที่ว่าเส้นรอบวงของวงกลมมีค่าเท่ากับ 2π เท่าของรัศมี

ปริมาณไร้มิติมีบทบาทสำคัญอย่างยิ่งในการทำหน้าที่เป็นตัวแปรในสมการเชิงอนุพันธ์ที่ใช้ในสาขาวิชาทางเทคนิคต่าง ๆ ในแคลคูลัส แนวคิดต่าง ๆ เช่น อัตราส่วนที่ไม่มีหน่วยในลิมิตหรืออนุพันธ์มักจะเกี่ยวข้องกับปริมาณไร้มิติ ในเรขาคณิตเชิงอนุพันธ์ จะเห็นได้ว่ามีการใช้ตัวแปรไร้มิติในความสัมพันธ์และการแปลงทางเรขาคณิต ในฟิสิกส์ มีการใช้เลขไร้มิติต่าง ๆ อย่างแพร่หลาย เช่น เลขเรย์โนลส์ในพลศาสตร์ของไหล ค่าคงตัวโครงสร้างละเอียดในกลศาสตร์ควอนตัม และตัวคูณลอเรนซ์ในทฤษฎีสัมพัทธภาพพิเศษ ในเคมี คุณสมบัติของสถานะและอัตราส่วนต่าง ๆ เช่น เศษส่วนโมล และอัตราส่วนการกระจุกตัว ก็ถือเป็นปริมาณไร้มิติเช่นกัน

อ้างอิง

หมวดหมู่:ปริมาณทางกายภาพ
หมวดหมู่:จำนวนไร้มิติ