จาง ซื่อจือ

จาง ซื่อจือ ชื่อรอง จี้ เป็นชาวเมืองหนานหยาง (ปัจจุบันคือทางตะวันออกของเมืองฟางเฉิง มณฑลเหอหนาน) เป็นขุนนางในสมัยราชวงศ์ฮั่นตะวันตก ในรัชสมัยของจักรพรรดิฮั่นเหวินและจักรพรรดิฮั่นจิง เขาดำรงตำแหน่งขุนนางผู้ดูแลกฎหมาย มีชื่อเสียงในด้านการบังคับใช้กฎหมายอย่างยุติธรรมและไม่ลำเอียงในสมัยจักรพรรดิฮั่นเหวิน เขาได้กล่าวท้วงติงเจ้าชายรัชทายาทหลิวฉี่ว่า ผ่านประตูโดยไม่เสด็จลงจากรถม้าเมื่อผ่านประตูซือหม่า เมื่อหลิวฉี่ขึ้นครองราชย์เป็นจักรพรรดิฮั่นจิง พระองค์พระราชทานอภัยโทษให้ แต่ก็ให้เขาไปดำรงตำแหน่งสมุหนายกของไห่หนานหวัง ไม่นานเขาก็ถึงแก่อสัญกรรม

เขามีพี่ชายชื่อจาง จง และมีบุตรชายชื่อจาง จื่อซือหม่า เชียน ผู้เรียบเรียงฉื่อจี้ได้บันทึกเรื่องของเขาร่วมกับเฟิงถังไว้ในบท ‘ชีวประวัติของจาง ซื่อจือและเฟิงถัง’ ส่วนปันกู่ ผู้เรียบเรียงฮั่นชู บันทึกเรื่องของเขาไว้ในบท ‘ชีวประวัติของจาง ซื่อจือ เฟิงถัง จี และเจิ้ง

 ประวัติ 
 กรณีขัดขวางขบวนเสด็จ 
จาง ซื่อจือดำรงตำแหน่งขุนนางผู้ดูแลกฎหมาย (ติงอวี๋) เมื่อจักรพรรดิฮั่นเหวินเสด็จตรวจราชการผ่านสะพานจงเว่ย มีชายคนหนึ่งวิ่งออกมาจากใต้สะพาน ทำให้ม้าของจักรพรรดิฮั่นเหวินตกใจ พระองค์จึงส่งทหารม้าไปจับชายคนนั้น และส่งตัวให้ขุนนางผู้ดูแลกฎหมาย จาง ซื่อจือทำการสอบสวนผู้ต้องหา ผู้ต้องหากล่าวว่า ข้าพเจ้ามาจากตำบลหนึ่ง ได้ยินว่าจักรพรรดิออกตรวจราชการ จึงหลบอยู่ใต้สะพาน ผ่านไปนาน ข้าพเจ้าคิดว่าขบวนได้ผ่านไปแล้ว จึงออกมา จาง ซื่อจือกราบทูลจักรพรรดิฮั่นเหวินถึงคำตัดสินว่า เขาเป็นเพียงคนเดียวที่ฝ่าฝืนคำสั่ง จึงตัดสินปรับเป็นค่าปรับ จักรพรรดิฮั่นเหวินทรงพระพิโรธว่า ชายคนนี้ทำให้ม้าของข้าตกใจ โชคดีที่ม้าของข้ามีอารมณ์สงบ หากเป็นม้าอื่น อาจทำให้รถเสียหายหรือคว่ำจนข้าบาดเจ็บ แต่ขุนนางผู้ดูแลกฎหมายกลับตัดสินปรับเป็นค่าปรับเพียงเท่านั้น จาง ซื่อจือทูลตอบว่า กฎหมายเป็นสิ่งที่จักรพรรดิและประชาชนทุกคนต้องปฏิบัติร่วมกัน กฎหมายปัจจุบันกำหนดไว้เช่นนี้ หากพระองค์จะลงโทษเขาหนักขึ้นอีก กฎหมายก็จะไม่เป็นที่เชื่อถือของประชาชน ตอนนี้เรื่องถูกส่งให้ขุนนางผู้ดูแลกฎหมายพิจารณาแล้ว ขุนนางผู้นั้นคือมาตรฐานในการบังคับใช้กฎหมายทั่วแผ่นดิน หากคำตัดสินมีความเบี่ยงเบน ก็อาจหนักหรือเบาไปตามนั้น ซึ่งจะทำให้ประชาชนงงงวย ไม่รู้จะปฏิบัติอย่างไร ข้าหวังว่าพระองค์จะพิจารณาอย่างรอบคอบ ผ่านไปนาน จักรพรรดิฮั่นเหวินจึงตรัสว่า ‘คำตัดสินของขุนนางผู้ดูแลกฎหมายถูกต้องแล้ว《史记》卷一百二 张释之冯唐列传第四十二：上行出中渭桥，有一人从桥下走出，乘舆马惊。于是使骑捕，属之廷尉……廷尉奏当，一人犯跸，当罚金。……集解如淳曰：「乙令『蹕先至而犯者罰金四兩』。蹕，止行人。」

 คดีขโมยกำไลหยกที่สุสานจักรพรรดิฮั่นเกา 
มีคนขโมยกำไลหยกในสุสานจักรพรรดิฮั่นเกา หลังจากถูกจับได้ จักรพรรดิฮั่นเหวินทรงพระพิโรธ จึงมอบคดีให้จาง ซื่อจือพิจารณาตัดสิน จาง ซื่อจือตัดสินคดีขโมยของในสุสานจักรพรรดิผู้ล่วงลับตามกฎหมายโดยตัดสินประหารชีวิตผู้ต้องหา จักรพรรดิฮั่นเหวินทรงพระพิโรธและกล่าวว่าเจตนาของพระองค์คือหวังลงโทษทั้งตระกูล แต่จาง ซื่อจือถอดหมวกและทูลขออภัย พร้อมอธิบายว่าการตัดสินตามกฎหมายก็เพียงพอแล้ว และความผิดเดียวกันต้องพิจารณาตามความร้ายแรง หากการขโมยของในสุสานถูกลงโทษด้วยการทำลายตระกูลทั้งหมด แล้วถ้าในอนาคตมีประชาชนโง่เขลาไปขุดสุสานอีกจะทำอย่างไร สุดท้ายพระองค์ปรึกษากับพระมารดา จึงยอมรับคำตัดสินของจาง ซื่อจือ และเพราะคดีนี้หวัง เถียนฉีกับโจว ย่าฟู ชื่นชมในความยุติธรรมของเขา จึงกลายเป็นเพื่อนสนิทกัน《史记》卷一百二 张释之冯唐列传第四十二：有人盜高廟坐前玉環，捕得，文帝怒，下廷尉治。釋之案律盜宗廟服御物者為奏，奏當釟市。……是時，中尉條侯周亞夫與梁相山都侯王恬開見釋之持議
平，乃結為親友。張廷尉由此天下稱之。……集解如淳曰：「俱死罪也，盜玉環不若盜長陵土之逆也。」

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:บุคคลที่ยังไม่ทราบปีที่เกิด
หมวดหมู่:บุคคลที่ยังไม่ทราบปีที่เสียชีวิต
หมวดหมู่:ขุนนางจีน
หมวดหมู่:บุคคลในยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันตก