กนต์ธีร์ ศุภมงคล

ศาสตราจารย์ กนต์ธีร์ ศุภมงคล (3 สิงหาคม พ.ศ. 2457 หรือ พ.ศ. 2459Noranit Setthabut: Konthi Suphamongkhon : Seri Thai Phu Rai Puen. King Prajadhipok’s Institute. – 27 ธันวาคม พ.ศ. 2554Local News, Student Weekly, 9. Januar 2012, abgerufen am 2. September 2012.) เป็นนักการทูตชาวไทย เคยดำรงตำแหน่งสำคัญ ๆ เช่น เอกอัครราชทูตไทยประจำออสเตรเลีย, นิวซีแลนด์, เยอรมนีตะวันตก, ฟินแลนด์ และสหราชอาณาจักร, อธิบดีกรมองค์การระหว่างประเทศ, ที่ปรึกษาการต่างประเทศของนายกรัฐมนตรี และเลขาธิการองค์การสนธิสัญญาป้องกันภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ เขาเป็นบิดาของ กันตธีร์ ศุภมงคล อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ

 ประวัติ 
มีรายงานขัดที่แย้งกันว่า กนต์ธีร์เกิดเมื่อปี พ.ศ. 2457 แต่เอกสารราชการระบุว่าเกิด พ.ศ. 2459 เขาเรียนนิติศาสตร์ที่ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ก่อนที่จะโอนไปยัง มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งเพิ่งก่อตั้งขึ้น โดยสำเร็จการศึกษาในระดับปริญญาตรีสาขา “ธรรมศาสตร์” จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ในปีพ.ศ. 2480 เขาได้รับทุนจากกระทรวงการต่างประเทศไปศึกษาต่อที่ประเทศฝรั่งเศส ในเดือนมิถุนายน พ.ศ. 2483 เขากลับประเทศไทย ซึ่งเนื่องมาจากความวุ่นวายของสงครามโลกครั้งที่ 2 ทำให้เขาต้องผ่านแอฟริกาและอเมริกาเป็นเวลาเก้าเดือน ต่อมาได้ทำงานเป็นนักการทูตประจำกระทรวงการต่างประเทศของไทย

เขาเข้าร่วมขบวนการเสรีไทย ซึ่งเป็นองค์กรลับที่ต่อต้านความร่วมมือของไทยกับญี่ปุ่นในช่วงสงครามโลกครั้งที่ 2 แต่กลับให้ความร่วมมือกับฝ่ายสัมพันธมิตรแทน ดิเรก ชัยนาม ผู้ช่วยเอกอัครราชทูตไทย ประจำประเทศญี่ปุ่น ซึ่งเคยอยู่ฝ่ายเสรีไทย ประจำกรุงโตเกียวตั้งแต่ พ.ศ. 2485 ถึง พ.ศ. 2487 หลังจากกลับมาถึงประเทศไทยแล้ว เขาได้ทำงานที่แผนกตะวันตก กระทรวงการต่างประเทศ เสรีไทยเลือกกนต์ธีเป็นผู้เจรจากับสหรัฐอเมริกา เขาได้เดินทางไปยังเกาะกระดาษในอ่าวไทยในเดือนมกราคม พ.ศ. 2488 จากนั้น เครื่องบินสะเทินน้ำสะเทินบกของกองทัพอากาศอังกฤษ ก็ได้มารับเขาไปยังประเทศอินเดีย โดยที่กองกำลังยึดครองของญี่ปุ่นไม่ทันสังเกตเห็นE. Bruce Reynolds: Thailand's Secret War. OSS, SOE and the Free Thai Underground During World War II. Cambridge University Press, 2005, ISBN 0-521-83601-8, S. 276. โดยใช้นามแฝง “สุนี เทพรักษา” – ที่ชาวอเมริกันเรียกว่า “ซันนี่” – เขาได้เดินทางไปยังสหรัฐอเมริกา ซึ่งเขาได้รณรงค์เพื่อให้สหรัฐอเมริกาและบริเตนใหญ่รับรองรัฐบาลพลัดถิ่นของไทยReynolds: Thailand's Secret War. 2005, S. 324.  ต่อมา กนต์ธีร์ทำหน้าที่เป็นคนกลางระหว่าง ปรีดี พนมยงค์ หัวหน้ากลุ่มเสรีไทย กับนายริชาร์ด กรีนลี เจ้าหน้าที่โอเอสเอส ซึ่งเป็นผู้นำภารกิจ ไซเรนReynolds: Thailand's Secret War. 2005, S. 333.

ในช่วงต้นทศวรรษ 1950 กนต์ธีร์ดำรงตำแหน่งหัวหน้าแผนกตะวันตกในกระทรวงการต่างประเทศของประเทศไทย ในฐานะนี้ เขาเขียน บันทึก ให้แก่นาย พจน์ สารสิน รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ เมื่อเดือนกุมภาพันธ์ พ.ศ. 2493 ซึ่งคัดค้านการรับรอง "รัฐเวียดนาม" ที่ได้รับการสนับสนุนจากสหรัฐฯ ในสมัยจักรพรรดิ บ๋าว ดั่ย เนื่องจากรัฐขาดการสนับสนุนจากประชาชน และการรับรองอย่างเป็นทางการอาจส่งผลกระทบเชิงลบต่อความสัมพันธ์ระหว่างไทยและเวียดนาม ข้อโต้แย้งของกนต์ธีร์ได้รับการสนับสนุนจากหัวหน้าแผนกอื่นๆ ในกระทรวงและรัฐมนตรีต่างประเทศ อย่างไรก็ตาม นายกรัฐมนตรี จอมพล แปลก พิบูลสงคราม ของไทย เพิกเฉยต่อคำแนะนำนี้ และยอมรับระบอบการปกครองของบ๋าว ดั่ย

ต่อมากนต์ธีร์ ได้เป็นเอกอัครราชทูต ประจำประเทศออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ ระหว่างปี พ.ศ. 2499-2502 จากนั้นจึงมีการมอบหมายงานต่อไปยังกระทรวงการต่างประเทศอีกครั้ง ผู้นำเผด็จการทหาร จอมพล สฤษดิ์ ธนะรัชต์ แต่งตั้งกนต์ธีร์เป็นสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ และ จอมพล ถนอม กิตติขจร ผู้สืบทอดตำแหน่งจากสฤษดิ์ แต่งตั้งกนต์ธีร์ เป็นที่ปรึกษาด้านนโยบายต่างประเทศในปี 2506 เมื่อวันที่ 19 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2507 กนต์ธีร์ได้ดำรงตำแหน่งเลขาธิการองค์การสนธิสัญญาป้องกันภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ และดำรงตำแหน่งนี้จนถึงวันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2508

ต่อมาเขาได้รับการแต่งตั้งเป็นเอกอัครราชทูตประจำสหพันธ์สาธารณรัฐเยอรมนี และอยู่ในตำแหน่งดังกล่าวจนถึงปี พ.ศ. 2513 ในเวลาเดียวกันเขาได้รับการรับรองให้เป็นเอกอัครราชทูตประจำประเทศฟินแลนด์ ระหว่างปี พ.ศ. 2510 ถึง พ.ศ. 2513 และเป็นเอกอัครราชทูตประจำ สหราชอาณาจักร ตั้งแต่ พ.ศ. 2513 จนกระทั่งเกษียณอายุในปลายเดือนกันยายน พ.ศ. 2519 ระหว่างปี พ.ศ. 2520 ถึง พ.ศ. 2521 ในช่วงที่รัฐบาลเผด็จการทหารกลับมาปกครองอีกครั้ง เขาเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ และดำรงตำแหน่งที่ปรึกษาของนายกรัฐมนตรี เกรียงศักดิ์ ชมะนันทน์

กันตธีร์ ศุภมงคล บุตรชายของกนต์ธีร์ก็ได้เป็นนักการทูตและดำรงตำแหน่ง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศ ตั้งแต่ปี 2548 ถึง 2549

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
กนต์ธีร์ ศุภมงคล ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้

 ประเทศไทย 
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๐ ตอนที่ ๑๒๒ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๐, ๒๗ ธันวาคม ๒๕๐๖
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๗๘ ตอนที่ ๑๐๔ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๙, ๑๕ ธันวาคม ๒๕๐๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า, เล่ม ๘๘ ตอนที่ ๔๙ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๘, ๑๓ พฤษภาคม ๒๕๑๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญราชการชายแดน, เล่ม ๘๐ ตอนที่ ๕๓ ง หน้า ๑๔๕๑, ๒๘ พฤษภาคม ๒๕๐๖
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์, เล่ม ๑๑๗ ตอนที่ ๒๖ ข หน้า ๑๐, ๒๑ ธันวาคม ๒๕๔๓
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๘๓ ตอนที่ ๑๑๔ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๘๕๐, ๑๙ ธันวาคม ๒๕๐๙

 พ.ศ. 2500 – 80px เหรียญงานฉลอง 25 พุทธศตวรรษ

 ต่างประเทศ 
  :
 พ.ศ. 2496 – 80px เหรียญบรมราชาภิเษกสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเหรียญอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๗๐ ตอนที่ ๕๖ ง หน้า ๓๑๘๖, ๑ กันยายน ๒๔๙๖
  :
 พ.ศ. 2497 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์กิตติคุณฝ่ายพลเรือน ชั้นที่ 2 นายทัพราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักคณะรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๗๑ ตอนที่ ๓๕ ง หน้า ๑๓๒๕, ๑ มิถุนายน ๒๔๙๗
  :
 พ.ศ. 2509 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์พฤษภาคม ชั้นที่ 1ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๘๓ ตอนที่ ๘๗ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๙, ๑ ตุลาคม ๒๕๐๙

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 นรนิต เศรษฐบุตร: กนต์ธีร์ ศุภมงคล : เสรีไทยผู้ไร้ปืน สถาบันพระปกเกล้า กรุงเทพมหานคร 2559.
 rulers.org

หมวดหมู่:สมาชิกขบวนการเสรีไทย
หมวดหมู่:เอกอัครราชทูตไทยประจำสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:เอกอัครราชทูตไทยประจำเยอรมนี
หมวดหมู่:บุคคลจากจังหวัดพระนคร