ดีปอเนกอรอ

เจ้าชาย ดีปอเนกอรอ (, ปริวรรตเป็นไทย: ทิปนคร) ชื่อเมื่อเกิดคือ เบินดารา ระเด่น มัซ มุซตาฮาร์ (; Bendara Raden Mas Mustahar) และต่อมาคือ เบินดารา ระเด่น มัซ อันตาวีร์ยา (; Bendara Raden Mas Antawirya, 11 พฤศจิกายน 1785 – 8 มกราคม 1855) หรือชื่ออิงรากสันสกฤตว่า ทีปนคร เป็นเจ้าชายชาวชวา ผู้ทำการต่อสู้กับเจ้าอาณานิคมดัตช์ และเป็นลูกชายคนโตสุดของสุลต่านแห่งยกยาการ์ตา ฮาเมิงกูบูวอนอที่สาม เขามีบทบาทมากในสงครามเกาะชวาระหว่างปี 1825 ถึง 1830 หลังเขาพ่ายแพ้ในสงคราม เขาถูกจับกุมตัวและเนรเทศไปยังมากัซซาร์และอาศัยอยู่ที่นั่นจนเสียชีวิตในวัย 69 ปี

ในประเทศอินโดนีเซียปัจจุบันเชิดชูประวัติศาสตร์ของเขาในการต่อสู้กับเข้าอาณานิคมดัตช์ในสงครามนานห้าปี ซึ่งายมาเป็นแรงบันดาลใจหนึ่งให้กับขบวนการเอกราชอินโดนีเซียและขบวนการชาตินิยมในอินโดนีเซีย รวมถึงมีสถานะเป็นวีรชนแห่งชาติของอินโดนีเซีย

ชีวิตช่วงต้น
ดีปอเนกอรอเกิดเมื่อวันที่ 11 พฤศจิกายน 1785 ในยกยาการ์ตา เป็นบุตรคนโตสุดของสุลต่านฮาเมิงกูบูวอนอที่สาม หลังอังกฤษขับสุลต่านออกให้ลี้ภัยนอกชวาในปี 1812 ดีปอเนอกอรอทำหน้าทีช่วยเหลือทั้งฝั่งบิดาของตน และทั้งฝั่งกองทัพอังกฤษ จนถึงขั้นที่สแตมเฟิร์ด รัฟเฟิลส์ ยื่นข้อเสนอให้เขาเป็นสุลต่าน กระนั้นเขาปฏิเสธตำแหน่งนี้ ด้วยว่ายังถือว่าบิดาของตนยังคงเป็นสุลต่านอยู่

แม้ว่าเขาจะเป็นลูกชายคนโตสุดของสุลต่าน แต่เขาไม่เคยมีสิทธิ์ในราชบัลลังก์ หลังสุลต่านผู้เป็นบิดาเสียชีวิตในปี 1814 ดีปอเนกอรอถูกข้าม และลูกพี่ลูกน้องของเขาได้รับสถาปนาขึ้นเป็น สุลต่านฮาเมิงกูบูวอนอที่สี่ (ครองราชย์ 1814–1821) ซึ่งได้รับการสนับสนุนจากเจ้าอาณานิคมดัตช์ แม้ว่าสุลต่านผู้ล่วงลับจะประสงค์ให้ดีปอเนกอรอขึ้นเป็นสุลต่านคนต่อไปมากกว่า การที่ราชสำนักของฮาเมิงกูบูวอนอที่สี่หย่อนยานกฎมณเฑียรบาลตามธรรมเนียมมุสลิม และการหย่อนยานในการปฏิบัติตามธรรมเนียมมุสลิมอื่น ๆ ตลอดจนท่าทีสนับสนุนดัตช์ ถือว่าตรงกันข้ามกับดีปอเนกอรอโดยสิ้นเชิง

ในปี 1822 สุลต่านฮาเมิงกูบูวอนอที่สี่เสียชีวิตในสภาพการณ์อันเป็นปริศนา เหลือแต่บุตรซึ่งเป็นทารกเป็นทายาทคนเดียวและสถาปนาขึ้นเป็นสุลต่านฮาเมิงกูบูวอนอที่ห้าด้วยวัยหนึ่งขวบ ซึ่งนำไปสู่การถกเถียงถึงนิทธิ์ในการอภิบาล และดีปอเนกอรอก็ถูกมองข้ามอีกครั้ง ท้ายที่สุด การขัดแย้งภายในราชำสนักประกอบกับภัยธรรมชาติและทุพภิกขภัยที่เกิดขึ้นไล่เลี่ยกันบนเกาะชวา ได้นำไปสู่การก่อกบฏ

อ้างอิง

หมวดหมู่:บุคคลจากยกยาการ์ตา
หมวดหมู่:ชาวชวา
หมวดหมู่:รัฐสุลต่านยกยาการ์ตา