นากาเซ็นโด

นากาเซ็นโด (中山道, Central Mountain Route) หรือที่เรียกอีกชื่อหนึ่งว่า คิโซไกโด (木曾街道) เป็นหนึ่งในห้าเส้นทางที่อยู่ภายใต้การบริหารจัดการโดยตรงของรัฐบาลในยุคเอโดะ และเป็นหนึ่งในสองเส้นทางที่เชื่อมต่อระหว่างเมืองหลวงโดยพฤตินัยของญี่ปุ่นในสมัยนั้นคือเอโดะ (โตเกียวในปัจจุบัน) กับเกียวโต เส้นทางนี้มีจุดพักแรม (สถานี) ทั้งหมด 69 แห่ง ระหว่างเอโดะและเกียวโต โดยผ่านจังหวัดในอดีตคือ มูซาชิ, โคสุเกะ, ชินาโนะ, มิโนะ และโอมิNakasendou Jouhou .  NEC Corporation. Retrieved August 18, 2007.

ต่างจากเส้นทางชายฝั่งโทไกโด นากาเซ็นโดเป็นเส้นทางที่เดินทางผ่านแผ่นดินตอนใน จึงได้ชื่อว่า "中 = กลาง; 山 = ภูเขา; 道 = เส้นทาง" (ตรงข้ามกับโทไกโดซึ่งหมายถึง "เส้นทางทะเลตะวันออก") เนื่องจากเส้นทางนี้ได้รับการพัฒนาเป็นอย่างดี บุคคลที่มีชื่อเสียงหลายคน เช่น มัตสึโอะ บาโช ปรมาจารย์ไฮกุ เคยเดินทางผ่านเส้นทางนี้ ในช่วงปลายทศวรรษ 1830 ศิลปินชื่อดัง ฮิโรชิเงะ ก็เคยเดินทางผ่านเส้นทางนี้และสร้างผลงานภาพวาด 46 ภาพในชุด 69 ทิวทัศน์ของนากาเซ็นโด ซึ่งต่อมาถูกสร้างเสร็จสมบูรณ์โดย เคไซ เอเซ็น

ในปัจจุบัน นากาเซ็นโดผ่านพื้นที่ของจังหวัดไซตามะ กุมมะ นากาโนะ กิฟุ และชิงะ โดยมีความยาวทั้งหมดประมาณ 534 กิโลเมตร (332 ไมล์)

 การสร้างเส้นทางนากาเซ็นโด 
ในช่วงปีแรก ๆ ของยุคเอโดะ มีการเปลี่ยนแปลงทางการเมือง กฎหมาย วัฒนธรรม และปัญญามากมาย หนึ่งในนั้นคือการฟื้นฟูระบบทางหลวงของญี่ปุ่นที่มีอายุกว่าพันปี ทางหลวง 5 สายได้รับการกำหนดให้เป็นเส้นทางทางการสำหรับโชกุนและไดเมียวอื่น ๆ เพื่อใช้เดินทาง และเพื่อสร้างเครือข่ายการสื่อสารที่จำเป็นสำหรับการรักษาเสถียรภาพและปกครองประเทศของรัฐบาลโชกุนโทกูงาวะ หนึ่งในเส้นทางทั้ง 5 สายนี้คือ นากาเซ็นโด ซึ่งเริ่มต้นจากเอโดะ (เมืองที่โชกุนมีอำนาจที่แท้จริง) ผ่านเทือกเขาตอนกลางของเกาะฮอนชู และไปสิ้นสุดที่เกียวโต

ก่อนการจัดตั้งเส้นทางการค้าที่เป็นทางการเหล่านี้ เคยมีเส้นทางสั้น ๆ หลายเส้นทางเชื่อมต่อเมืองต่าง ๆ ในระยะทางที่แตกต่างกัน ตัวอย่างเช่น เส้นทาง คิโซจิ ซึ่งมีจุดพักแรม 11 แห่ง ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของนากาเซ็นโด (จาก นีเอกาวะ-จูกุ ถึง มาโกเมะ-จูกุ)

ก่อนยุคเอโดะ เส้นทางนี้เคยถูกเรียกว่า "ซันโด" (山道 "เส้นทางภูเขา") และ "โทซันโด" ("เส้นทางภูเขาตะวันออก") ในช่วงยุคเอโดะ ชื่อถูกเปลี่ยนเป็น นากาเซ็นโด และเขียนได้ทั้ง 中山道 และ 中仙道 แต่ในปี 1716 โชกุนโทคุงาวะได้กำหนดให้ชื่อ 中山道 เป็นชื่อทางการของเส้นทางนี้

 ปัจจุบัน 
แม้ว่าเส้นทางนากาเซ็นโด ในรูปแบบดั้งเดิมจะไม่หลงเหลืออยู่มากนักในปัจจุบัน แต่เส้นทางหลายส่วนได้รับการปรับเปลี่ยนเป็นถนนสมัยใหม่ ดังนี้

 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 17 : จากโตเกียวถึงทากาซากิ (จังหวัดกุมมะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 18 : จากทากาซากิถึงคารูอิซาวะ (จังหวัดนากาโนะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 142 : จากซากุถึงชิโมซูวะ (จังหวัดนากาโนะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 20 : จากชิโมซูวะถึงชิโอจิริ (จังหวัดนากาโนะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 19 : จากชิโอจิริถึงเอนะ (จังหวัดกิฟุ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 21 : จากมิตาเกะ (จังหวัดกิฟุ) ถึงไมบาระ (จังหวัดชิงะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 8 : จากไมบาระถึงคูซัตสึ (จังหวัดชิงะ)
 ทางหลวงแผ่นดินญี่ปุ่นหมายเลข 1 : จากคูซัตสึถึงเกียวโต

ส่วนหนึ่งของเส้นทางรถไฟต่อไปนี้มีแนวเส้นทางที่ใกล้เคียงกับเส้นทางเดิมของ นากาเซ็นโด:

 สายทากาซากิ
 สายหลักชินเอตสึ
 สายหลักชูโอ
 สายไทตะ
 สายหลักโทไกโด

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ยุคเอโดะ