ปุษปคิริวิหาร

ปุษปคิริ (โอริยา: ପୁଷ୍ପଗିରି) เป็นมหาวิหารพุทธโบราณตั้งอยู่บนเนินเขาลางคุริ ในอำเภอยาชปุระ รัฐโอฑิศา ประเทศอินเดีย ปรากฏหลักฐานการกล่าวถึงในบันทึกของภิกษุเสวียนจ้าง () และในเอกสารทางประวัติศาสตร์อื่น ๆ แหล่งโบราณคดีที่ปุษปคิริประกอบด้วยสิ่งปลูกสร้างมากมาย ตลอดจนสถูป โบราณวัตถุ และประติมากรรม การขุดค้นบนเขาลางคุริระหว่างปี 1996-2006 นำไปสู่การค้นพบหลักฐานจารึกที่บรรยายแหล่งนี้ว่ามีชื่อ ปุษฺป สภรฺ คิริย จึงเชื่อว่าเป็นสถานที่เดียวกับปุษปคิริวิหารในบันทึกโบราณ ปัจจุบันแหล่งโบราณคดีที่ลางคุริเปิดเป็นสถานที่ท่องเที่ยว และถือเป็นสถานที่ในการศึกษาค้นคว้าทางโบราณคดี

การที่ภิกษุเสียนจ้างเดินทางจาริกมาที่นี่ในอดีตบ่งบอกว่าปุษปคิริเป็นพุทธศาสนสถานสำคัญในอินเดียโบราณ และเชื่อว่าเป็นแหล่งศึกษาศาสนาพุทธที่สำคัญ เช่นเดียวกับทั้งนาลันทา, วิกรมศิลา, โอทันตปุรี, ตักษศิลา และ วัลลภี มียุคสมัยรุ่งเรืองระหว่างคริสต์ศตวรรษที่ 3-11 ในบันทึกของภิกษุเสวียนจ้าง บรรยายไว้ว่าได้เดินทางมายังสังฆารามนามว่า Pu-se-p'o-k'i-li ตั้งอยู่ทางใต้ของอินเดีย นักวิชาการเช่น สตานีสลัส ยูเลียน และ ซามูเอล บีล ฟื้นสภาพการจัดเรียงชื่อจาก Pu-se-po-k'i-li ว่าตรงกับ "ปุษปคิริ" ซึ่งตั้งอยู่ในดินแดน โอตะ หรือ "อุทระ" ซึ่งตรงกับอาณาจักรโอทระ ปัจจุบันคือรัฐโอริสาในประเทศอินเดีย

อ้างอิง

หมวดหมู่:แหล่งโบราณคดีในประเทศอินเดีย
หมวดหมู่:วัดในประเทศอินเดีย
หมวดหมู่:รัฐโอฑิศา
หมวดหมู่:สถานที่แสวงบุญของชาวพุทธในดินแดนพุทธภูมิ