ผักกาดขาวหยก

ผักกาดขาวหยก () เป็นประติมากรรมแกะสลักจากหยกเจไดต์เป็นรูปรูปหัวผักกาดขาวที่ในใบมีตั๊กแตนหนวดสั้นและตั๊กแตนหนวดยาวพรางตัวอยู่ในใบ ของสะสมของพิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติ ในไทเป ประเทศไต้หวันJadeite Cabbage with Insects at the National Palace Museum website. Retrieved 20 November 2010.

ประติมากรรมนี้ได้รับความนิยมอย่างมากในบรรดานักท่องเที่ยวที่ไปเยี่ยมชมพิพิธภัณฑ์ จนมักถูกเข้าใจผิดว่าได้รับการขึ้นทะเบียนเป็นสมบัติแห่งชาติ แต่ในความเป็นจริงแล้วเป็นโบราณวัตถุสำคัญ ซึ่งมีระดับความสำคัญรองลงมา เท่านั้น江昭倫，故宮副院長馮明珠：不反對翠玉白菜、肉形石升級為國寶，中央廣播電台，2009-03-26 ผักกาดขาวหยกได้รับการยอมรับให้เป็นผลงานชิ้นเอก "ที่มีชื่อเสียงที่สุด" ของพิพิธภัณฑ์ และหนึ่งในสามสมบัติเอกแห่งพิพิธภัณฑ์ ร่วมกับ หินรูปเนื้อ และ เหมากงติ่ง รวมถึงได้รับการคัดเลือกจากสาธารณชนให้เป็นชิ้นงานที่สำคัญที่สุดของทั้งพิพิธภัณฑ์

ลักษณะ
ผักกาดขาวหยกมีขนาดยาว 18.7 เซนติเมตร กว้าง 9.1 เซนติเมตร หนา 5.07 เซนติเมตร ถือว่าเป็นขนาดที่ "พอกับมือคน"Leslie Hook. "The Jade Cabbage" Wall Street Journal. 27 July 2007. Retrieved 20 November 2010.

ลักษณะใบหยักเป็นคลื่น ความโปร่งแสงซึ่งเกิดจากการผสมสีธรรมชาติของหยกหลายสีเข้าด้วยกันจนเกิดสีสันต่าง ๆ เหมือนกับผักกาดขาว แกะสลักมาจากหยกเจไดต์ครึ่งขาวครึ่งเขียวซึ่งมีตำหนิเช่นรอยแตกและคราบจุดสีอยู่ รอยตำหนินี้กลายมาเป็นส่วนหนึ่งของประติมากรรมในฐานะเส้นใบของผักกาดSam Ju. "The Crystallization of the Jadeite Cabbage."  Translated by David Smith. Taiwan Panorama. October 2009. p. 83. Retrieved 20 November 2010.

มีการตีความว่าผักกาดขาวนี้แทนคุณธรรมของสตรีโดยก้านสีขาวแทนความบริสุทธิ์ ใบสีเขียวแทนความร่ำรวยและความเจริญพันธุ์ ส่วนตั๊กแตนแทนเด็ก ๆ หรือลูกหลาน กระนั้น จากการศึกษาชิ้นงานทางวิชาการพบว่าการตีความที่ว่านี้มีข้อผิดพลาดอยู่ บทกวีจากหนังสือกวี มีการกล่าวถึงแมลง "zhongsi"  ซึ่งตีความเป็นอุปมาถึงการมีบุตรหลานมากในวัฒนธรรมจีน และเป็นสัญลักษณ์มงคลถึงการมีบุตรหลานมาก จากการวิเคราะห์และการตีคสามบทกวีนี้ แมลง "zhongsi" น่าจะหมายถึงตั๊กแตนโลคัสตา (migratory locust) กระนั้น ขนาดตัวของตั๊กแตนหนวดสั้นบนประติมากรรมนี้มีขนาดเล็กเกินไปกว่าจะเป็นตั๊กแตนโลคัสตา ในชณะที่ตั๊กแตนหนวดยาวนั้นเป็นที่แน่ใจว่าคือจิ้งหรีดพุ่มไม้จีน (Chinese bush cricket; Gampsocleis gratiosa) ซึ่งไม่ใช่แมลง "zhongsi" แน่ ๆ ในทางกลับกัน จิ้งหรีดพุ่มไม้จีนเป็นแมลงส่งเสียงที่เลี้ยงเพาะพันธุ์โดยมนุษย์และใช้งานในสมัยราชวงศ์ชิงเพื่อสร้างความบันเทิงให้กับแขกในงานเลี้ยงรับรองของวังหลวง ทั้งหมดนี้หมายความว่า ตั๊กแตนที่ปรากฏบนประติมากรรมผักกาดขาวหยกนี้ ไม่ได้เป็นอุปมาถึงความเจริญพันธุ์ตามที่นิยมตีความกัน

ประวัติศาสตร์
ไม่เป็นที่ทราบถึงประติมากรผู้สร้างสรรค์ประติมากรรมนี้ ปรากฏการนำมาจัดแสดงครั้งแรกที่วังย่งเหอในพระราชวังต้องห้าม ซึ่งในเวลานั้นใช้งานเป็นที่พำนักของมเหสีจิ่นของจักรพรรดิกวังซฺวี่แห่งราชวงศ์ชิง นางน่าจะได้รับประติมากรรมนี้มาเป็นส่วนหนึ่งของสินสอดจากการแต่งงานกับจักรพรรดิในปี 1889 หลังราชวงศ์ชิงล่มสลาย จีนเกิดการปฏิวัติ ประติมากรรมนี้ตกทอดมายังพิพิธภัณฑ์พระราชวังของพระราชวังต้องห้าม ต่อมา ของสะสมหลักของพิพิธภัณฑ์ซึ่งรวมถึงประติมากรรมชิ้นนี้ รอดพ้นจากภัยสงครามกับญี่ปุ่นครั้งที่สองในสงครามโลกครั้งที่สองและสงครามกลางเมืองจีน ก่อนที่ในท้ายที่สุดจะถูกขนย้ายมายังพิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติที่ไต้หวันในสมัยรัฐบาลสาธารณรัฐจีนลี้ภัยมายังเกาะไต้หวัน

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
Jadeite Cabbage with Insects at the National Palace Museum website
Leslie Hook. "The Jade Cabbage" Wall Street Journal. 27 July 2007.

Category:ประติมากรรมจีน
Category:พิพิธภัณฑ์พระราชวังแห่งชาติ
Category:หยก
Category:ราชวงศ์ชิง