ธรรมาศรัย

ธรรมาศรัย หรือ ธรรมสรยะ (อักษรโรมัน: Dharmasraya หรือ Dharmmāśraya; ธรรมมาศรย) เป็นราชธานีของอาณาจักรมลายู รัฐพุทธในศตวรรษที่ 11 มีที่ตั้งบนฝั่งลุ่มแม่น้ำบาตังฮารี ปัจจุบันคือสุมาตราตะวันตกกับจัมบี บนเกาะสุมาตรา ประเทศอินโดนีเซียJ.L.A. Brandes, 1902, Nāgarakrětāgama; Lofdicht van Prapanjtja op koning Radjasanagara, Hajam Wuruk, van Madjapahit, naar het eenige daarvan bekende handschrift, aangetroffen in de puri te Tjakranagara op Lombok อาณาจักรดังกล่าวอาจเรียกด้วยชื่อของราชธานี ธรรมาศรัย, ภูมิมลายู (bhūmi Mālayu; ภูมิมาลยุ) หรือ สุวรรณภูมิ ตามที่ปรากฏบนจารึกปาดังโรโจ

การสถาปนา
หลังการรุกรานโดยราเชนทร โจฬะที่ 1 กษัตริย์แห่งโจฬะจากโจฬมณฑล อำนาจเหนือเกาะสุมาตราและคาบสมุทรมลายูของไศเลนทรได้ลดลง และต่อมาก็เกิดราชวงศ์ใหม่ขึ้นมาแทนที่อำนาจของไศเลนทร ในชื่อราชวงศ์เมาลิMuljana, Slamet (2006), Sriwijaya, Yogyakarta: LKiS, . บ้างจึงถือว่าธรรมาศรัยเป็นผู้สืบทอดของศรีวิชัย

จารึกที่เก่าแก่ที่สุดที่ปรากฏนามของกษัตริย์แห่งเมาลิคือจารึกครหิ (ค.ศ. 1183) ที่ค้นพบในอำเภอไชยา (ครหิ) ในตอนใต้ของประเทศไทยบนคาบสมุทรมลายู จารึกดังกล่าวระบุถึงพระราชโองการของกษัตริย์นามว่า ศรีมัตไตรโลกยราช เมาลิภูษนวรรมเทวะ ให้ เสนาบดี แห่งครหิ สร้างพระพุทธรูปขึ้น

จารึกที่สองที่ปรากฏเกี่ยวกับอาณาจักรเมาลิพบในราวหนึ่งร้อยปีให้หลัง อายุ ค.ศ. 1286 ส่วนจารึกที่ปรากฏชื่อธรรมาศรัยคือจารึกปาดังโรโจซึ่งระบุนามของกษัตริย์ตริภูวนราช เมาลิวรรมเทวะ เช่นกัน จารึกนี้อายุจากศตวรรษที่ 13 และค้นพบแถบต้นน้ำบาตังฮารีบนเกาะสุมาตรา

รายนามกษัตริย์
รายนามมาราชะของธรรมาศรัยที่ปรากฏ ได้แก่
ครองราชย์พระนามราชธานีพบพระนามบนจารึก / เหตุการณ์สำคัญ1183ธรรมาศรัยจารึกครหิ (ค.ศ. 1183, อำเภอไชยา ประเทศไทย)1286ศรีมัต ตริภูวนราช เมาลิวรรมเทวะธรรมาศรัยจารึกปาดังโรโจ (ค.ศ. 1286, อำเภอดาร์มัซรายา ประเทศอินโดนีเซีย), การเดินทางปามาลายู.1347ศรีมัต ศรีอุทยาทิตยวรมัน ปรตาปปรกรม ราเชนทร เมาลิวรรมเทวะปาการูยุงจารึกอาโมกฮาปาซา (ค.ศ. 1347 อำเภอดาร์มัซรายา ประเทศอินโดนีเซีย), จารึกกูบูราโจ (ปาการูยุง ประเทศอินโดนีเซีย)

อ้างอิง


Category:ประวัติศาสตร์อินโดนีเซีย