ดาวเคราะห์ไร้แกน

ดาวเคราะห์ไร้แกน (อังกฤษ: coreless planet) คือประเภทของดาวเคราะห์หินในสมมติฐานที่ไม่มีแกนโลหะ ซึ่งในส่วนแกนจะถูกแทนที่ด้วยชั้นหินเนื้อดาวขนาดยักษ์อย่างชัดเจน มันอาจจะก่อตัวขึ้นมาในบริเวณที่หนาวเย็นอันห่างไกลจากดาวฤกษ์แม่ของมัน

 จุดเริ่มต้น 
จากบทความวิชาการในปี ค.ศ. 2008 โดยซาราห์ ซีเกอร์ (Sara Seager) และลินดา เอลกินส์-แทนตัน (Linda Elkins-Tanton) ได้เสนอว่าการเกิดขึ้นของดาวเคราะห์ไร้แกนนั้นอาจมีได้สองกรณีเป็นหลัก

ในกรณีแรก ดาวเคราะห์ก่อตัวจากวัสดุที่มีลักษณะคล้ายคอนไดรต์ (chondrite) ที่มีการออกซิไดซ์อย่างสมบูรณ์และมีน้ำเป็นองค์ประกอบในปริมาณมาก โดยที่ธาตุเหล็กทั้งหมดในวัสดุจะถูกตรึงให้อยู่รูปของผลึกแร่ซิลิเกต ดาวเคราะห์ในลักษณะเช่นนี้อาจเกิดขึ้นได้ในบริเวณที่มีอุณหภูมิต่ำซึ่งอยู่ห่างจากดาวฤกษ์ศูนย์กลางอย่างมาก

ในกรณีที่สอง ดาวเคราะห์ก่อตัวขึ้นจากวัสดุที่มีทั้งน้ำและโลหะเหล็กในปริมาณมาก อย่างไรก็ตาม โลหะดังกล่าวนี้จะเกิดปฏิกิริยากับน้ำเพื่อสร้างออกไซด์ของเหล็กและปลดปล่อยก๊าซไฮโดรเจนออกมาก่อนที่กระบวนการแยกชั้นเพื่อก่อตัวเป็นแกนโลหะจะเกิดขึ้น หากหยดเหล็กมีขนาดเล็กพอ (น้อยกว่า 1 เซนติเมตร) และกระจายตัวอย่างทั่วถึง ผลลัพธ์ที่คาดว่าจะเกิดขึ้นคือเหล็กจะถูกออกซิไดซ์และติดอยู่ภายในชั้นแมนเทิล จึงไม่สามารถรวมตัวกันเป็นแกนดาวเคราะห์ได้

 สนามแม่เหล็ก 
สนามแม่เหล็กของโลกเกิดจากแกนโลหะเหลวที่เคลื่อนที่อยู่ภายในตามทฤษฎีไดนาโม แต่ในกรณีของดาวเคราะห์ซูเปอร์เอิร์ธ (super-Earths) หรือดาวเคราะห์ที่มีมวลมากกว่าโลกนั้นจะมีความดันที่สูงมากอันเนื่องมาจากมวลที่มาก ซึ่งอาจทำให้เกิดความหนืดสูงและอุณหภูมิหลอมเหลวที่เพิ่มขึ้นอันอาจนำไปสู่การขัดขวางกระบวนการแยกชั้นของวัสดุภายใน และนำไปสู่การมีแมนเทิลที่ไม่มีการแยกชั้นเป็นแกนดาว นอกจากนี้ แมกนีเซียมออกไซด์ (magnesium oxide) ซึ่งมีลักษณะเป็นหินแข็งบนโลก อาจอยู่ในสถานะของเหลวภายใต้ความดันและอุณหภูมิที่พบในดาวเคราะห์ซูเปอร์เอิร์ธ และในสภาวะดังกล่าวก็อาจสามารถก่อให้เกิดสนามแม่เหล็กจากภายในแมนเทิลของดาวเคราะห์เหล่านี้ได้

 ลักษณะ 
การคาดการณ์ของดาวเคราะห์ที่ไม่มีแกนและดาวเคราะห์ที่มีแกนนั้นมีความใกล้เคียงกันมาก โดยแตกต่างกันเพียงไม่กี่เปอร์เซ็นต์เท่านั้น ซึ่งทำให้การตีความองค์ประกอบภายในของดาวเคราะห์นอกระบบ (exoplanet) จากมวลและรัศมีที่วัดได้นั้นเป็นเรื่องที่ยากและไม่สามารถระบุโครงสร้างภายในได้อย่างแน่ชัด

 ดูเพิ่มเติม 
ดาวเคราะห์คโธเนียน

 อ้างอิง 

 The Role of Carbon in Extrasolar Planetary Geodynamics and Habitability, Cayman T. Unterborn, Jason E. Kabbes, Jeffrey S. Pigott, Daniel R. Reaman, Wendy R. Panero, (Submitted on 31 October 2013 (v1), last revised 9 November 2013 (this version, v3))