สามแพร่ง

สามแพร่ง เป็นชื่อย่านซึ่งเป็นพื้นที่ประวัติศาสตร์ในเกาะรัตนโกสินทร์ ในพื้นที่แขวงศาลเจ้าพ่อเสือ เขตพระนคร กรุงเทพมหานคร เป็นพื้นที่กึ่งกลางระหว่างถนนอัษฎางค์ (ตัดผ่านปากคลองตลาดถึงสนามหลวง) และถนนตะนาว (ตัดผ่านสี่กั๊กเสาชิงช้าถึงบางลำพู) นอกจากนี้ยังถือว่าอยู่ในละแวกเดียวกับแหล่งท่องเที่ยวอื่น ๆ เช่น เสาชิงช้า ศาลเจ้าพ่อเสือ วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร กระทรวงกลาโหม สะพานช้างโรงสี ฯลฯ

คำว่า สามแพร่ง ในภาษาไทยโดยทั่วไปหมายถึง "ทางแยกสามทาง" ซึ่งตามความเชื่อโบราณของไทยคือเส้นทางที่ภูตผีใช้เป็นเส้นทางผ่าน ดังนั้นจึงเป็นสถานที่ที่ไม่เป็นมงคลและไม่มีใครกล้าสร้างบ้านอยู่อาศัย นามนี้ มาจากที่ตั้งของวังของเจ้านาย 3 พระองค์ คือ แพร่งภูธร แพร่งนรา และแพร่งสรรพศาสตร์ ตามลำดับ

ในปัจจุบัน โดยเฉพาะที่แพร่งภูธร และแพร่งนรา อาคารพาณิชย์ขนาดเล็กส่วนใหญ่ที่สร้างขึ้นในสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ยังคงสวยงามเป็นเอกลักษณ์ตามแบบสถาปัตยกรรมจีน-โปรตุเกส นอกจากนี้บริเวณนี้ยังเป็นที่รู้จักในฐานะศูนย์รวมร้านอาหารชื่อดังและอาหารรสเลิศมากมาย เช่น ก๋วยเตี๋ยวกวางตุ้ง ก๋วยเตี๋ยวเนื้อ ลูกชิ้นหมู ร้านกาแฟ ร้านนม ราดหน้า หมูสะเต๊ะ ผัดไทย เย็นตาโฟ ข้าวเหนียวมะม่วง จากร้านก.พานิช ไก่ย่าง เปาะเปี๊ยะ ข้าวหมูแดง ไอศกรีม และอาหารจีนดั้งเดิมที่หายาก เช่น ซุปสมองหมู เป็นต้น

 แพร่งภูธร 

แพร่งภูธร เป็นย่านการค้าที่อยู่ระหว่างถนนตะนาวกับถนนอัษฎางค์ ริมคลองหลอด เชิงสะพานช้างโรงสี เดิมคือวังสะพานช้างโรงสี วังเหนือ ต่อมาพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้แบ่งพื้นที่ทำเป็นตึกแถว พระราชทานชื่อถนนย่านนั้นว่า "แพร่งภูธร" ตามพระนามของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นภูธเรศธำรงศักดิ์ ปัจจุบัน ใจกลางแพร่งภูธรเป็นลานสาธารณะสำหรับพักผ่อนและทำกิจกรรมต่าง ๆ  อีกทั้งยังเป็นแหล่งที่ตั้งของร้านอาหารที่มีชื่อเสียงจำนวนหลากหลายร้าน หลากหลายประเภท อีกทั้งยังเป็นที่ตั้งของสถานีอนามัย "สุขุมาลอนามัย" ที่ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2471

 แพร่งนรา 

แพร่งนรา เป็นย่านการค้าที่ตั้งอยู่ระหว่างวัดสุทัศน์เทพวรารามกับวัดมหรรณพาราม ระหว่างถนนตะนาวกับถนนอัษฎางค์ เดิมคือวังวรวรรณซึ่งเป็นที่ประทับของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าวรวรรณากร กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ต้นราชสกุลวรวรรณ ต่อมาวังนี้ถูกเวนคืนเพื่อนำพื้นที่มาสร้างเป็นถนน ชาวบ้านแถบนั้นจึงเรียกย่านนั้นว่า แพร่งนรา ตามพระนามของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระนราธิปประพันธ์พงศ์ ปัจจุบัน แพร่งนราเป็นแหล่งที่ตั้งของร้านอาหารที่หลากหลายขึ้นชื่อและหลายประเภท
 แพร่งสรรพศาสตร์ 

แพร่งสรรพศาสตร์ เป็นย่านการค้าที่อยู่ระหว่างถนนตะนาวกับถนนอัษฎางค์ เดิมเป็นวังสรรพสาตรศุภกิจ ที่ประทับของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าทองแถมถวัลยวงศ์ กรมหลวงสรรพสาตรศุภกิจ ต้นราชสกุลทองแถม ต่อมาในปี พ.ศ. 2510 วังนี้เกิดเพลิงไหม้เสียหายจนหมด คงเหลือแต่ซุ้มประตูวัง และมีการสร้างตึกแถวสมัยใหม่ขึ้นมาแทน เรียกย่านนี้ว่า "แพร่งสรรพสาตร" ตามพระนามของพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหลวงสรรพสาตรศุภกิจ ต่อมาจึงเพี้ยนเป็น "แพร่งสรรพศาสตร์" ในอดีตย่านนี้เคยเป็นแหล่งซ่องโสเภณีที่ขึ้นชื่อแห่งหนึ่งของพระนคร

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ทางแยกในเขตพระนคร
หมวดหมู่:ย่านในกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:ถนนในกรุงเทพมหานคร
หมวดหมู่:สถานที่ท่องเที่ยวในกรุงเทพมหานคร