เยซุเกย์

เยซุเกย์ บาฆาทูร์ (อักษรโรมัน: Yesugei Baghatur, (มองโกลธรรมเนียม:  ; Modern Mongolian: Есүхэй баатар, Yesukhei baatar, ; ) (1134 – 1171) เป็นผู้นำคนสำคัญของสหพันธรัฐเผ่ามองโกลฮามัก และบิดาของชิงกิส ข่าน เยซุเกย์มีที่มาจากตระกูลบอร์จีกิน และชื่อเขามีความกมายว่า "เหมือนเก้า" เลขมงคลของชาวมองโกล

เยซุเกย์เป็นบุตรของบาร์ทัน บาฆาทูร์ (Bartan Baghatur) ผู้เป็นบุตรคนที่สองของฮาบุล ข่าน ผู้ซึ่งเป็นฮากันที่ราชวงศ์จินให้การยอมรับ และเป็นเหลนของไฮดู ผู้ที่ริเริ่มจะรวบรวมชาวมองโกลเข้าด้วยกันเป็นหนึ่งเป็นครั้งแรก สนมเอกของเยซุเกย์คือโฮเอลุง ลูกสาวของชาวป่าอ็อลฮูนุต ที่ซึ่งเขาลักพาตัวมาด้วยความช่วยเหลือของพี่ชายเนกุน ไทชี (Negün Taishi) และน้องชาย ดารีไท อ็อตชีกิง (Daritai Otchigin) โดยลักพาตัวมาจากสามีเชลีดู (Chelidu) ชาวเผ่าเมร์กิตที่พึ่งแต่งงานกันไม่นาน เยซุเกย์ลักพาตัวเจ้าสาวโฮเอลุงมาเพราะว่าเธอมีความสวยงามและมีคุณลักษณะอันบ่งบอกถึงความสามารถในการเจริญพันธุ์

ในปี 1171 เยซุเกย์เสียชีวิตเมื่อเทมุจิง (ต่อมาคือชิงกิส ข่าน) อายุได้เก้าปี ประวัติศาสตร์ลับชาวมองโกล บันทึกว่าเขาถูกลอบวางยาพิษโดยชาวทาทาร์ เมื่อเทมุจิงอายุได้แปดปี เยซุเกย์ตัดสินใจหมั้นเขากับเด็กหญิงที่เหมาะสม เยซุเกย์พาเทมุจิงออกไปยังทุ่งหญ้าของชนเผ่าอ็องกิรัตที่เลอค่าของโฮเอลุง และจึงคลุมถุงชนแต่งงานระหว่างเทมุจิงกับโบร์เท ลูกสาวของหัวหน้าเผ่าอ็องกิรัตนามว่า  ขณะกำลังขี่ม้ากลับบ้านด้วยตัวคนเดียว เยซุเกย์ได้ร้องขออาหารมื้อหนึ่งจากกลุ่มชาวทาทาร์ที่เขาบังเอิญเจอ ตามลักษณะธรรมเนียมความเอื้อเฟื้อต่อคนแปลกหน้าของชาวทุ่งหญ้าสเตปป์ แต่ชาวทาทาร์จดจำเยซุเกย์ซึ่งเคยต่อสู้กับพวกทาทาร์ในอดีต จึงแอบวางยาพิษในอาหารของเขา เยซุเกย์กินยาพิษเข้าไปจนป่วยแต่ก็ยังกลับถึงบ้านได้ในสภาพใกล้ตาย เขาได้เรียกขอให้มูงลิกไปพาตัวเทมุจิงกลับมาจากอ็องกิรัต ก่อนที่จะเสียชีวิตในเวลาต่อมา

อ้างอิง

หมวดหมู่:จักรวรรดิมองโกล
หมวดหมู่:เจงกิส ข่าน