ปังขา

พังคา ( หรือ pankha) มาจากจาก ปังขา (, , ) เป็นชนิดของพัดโบราณ

ในสมัยอาณานิคม อินเดียของอังกฤษและอาณานิคมอื่นในโลกเขตร้อนและกึ่งเขตร้อนได้นำคำนี้จากคนท้องถิ่นในอนุทวีปอินเดียมาใช้เรียกพัดขนาดใหญ่ที่ยึดติดอยู่กับเพดาน โดยมีเจ้าหน้าที่คอยทำการขยับพัดเรียกว่าปังขาวลา (punkah wallah) ในช่วงเวลาที่อากาศร้อน ในพื้นที่ที่มีขนาดใหญ่ เช่นในอาคารสำนักงานหรือศาล จะมีการเชื่อมต่อปังขาเข้าด้วยกันโดยใช้เชือก เกิดเป็นระบบปังขาที่สามารถพัดไปได้พร้อม ๆ กัน วัสดุที่ใช้ทำมีตั้งแต่กกสำหรับทำเสื่อ ไปจนถึงผ้าราคาแพง ไม่เป็นที่ทราบแน่ชัดว่าพัดลักษณะนี้มีใช้งานมาตั้งแต่เมื่อไร แต่เป็นที่เข้าใจว่ามีใช้ในโลกอาหรับมาตั้งแต่ศตวรรษที่แปดเป็นอย่างน้อย It และพึ่งเข้ามาแพร่หลายในอินเดียไม่เกินปลายศตวรรษที่ 18 ปังขาเริ่มถูกแทนที่ในอาคารต่าง ๆ ในศตวรรษที่ 20 ด้วยพัดลมไฟฟ้า

ในอินเดียเรียกผู้ทำการพัดปังขาว่า ปังขาวลา (punkhawallah, pankha wallah) เป็นตำแหน่งทาสที่ทำหน้าที่พัดโดยส่วนมากผ่านระบบรอก 

คำว่า พังคาลูฟร์ (punkah louvre) มีใช้งานสืบต่อมาเป็นคำเรียกทางออกสำหรับอากาศเย็นแบบเป็นทิศทาง (directional outlet for cool air) ที่ใช้ในอากาศยาน โดยเฉพาะอย่างยิ่งเหนือที่นั่งผู้โดยสาร

อ้างอิง

Category:พัด
หมวดหมู่:ระบบทำความเย็น