อิจิจูซันไซ

อิจิจูซันไซ () เป็นธรรมเนียมการจัดสำรับอาหารญี่ปุ่นซึ่งประกอบด้วยข้าวหนึ่งชาม ซุปหนึ่งถ้วย และกับข้าวสามอย่าง (จานหลักหนึ่งอย่างและเครื่องเคียงสองอย่าง) อิจิจูซันไซเป็นองค์ประกอบสำคัญของไคเซกิซึ่งสะท้อนความงามแบบญี่ปุ่นและคุณค่าทางโภชนาการของอาหารญี่ปุ่น日本の食事のよさって何かな? - 農林水産省食育月間以外の月の取組  - 農林水産省

 ประวัติศาสตร์ 
ต้นกำเนิดของอิจิจูซันไซสามารถสืบย้อนไปได้ถึงยุคเฮอังและวิวัฒนาการผ่านยุคมูโรมาจิซึ่งในสมัยนั้นจะเป็นธรรมเนียมการจัดสำรับอาหารของซามูไร รูปแบบของอิจิจูซันไซเริ่มเป็นมาตรฐานเมื่อถึงยุคเอโดะ นอกจากรูปแบบ "อิจิจูซันไซ" หรือซุปหนึ่งอย่าง กับข้าวสามอย่างแล้วยังมีรูปแบบอื่น ๆ อีกเช่น "อิจิจูนิไซ" (ซุปหนึ่งอย่าง กับข้าวสองอย่าง) หรือ "นิจูโงไซ" (ซุปสองอย่าง กับข้าวห้าอย่าง) เป็นต้น

แม้ว่าการจัดสำรับอิจิจูซันไซจะเริ่มเสื่อมความนิยมหลังยุคเมจิ แต่อิจิจูนิไซซึ่งเป็นรูปแบบที่ง่ายกว่านั้นก็ยังคงมีอิทธิพลต่อธรรมเนียมการจัดสำรับอาหารของญี่ปุ่นในปัจจุบัน ชาวญี่ปุ่นในปัจจุบันนิยมจัดสำรับรูปแบบนี้สำหรับโอกาสพิเศษ ซึ่งเป็นการสร้างภาพลักษณ์ให้กับอาหารญี่ปุ่นแบบร่วมสมัยขึ้นมา

 องค์ประกอบของสำรับ 
สำรับอาหารอิจิจูซันไซหนึ่งสำรับจะประกอบด้วย日本の伝統的食文化としての和食  農林水産省

อาหารจานหลัก (ชูไซ) ซึ่งโดยส่วนใหญ่จะเป็นจานเนื้อหรือปลา
เครื่องเคียง (ฟูกูไซ) จะประกอบด้วยอาหารสองชนิดซึ่งทำจากผัก ซึ่งอาจจะเป็นสลัด ผักดอง หรือผักต้ม
ข้าว อาหารหลักของชาวญี่ปุ่น
ซุป โดยทั่วไปจะเป็นซุปมิโซะ

 ในสังคมปัจจุบัน 
ในครัวเรือนญี่ปุ่นปัจจุบัน อิจิจูซันไซจะประกอบด้วยข้าว ซุป อาหารจานหลักหนึ่งอย่างและเครื่องเคียงสองอย่าง ซึ่งสะท้อนถึงคุณค่าทางโภชนาการและการจัดองค์ประกอบอย่างสวยงาม日本の伝統的食文化としての和食  農林水産省 การกำหนดปริมาณอาหารให้มีขนาดเหมาะสมยังช่วยให้ภาพลักษณ์ของสำรับที่จัดออกมาดูสมดุลกันด้วย ชาวญี่ปุ่นเชื่อว่าการจัดสำรับอาหารแบบอิจิจูซันไซทำให้ผู้รับประทานมีสุขภาพดี แม้ว่าปริมาณไขมันและเกลือที่สูงอาจจะเป็นที่กังวลก็ตาม

 ดูเพิ่ม 
 ไคเซกิ

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:อาหารจากข้าวของญี่ปุ่น
หมวดหมู่:ซุป
หมวดหมู่:คำศัพท์เกี่ยวกับอาหารญี่ปุ่น