ราชวงศ์กากตียะ

ราชวงศ์กากตียะ (IAST: Kākatīya, อักษรเทวนาครี: काकतीय; เตลูกู: కాకతీయులు; กันนาดา: ಕಾಕತೀಯ) เป็นราชวงศ์เตลูกูที่ปกครองส่วนใหญ่ของที่ราบเดกกันตะวันออกในบริเวณที่ปัจจุบันอยู่ในประเทศอินเดียระหว่างศตวรรษที่ 12-14 มีอาณาเขตครอบคลุมที่ปัจจุบันคือส่วนใหญ่ของรัฐเตลังคานาและรัฐอานธรประเทศ ตลอกจนบางส่วนของรัฐกรณาฏกะ, รัฐทมิฬนาฑูตอนเหนือ และรัฐโอฑิศาFor a map of their territory see:  มีราชธานีคือโอรุคัลลุ (Orugallu) หรือชื่อในปัจจุบันคือวรังคัล

ผู้นำกากตียะรุ่นแรก ๆ มีบทบาทเป็นรัฐฟิวดอลภายใต้ราษฏรกูฏและจาลุกยะตะวันตกนานกว่าสองศตวรรษ ก่อนจะได้รับเอกราชในรัชสมัยของปรตาปรุทร ที่หนึ่ง ในปี 1163 คณปตีเทวะ (ครองราชย์ 1199–1262) ได้ขยายอาณาเขตของกากตียะครั้งใหญ่ในระหว่างทศวรรษ 1230 ซึ่งรวมดินแดนปากแม่น้ำโกทาวรีและกฤษณะมาอยู่ในปกครองของกากตียะ กษัตริย์คนถัดมา รุทรามเทวี (ครองราชย์ 1262–1289) เป็นราชินีไม่กี่คนในประวัติศาสตร์ เมื่อครั้นมาร์โกโปโลเดินทางเยือนอินเดียในประมาณปี 1289–1293 เขาได้บันทึกถึงการปกครองและธรรมชาติของรุทรามเทวีในเชิงชื่นชมและเชิดชู ในรัชสมัยของเธอยังสามารถรบชนะยาฑวะจากเทวคีรีที่เข้ามารุกรานได้สำเร็จ

ในปี 1303 อะลาอูดดีน ขาลจี จักรพรรดิแห่งรัฐสุลต่านเดลีรุกรานเขตแดนของกากตียะเป็นครั้งแรก แต่ปราชัยให้แก่กากตียะ กระนั้นในปี 1310 การล้อมนครวรังคัลในรัชสมัยปรตาปรุทรที่สองทำให้กากตียะต้องกลายเป็นรัฐส่งบรรณาการแก่เดลี ในปี 1323 อูลุฆ ข่าน เข้ารุกรานกากตียะและชนะ การล่มสลายของกากตียะนำไปสู่ความโกลาหลและการช่วงชิงบัลลังก์จากคนนอกอยู่สักพัก กระทั่งราชวงศ์มุสุนุรีนายกผนวกบรรดาเผ่าและแคว้นเตลูกูเข้าไว้ด้วยกันและยึดคืนนครวรังคัลจากรัฐสุลต่านเดลีได้สำเร็จ; ; 

กากตียะได้รวบรวมบรรดาวัฒนธรรมจากที่สูงและที่ราบของดินแดนเตลูกูเข้าไว้ด้วยกัน ซึ่งนำมาสู่ความรู้สึกเกี่ยวเนื่องสัมพันธ์กันระหว่างบรรดาชนผู้พูดภาษาเตลูกู ในสมัยกากตียะยังมีการสร้างระบบชลประทานในแถบบที่ราบสูงที่ยังคงมีใช้บางส่วนในปัจจุบัน กากตียะมีความง่ายในการเลื่อนลำดับขั้นทางสังคมอย่างมาก ไพร่คนหนึ่งสามารถสมัครเป็นทหารและไต่เต้าด้วยความสามารถขึ้นเป็นผู้มีชั้นทางสังคม ในเชิงวัฒนธรรม กากตียะมีการพัฒนาสถาปัตยกรรมรูปแบบของตนเองขึ้นจากวัฒนธรรมต่าง ๆ ดังที่ปรากฏในเทวาลัยพันเสาที่หนัมโกณฑะ, รามัปปเทวาลัย, ป้อมวรังคัล, ป้อมโคลกณฑะและ โกฏคุลลุ

อ้างอิง

บรรณานุกรม




กกตย
หมวดหมู่:ราชวงศ์อินเดีย
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในทวีปเอเชีย
หมวดหมู่:รัฐสิ้นสภาพในประเทศอินเดีย
หมวดหมู่:รัฐและดินแดนที่ก่อตั้งในคริสต์ศตวรรษที่ 12
หมวดหมู่:สิ้นสุดในคริสต์ศตวรรษที่ 14