Trophozoite

Trophozoite (G. trope, nourishment + zoon, animal) คือระยะที่มีการกระตุ้นและการกินอาหารในวัฏจักรชีวิตของ โปรโตซัว บางชนิด เช่น Plasmodium falciparum ที่เป็นสาเหตุของ โรคมาลาเรีย และโปรโตซัวในกลุ่ม Giardia รูปแบบที่สัมพันธ์กับระยะ trophozoite คือ ซิสต์ ที่มีผนังหนา ซึ่งแตกต่างจากระยะซิสต์ที่เป็นระยะพักและเป็นระยะป้องกันตัวของโปรโตซัว Trophozoite มักพบในของเหลวในร่างกายและเนื้อเยื่อของโฮสต์ และในหลายกรณีเป็นรูปแบบของโปรโตซัวที่ก่อให้เกิดโรคในโฮสต์ ในโปรโตซัว Entamoeba histolytica ซึ่งจะบุกรุกเยื่อบุผิวของลำไส้ของโฮสต์ ทำให้เกิดโรคบิด ซึ่งช่วยให้ trophozoite สามารถเดินทางไปที่ตับและนำไปสู่การเกิดฝีในตับ

 ระยะของวัฏจักรชีวิต 

 Plasmodium falciparium 
สิ่งมีชีวิตที่เป็นสาเหตุของ โรคมาลาเรีย คือโปรโตซัวที่มีชื่อว่า Plasmodium falciparium ซึ่งมีซึ่งมี ยุงก้นปล่อง ตัวเมียเป็น พาหะ โรคมาลาเรียถูกบันทึกว่าเป็นโรคที่พบได้บ่อยที่สุดในแอฟริกาใต้สะฮารา และบางประเทศในเอเชียที่มีจำนวนผู้เสียชีวิตสูงที่สุด การศึกษาพบว่าความชุกของโรคนี้เพิ่มขึ้นตั้งแต่ปี 2015 โปรโตซัวชนิดนี้ยังมีสายพันธุ์ย่อยอื่น ๆ อีก โดยบางสายพันธุ์ทำให้เกิดโรคในมนุษย์ โดยในปี 2021 มีผู้เสียชีวิตจากโรคมาลาเรีย (Plasmodium falciparium) มากกว่า 91,000 ราย ซึ่งเพิ่มขึ้น 77% จากปี 2020 ตามรายงานขององค์การอนามัยโลก (WHO)

วัฏจักรชีวิตของโรคมาลาเรียแบ่งออกเป็นสองระยะ:

 ในมนุษย์: ยุงเพศเมียที่ติดเชื้อ (โดยปกติคือชนิด Anopheles) กัดมนุษย์และฉีด sporozoites เข้าไปในกระแสเลือดขณะดูดเลือด Sporozoite เดินทางไปที่ตับและบุกรุกเซลล์ตับ (hepatocyte) ใน Exo-erythrocytic Cycle Sporozoite ในเซลล์ตับที่ติดเชื้อแตกออกเป็น schizont และเข้าสู่กระแสเลือด (Erythrocytic Cycle) Schizont เจริญเติบโตและแบ่งตัวแบบไม่อาศัยเพศเพื่อสร้าง merozoites นับพันในระยะ trophozoite เริ่มต้น ซึ่งทำให้เกิดอาการของโรคมาลาเรียในมนุษย์ สิ่งเหล่านี้เจริญเติบโตและผ่านการสืบพันธุ์แบบอาศัยเพศที่เรียกว่า gametogenesis เพื่อผลิต gametocytes (เกิดในรูปแบบเพศชายและหญิง) ในระยะ trophozoite ปลายของกระแสเลือด ซึ่งถูกยุงตัวอื่นดูดเลือดแล้วนำไปสู่การสืบพันธุ์ต่อไป
 ในยุง: Gametocyte ซึ่งมีทั้งไมโครแกมเมโทไซต์ที่มีแฟลเจลลา (เพศผู้) และเมกะแกมเมโทไซต์ที่ไม่มีแฟลเจลลา (เพศเมีย) ถูกยุงกินเข้าไปขณะดูดเลือด จากนั้นจะเข้าสู่ระยะซิสต์, sporozoite, และผ่านการสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศ หลังจากผ่านไป 10–18 วัน sporozoite เคลื่อนไปยังต่อมน้ำลายของยุง ในการดูดเลือดครั้งต่อไปของยุงในมนุษย์ Sporozoite ถูกฉีดเข้าไปพร้อมกับน้ำลายที่มีสารกันเลือดแข็ง ซึ่งจะเดินทางไปที่ตับเริ่มวัฏจักรใหม่

 Balantidium coli 
Balantidium coli เป็นสาเหตุของ โรคบาแลนติดิเอซิส (Balantidiasis) ใน apicomplexan life cycle Trophozoite ผ่านการสืบพันธุ์แบบไม่อาศัยเพศ (schizogony) และพัฒนาไปเป็น schizont ซึ่งมี merozoites

 Giardia 
ระยะ trophozoite ของ Giardia จะตั้งรกรากและเพิ่มจำนวนในลำไส้เล็ก Trophozoites จะพัฒนาเป็นซิสต์ซึ่งเป็นระยะชีวิตที่ทำให้เกิดการติดเชื้อ

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ปรสิตวิทยา