ม้าสายลม

ม้าสายลม () หรือในภาษาทิเบตเรียก ลุงตา () เป็นสัญลักษณ์แทนวิญญาณมนุษย์ในธรรมเนียมลัทธิชามานของเอเชียตะวันออกและเอเชียกลาง ในศาสนาพุทธแบบทิเบตถือว่าเป็นองค์ประกอบสำคัญในสัตว์สี่ชนิดที่แทนทิศทั้งสี่รวมถึงเป็นสัญลักษณ์แทนแนวคิดของความโชคดีและความเป็นอยู่ที่ดี นอกจากนี้คำว่า ลุงตา ยังเป็นชื่อเรียกของธงมนตร์รูปแบบที่มีรูปสัตว์ห้าชนิด ส่วนในมองโกเลียซึ่งเรียกม้าสายลมว่า คีย์โมรี () ยังใช้คำเดียวกันนี้ยังอาจเรียกแทนคำว่าวิญญาณ ม้าสายลมยังถูกนำมาประยุกต์เป็นรูปของตราแผ่นดินของมองโกเลียเช่นกัน

ในวัฒนธรรมทิเบตนั้น ศาสนาพุทธ (, "พระธรรมเลิศล้ำ") กับศาสนาพื้นถิ่น (, "พระธรรมมนุษย์") ดำรงอยู่ร่วมกัน ม้าสายลมเป็นองค์ประกอบหลักที่ปรากฏในศาสนาพื้นถิ่น และเป็นสัญลักษณ์ของทางโลกหรือของฆราวาส มากกว่าจะเป็นแนวคิดในศาสนาพุทธ ดังที่อธิบายไว้โดยนักวิชาการด้านทิเบต ซัมเตน จี คาร์มายKarmay, Samten G. The Arrow and the Spindle: Studies in History, Myths, Rituals and Beliefs in Tibet. Mandala Publishing: 1998 pg. 415 แม้เดิมที ม้าสายลมจะไม่เกี่ยวข้องกับศาสนาพุทธ แต่ต่อมาก็ได้ผสมกลมกลืนเข้าเป็นองค์ประกอบทางศาสนาของพุทธ โดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลามะสมัยศตวรรษที่ 19 ในขบวนการริเม โดยเฉพาะจู มีพัม เริ่มที่จะผสานลัทธิชามานพื้นถิ่น ตำนานมุขปาฐะ ตันตระแบบพุทธ ลัทธิเต๋า จงเชนและ กาลจักรตันตระเข้าด้วยกันอย่างเป็นระบบKornman, Robin. "The Influence of the Epic of King Gesar on Chogyam Trungpa," in Recalling Chogyam Trungpa, edit. Fabrice Midal. pgs 369-370 ที่ซึ่งม้าสายลมกลายมาเป็นสัญลักษณ์ที่มีความพุทธมากขึ้น และถูกนำมาประยุกต์ใช้ในทางศาสนาพุทธแบบทิเบตเรื่อยมา

ม้าสายลมมีหลายความหมาย ความหมายที่นิยมตีความในคติของทิเบตคือม้าสายลมเป็นสัญลักษณ์ของความเป็นอยู่ที่ดีและโชคดี แนวคิดนี้ปรากฏในคำกล่าวเช่น rlung rta dar ba  (ม้าสายลมเพิ่มขึ้น) สำหรับแทนเมื่อเรื่องดี ๆ เกิดขึ้น

อ้างอิง

หมวดหมู่:ม้า
หมวดหมู่:วัฒนธรรมทิเบต
หมวดหมู่:วัฒนธรรมมองโกเลีย
หมวดหมู่:ศาสนาพุทธแบบทิเบต
หมวดหมู่:สัญลักษณ์ในศาสนา