ซันตาเวร์นา

ซันตาเวร์นา () คือแหล่งโบราณคดีหินใหญ่ที่ตั้งอยู่บนเกาะโกโซ ประเทศมอลตา บริเวณนี้เคยเป็นที่ตั้งของหมู่บ้านยุคก่อนประวัติศาสตร์และวิหารหินใหญ่ แม้ว่าวิหารจะอยู่ในสภาพทรุดโทรมในปัจจุบัน แต่ในสมัยโบราณน่าจะเป็นวิหารที่สำคัญที่สุดแห่งหนึ่งในกลุ่มเกาะมอลตา ชื่อ "ซันตาเวร์นา" นั้นมาจากชื่อของโบสถ์น้อยหลังหนึ่งที่สร้างขึ้นเพื่ออุทิศแด่นักบุญเวเนราและครั้งหนึ่งเคยตั้งอยู่ใกล้วิหาร

 แหล่ง 
ในอดีต ซันตาเวร์นาเป็นที่ตั้งของหมู่บ้านยุคก่อนประวัติศาสตร์แห่งหนึ่ง เศษเครื่องดินเผาที่เก่าแก่ที่สุดเท่าที่พบมีอายุย้อนไปถึงระยะอาร์ดาลัมเมื่อราว 5,000 ปีก่อนคริสต์ศักราช ส่วนวิหารนั้นได้รับการสร้างขึ้นในช่วงหลายศตวรรษต่อมา มีผังเป็นรูปดอกจิกตามแบบฉบับของยุคสมัยนั้น ในยุครุ่งเรือง ซันตาเวร์นาน่าจะเป็นวิหารที่มีความสำคัญเทียบเท่ากับวิหารใหญ่อื่น ๆ อย่างจกันตียา, ฮาจาร์อีม และฮัลตาร์ชีนเป็นต้น

ในปัจจุบัน สิ่งที่หลงเหลืออยู่ของวิหารมีเพียงบล็อกหินใหญ่ตั้งตรง 3 บล็อก บล็อกหินใหญ่แนวนอนอีก 3 บล็อกที่เรียงรายอยู่ทางทิศตะวันออก และพื้นดินเดิม ทั้งหมดนี้ช่วยให้มองเห็นเค้าโครงดั้งเดิมของวิหารได้

 การขุดค้น 
โครงสร้างหินใหญ่ที่ซันตาเวร์นาได้รับการค้นพบโดยนิโคลา ซาอีด คนงานของกรมโยธาธิการมอลตา มานูเอล มากรี นักโบราณคดีชาวมอลตา ได้จดบันทึกถึงแหล่งนี้เช่นกันในช่วงต้นคริสต์ศตวรรษที่ 20 พื้นที่แห่งนี้ได้รับการขุดค้นใน ค.ศ. 1911 โดยทอมัส แอชบี และอาร์. เอ็น. แบรดลีย์ นักโบราณคดีชาวสหราชอาณาจักร ระหว่างการขุดค้น พบโครงกระดูกสมบูรณ์ 2 โครง และโครงกระดูกไม่สมบูรณ์อีกหลายโครงซึ่งรวมถึงโครงกระดูกเด็ก 1 โครง นอกจากนี้ยังพบเครื่องมือเครื่องใช้ขนาดเล็กจำนวนมาก

ซากปรักหักพังเหล่านี้มีชื่อรวมอยู่ในรายการโบราณวัตถุสถานมอลตา ค.ศ. 1925 จากนั้นใน ค.ศ. 1961 เดวิด เอช. ทรัมป์ นักโบราณคดีชาวสหราชอาณาจักร ได้ดำเนินการขุดค้นอีกครั้ง ครั้งนี้มีการค้นพบซากหมู่บ้านยุคก่อนประวัติศาสตร์ที่ตั้งอยู่ก่อนการสร้างวิหาร การขุดค้นเพิ่มเติมอย่างกว้างขวางซึ่งได้รับทุนสนับสนุนจากสภาวิจัยยุโรปใน ค.ศ. 2015 เผยให้เห็นผังวิหารที่มีมุขโค้ง 5 มุขจากระยะอาร์ดาลัม หลักฐานเพิ่มเติมของการตั้งถิ่นฐานก่อนหน้านี้ รวมถึงตัวอย่างกระดูกสัตว์โบราณ ข้าวสาลี ข้าวบาร์เลย์ และเมล็ดพืชตระกูลถั่ว

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:วิหารหินใหญ่แห่งมอลตา
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในประเทศมอลตา
หมวดหมู่:แหล่งโบราณคดีในประเทศมอลตา
หมวดหมู่:แหล่งยุคหินใหม่ในทวีปยุโรป
หมวดหมู่:อิชชารา