มัทธาธีอัส

มัทธาธีอัสบุตรของยอห์น1 มัคคาบี 2:1 ในพระคัมภีร์คาทอลิก ฉบับสมบูรณ์ โดยคณะกรรมการคาทอลิกเพื่อคริสตศาสนธรรม แผนกพระคัมภีร์ (; , Mattīṯyāhū haKōhēn ben Yōḥānān; เสียชีวิต 166-165 ปีก่อนคริสตกาล) เป็นปุโรหิต (โคเฮน) ผู้ช่วยจุดประกายการก่อกบฏมัคคาบีต่อต้านจักรวรรดิซิลูซิดซึ่งเป็นรัฐอารยธรรมกรีก เรื่องราวของมัทธาธีอัสเกี่ยวข้องหนังสือมัคคาบี ฉบับที่ 1 ที่เป็นคัมภีร์อธิกธรรม มัทธาธีอัสมีบทบาทสำคัญในเรื่องราวต้นกำเนิดเทศกาลฮานุกกะห์ ด้วยเหตุนี้ชื่อของมัทธาธีอัสจึงปรากฏในคำอธิษฐาน Al HaNissim ที่ชาวยิวเพิ่มเข้าไปใน Birkat Hamazon (พระคุณหลังมื้ออาหาร) และ Amidah ระหว่าง 8 วันของเทศกาล

 ประวัติ 

มัทธาธีอัสมาจากตระกูลปุโรหิตในชนบทจากโมดีน มัทธาธีอัสเป็นบุตรชายของยอห์น (โยฮานัน) และเป็นหลานชายของสิเมโอนชาวฮัสโมไนต์หรือบุตรของฮัสโมน จึงเป็นที่รู้จักว่าเป็นชาวฮัสโมเนียน เมื่อย้อนกลับไปอีก มัทธาธิอัสเป็นเหลนของอัสโมนหรือฮัสโมนีอัส ปุโรหิตในเชื้อสายของโยยาริบซึ่งเป็นหลานชายคนที่ 5 ของอิดายาห์ ผู้เป็นบุตรของโยยาริบและหลานชานของยาคีน ซึ่งสืบเชื้อสายจากฟีเนหัส มหาปุโรหิตแห่งอิสราเอลลำดับที่ 3 มัทธาธีอัสรับใช้ในพระวิหารที่สองในเยรูซาเล็มเป็นระยะเวลาหนึ่งเช่นเดียวกับปุโรหิตหลาย ๆ คน

มัทธาธีอัสเป็นบิดาของยูดาสมัคคาบี, เอเลอาซาร์อวาราน, ซีโมนธัสสี (สิเมโอน), ยอห์นกัดดี และโยนาธานอัฟฟุส ในปี 168-167 ปีก่อนคริสตกาล การข่มเหงศาสนายูดาห์ดั้งเดิมโดยจักรวรรดิซิลูซิดเริ่มต้นขึ้น โดยมีกษัตริย์อันทิโอคัสที่ 4 เอปีฟาเนสเป็นหัวหอก และอาจจะมีมหาปุโรหิตเมเนเลาส์ร่วมด้วย เมื่อถึงจุดหนึ่งมัทธาธีอัสก็กลับไปยังโมดีน ในปี 167 ปีก่อนคริสตกาล ผู้แทนของราชสำนักซิลูซิดภายใต้พระบัญชาของกษัตริย์อันทิโอคัสที่ 4 เอปีฟาเนสเดินทางมายังโมดีนเพื่อบังคับให้ชาวยิวถวายเครื่องบูชาแก่เทพเจ้าของกรีก มัทธาธีอัสปฏิเสธที่จะปฏิบัติตามพระบัญชาของกษัตริย์ และยังสังหารชาวยิวที่ก้าวขึ้นมาถวายเครื่องบูชาตามพระบัญชาของกษัตริย์ จากนั้นจึงสังหารเจ้าหน้าที่ของราชสำนักที่มาบังคับให้ทำตามพระบัญชา 

หลังการสังหารเจ้าหน้าที่และชาวยิวที่ทำตามพระบัญชาของกษัตริย์ มัทธาธีอัสและบุตรชาย 5 คนจึงหนีไปอยู่ในถิ่นทุรกันดารแห่งยูเดีย และเริ่มต้นสร้างกองกำลังแบบกองโจร พื้นที่นั้นเป็นที่รู้จักในชื่อเนินเขา Gophna ซึ่งเป็นบริเวณใกล้เคียงกับหมู่บ้าน Jifna ในปัจจุบัน จากนั้นชื่อของมัทธาธีอัสก็หายไปจากบันทึกทางประวัติศาสตร์ ส่วนในหนังสือมัคคาบี ฉบับที่ 1 ระบุว่ามัทธาธีอัสเสียชีวิตในปีที่ 146 ของปฏิทินมาซิโดเนียโบราณ เทียบเท่ากับช่วงเวลาระหว่างฤดูใบไม้ผลิ 166 ปีก่อนคริสตกาลถึงฤดูใบไม้ผลิ 165 ปีก่อนคริสตกาล1 มัคคาบี 2:69–2:70

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 

 แหล่งข้อมูลอื่น 

Mattathias ben Johanan entry in historical sourcebook by Mahlon H. Smith

หมวดหมู่:บุคคลจากหนังสือมัคคาบี
หมวดหมู่:บุคคลที่เสียชีวิตในศตวรรษที่ 2 ก่อนคริสตกาล
หมวดหมู่:ราชวงศ์ฮัสโมเนียน
หมวดหมู่:มัคคาบี