คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน

คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนราชบัณฑิตยสถาน. จดหมายข่าวราชบัณฑิตยสถาน ปีที่ 23 ฉบับที่ 261 กุมภาพันธ์ 2556 มีชื่ออย่างเป็นทางการว่า คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์แห่งประเทศจีน () เป็นองค์กรสูงสุดเมื่อสภาแห่งชาติไม่ได้อยู่ในสมัยประชุมและมีหน้าที่ดำเนินการตามมติสภา กำกับดูแลงานของพรรคทั้งหมด และเป็นตัวแทนของพรรคคอมมิวนิสต์จีนในการติดต่อกับภายนอก ปัจจุบันประกอบด้วยสมาชิกเต็มตัว 205 คนและสมาชิกสำรอง 171 คน (ดูรายชื่อ) สมาชิกได้รับการเลือกตั้งในนามทุก ๆ ห้าปีโดยสภาแห่งชาติพรรคคอมมิวนิสต์จีน ในทางปฏิบัติ กระบวนการคัดเลือกนั้นดำเนินการเป็นการส่วนตัว ปกติแล้วจะผ่านการปรึกษาหารือของกรมการเมืองและคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมืองของพรรคคอมมิวนิสต์จีน

คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคเป็น "องค์กรอำนาจสูงสุดของพรรค" อย่างเป็นทางการเมื่อสภาแห่งชาติไม่ได้อยู่ในสมัยประชุมเต็มสภา ตามธรรมนูญของพรรคคอมมิวนิสต์จีน คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีอำนาจในการเลือกเลขาธิการใหญ่และสมาชิกของกรมการเมืองและคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง รวมถึงคณะกรรมาธิการทหารส่วนกลาง พรรคให้การรับรององค์ประกอบของสำนักเลขาธิการและคณะกรรมาธิการตรวจสอบวินัยกลาง นอกจากนี้ยังกำกับดูแลการทำงานของหน่วยงานบริหารระดับชาติหลายแห่งของพรรคคอมมิวนิสต์จีนด้วย กิจกรรมด้านธุรการของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคดำเนินการโดยสำนักงานทั่วไปของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค สำนักงานทั่วไปเป็นหน่วยงานสนับสนุนขององค์กรส่วนกลางที่ทำงานในนามของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคระหว่างการประชุมเต็มคณะ

คณะกรรมาธิการมักประชุมกันอย่างน้อยปีละครั้งในการประชุมเต็มคณะ และทำหน้าที่เป็นเวทีระดับสูงสุดสำหรับการอภิปรายเกี่ยวกับประเด็นนโยบายที่เกี่ยวข้อง อย่างไรก็ตาม คณะกรรมาธิการดำเนินตามหลักการรวมศูนย์ประชาธิปไตย กล่าวคือ เมื่อมีการตัดสินใจแล้ว องค์กรทั้งหมดจะพูดเป็นเสียงเดียวกัน บทบาทของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีการเปลี่ยนแปลงไปตามประวัติศาสตร์ แม้โดยทั่วไปจะใช้อำนาจผ่านระเบียบการที่กำหนดไว้ในธรรมนูญพรรค แต่ความสามารถในการส่งผลต่อผลลัพธ์ของการตัดสินใจเกี่ยวกับบุคลากรระดับชาตินั้นมีจำกัด เนื่องจากในทางปฏิบัติ หน้าที่ดังกล่าวมักดำเนินการโดยกรมการเมืองและผู้อาวุโสของพรรคที่เกษียณอายุแล้วซึ่งยังคงมีอิทธิพลอยู่ ถึงกระนั้น การประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคทำหน้าที่เป็นสถานที่ซึ่งมีการอภิปรายนโยบาย การปรับแต่งอย่างละเอียด และการเผยแพร่ต่อสาธารณะในรูปแบบของ "ข้อมติ" หรือ "การตัดสินใจ"

 ประวัติศาสตร์ 

 ช่วงต้น 
บทบาทของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีการเปลี่ยนแปลงไปตามประวัติศาสตร์ มันถูกก่อตั้งขึ้นใน ค.ศ. 1927 ในฐานะองค์กรสืบทอดจาก "คณะกรรมาธิการบริหารกลาง" () กลุ่มผู้นำพรรคที่ได้รับมอบหมายให้ดำเนินงานของพรรคในช่วงก่อนการปฏิวัติของพรรคคอมมิวนิสต์จีน ในช่วงหลายทศวรรษต่อมา มันมีบทบาทในการยืนยันรายชื่อผู้นำพรรคและให้ความชอบธรรมแก่การตัดสินใจด้านการทหาร ยุทธศาสตร์ และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศของพรรค ในทางปฏิบัติ อำนาจถูกรวมศูนย์อยู่ในกลุ่มผู้นำทางทหารและการเมืองกลุ่มขนาดเล็ก (สำนักเลขาธิการหรือกรมการเมือง) และตั้งแต่การประชุมจุนอี้ใน ค.ศ. 1935 เหมา เจ๋อตงก็กุมอำนาจส่วนตัวอย่างมาก ยิ่งไปกว่านั้น ในช่วงสงครามจีน–ญี่ปุ่นครั้งที่สองและสงครามกลางเมืองจีนระหว่าง ค.ศ. 1927 ถึง 1949 คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคแทบไม่ได้ประชุม ส่วนหนึ่งเป็นเพราะความยุ่งยากด้านการขนส่งในการรวบรวมแกนนำหลักที่เกี่ยวข้องกับสมรภูมิต่าง ๆ และการเคลื่อนไหวทางการเมือง

นับตั้งแต่ ค.ศ. 1949 ปีที่ก่อตั้งสาธารณรัฐประชาชนจีน คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคค่อย ๆ เปลี่ยนจากองค์กรปฏิวัติไปเป็นองค์กรปกครอง อย่างไรก็ตาม งานประจำวันและอำนาจทางการเมืองส่วนใหญ่ยังคงอยู่ในมือของผู้นำเพียงไม่กี่คน โดยเฉพาะกรมการเมือง ซึ่งขณะนั้นมีหลิว เช่าฉีเป็นประธานโดยพฤตินัย และสำนักเลขาธิการ ซึ่งในขณะนั้นอยู่ภายใต้การนำของเติ้ง เสี่ยวผิง แม้คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจะมีข้อกำหนดให้ประชุมอย่างน้อยปีละครั้ง แต่ไม่ได้มีการประชุมเลยใน ค.ศ. 1951–53, 1960, 1963–65, และ 1967 บางครั้งมีการใช้กลไกที่ไม่เป็นทางการและ "พิเศษ" เพื่อวัตถุประสงค์ในการหารือนโยบายของพรรค ตัวอย่างเช่น การประชุมเจ็ดพันแกนนำใน ค.ศ. 1962 ซึ่งมีจุดประสงค์เพื่อสรุปบทเรียนจากการก้าวกระโดดไกลไปข้างหน้า เหมาไม่ได้มีอำนาจเบ็ดเสร็จเหนือคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค ดังที่เห็นได้จากข้อถกเถียงเกี่ยวกับนโยบายก้าวกระโดดไกล รวมถึงนโยบายเศรษฐกิจในช่วงต้นคริสต์ทศวรรษ 1960 อย่างไรก็ตาม เหมาใช้การประชุมคณะกรรการกลางเป็นเวทีในการแสดงอำนาจหรือสร้างความชอบธรรมให้กับการตัดสินใจที่ได้ทำไว้ล่วงหน้าแล้ว เช่น ในการประชุมหลูชาน ค.ศ. 1959 เมื่อคณะกรรมการศูนย์กลางพรรครับรองการตัดสินใจประณามเผิง เต๋อหวย ผู้ซึ่งออกมาคัดค้านนโยบายก้าวกระโดดไกล

ในช่วงต้นของการปฏิวัติวัฒนธรรม คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคโดยพื้นฐานแล้วหยุดทำงาน มีการประชุมในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1966 (การประชุมใหญ่ครั้งที่ 11 ของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดที่ 8) เพื่อยืนยันการตัดสินใจที่เสร็จสิ้นแล้วโดยเหมาเกี่ยวกับการเปิดตัวการปฏิวัติวัฒนธรรม เหมาเผชิญกับการต่อต้านบ้างในการประชุมแต่ท้ายที่สุดผู้แทนส่วนใหญ่ก็ถูกกระตุ้นให้รับรองการตัดสินใจของเหมา สมาชิกจำนวนมากถูกทำให้เสียชื่อเสียงทางการเมืองหรือถูกกวาดล้างหลังจากนั้น คณะกรรมาธิการประชุมกันอีกครั้งในเดือนตุลาคม ค.ศ. 1968 (การประชุมใหญ่ครั้งที่ 12) เพื่อรับรองการตัดสินใจขับหลิว เช่าฉี ประมุขแห่งรัฐในขณะนั้น ออกจากพรรค การประชุมมีสมาชิกเข้าร่วมไม่ถึงครึ่งหนึ่ง เนื่องจากสมาชิกจำนวนมากตกเป็นเหยื่อของการปฏิวัติวัฒนธรรม ในจดหมายถึงเหมาซึ่ง "ประเมิน" สมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคในขณะนั้น คัง เชิงเขียนว่าสมาชิกประมาณร้อยละ 70 ถูกพิจารณาว่าเป็น "คนทรยศ สายลับ หรือบุคคลที่ไม่น่าไว้วางใจทางการเมือง" การเป็นสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคในการประชุมพรรคครั้งที่ 9 ในเดือนเมษายน ค.ศ. 1969 นั้น ส่วนใหญ่ถูกเลือกโดยเหมาและกลุ่มพันธมิตรหัวรุนแรงขนาดเล็ก การตัดสินใจในการประชุมครั้งนั้นต่อมาถูกนักประวัติศาสตร์ของพรรคอย่างเป็นทางการพิจารณาว่า "ผิดพลาดอย่างสิ้นเชิงและแน่นอน"

 ตั้งแต่การปฏิรูปเศรษฐกิจ 
นับตั้งแต่การปฏิรูปเศรษฐกิจเริ่มขึ้นใน ค.ศ. 1978 คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมักประกอบด้วยบุคคลสำคัญของพรรค รัฐบาล มณฑล และกองทัพ ต่างจากการประชุมพรรค ซึ่งโดยพื้นฐานแล้วเป็นเพียงพิธีการเสมอมา การประชุมเต็มคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคบางครั้งปรากฏขึ้นในฐานะเวทีที่มีการอภิปรายและตัดสินใจอย่างเป็นรูปธรรมเกี่ยวกับนโยบายของพรรค ตัวอย่างหนึ่งของเรื่องนี้คือการประชุมเต็มคณะครั้งที่สามของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์จีนชุดที่ 11 ใน ค.ศ. 1978 ซึ่งประเทศจีนเริ่มโครงการปฏิรูปเศรษฐกิจอย่างเป็นทางการ เติ้ง เสี่ยวผิงยังพยายามเพิ่มระดับ "ประชาธิปไตยภายในพรรค" ในคริสต์ทศวรรษ 1980 โดยการนำวิธีการเลือกตั้งที่เรียกว่า "ผู้สมัครมากกว่าจำนวนที่นั่ง" () มาใช้ วิธีแบบชาเอ๋อทำให้มั่นใจได้ว่าไม่ใช่ทุกคนที่ได้รับการเสนอชื่อจะได้รับเลือกเป็นสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค

แม้จะมีการทดลองแยกใช้อำนาจในวงกว้างในคริสต์ทศวรรษ 1980 รวมถึงการแยกตำแหน่งผู้นำพรรคและรัฐ แต่อำนาจการตัดสินใจที่แท้จริงยังคงอยู่ในมือชนชั้นนำของพรรคประมาณสิบกว่าคน รวมถึงผู้อาวุโสพรรคที่รวมตัวกันเป็นคณะกรรมการที่ปรึกษาส่วนกลาง (ภายหลังถูกยุบ) ตัวอย่างเช่น การตัดสินใจปราบปรามการประท้วงที่จัตุรัสเทียนอันเหมิน ค.ศ. 1989 และการเปลี่ยนแปลงผู้นำระดับสูงที่ตามมา เช่น การกวาดล้างจ้าว จื่อหยาง เลขาธิการใหญ่ในขณะนั้นถูกตัดสินใจโดย "ผู้อาวุโสพรรค" และผู้นำระดับสูงกลุ่มเล็ก ๆ โดยไม่ได้เรียกประชุมคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคก่อน จ้าวตั้งคำถามถึงความชอบธรรมทางกฎหมายของการถูกปลดจากตำแหน่งของเขาในบันทึกความทรงจำที่เผยแพร่ใน ค.ศ. 2006

แม้การประชุมของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคโดยปกติแล้วจะไม่ใช่เวทีสำหรับการอภิปรายเชิงเนื้อหาอย่างจริงจัง แต่บางครั้งก็มีการ "ปรับแก้" นโยบายที่ตกลงกันไว้ในระดับกรมการเมือง แต่โดยธรรมเนียมปฏิบัติแล้ว คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจะไม่ยกเลิกนโยบายที่ตัดสินใจในระดับสูงกว่า คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีขนาดใหญ่กว่าและมีความเห็นทางอุดมการณ์หลากหลายกว่ากรมการเมือง ด้วยการที่การประชุมเต็มคณะเป็นเหตุการณ์รวมผู้นำระดับสูงของจีนที่เกิดขึ้นยาก จึงอาจมองได้ว่าเป็นโอกาสอันดีสำหรับการเจรจาต่อรองอย่างไม่เป็นทางการ

 คริสต์ศตวรรษที่ 21 
การบริหารของหู จิ่นเทา (ค.ศ. 2002–2012) พยายามนำระบบการนำแบบรวมหมู่มาใช้ รวมถึง "ประชาธิปไตยภายในพรรค" ที่มากขึ้น หูไม่ได้เป็น "แกนผู้นำ" ที่แข็งแกร่งในความหมายเดียวกับเหมา เจ๋อตงหรือเติ้ง เสี่ยวผิง ด้วยเหตุนี้ คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจึงมีบทบาทมากขึ้นในฐานะองค์กรปรึกษาที่แท้จริง ใน ค.ศ. 2003 หูยังยกเลิกการประชุมพักผ่อนประจำเดือนสิงหาคมของผู้นำที่เมืองชายฝั่งเป่ย์ไต้เหอ ขณะเดียวกันก็ให้การรายงานข่าวในสื่อมากขึ้นแก่การประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคที่จัดขึ้นในฤดูใบไม้ร่วง สิ่งนี้ถูกมองว่าเป็นสัญญาณว่าหูต้องการหลีกเลี่ยงการตัดสินใจแบบไม่เป็นทางการโดยกลุ่มชนชั้นนำขนาดเล็กโดยการสนับสนุน "ประชาธิปไตยภายในพรรค" ที่เกี่ยวข้องกับองค์กรต่าง ๆ เช่น คณะกรรมการศูนย์กลางพรรค อย่างไรก็ตาม การประชุมเป่ย์ไต้เหอกลับมาจัดขึ้นอีกครั้งในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2007 โดยมีการหารือทางการเมืองเกิดขึ้นเพื่อเตรียมการสำหรับการประชุมพรรคครั้งที่ 17 และการประชุมพักผ่อนที่เป่ย์ไต้เหอครั้งเดียวกันนี้ก็เกิดขึ้นอีกครั้งใน ค.ศ. 2011 เพื่อเตรียมการสำหรับการประชุมพรรคครั้งที่ 18 ด้วยเช่นกัน สิ่งนี้บ่งชี้ว่าการตัดสินใจเกี่ยวกับบุคลากรที่สำคัญและนโยบายต่าง ๆ ยังคงเป็นขอบเขตอำนาจของกลุ่มชนชั้นนำขนาดเล็กที่อยู่บนสุดของลำดับชั้นของพรรค

นับตั้งแต่การประชุมพรรคครั้งที่ 17 คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีจำนวนผู้นำจากระดับภูมิภาคมากขึ้น คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดที่ 17 ถูกจัดตั้งขึ้นโดยที่เลขาธิการพรรคและผู้ว่าการระดับมณฑลทุกคนได้รับที่นั่งเต็มในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค การเพิ่มขึ้นของการเป็นตัวแทนของพรรคในระดับภูมิภาคแลกมาด้วยการลดลงของการเป็นตัวแทนของกระทรวงต่าง ๆ ในรัฐบาล นับตั้งแต่สี จิ้นผิงขึ้นสู่อำนาจในการประชุมพรรคครั้งที่ 18 การประชุมเต็มคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคใน ค.ศ. 2013 และ 2014 ได้รับการรายงานข่าวจากสื่ออย่างกว้างขวาง เนื่องจากเป็นการเริ่มต้นรอบใหม่ของการปฏิรูปเศรษฐกิจและสังคมอย่างครอบคลุม (2013) และการปฏิรูปกฎหมาย (2014) ตามลำดับ

ใน ค.ศ. 2016 มีการประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคโดยมุ่งเน้นหลักไปที่วินัยและการกำกับดูแลภายในพรรค การประชุมเต็มคณะครั้งนี้ได้รับการรายงานข่าวอย่างมีนัยสำคัญทั้งในจีนและต่างประเทศ

 การทำงาน 
ตามธรรมนูญพรรค คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีหน้าที่ "ดำเนินการตามมติของสภาแห่งชาติ นำงานของพรรค และเป็นตัวแทนพรรคในระดับนานาชาติ" คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจึงเป็น "องค์กรที่มีอำนาจสูงสุดของพรรค" ในทางเทคนิคเมื่อสภาแห่งชาติไม่ได้อยู่ในสมัยประชุม เนื่องจากสภาแห่งชาติประชุมเพียงทุกห้าปี คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจึงสามารถประชุมในช่วงเวลาดังกล่าวเพื่อทำการตัดสินใจที่มีผลกระทบอย่างกว้างขวาง หรืออย่างน้อยที่สุดก็ให้ความชอบธรรมกับการเปลี่ยนแปลงทิศทางที่ได้รับมอบหมายจากกรมการเมืองหรือผู้นำพรรคอื่น ๆ คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจะต้องมีการประชุมตามทฤษฎีเพื่อเตรียมการสำหรับการประชุมสภาแห่งชาติด้วย เช่น เพื่อกำหนดวัน เวลา การคัดเลือกผู้แทน วาระการประชุม และอื่น ๆ

คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีอำนาจในการเลือกเลขาธิการใหญ่และสมาชิกของกรมการเมือง คณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง และคณะกรรมาธิการทหารส่วนกลาง การเลือกเหล่านี้เกิดขึ้นในรูปแบบของการลงมติยืนยัน กล่าวคือ มีผู้สมัครเพียงคนเดียว ผู้แทนสามารถเลือกลงคะแนนเห็นด้วย คัดค้าน หรืองดออกเสียงสำหรับผู้สมัครคนนั้นได้ ในบางกรณี ผู้สมัครที่เขียนชื่อเองก็อาจได้รับอนุญาต ในทางปฏิบัติ สำหรับตำแหน่งสำคัญ เช่น เลขาธิการใหญ่ หรือคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง ไม่ปรากฏว่ามีครั้งใดนับตั้งแต่ ค.ศ. 1949 ที่คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคลงมติคัดค้านผู้สมัครที่ได้รับการตรวจสอบล่วงหน้าจากผู้นำระดับสูงของพรรคแล้ว

คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคยังรับรองสมาชิกของสำนักเลขาธิการ องค์กรที่รับผิดชอบการดำเนินนโยบายของพรรค โดยสมาชิกของสำนักเลขาธิการได้รับการกำหนดผ่านการเสนอชื่อโดยคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง

กรรมการของรัฐวิสาหกิจขนาดใหญ่ที่สุด 50 แห่งของจีนได้รับการแต่งตั้งโดยตรงจากคณะกรรมธิการกลาง และมีตำแหน่งเทียบเท่ากับรัฐมนตรีหรือรัฐมนตรีช่วยว่าการ

 การประชุมเต็มคณะ 
โดยปกติแล้วคณะกรรมการจะประชุมอย่างน้อยปีละครั้งในการประชุมเต็มคณะ การประชุมเต็มคณะโดยทั่วไปจะเปิดและปิดในโถงรัฐพิธีจัดเลี้ยงของมหาศาลาประชาชน โดยการประชุมทำงานของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจะจัดขึ้นที่โรงแรมจิงซีในปักกิ่งซึ่งดำเนินการโดยกองทัพ การประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคเป็นเหตุการณ์ประจำปีที่สำคัญที่สุดในการเมืองจีน โดยปกติแล้ว การประชุมเต็มคณะถูกจัดขึ้นเจ็ดครั้งในช่วงวาระห้าปีของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค สองครั้งจัดขึ้นในปีที่มีการประชุมสภาแห่งชาติ อีกสองครั้งจัดขึ้นในปีถัดไป และครั้งละหนึ่งครั้งในอีกสามปีที่เหลือ การประชุมเต็มคณะครั้งที่แรก สอง และเจ็ดโดยทั่วไปจะจัดการกับขั้นตอนต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับกระบวนการเปลี่ยนผ่านอำนาจทุกห้าปี ไม่มีการประกาศนโยบายสำคัญใด ๆ

การประชุมเต็มคณะครั้งแรก จัดขึ้นหนึ่งวันหลังสิ้นสุดการประชุมสภาแห่งชาติพรรค จะเลือกผู้นำระดับสูง รวมถึงกรมการเมือง คณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง และเลขาธิการใหญ่ การประชุมเต็มคณะครั้งที่สอง จัดขึ้นในเดือนกุมภาพันธ์หรือมีนาคมของปีถัดไป โดยทั่วไปจะอนุมัติรายชื่อผู้สมัครสำหรับตำแหน่งในรัฐ รวมถึงแผนปฏิรูปองค์กรของพรรคและรัฐ ซึ่งจะได้รับการอนุมัติในระหว่างการประชุมสภาประชาชนแห่งชาติที่จัดขึ้นทันทีหลังจากนั้น การประชุมเต็มคณะครั้งที่สาม โดยทั่วไปจัดขึ้นในฤดูใบไม้ร่วงของปีถัดจากการประชุมสภาแห่งชาติพรรค มุ่งเน้นไปที่ประเด็นทางเศรษฐกิจ และโดยทั่วไปเป็นการประชุมที่การตัดสินใจและประกาศนโยบายเศรษฐกิจและการปฏิรูปที่สำคัญถูกกำหนดและประกาศ การประชุมเต็มคณะครั้งที่ห้ามุ่งเน้นไปที่การสรุปแผนห้าปีที่จะมาถึง ซึ่งจะได้รับการอนุมัติโดยสภาประชาชนแห่งชาติในฤดูใบไม้ผลิถัดไป การประชุมเต็มคณะครั้งที่สี่และหกไม่มีหัวข้อกำหนดตายตัว และมักมุ่งเน้นไปที่อุดมการณ์ของพรรคคอมมิวนิสต์จีนหรือการสร้างพรรค การประชุมเต็มคณะครั้งที่เจ็ด เป็นการประชุมครั้งสุดท้ายก่อนสิ้นสุดวาระของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค มุ่งเน้นไปที่การเตรียมการสำหรับการประชุมสภาแห่งชาติพรรคที่จะมาถึง

 โครงสร้างและการเลือกสมาชิก 

คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคเป็นที่ตั้งหน่วยงานสำคัญของพรรคสามหน่วยงาน ได้แก่ (1) กรมองค์การ (2) กรมโฆษณาชวนเชื่อ และ (3) กรมงานแนวร่วม มีสำนักเลขาธิการซึ่งทำงานประจำรวมถึงการจัดตารางเวลาของผู้นำและการไหลเวียนเอกสาร

สมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้รับการเลือกตั้งทุกห้าปีในระหว่างการประชุมพรรค และพวกเขาจะลงคะแนนเลือกกรมการเมือง คณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมือง และเลขาธิการใหญ่คนใหม่ คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมีสมาชิกเต็มตัว (委员 – weiyuan) และสมาชิกสำรองหรือสมาชิกผู้สมัคร (候补委员 – houbuweiyuan) การปฏิบัติที่มีสมาชิก "เต็มตัว" และสมาชิก "สำรอง" นั้นสอดคล้องกับพรรคลัทธิเลนินอื่น ๆ ในประวัติศาสตร์ เช่น พรรคคอมมิวนิสต์แห่งสหภาพโซเวียตหรือพรรคคอมมิวนิสต์เวียดนาม สมาชิกได้รับการเลือกตั้งโดยสภาแห่งชาติผ่านการลงคะแนนยืนยัน (เช่น ลงคะแนน "เห็นด้วย" "ไม่เห็นด้วย" หรือ "งดออกเสียง") ในรายชื่อผู้สมัคร ซึ่งจำนวนผู้สมัครมีมากกว่าจำนวนที่นั่งว่าง ต่างจากกรมการเมือง ซึ่งการเป็นสมาชิกในอดีตถูกกำหนดโดยการหารืออย่างไม่เป็นทางการที่รวมถึงสมาชิกกรมการเมืองที่ดำรงตำแหน่งอยู่และสมาชิกคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมการเมืองที่เกษียณอายุแล้ว วิธีการคัดเลือกผู้สมัครสำหรับสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้รับการรายงานข่าวน้อยกว่า แม้ดูเหมือนว่าจะได้รับการจัดการโดยกรมการเมืองที่ดำรงตำแหน่งอยู่และคณะกรรมาธิการสามัญประจำกรมนั้น ตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 รูปแบบการสมาชิกภาพในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคค่อย ๆ มีเสถียรภาพขึ้น ตัวอย่างเช่น ผู้ว่าการมณฑลและเลขาธิการพรรคประจำมณฑลแทบจะได้รับการรับประกันที่นั่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค

ความต่างหลักระหว่างสมาชิกเต็มตัวกับสมาชิกสำรองคือสมาชิกเต็มตัวมีสิทธิ์ออกเสียง สมาชิกสำรองเข้าร่วมการประชุมเต็มคณะของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค และอาจแสดงความเห็นในประเด็นต่าง ๆ ได้ แต่ไม่มีสิทธิ์ออกเสียงลงคะแนน ในการประชุมเต็มคณะของพรรค สมาชิกกรมการเมืองจะนั่งแถวหน้าของหอประชุมหรือห้องประชุม หันหน้าเข้าหาคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคที่เหลือ สมาชิกเต็มตัวถูกจัดลำดับตามระเบียบการ และจัดที่นั่งตาม "ลำดับขีดของนามสกุล" (ซิ่งชื่อปี่ฮฺว่าไผซฺวี่) ระบบการจัดลำดับที่เป็นกลางที่เทียบเท่ากับการเรียงชื่อตามตัวอักษรโดยประมาณ สมาชิกสำรองปฏิบัติตามระเบียบพิธีการที่ต่างกัน กล่าวคือ พวกเขาถูกจัดเรียงตามจำนวนคะแนนเสียงที่ได้รับเมื่อได้รับการเลือกตั้งในการประชุมครั้งก่อน

สมาชิกสำรองอาจได้รับการเลื่อนขั้นเป็นสมาชิกเต็มตัวหากสมาชิกเต็มตัวเสียชีวิตในตำแหน่ง ลาออก หรือถูกถอดถอน ลำดับความสำคัญในการเลื่อนสถานะเป็นสมาชิกเต็มตัวจะมอบให้กับสมาชิกสำรองที่ได้รับการลงคะแนนเห็นชอบมากที่สุดในการประชุมพรรคครั้งก่อน

การเปลี่ยนแปลงสมาชิกภาพ เช่น การขับไล่สมาชิกเต็มตัวหรือการเลื่อนตำแหน่งสมาชิกสำรอง จะได้รับการยืนยันโดยการผ่านมติที่รับรองอย่างเป็นทางการในการประชุมเต็มคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค

 องค์ประกอบร่วมสมัย 
 สมาชิกสามัญ 
สมาชิกส่วนใหญ่ของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคเป็นผู้ว่าการมณฑลหรือรัฐมนตรีในรัฐบาล ตัวอย่างเช่น เจ้าหน้าที่ที่ดำรงตำแหน่ง หรือคาดว่าจะดำรงตำแหน่งดังต่อไปนี้ ณ เวลาที่มีการประชุมพรรคครั้งใหม่โดยทั่วไปคาดว่าจะได้รับที่นั่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค
 หัวหน้าพรรคและผู้ว่าการมณฑล (นายกเทศมนตรีนครปกครองโดยตรงและประธานเขตปกครองตนเอง)
 รัฐมนตรีและกรรมาธิการระดับรัฐมนตรีของคณะมนตรีรัฐกิจสาธารณรัฐประชาชนจีน
 หัวหน้าองค์กรระดับภูมิภาคทหารของกองทัพปลดปล่อยประชาชน รวมถึงหัวหน้าหน่วยงานของกองทัพปลดปล่อยประชาชนภายใต้คณะกรรมาธิการทหารส่วนกลาง
 หัวหน้าองค์กรพรรคระดับรัฐมนตรีฐงซึ่งรายงานตรงต่อคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค รวมถึงหัวหน้าสำนักงานทั่วไปที่รับใช้กลุ่มผู้นำหลักของพรรค 
 หัวหน้าในระดับชาติของสถาบันพลเมืองที่ได้รับการสนับสนุนจากรัฐ

ในบางครั้ง เจ้าหน้าที่ระดับรองรัฐมนตรีก็อาจได้รับสมาชิกภาพในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้เช่นกัน แม้จะเป็นในสถานการณ์หายากและพิเศษเท่านั้น ตัวอย่างเช่น หม่า ซิ่งรุ่ย หัวหน้าพรรคประจำเชินเจิ้น (ณ ค.ศ. 2015) เป็นสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดที่ 18

แม้กฎเกณฑ์เชิงสถาบันจะมีบทบาทสำคัญในการคัดเลือกสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคมาตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 แต่ก็ไม่ได้เป็นการรับประกันว่าผู้ดำรงตำแหน่งเฉพาะใด ๆ จะได้รับที่นั่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค หากสมาชิกคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคถูกย้ายไปดำรงตำแหน่งอื่น พวกเขายังคงรักษาสมาชิกภาพในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคของตนไว้ ตัวอย่างเช่น ผู้ว่าการมณฑลชานตงที่ถูกย้ายไปดำรงตำแหน่งที่มีความสำคัญน้อยกว่าจะไม่เสียที่นั่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค และผู้ที่มารับตำแหน่งต่อจากเขาก็จะไม่ได้รับที่นั่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคด้วยเช่นกัน สิ่งนี้ได้สร้างสถานการณ์ที่บุคคลซึ่งไม่ได้อยู่ในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคเข้าดำรงตำแหน่งผู้นำระดับมณฑล บุคคลที่ได้รับการเสนอชื่อเบื้องต้นสำหรับตำแหน่งผู้นำระดับมณฑล อาจถูกปฏิเสธได้ด้วยวิธีการลงคะแนนแบบ "ผู้สมัครมากกว่าจำนวนที่นั่ง" เช่นเดียวกับที่ดูเหมือนจะเป็นกรณีของหลี่ ยฺเหวียนเฉา (หัวหน้าพรรคเจียงซูในขณะนั้น) ใน ค.ศ. 2002 และหยาง สฺยง (นายกเทศมนตรีเซี่ยงไฮ้) ใน ค.ศ. 2012

 สมาชิกวิสามัญ 
เมื่อเทียบกับการเป็นสมาชิกเต็มตัวของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค การเป็นสมาชิกสำรองของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคนั้นมีความหลากหลายในองค์ประกอบมากกว่า และมีกฎเกณฑ์เชิงสถาบันที่ควบคุมรายชื่อสมาชิกน้อยกว่า โดยทั่วไปแล้วตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 เป็นต้นมา สมาชิกสำรองในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคประกอบด้วยเจ้าหน้าที่ระดับมณฑล-รัฐมนตรี หรือระดับรองมณฑล (รองรัฐมนตรี) พวกเขาได้รับการคัดเลือกโดยพิจารณาจากประสบการณ์และสถาบันที่พวกเขาเป็นตัวแทนประกอบกัน หลายคนเป็นหัวหน้าหน่วยงานพรรคประจำมณฑลหรือหัวหน้าพรรคประจำเมืองใหญ่ นักวิชาการที่มีชื่อเสียงซึ่งไม่มีประสบการณ์ทางการเมืองและประธานเจ้าหน้าที่บริหารรัฐวิสาหกิจมักดำรงตำแหน่งสมาชิกสำรองในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค สมาชิกสำรองบางคนจึงไม่มีตำแหน่งทางการเมืองอื่นใดเลย สมาชิกสำรองอายุน้อยมักถูกมองว่าเป็นผู้นำระดับชาติที่ "กำลังมาแรง"

 การเลือกตั้งสมาชิก 
แม้การเสนอชื่อทั้งหมดสำหรับคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคจะถูกตัดสินใจไว้ล่วงหน้าแล้ว แต่ตั้งแต่การประชุมพรรคครั้งที่ 13 ใน ค.ศ. 1987 ด้วยจิตวิญญาณของการส่งเสริม "ประชาธิปไตยภายในพรรค จำนวนผู้สมัครรับเลือกตั้งสำหรับทั้งสมาชิกเต็มตัวและสมาชิกสำรองมีมากกว่าจำนวนที่นั่งว่าง ผู้ได้รับการเสนอชื่อเข้าสู่คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคที่ได้รับคะแนนเสียงต่ำที่สุดจากผู้แทนในการประชุมพรรคจึงไม่สามารถเข้าสู่คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้ ในการประชุมพรรคครั้งที่ 18 มีผู้สมัครรับเลือกตั้งเป็นสมาชิกเต็มตัวคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคทั้งหมด 224 คนสำหรับตำแหน่งสมาชิกเต็มตัวทั้งหมด 205 ที่นั่ง ผู้สมัครทั้งหมด 190 คนลงสมัครรับเลือกตั้งสำหรับที่นั่งสำรองทั้งหมด 171 ที่นั่ง นี่หมายความว่าผู้สมัครสมาชิกเต็มตัวร้อยละ 9.3 และผู้สมัครสมาชิกสำรองร้อยละ 11.1 ไม่ได้รับเลือกตั้ง

 อายุและอัตราการหมุนเวียนสมาชิก 
นับตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 เป็นต้นมา สมาชิกภาพของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้มีการเปลี่ยนแปลงอย่างรวดเร็ว ส่วนใหญ่เป็นผลจากการวางระบบสถาบันของการเลื่อนตำแหน่งสำหรับเจ้าหน้าที่พรรครวมถึงอายุเกษียณที่กำหนดอย่างไม่เป็นทางการ ปัจจุบันกำหนดไว้ที่ 65 ปีสำหรับเจ้าหน้าที่ระดับรัฐมนตรี (ซึ่งประกอบด้วยสมาชิกส่วนใหญ่ของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค) อายุเฉลี่ยของสมาชิกในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดที่ 18 คือ 56.1 ปี ตั้งแต่คริสต์ทศวรรษ 1980 สมาชิกเฉลี่ยร้อยละ 62 ของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดที่กำลังจะหมดวาระถูกเปลี่ยนตัวในการประชุมพรรคแต่ละครั้ง เนื่องจากสมาชิกส่วนใหญ่มีอายุอย่างน้อย 50 ปีเมื่อเข้ารับตำแหน่งในองค์กรนี้ อายุเกษียณตามข้อบังคับจึงทำหน้าที่เสมือน "การจำกัดวาระ" สำหรับสมาชิกทั้งหมดของคณะกรรมการศูนย์กลางพรรค โดยที่สมาชิกหรือกลุ่มสมาชิกใด ๆ ก็ตามไม่สามารถดำรงตำแหน่งในคณะกรรมการศูนย์กลางพรรคได้นานเกินกว่าสามวาระ มันยังทำให้การก่อตั้งฝ่ายการเมืองที่ยั่งยืนเป็นเรื่องยาก เฉิง ลี่ นักวิเคราะห์การเมืองจีนตั้งข้อสังเกตว่าสิ่งนี้ทำให้องค์กรมีความคล่องตัวมากกว่าสภานิติบัญญัติแห่งชาติส่วนใหญ่ ซึ่งโดยทั่วไปแล้วไม่มีการกำหนดวาระการดำรงตำแหน่ง

 คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคชุดปัจจุบัน 

 ดูเพิ่ม 
 คณะกรรมาธิการสามัญประจำมณฑลพรรคคอมมิวนิสต์จีน

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:องค์การที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2470
หมวดหมู่:คณะกรรมการศูนย์กลางพรรคคอมมิวนิสต์จีน