ที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย

ที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย () เป็นองค์กรอิสระที่จัดตั้งขึ้นโดยความร่วมมือจากอธิการบดีของมหาวิทยาลัยและสถาบันอุดมศึกษาของรัฐบาล เพื่อการประสานงานกันระหว่างมหาวิทยาลัยต่าง ๆ

 ประวัติ 
เนื่องจากมีการปรับลดจำนวนของหน่วยงานราชการใหม่จากในช่วงปลายปี พ.ศ. 2514 ซึ่งรัฐบาลได้เสนอให้ย้ายโอนมหาวิทยาลัยไปสังกัดกระทรวงศึกษาธิการแทน รวมทั้งการแข่งขันกีฬาดำเนินไปได้ไม่ราบรื่นนัก มหาวิทยาลัยต่าง ๆ จึงรวมตัวกันและมอบหมายให้ ศาสตราจารย์ ดร.ประเสริฐ ณ นคร ศาสตราจารย์ นพ. สวัสดิ์ สกุลไทย และผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร. วิจิตร ศรีสอ้าน ยกร่างข้อตกลงว่าด้วยความร่วมมือระหว่างมหาวิทยาลัยต่าง ๆ เป็นข้อตกลงว่าด้วยการประชุมอธิการบดี พ.ศ. 2515 และเปิดประชุมครั้งแรกในวันที่ 29 มกราคม พ.ศ. 2515 ที่จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย โดยมีผู้แทนจาก 12 สถาบัน ได้แก่
 ศ.มจ.จักรพันธ์เพ็ญศิริ จักรพันธุ์ จากมหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
 ศ.พิมล กลกิจ จากมหาวิทยาลัยขอนแก่น
 ศ.ดร.อรุณ สรเทศน์ จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
 ศ.นพ.บุญสม มาร์ติน จากมหาวิทยาลัยเชียงใหม่
 ศ.สัญญา ธรรมศักดิ์ จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
 ศ.นพ.กษาน จาติกวนิช จากมหาวิทยาลัยมหิดล
 ศ.ดร.ศักดิ์ ผาสุขนิรันดร์ จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง
 ศ.แสวง สดประเสริฐ จากมหาวิทยาลัยศิลปากร
 ศ.ดร.บัวเรศ คำทอง จากมหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
 ศ.ดร.ชุบ กาญจนประกร จากวิทยาลัยวิชาการศึกษา
 ศ.ดร.สุดใจ เหล่าสุนทร จากสถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้า
 ศ.ดร.วิจิตร ศรีสอ้าน จากมหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช

ในที่ประชุมครั้งนั้นได้เลือกให้ ศ.ดร.อรุณ สรเทศน์ จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยเป็นประธานที่ประชุม และมี ผศ.ดร. วิจิตร ศรีสอ้าน เป็นเลขาธิการ และภายหลังได้ขยายจาก 12 สถาบันเป็น 16 สถาบัน

ต่อมาในปี 2552 ทปอ.ได้มีมติจัดตั้งสมาคมที่ประชุมอธิการบดีแห่งประเทศไทย (สอท.) เพื่อดำเนินการเกี่ยวกับระบบการคัดเลือกบุคคลเข้าศึกษาต่อรวมถึงการออกข้อสอบและรับผิดชอบกิจการของทปอ. และตั้งแต่ปี 2565 ทปอ.ได้เข้ามาทำหน้าที่จัดการทดสอบแทนสทศ. โดยมอบหมายให้สถาบันสมาชิกเป็นหน่วยงานพัฒนาข้อสอบ

 สถาบันสมาชิก 
ปัจจุบันทปอ.มีสถาบันอุดมศึกษาเข้าเป็นสมาชิกจำนวน 36 สถาบัน ดังรายชื่อดังต่อไปนี้
จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
มหาวิทยาลัยขอนแก่น
มหาวิทยาลัยเชียงใหม่
มหาวิทยาลัยทักษิณ
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าธนบุรี
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีพระจอมเกล้าพระนครเหนือ
มหาวิทยาลัยเทคโนโลยีสุรนารี
มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
มหาวิทยาลัยนครพนม
มหาวิทยาลัยนราธิวาสราชนครินทร์
มหาวิทยาลัยนเรศวร
มหาวิทยาลัยบูรพา
มหาวิทยาลัยพะเยา
มหาวิทยาลัยมหาสารคาม
มหาวิทยาลัยมหิดล
มหาวิทยาลัยแม่โจ้
มหาวิทยาลัยแม่ฟ้าหลวง
มหาวิทยาลัยรามคำแหง
มหาวิทยาลัยวลัยลักษณ์
มหาวิทยาลัยศรีนครินทรวิโรฒ
มหาวิทยาลัยศิลปากร
มหาวิทยาลัยสงขลานครินทร์
มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
สถาบันเทคโนโลยีพระจอมเกล้าเจ้าคุณทหารลาดกระบัง
สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์
มหาวิทยาลัยมหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย
มหาวิทยาลัยมหามกุฏราชวิทยาลัย
มหาวิทยาลัยกาฬสินธุ์
สถาบันดนตรีกัลยาณิวัฒนา
มหาวิทยาลัยนวมินทราธิราช
ราชวิทยาลัยจุฬาภรณ์
มหาวิทยาลัยสวนดุสิต
สถาบันเทคโนโลยีจิตรลดา
สถาบันการพยาบาลศรีสวรินทิรา สภากาชาดไทย
 ข้อวิพากษ์วิจารณ์ 
 ปีการศึกษา 2566 
ในการรับบุคคลเข้าศึกษาในสถาบันอุดมศึกษาทางสื่อสังคมออนไลน์ได้ตั้งข้อสังเกตุถึงการออกข้อสอบที่กำกวมในรายวิชาความถนัดทั่วไป (TGAT) ถึงอาหารที่ส่งผลกระทบต่อโลกร้อนน้อยที่สุด จาก 4 ตัวเลือก คือ ไก่กระเทียม ราดหน้าหมู สเต็กแซลมอน และสุกี้ทะเลรวม โดย ทปอ. ให้คำตอบว่าในข้อนี้เป็นการเพิ่มความตระหนักรู้ตามหลักเป้าหมายการพัฒนาอย่างยั่งยืนข้อที่ 13 ของสหประชาชาติ

 ปีการศึกษา 2567 

ในรายวิชา TGAT3 สมรรถนะการทำงาน ส่วนที่ 1 มีการให้คะแนนไม่ตรงกับเกณฑ์การให้คะแนนที่ระบุไว้ในตัวอย่างข้อสอบ (Test Blueprint) และตามที่เคยทำในปีก่อนหน้า (TCAS66) โดยปกติแล้วข้อสอบส่วนนี้จะไม่มีการให้ 0 คะแนน เนื่องจากมีบางส่วนของข้อสอบเป็นการให้คะแนนแบบลดหลั่นตามความถูกต้อง กล่าวคือจากตัวเลือก 4 ตัวเลือกจะมีคะแนนตั้งแต่ 0.25 - 1.00 คะแนน แต่มีผู้เข้าสอบบางรายที่ได้คะแนน 0 คะแนนในส่วนนี้ รศ.ดร.ชาลี เจริญลาภนพรัตน์ ผู้จัดการระบบคัดเลือกกลางชี้แจงว่า Test Blueprint เป็นเพียงแนวทางเท่านั้น การกำหนดคะแนนต่าง ๆ ขึ้นอยู่กับดุลยพินิจของผู้พัฒนาข้อสอบและหากนักเรียนตอบถูกจะได้คะแนนตั้งแต่ 0.25 - 1 แต่หากไม่ถูกต้อง จะได้ 0 คะแนน และหลังจากเปิดให้มีการขอทบทวนคะแนน พบว่ามีการให้คะแนนผิดในข้อ 143 และ 150 ของข้อสอบชุดที่ 1 และข้อสอบแบบคอมพิวเตอร์ ภายหลัง ทปอ. ได้ดำเนินการแก้ไขให้ถูกต้องแล้ว

ในรายวิชา TPAT3 ความถนัดด้านวิทยาศาสตร์ เทคโนโลยีและวิศวกรรมศาสตร์ พบว่าคำถามในข้อสอบแบบคอมพิวเตอร์กับการสอบแบบกระดาษไม่ตรงกันจำนวน 1 ข้อ จึงมีการให้คะแนนฟรีในข้อดังกล่าว และมีการออกข้อสอบคำนวณระบบมวลไม่คงตัว ซึ่งเป็นเนื้อหาเกินหลักสูตรชั้น ม.ปลาย ในเรื่องนี้ ทปอ. ไม่ได้มีการออกมาชี้แจงใด ๆ

ต่อมาในช่วงเดือนเมษายน พ.ศ. 2567 เป็นช่วงประกาศคะแนน A–Level ตามปฏิทิน TCAS ปกติ ได้มีประเด็นหลังการประกาศคะแนนสรุปได้เป็นตารางดังต่อไปนี้

 กรณี ประเด็น ข้อชี้แจงและการดำเนินการ อ้างอิง 1  ผู้เข้าสอบโพสต์บนสื่อสังคมเอกซ์ว่าตนไม่ได้เข้าสอบในรายวิชาคณิตศาสตร์ 1 แต่มีคะแนนถึง 18 จาก 100 คะแนน ทปอ. ชี้แจ้งว่ามีผู้เข้าสอบในรายวิชานี้ 2 รายในห้องเดียวกัน ทำให้นั่งสอบผิดที่ แต่เมื่อนักเรียนรู้ตัวจึงย้ายไปยังที่นั่งที่ถูกต้องของตน แต่กระดาษคำตอบที่ทำไปแล้วยังถูกส่งเข้าระบบตรวจ จึงมีคะแนนดังกล่าวขึ้นในระบบ แก้ไขคะแนนให้ถูกต้องแล้ว  2  ผู้เข้าสอบรายหนึ่งระบุว่าขาดสอบรายวิชาคณิตศาสตร์ 2 แต่มีคะแนน 9/100 ผู้เข้าสอบรายอื่นนั่งผิดที่ ทำให้ผู้ที่เข้าสอบได้คะแนน 0 แต่ผู้ที่ขาดสอบได้คะแนนแทน แก้ไขคะแนนให้ถูกต้องแล้ว 3  ผู้เข้าสอบรายหนึ่งโพสต์บนสื่อออนไลน์ว่าตนได้คะแนนเท่ากับที่เคยสอบในปี 2566 ถึง 4 จาก 7 วิชา ผู้เข้าสอบได้คะแนนเท่ากันกับในปี 2566 ทั้ง 4 วิชาจริง แต่ 3 วิชาที่เหลือนอกจากนี้คะแนนไม่ตรงกับปีก่อนหน้า 4  ข้อสอบวิชาฟิสิกส์ส่วนอัตนัย (เติมคำตอบเป็นตัวเลข) โจทย์ไม่ได้กำหนดค่ามวลของอิเล็กตรอนมาให้ ส่งผลให้การคำนวณผลลัพธ์ได้ความละเอียดไม่เท่ากัน ในข้อสอบไม่ได้มีการระบค่าคงที่ดังกล่าวจริง กรรมการออกข้อสอบพิจารณาให้มีคำตอบที่ถูกต้องจำนวน 6 คำตอบและเพิ่มเป็น 8 คำตอบในภายหลัง 5  ในรายวิชาคณิตศาสตร์ 1 ปรากฎว่าไม่มีนักเรียนคนใดได้ 100 คะแนนเต็ม โดยที่ปกติจะมีผู้ได้ 100 คะแนนมาตลอด ต่อมามีผู้ใช้เอกซ์ใช้ชื่อผู้ใช้ว่า @Edorktongs โพสต์ว่าคะแนนสูงสุดที่ 97 คะแนนนั้นน่าสงสัยว่าอาจมีการเฉลยผิด  ทปอ.ชี้แจงว่ามีการสลับคำตอบที่ถูกต้องจากตัวเลือกที่ 4 เป็น 5 ในขั้นตอนการทำต้นฉบับเฉลย ปรับแก้คะแนนนักเรียนทุกคนที่ได้รับผลกระทบ และขอความร่วมมือไปยังสถาบันที่นำคะแนนประมวลผลแล้วเยียวยาผู้ได้รับผลกระทบตามความเหมาะสม 6  รายวิชาชีววิทยา เกี่ยวกับระดับออกซิเจนในเหงือกปลา ตัวอักษรกำกับในภาพพิมพ์ไม่ชัดเจน ภาพประกอบในข้อสอบไม่ชัดเจนจริง ให้คะแนนฟรีสำหรับผู้เข้าสอบทุกคน 7  รายวิชาวิทยาศาสตร์ทั่วไป ในโจทย์กำหนดสาร  ซึ่งไม่ตรงกับในตัวเลือกที่เป็น  ตัวเลือกไม่ตรงจริง ให้คะแนนฟรีสำหรับผู้เข้าสอบทุกคน 8  รายวิชาสังคม ข้อสอบเป็นไปได้ว่ามีข้อที่ถูก 2 ตัวเลือก ตรวจสอบแล้ว พิจารณาให้มีข้อที่ถูกต้อง 2 ตัวเลือกคือข้อ 3 และ 5 9  รายวิชาคณิตศาสตร์ 2 อาจมีเนื้อหาที่เกินหลักสูตรที่เรียน ทปอ. ปฏิเสธและชี้แจ้งว่าไม่ได้ออกข้อสอบเกินหลักสูตร

ในวันที่ 24 เมษายน พ.ศ. 2567 ศุภมาส อิศรภักดี รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม ได้ยืนยันว่าและกระทรวง อว. และ ทปอ. ได้สนับสนุนค่าใช้จ่ายในการสมัครสอบรอบแอดมิชชันโดยไม่ต้องมีค่าใช้จ่ายเพิ่มเติม จากปกติที่ต้องเสียค่าใช้จ่ายในการจัดอันดับ 150 - 900 บาท สำหรับการเลือก 10 อันดับ โดยก่อนหน้านี้มีการพูดถึงประเด็นนี้ทางสื่อโซเชียลแล้ว แต่ทาง ทปอ. แจ้งว่าในปีการศึกษานี้ (2567) ยังไม่ได้รับคำสั่งจากทางประทรวง

จากกรณีข้อสอบ A–Level มีข้อผิดพลาดเป็นจำนวนมากนั้นกลุ่มนักเรียนเลวได้ยื่นรายชื่อให้แก่กระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรมเรียกร้องให้ทปอ.เปิดเผยข้อสอบและเฉลยเพื่อให้สังคมได้ร่วมกันตรวจสอบคุณภาพของข้อสอบ แต่ทปอ.ยังยืนยันว่าไม่สามารถเปิดเผยได้เนื่องจากมีการทำสัญญากับผู้พัฒนาข้อสอบว่าจะไม่เปิดเผยข้อสอบและเฉลย ทั้งนี้ตั้งแต่การจัดสอบในปีการศึกษา 2568 เป็นต้นไปทปอ.จะเปิดเผยข้อสอบโดยการอนุญาตให้ผู้เข้าสอบนำข้อสอบ A–Level ออกจากห้องสอบติดตัวกลับไปได้ มีการเผยแพร่เฉลยข้อสอบหลังจากการสอบวิชาสุดท้ายเสร็จสิ้นประมาณ 10 วัน รวมทั้งมีการปรับโครงสร้างของการออกข้อสอบโดยเพิ่มคณะกรรมการกลั่นกรองข้อสอบเพื่อทำหน้าที่จัดชุดข้อสอบ ตรวจสอบความถูกต้องของข้อสอบและพิจารณาข้อโต้แย้งข้อสอบของผู้เข้าสอบจากเดิมที่คณะกรรมการออกข้อสอบเป็นผู้ดำเนินการเองทั้งหมด สำหรับข้อสอบ TGAT และ TPAT ยังคงไม่มีการเปิดเผยข้อสอบเช่นเดิม

 ปีการศึกษา 2568 

สืบเนื่องจากเหตุการณ์อุทกภัยในภาคใต้ทำให้นักเรียนที่ประสบภัยไม่สามารถเดินทางไปสอบรวมถึงสนามสอบในจังหวัดที่ประสบภัยไม่สามารถจัดสอบได้ ในวันที่ 30 พฤศจิกายน 2567 ทปอ.จึงมีประกาศเลื่อนการจัดสอบ TGAT และ TPAT ในจังหวัดนราธิวาสและจังหวัดยะลาจากเดิมที่จะจัดสอบในวันที่ 7–9 ธันวาคม 2567 เป็นวันที่ 21–23 ธันวาคม 2567 โดยผู้เข้าสอบที่เลือกสนามสอบใน 2 จังหวัดดังกล่าวจะได้เลื่อนวันสอบโดยอัตโนมัติ ส่วนผู้เข้าสอบในจังหวัดปัตตานีและจังหวัดสงขลาที่อาจประสบความลำบากในการเดินทางไปสอบสามารถลงทะเบียนเพื่อขอเลื่อนวันสอบได้เช่นกัน โดยทปอ.จะใช้ข้อสอบสำรองที่ออกข้อสอบในคราวเดียวและมีมาตรฐานเท่าเทียมกันในการจัดสอบรอบดังกล่าว

หลังจากมีการประกาศดังกล่าวทำให้ผู้เข้าสอบวิพากษ์วิจารณ์ถึงการตัดสินใจของทปอ.ซึ่งอาจก่อให้เกิดความไม่เท่าเทียมกันของข้อสอบทั้ง 2 ชุดเนื่องจากผู้ที่เข้าสอบทีหลังย่อมรู้แนวข้อสอบและคำถามจากผู้เข้าสอบที่สอบไปก่อนหน้านี้จึงอาจก่อให้เกิดความได้เปรียบหรือเสียเปรียบขึ้น อีกทั้งยังควรเลื่อนสอบทั่วประเทศเพื่อให้ผู้เข้าสอบทุกคนใช้ข้อสอบชุดเดียวกันในการวัดผลโดยยกตัวอย่างกรณีเหตุการณ์น้ำท่วมเมื่อปี 2554 ซึ่งสทศ.ในฐานะหน่วยงานที่ทำหน้าที่จัดสอบในเวลานั้นประกาศเลื่อนการจัดสอบ GAT และ PAT ทั้งประเทศ โดยทปอ.ควรตัดสินใจในแนวทางดังกล่าวเพื่อความเสมอภาคในการสอบ

ต่อมาในวันที่ 5 ธันวาคม 2567 ปารมี ไวจงเจริญและพริษฐ์ วัชรสินธุ สส.ระบบบัญชีรายชื่อพรรคประชาชนได้ประสานงานไปยังทปอ.ให้ทบทวนการตัดสินใจอีกครั้งและส่งรายชื่อที่มีการลงชื่อในเว็บไซต์ change.org เพื่อประกอบการพิจารณา โดยทปอ.ได้จัดการประชุมในเวลา 19.00 น. และในเวลาต่อมาทปอ.ได้มีประกาศชี้แจงถึงเหตุผลที่ไม่สามารถเลื่อนการสอบทั้งประเทศได้โดยให้เหตุผลดังต่อไปนี้

 การพิจารณาอาศัยข้อมูลอย่างรอบด้านและตระหนักถึงความเดือดร้อนของนักเรียนที่อยู่ในพื้นที่ประสบภัย อีกทั้งตัดสินใจเพื่อให้ทุกฝ่ายได้รับผลกระทบน้อยที่สุด
 ผู้สมัครที่ได้รับผลกระทบมีทั้งหมด 8,190 คนหรือคิดเป็นเพียง 2.59% ของจำนวนผู้เข้าสอบทั้งหมด
 จากการเปิดโอกาสให้ผู้สมัครในจังหวัดปัตตานีและจังหวัดสงขลาขอเลื่อนสอบได้นั้นผู้สมัครทั้ง 2 จังหวัดส่วนมากไม่ได้ขอเลื่อนสอบ
 ได้มีการบริหารความเสี่ยงด้วยการออกข้อสอบ 2 ชุดที่มีสัดส่วนของคำถามในระดับความยากง่ายต่าง ๆ เท่ากัน และมีผู้เชี่ยวชาญมาตรวจสอบข้อสอบทั้ง 2 ชุดเพื่อความถูกต้องและเป็นธรรมต่อผู้เข้าสอบทุกคน
 การเลื่อนสอบออกไปไม่ทำให้ผู้เข้าสอบมีความได้เปรียบเสียเปรียบอย่างมีนัยสำคัญ
 การสอบตามกำหนดเดิมจะไม่ส่งผลกระทบต่อการคัดเลือกของสถาบันต่าง ๆ ที่มีการใช้คะแนน TGAT และ TPAT และกระบวนการตรวจข้อสอบต้องใช้เวลา

หลังจากมีประกาศดังกล่าวได้มีกระแสวิพากษ์วิจารณ์อย่างหนักในเอกซ์ทำให้ #เลื่อนสอบทั่วประเทศ ได้รับความนิยมเป็นอันดับ 1 ในประเทศไทย โดยส่วนมากผู้เข้าสอบมีความกังวลถึงมาตรฐานของข้อสอบทั้ง 2 ชุดและจากการจัดสอบของทปอ.มีความผิดพลาดมาโดยตลอด อีกทั้งยังเรียกร้องให้รัฐบาลเข้ามาแก้ปัญหาดังกล่าว

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:การศึกษาในประเทศไทย
หมวดหมู่:องค์การในเขตราชเทวี
หมวดหมู่:องค์การที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2515
หมวดหมู่:ก่อตั้งในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2515