ภาษาโคแมนชี

โคแมนชี (; ; ชื่อเรียกตนเอง ) เป็นภาษายูต-แอซเท็กที่พูดโดยชาวโคแมนชีซึ่งแยกจากชาวโชโชนีหลังฝ่ายโคแมนชีได้รับม้าเมื่อประมาณ ค.ศ. 1705 ดังนั้นภาษาโคแมนชีกับภาษาโชโชนีจึงค่อนข้างคล้ายกัน แต่การเปลี่ยนแปลงเสียงพยัญชนะบางส่วนในภาษาโคแมนชีทำให้เกิดอุปสรรคในการเข้าใจซึ่งกันและกัน

ชื่อ โคแมนชี มาจากศัพท์ภาษาย่อยยูตว่า  ซึ่งแปลว่า 'ศัตรู, คนแปลกหน้า'Edward Sapir. 1931. Southern Paiute Dictionary.  Reprinted in 1992 in:  The Collected Works of Edward Sapir, X, Southern Paiute and Ute Linguistics and Ethnography. Ed. William Bright.  Berlin:  Mouton deGruyter. ชื่อภาษาในภาษาของพวกเขาคือ  ซึ่งแปลว่า 'ภาษาของประชาชน'Lila Wistrand Robinson & James Armagost.  1990. Comanche Dictionary and Grammar. Summer Institute of Linguistics and The University of Texas at Arlington Publications in Linguistics Publication 92.  Dallas, Texas: The Summer Institute of Linguistics and The University of Texas at Arlington.

 การใช้งานและความพยายามในการฟื้นฟู 
แม้ว่าขณะนี้กำลังพยายามทำให้ภาษานี้อยู่รอด แต่ผู้พูดภาษาส่วนใหญ่มีอายุมากแล้ว ในช่วงปลายคริสต์ศตวรรษที่ 19 เด็กชาวโคแมนชีถูกนำไปยังโรงเรียนประจำ โดยไม่ได้รับการส่งเสริมให้พูดในภาษาแม่ และบางกรณีถึงขั้นถูกลงโทษอย่างรุนแรง เด็กรุ่นที่สองจึงเติบโตด้วยการพูดภาษาอังกฤษเนื่องจากความเชื่อที่ว่าพวกเขาจะมีชีวิตที่ดีกว่าโดยที่ไม่รู้ภาษาโคแมนชี

ภาษาโคแมนชีมีชื่อเสียงในช่วงหนึ่งในช่วงสงครามโลกครั้งที่สอง กองทัพสหรัฐฝึกฝนชาย 17 คนซึ่งได้รับการเรียกขานเป็นผู้สื่อสารรหัสลับโคแมนชี พวกเขามีหน้าที่ส่งข้อความที่มีข้อมูลละเอียดอ่อนเป็นภาษาโคแมนชีเพื่อไม่ให้ศัตรูถอดรหัสได้

ณ เดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2013 เดอะบอสตันโกลบรายงานว่ามีผู้พูดภาษาแม่เกือบ 25-30 คน คณะกรรมการอนุรักษ์ภาษาและวัฒนธรรมโคแมนชีเสนอพจนานุกรมและสื่อการเรียนรู้ภาษานี้ หลักสูตรภาษาโคแมนชีมีอยู่ที่วิทยาลัยชาติโคแมนชีที่ปัจจุบันปิดตัวลงแล้ว 
ก่อนหน้านี้ วิทยาลัยได้ดำเนินโครงการบันทึกภาษา เนื่องจากภาษานี้ "ส่วนใหญ่เป็นภาษาพูด" และเน้นการสอนสำหรับสมาชิกชนเผ่า

ณ ค.ศ. 2022 มีผู้พูดภาษาโคแมนชีเป็นภาษาแม่อย่างชำนาญน้อยกว่า 9 คน ผู้พูดวัยชราหลายคนประสบกับความชรา ปัญหาสุขภาพ หรือการระบาดทั่วของโควิด-19

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 

 Ager, Simon.  Comanche (nʉmʉ tekwapʉ). Omniglot, 1998-2013.
 Anderton, Alice. (1997). Kaawosa plays a trick on a soldier: A Comanche coyote story. In Jane Hill, P.J. Mistry, & Lyle Campbell (Eds.), The life of language: Papers in linguistics in honor of William Bright (pp. 243–255). Trends in linguistics: Studies and monographs (No. 108). Berlin: Mouton de Gruyter.








 Canonge, Elliott D. (1958). Comanche texts. Summer Institute of Linguistics publications in linguistics and related fields (No. 1). Norman, OK: Summer Institute of Linguistics of the University of Oklahoma.




 Charney, Jean Ormsbee, 1993. A Grammar of Comanche. London/Lincoln: University of Nebraska Press.
The Comanche Language and Cultural Preservation Committee, October 22, 2005.


 Rejón, Manuel García. (1864; reprint 1995). Comanche vocabulary (trilingual ed.). Gelo, Daniel J. (Ed.). Texas archaeology and ethnohistory series. Austin: University of Texas Press.


 แหล่งข้อมูลอื่น 
Comanche Dictionary , 2020, Comanche Nation Language Department, Comanche Nation of Oklahoma; searchable in both Comanche and English languages
Linguist List map of Comanche
Comanche Language and Cultural Preservation Committee (Nʉmʉ Tekwapʉha Nomneekatʉ)
Comanche alphabet at Omniglot.com
Comanche
Exploration of the Red River of Louisiana, in the year 1852 / by Randolph B. Marcy ; assisted by George B. McClellan. hosted by the Portal to Texas History.  See charts in the back of the book that compare the English, Comanche, and Wichita languages.

โคแมนชี
หมวดหมู่:กลุ่มภาษานูมิก
หมวดหมู่:การฟื้นฟูภาษาพื้นเมืองอเมริกัน
โคแมนชี
หมวดหมู่:โคแมนชี
โคแมนชี
โคแมนชี
โคแมนชี