เอลีซาเบตา รีเซอา

เอลีซาเบตา รีเซอา (; 28 มิถุนายน 1912 – 4 ตุลาคม 2003) เป็นสมาชิกแนวร่วมต้านคอมมิวนิสต์ชาวโรมาเนียในแถบเขาเฟอเกอรัชในวอลเลเกียเหนือ หลังการปฏิวัติโรมาเนียปี 1989 เธอกลาขมาเป็นสัญลักษณ์ของขบวนการต้านทานคอมมิวนิสต์

ชีวประวัติ
รีเซอาเกิดเมื่อปี 1912 ในดอมเนชต์ หมู่บ้านในเทศมณฑลอาร์เจช ในเทือกเขาคาร์เพเทียนใต้ บิดและมารดาคืออียอน ชุตซา (Ion Șuța) และมารียา ชุตซา (Maria Șuța) ซึ่งเป็นไพร่ติดที่ดิน เมื่ออายุ 19 ปี เธอย้ายไปยังหมู่บ้านใกล้ ๆ ซึ่งคือนุกชออารา ที่เธอแต่งงานกับกียอร์กีเย รีเซอา (Gheorghe Rizea) ซึ่งเป็นลูกจ้างของกียอร์กีเย ชุตซา (Gheorghe Șuța) ลุงเธอ

หลังสงครามโลกครั้งที่สอง กองทัพโซเวียตนำเอารัฐบาลคอมมิวนิสต์มาประกาศใช้ในโรมาเนีย ลุงของรีเซอาซึ่งเป็นผู้นำท้องถิ่นของพรรคชาวนาแห่งชาติถูกฆาตกรรมโดยตำรวจลับในวันเลือกตั้ง แต่ไม่ทราบว่าเหตุการณ์นี้เกิดขึ้นในปี 1946 หรือ 1948 สามีของรีเซอาจึงเข้าร่วมเป็นทหารกองโจรต้านคอมมิวนิสต์ ไฮดูชีย์ มุสเชลูลุย ซึ่งนำโดยกียอร์กีเย อาร์เซเนสกู ส่วนเอลีซาเบตาให้การสนับสนุนอาหารและอื่น ๆ แก่กองทหาร เมื่อคืนวันที่ 18 มิถุนายน 1949 สมาชิกขอบกลุ่มอาร์เซเนสกูถูกตำรวจลับลอบโจมตี มีผู้เสียชีวิตสองราย และที่เหลือหลบหนีไปได้ หลังจากนั้นกองพลของตำรวจลับจึงทำการสำรวจพื้นที่ครั้งใหญ่ใช้พลทหารรวมสองกองพันรอบบริเวณ รีเซอาถูกจับกุมจากการให้ความช่วยเหลือกลุ่ม ถูกทุบตี และนำตัวไปเรือนจำปีเตชต์ ถูกคุมขังนาน 18 เดือนขณะรอการตัดสิน จากนั้นจึงถูกตัดสินจำคุกเจ็ดปี

หลังถูกปล่อยตัวจากคุก เธอยังคงให้อาหารและส่งข่าวสารแก่นักต่อสู้ต้านคอมมิวนิสต์ในเทือกเขาคาร์เพเทียนใต้ เมื่ออาร์เซเนสกูถูกจับกุมในปี 1961 เธอก็ถูกดำเนินคดีเช่นกัน และถูกประกาศให้เป็น "dușman al poporului" (ดุชมันอัลปอปอรูลุย; ศัตรูของประชาชน) และตัดสินจำคุก 25 ปี อยู่ที่เรือนจำสตรีในมิสเลอา สามปีต่อมา ในปี 1964 จึงได้รับการปล่อยตัวจากข้อตกลงนิรโทษกรรม (general amnesty)

ตลอดสิบสองปีในคุก เธอถูกกระทำทารุณหลายรูปแบบ เช่น ถูกจับมัดแขวนโดยใช้เส้นผมของเธอเองจากตะขอ แล้วจึงถูกทุบตีจนสลบไปเพราะมีซี่โครงหัก นอกจากนี้ถูกโกนหัว, เผา, ทุบตีด้วยพลั่ว เมื่อออกจากเรือนจำ เธอไม่มีทั้งผมและเดินไม่ได้ เพราะเข่าถูกทุบทำลายไปหมด

หลังการปฏิวัติล้มล้างคอมมิวนิสต์เสร็จสิ้นในปี 1989 เรื่องราวของเธอกลายมาเป็นที่รับรู้อย่างกว้างขวางจากการให้สัมภาษณ์ซึ่งปรมกฏในสารคดีปี 1992 เรื่อง Memorialul Durerii โดยลูชียา ฮอสซู-ลองกิน () ในปี 2001 พระเจ้ามีไฮ อดีตสมเด็จพระราชาธิบดีแห่งโรมาเนีย เสด็จเยี่ยมรีเซอาที่บ้านของเธอในนุกชออารา

รีเซอาเสียชีวิตในปี 2003 ด้วยปอดอักเสบไวรัส ที่โรงพยาบาลในปีเตชต์

มีถนนในเมืองยัช, นุกชออารา, ตีมีชออารา และวอลุนตาร์ ที่ตั้งชื่อตามชื่อเธอ

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น
 Website dedicated to the memory of Elisabeta Rizea

Category:นักเคลื่อนไหวชาวโรมาเนีย
Category:บุคคลจากเทศมณฑลอาร์เจช
Category:เสียชีวิตจากปอดบวม