ลำหยง

ลำหยง("แลเมืองลำหยงนั้นมีคนหนึ่งชื่อโหเง้า ว่าแก่คนทั้งปวงว่า แผ่นดินเมืองหลวงนั้นจะสูญเสียแล้ว ซึ่งจะปราบแผ่นดินให้ราบนั้นเห็นแต่โจโฉผู้เดียว")  เทียบกับ (南陽何顒見操，言：「漢室將亡，安天下者，必此人也。」) สามก๊ก (ซานกั๋วเหยี่ยนอี้) ตอนที่ 1.("ลำหยง เมือง อยู่ในมณฑลโห้ลำ")  ในภาษาจีนกลางเรียกว่า หนานหยางจฺวิ้น () เป็นกุ๋น (郡 จฺวิ้น) หรือเมืองของจีนตั้งแต่ยุครณรัฐ (戰國 จ้านกั๋ว) ถึงยุคราชวงศ์ถัง (唐) มีศูนย์กลางอยู่บริเวณนครหนานหยาง (南陽市 หนานหยางชื่อ) มณฑลเหอหนาน (河南) ในปัจจุบัน

 ประวัติศาสตร์ 
เมืองลำหยงก่อตั้งโดยรัฐจิ๋น (秦 ฉิน) ในสมัยของเจียวเสียงอ๋อง (秦昭襄王 ฉินเจาเซียงหวาง) ปีที่ 35 (272 ปีก่อนคริสตกาล) มีที่ว่าการเมืองอยู่ที่อำเภออ้วนเซีย (宛 หว่าน) ซึ่งปัจจุบันคือนครหนานหยาง (南陽市 หนานหยางชื่อ) มณฑลเหอหนาน (河南)ฉื่อจี้ เล่มที่ 5 ประกอบด้วยดินแดนทางเหนือของแม่น้ำฮั่นซุย (漢水 ฮั่นฉุ่ย) ซึ่งก่อนหน้านี้เป็นของรัฐฌ้อ (楚 ฉู่)

ในยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันตก (西漢 ซีฮั่น) เมืองลำหยงประกอบด้วย 36 อำเภอ ได้แก่ อ้วนเซีย, โชว (犨), ตู้เหยี่ยน (杜衍), จ้าน (酇), ยฺวี่หยาง (育陽), ปั๋วชาน (博山), เนี่ยหยาง (涅陽), อิน (陰), ตู่หยาง (堵陽), จื้อ (雉), ชานตู (山都), ไช่หยาง (蔡陽), ซินเอี๋ย (新野 ซินเย่), จู้หยาง (筑陽), จี๋หยาง (棘陽), อู่ตาง (武當), อู่อิน (舞陰), ซีเอ้อ (西鄂), หราง (穰), ลี่ (酈), อันจงก๋วน (安眾 อานจ้ง), กว้านจฺวิน (冠軍), ปี่หยาง (比陽), ผิงชื่อ (平氏), สุย (隨), เย่ (葉), เติ้ง (鄧), เฉาหยาง (朝陽), หลู่หยาง (魯陽), ชงหลิง (舂陵), ซินตู (新都), หูหยาง (湖陽), หงหยาง (紅陽), เล่อเฉิง (樂成), พกบ๋อง (博望 ปั๋วว่าง) และฟู่หยาง (復陽) ประชากรทั้งหมดเมื่อ ค.ศ. 2 คือ 1,942,051 คนใน 359,116 ครัวเรือนฮั่นชู เล่มที่ 28. เมื่อ ค.ศ. 140 ประชากรเพิ่มขึ้นเป็น 2,439,618 คนใน 528,551 ครัวเรือนโฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 112.

ในยุคสามก๊ก (三國 ซานกั๋ว) มีการก่อตั้งกุ๋น (郡 จฺวิ้น) หรือเมืองแห่งใหม่หลายเมือง เมื่อถึงยุคราชวงศ์จิ้น 晉() รวบรวมแผ่นดินจีน (ค.ศ. 280) จำนวนอำเภอของลำหยงก็ลดลงเหลือ 14 อำเภอ ได้แก่ อ้วนเซีย, ซีเอ้อ, จื้อ, หลู่หยาง, โชว, ยฺวี่หยาง, พกบ๋อง, ตู่หยาง, เย่, อู่อิน, ปี่หยาง, เนี่ยหยาง, กว้านจฺวิน และลี่ จำนวนประชาการที่มีบันทึกคือ 24,400 ครัวเรือนจิ้นชู เล่มที่ 15. ในยุคราชวงศ์หลิวซ่ง (劉宋) ในเมืองลำหยงเหลือเพียง 7 อำเภอในขณะที่จำนวนประชากรลดลงเหลือ 38,132 คนใน 4,727 ครัวเรือนเมื่อกลางคริสต์ศตวรรษที่ 5ซ่งชู เล่มที่ 37.

ในยุคราชวงศ์สุย (隋) และราชวงศ์ถัง (唐) ลำหยง (หนานหยาง) กลายเป็นอีกชื่อหนึ่งของมณฑลเติ้งโจว (鄧州) ในภูมิภาคเดียวกัน เมื่อ ค.ศ. 742 ลำหยงมี 6 อำเภอและมีประชากร 165,257 คน 43,055 ครัวเรือนซินถังชู, เล่มที่ 40.

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:จฺวิ้นของราชวงศ์ฮั่น