รหัสโรงพิมพ์

รหัสโรงพิมพ์ () หรือ บรรทัดตัวเลข () เป็นข้อความหนึ่งบรรทัดอยู่ในหน้าลิขสิทธิ์ของหนังสือ (มันจะอยู่ด้านหลังหลังหน้าปกรอง ในหนังสือที่พิมพ์เป็นภาษาอังกฤษ) ใช้ระบุจำนวนการพิมพ์ซ้ำของหนังสือในฉบับพิมพ์นั้น วิธีการนี้เริ่มใช้กันมานับแต่กลางคริสต์ศตวรรษที่ 20 และเป็นที่นิยมใช้กันหลัง ค.ศ. 1970

ตัวอย่างด้านล่างนี้

 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

หมายถึงการพิมพ์หนังสือในครั้งแรก ตัวเลขจะค่อยถูกลบออกในการพิมพ์ครั้งถัดไป เมื่อมีเลข "1" อยู่หมายถึงว่าเป็นการพิมพ์ครั้งแรกในฉบับพิมพ์นั้น ถ้าเป็นการพิมพ์ครั้งที่สองในฉบับพิมพ์นั้นเลข "1" จะถูกลบออกไป ตัวเลขที่แสดงอยู่หลังจากการลบออกก็คือ "2"

 ตัวอย่าง 
โดยทั่วไปรหัสโรงพิมพ์จะเป็นอนุกรมตัวเลขที่ไม่ซ้ำกันหรือเป็นตัวอักษร แต่โครงสร้างหรือวิธีการนำเสนอไม่ได้มีรูปแบบที่ตายตัวดังแสดงในตัวอย่างต่อไปนี้

อนุกรมของตัวเลขอาจจะเป็นลำดับที่ลดลงหรือเพิ่มขึ้นก็ได้

 10 9 8 7 6 5 4 3 2 1

 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10

a b c d e f g h i j k

ลำดับตัวเลขอาจไม่ได้มีทิศทางเดียว อาจจะสลับกันจากซ้ายไปขวา

2 4 6 8 10 9 7 5 3 1

ในบางกรณีอาจมีตัวเลขสองหลักที่แสดงถึงปีอยู่ด้วย

 2 3 4 5 6    73 72 71 70 

ในตัวอย่างนี้หมายถึงการพิมพ์ซ้ำเป็นครั้งที่สองเมื่อ ค.ศ. 1970 ของฉบับพิมพ์นั้น

เมื่อสำนักพิมพ์จัดจ้างให้ผู้รับเหมาจัดพิมพ์ อาจมีการใส่ชื่อผู้รับจ้างทำการพิมพ์ด้วยก็ได้ 

 3 4 5 6 7 8 9 10   APC   00 99 98 97 96 

ตัวอย่างข้างต้นมีความหมายว่า 
 พิมพ์ซ้ำเป็นครั้งที่สาม
 เพิ่มเมื่อ ค.ศ. 1996
 จัดจ้างให้แก่ผู้รับเหมา คือ Acme Printing Corporation

 เชิงอรรถ 

 อ้างอิง 



















หมวดหมู่:การออกแบบหนังสือ