ถนนพระยาตรัง

ถนนพระยาตรัง หรือ ทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3153 สายจันทบุรี – ท่าใหม่ เป็นทางหลวงแผ่นดินในจังหวัดจันทบุรี เชื่อมต่อระหว่างเทศบาลเมืองจันทบุรีและเทศบาลเมืองท่าใหม่ ในอำเภอเมืองจันทบุรีและอำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี

 ประวัติ 
ถนนพระยาตรัง ปรากฏในหลักฐานของทางราชการมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2478 บนแผนที่แนบท้ายของพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลเมืองจันทบุรีราชกิจจานุเบกษา. พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งเทศบาลเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี พุทธศักราช 2478. เล่ม 52 ก, 10 ธันาคม 2478. หน้า 1641-1644 สันนิษฐานว่าชื่อถนนพระยาตรังนั้น ตั้งขึ้นเพื่อเป็นเกียรติให้แก่ พระยาตรังคภูมาภิบาล ซึ่งเป็นผู้เสนอขอจัดตั้งสุขาภิบาลขึ้นในเมืองจันทบุรีในปี พ.ศ. 2451 และดำรงตำแหน่ง สมุหเทศาภิบาลมณฑลจันทบุรี ระหว่างปี พ.ศ. 2452-2457 (ร.ศ.128-ร.ศ.133) ซึ่งแต่เดิมอาจจะใช้ชื่อเต็มของตำแหน่งคือพระยาตรังคภูมาภิบาล ต่อมามีการทอนคำราชกิจจานุเบกษา. ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ระบบหมายเลขทางหลวงแผ่นดินและทางหลวงจังหวัดแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2509. เล่ม 83 ตอนที่ 57 ง, 5 กรกฎาคม 2509. หน้า 2175จนเหลือเพียงคำว่า ถนนพระยาตรัง จนถึงปัจจุบัน

ถนนพระยาตรัง ได้รับการกำหนดหมายเลขทางหลวงเมื่อวันที่ 5 กรกฎาคม พ.ศ. 2509 ให้ทางสายพระยาตรังฯ (จันทบุรี - อำเภอท่าใหม่) เป็นทางหลวงจังหวัดหมายเลข 3153 ก่อนจะมีการประกาศยกเลิกระบบทางหลวงจังหวัดและปรับมาเป็นทางหลวงแผ่นดินในปี พ.ศ. 2535 ตามบทเฉพาะกาลราชกิจจานุเบกษา. พระราชบัญญัติทางหลวง พ.ศ. 2535. เล่ม 109 ตอนที่ 52 ก, 18 เมษายน 2535. หน้า 23

ถนนพระยาตรังนั้นมีการกำหนดขนาดเขตทางและความกว้างของถนนไว้บนผังเมืองรวมเมืองจันทบุรี จังหวัดจันทบุรี ในปี พ.ศ. 2534 โดยในช่วงเริ่มต้นจากกิโลเมตรที่ 0+000 จากแยกพระยาตรัง เป็นถนนแบบ ค 3 ขนาดเขตทาง 20.00 เมตร มีทางเท้ากว้างข้างละ 3.00 เมตร พร้อมกับแนวต้นไม้ มีช่องเดินรถ 4 ช่องจราจร ทิศทางละ 2 ช่องจราจร ความกว้างช่องจราจรแต่ละทิศทางขนาด 3.00 เมตร และ 3.50 เมตร ตามลำดับ และมีเกาะกลางถนนขนาด 1.00 เมตร และช่วงต่อเนื่องออกนอกเมือง ใช้ถนนแบบ จ 2 ขนาดเขตทาง 30 เมตร มีพื้นที่สำหรับเผื่อการขยายผิวจราจรข้างละ 4.00 เมตร ไหล่ทางความกว้างด้านละ 2.00 เมตร มีช่องเดินรถ 4 ช่องจราจรเช่นเดียวกัน ทิศทางละ 2 ช่องจราจร ความกว้างช่องจราจรละ 3.50 เมตร พร้อมกับเกาะกลางถนนความกว้าง 4.00 เมตรพร้อมปลูกต้นไม้ ไปจนสุดแนวของผังเมืองรวมฝั่งตะวันตกราชกิจจานุเบกษา. กฎกระทรวง ฉบับที่ 108 (พ.ศ. 2534) ออกตามความในพระราชบัญญัติการผังเมือง พ.ศ. 2518. ฉบับพิเศษ เล่ม 108 ตอน 232. 27 ธันวาคม 2534. หน้า 1-9 และลดลงเหลือ 2 ช่องจราจรสำหรับสวนทางกัน

ในปี พ.ศ. 2565 แขวงทางหลวงจันทบุรี กรมทางหลวงได้ดำเนินการก่อสร้างขยายเขตทางจากเดิม 2 ช่องจราจร ขึ้นเป็น 4 ช่องจราจรแบบมีเกาะกลาง ตั้งแต่กิโลเมตรที่ 2+535 ถึงกิโลเมตรที่ 3+240 และช่วงกิโลเมตรที่ 3+240 ถึงกิโลเมตรที่ 5+400 (ตั้งแต่แยกตากสิน ไปทางอำเภอท่าใหม่) ตามโครงการส่งเสริมการท่องเที่ยวในจังหวัดกลุ่มปราจันสระตรานคร และโครงการพัฒนาพื้นที่ระดับภาคตามลำดับ

 รายละเอียดเส้นทาง 
ถนนพระยาตรัง ประกอบไปด้วยถนนขนาด 6 ช่องจราจร และขนาด 2 ช่องจราจรสวนกัน ระยะทาง 7.500 กิโลเมตร พื้นผิวแอสฟัลต์คอนกรีต และพื้นผิวคอนกรีตเสริมแรงบริเวณทางแยก เชื่อมต่อระหว่างเทศบาลเมืองจันทบุรี จากถนนรักศักดิ์ชมูล ถนนท่าหลวง ถนนเลียบเนิน บริเวณแยกพระยาตรัง ตัดผ่านถนนตากสินบริเวณแยกตากสิน และสิ้นสุดที่ถนนสายท่าใหม่ - หัวหิน (อดีตทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3147) ถือเป็นเส้นทางหลักในการเชื่อมต่อระหว่างอำเภอเมืองจันทบุรีและอำเภอท่าใหม่ จังหวัดจันทบุรี อยู่ภายใต้การดูแลของ หมวดทางหลวงบางกะจะ แขวงทางหลวงจันทบุรี กรมทางหลวง

ถนนพระยาตรัง เป็นถนนอีกหนึ่งสายที่มีความเสี่ยงน้ำท่วมเนื่องจากมีช่วงสายทางเป็นพื้นที่ลุ่มต่ำ ในบริเวณตลาดเจริญสุข รวมถึงเคยมีการขุดพบระเบิดสำหรับการฝึกซ้อมทิ้งทางอากาศแบบ BDU-33 D/B บริเวณใกล้เคียงสายทาง คาดว่าเป็นระเบิดฝึกสมัยสงครามโลก สำหรับทิ้งเพื่อบอกตำแหน่งด้วยสัญญาณควัน

 รายชื่อทางแยก 

 เขตการควบคุม 
ช่วงที่ตอนชื่อตอนหลัก กม.ระยะทาง (กม.)หมวดทางหลวงแขวงทางหลวงจังหวัด10100จันทบุรี – บรรจบทางของเทศบาลตำบลท่าใหม่0+000 - 7+5007.500หมวดทางหลวงบางกะจะแขวงทางหลวงจันทบุรีจันทบุรีรวม1 ตอนควบคุมรวมระยะทาง7.500 กม.

 สถานที่สำคัญ 
 แขวงทางหลวงจันทบุรี
 ธนาคารอาคารสงเคราะห์ สาขาจันทบุรี
 ตลาดเจริญสุข
 วัดสุทธิวารี
 โรงเรียนบ้านคลองน้ำใส (บุญประชานุกูล)

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ระบบสารสนเทศโครงข่ายทางหลวง  กรมทางหลวง กระทรวงคมนาคม

หมวดหมู่:ทางหลวงแผ่นดิน
4-3153
หมวดหมู่:ถนนในอำเภอเมืองจันทบุรี
หมวดหมู่:ถนนในอำเภอท่าใหม่
หมวดหมู่:สถานที่ที่ตั้งชื่อตามนามของบุคคลสำคัญของไทย