พระยายะหริ่ง (นิยูโซฟ)

พระยายะหริ่ง (นิยูโซฟ หรือ รายาโต๊ะกี)  ( หรือ Raja Tokki) ทางการสยามเรียกว่า ทองอยู่ เป็นเจ้าเมืองปัตตานีในช่วงปี พ.ศ. 2375-2381 โดยเป็นรายาปัตตานีคนที่ 6 ต่อมาได้รับแต่งตั้งเป็นพระยายะหริ่งคนที่ 3 ในช่วงปี พ.ศ. 2381-2396 

 ประวัติ 
พระยายะหริ่ง (นิยูโซฟ) มีประวัติเล่าว่า รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ต้นกรุงรัตนโกสินทร์ เมื่อปตานีเสียเมืองให้แก่สยาม นิยูโซฟอายุเพียง 6 ขวบ ถูกนำตัวไปยังกรุงเทพพร้อมบิดาที่ชื่อวันฟาตัน ต่อมาได้รับการอุปถัมภ์จากนายทหารท่านหนึ่งจนเมื่อเติบใหญ่มีโอกาสได้รับราชการอยู่ในกรมพระราชวังบวรสถานมงคล จนกระทั่งเมื่อเข้าสู่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว หัวเมืองมลายูเกิดความวุ่นวาย และมีการสืบทราบว่า "นิยูโซฟ” มีเชื้อสายเจ้าผู้ครองเมืองปตานี จึงโปรดเกล้าแต่งตั้งเป็น "พระยาตานี”ภูมิหลังสืบเชื้อสายวังยะหริ่ง (PDF).P.60. ปกครองเมืองปัตตานี ตั้งวังที่ทำการ ณ กัวลาบือเก๊าะ บริเวณตำบลอาเนาะรูหรือโรงเรียนจ้องฮั้วในปัจจุบัน จนกระทั่งหลวงสวัสดิภักดี (ยิ้มซ้าย) รักษาราชการเมืองยะหริ่งถึงแก่อนิจกรรม เวลานั้นเมืองกลันตันเกิดความวุ่นวายระหว่างพระยากลันตัน (ตวนสนิปากแดง) และตนกูปะสา จึงได้โปรดเกล้าฯ แต่งตั้งตนกูปะสาเป็นพระยาตานีวังจะบังตีกอ(PDF).34. และย้ายนิยูโซฟเป็นพระยายะหริ่ง ได้สร้างวังหลังใหม่ ที่ตำบลบ้านยามู ริมลำน้ำเมืองยือริงฟากทิศใต้ ครั้นพระยายะหริ่ง (นิยูโซฟ) ถึงแก่พิราลัย จึงได้โปรดเกล้าฯ แต่งตั้ง สุลต่านเดวา เป็นพระยายะหริ่งแทน

 การสืบเชื้อสาย 
นิยูโซฟ บุตรวันฟาตัน บุตรรัตนาดีรายา บุตรวันฟากิฮ์ อาลี มหารายาเลลา บุตรสุลต่านอับดุลฮามิดชาห์ (นิมุสตอฟา) ดาตูยามู-จามปา บุตรสุลต่านมุซอฟฟัร (วันมุซอฟฟัร) บุตรสุลต่านอับดุลลอฮ์ อุมดาตุดดีน (Wan Bo Tri Tri) เจ้าผู้ครองเมืองปัณฑุรังคะ แห่งอาณาจักรจามปา
 บุตร-ธิดา 
พระยายะหริ่ง (นิยูโซฟ) มีบุตรธิดารวม 7 คน ทราบชื่อ 5 คน ได้รับแต่งตั้งเป็นพระยายะหริ่งมี 2 คนการปกครองบริเวณ7หัวเมือง (PDF).P136.-137. ได้แก่

พระยายะหริ่ง (นิตีมุง)
พระยาพิบูลเสนานุกิจพิชิตเชษฐภักดี (นิเมาะ)
พระวิเศษวังษา (พึ่ง) ไม่ทราบชื่อถิ่นมลายู
 รายาสาบัน
 นิเซ็ง

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:เจ้าเมืองยะหริ่ง
หมวดหมู่:ประวัติศาสตร์ของจังหวัดปัตตานี
หมวดหมู่:เจ้าผู้ครองนครปัตตานี
หมวดหมู่:กลุ่มราชวงศ์ดาตูยามู-จามปา