โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับอัณฑะ

โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับอัณฑะ () เป็นโครงสร้างกั้นทางกายภาพระหว่างหลอดเลือดและหลอดสร้างอสุจิของอัณฑะสัตว์ ชื่อ "โครงสร้างกั้นเลือด–อัณฑะ" ทำให้เกิดความเข้าใจที่คลาดเคลื่อน เพราะโครงสร้างกั้นนี้ไม่ได้กั้นระหว่างเลือดและอวัยวะโดยสมบูรณ์ แต่เป็นการก่อตัวขึ้นระหว่างเซลล์เซอร์โตลีของหลอดสร้างอสุจิ และแยกระยะต่อ ๆ ไปของเซลล์สืบพันธุ์ออกจากเลือด  โดยคำที่ถูกต้องมากขึ้นควรเป็น "โครงสร้างกั้นเซลล์เซอร์โตลี" (SCB)

โครงสร้าง
ผนังของหลอดสร้างอสุจิบุด้วยชั้นของเซลล์สืบพันธุ์ดั้งเดิมและเซลล์เซอร์โตลี โครงสร้างกั้นนี้เกิดขึ้นจากไทต์จังก์ชัน แอดเฮียเรนส์จังก์ชัน และ แกปจังก์ชัน ระหว่างเซลล์เซอร์โตลี ซึ่งเป็นเซลล์พยุงของหลอดสร้างอสุจิและแบ่งหลอดสร้างอสุจิออกเป็นส่วนฐาน (basal compartment) ซึ่งเป็นส่วนด้านนอกของกลีบย่อย สัมผัสกับเลือดและน้ำเหลือง และส่วนในช่องภายในหลอด (adluminal compartment) ซึ่งเป็นส่วนด้านในของกลีบย่อย ไม่สัมผัสกับเลือดและน้ำเหลือง ส่วนไทต์จังก์ชันเกิดจากโมเลกุลยึดติดระหว่างเซลล์ระหว่างเซลล์ที่ยึดติดกับเส้นใยแอคตินภายในเซลล์ สำหรับการมองเห็นเส้นใยแอคตินภายในหลอดสร้างอสุจินั้น ดูได้ที่การศึกษาด้านการดูด้วยกล้องอิมมูโนฟลูออเรสเซนส์ของเชอร์มา และคณะ

หน้าที่
การมีอยู่ของโครงสร้างกั้นเซลล์เซอร์โตลีนั้น ช่วยให้เซลล์เซอร์โตลีสามารถควบคุมสภาพแวดล้อมของช่องภายในหลอดได้ ซึ่งเป็นที่ที่เซลล์สืบพันธุ์ (สเปอร์มาโทไซต์, สเปอร์มาทิด และ ตัวอสุจิ) พัฒนาขึ้นโดยอิทธิพลขององค์ประกอบทางเคมีของของเหลวภายในช่องภายในหลอด นอกจากนี้ยังช่วยป้องกันการเคลื่อนผ่านของสารที่พิษต่อเซลล์เข้าสู่หลอดสร้างอสุจิด้วย

ของเหลวในช่องภายในหลอดของหลอดสร้างอสุจินั้นค่อนข้างต่างจากน้ำเลือด ซึ่งมีโปรตีนและกลูโคสเพียงเล็กน้อย แต่อุดมไปด้วยฮอร์โมนเพศชาย ฮอร์โมนเอสโทรเจน โพแทสเซียม อิโนซิทอลและกลูตามิก และ กรดแอสปาร์ติก องค์ประกอบจะถูกควบคุมโดยโครงสร้างกั้นเลือด–อัณฑะ

โครงสร้างกั้นยังปกป้องเซลล์สืบพันธุ์จากสารรบกวนที่อยู่ในเลือด
ป้องกันไม่ให้สารที่เกิดจากแอนติเจนเข้าสู่การไหลเวียนและสร้างการตอบสนองภาวะภูมิต้านตนเอง และยังอาจช่วยสร้างการไล่ระดับการออสโมซิสที่เอื้อต่อการไหลของของเหลวภายในช่องว่างภายในหลอดด้วย

หมายเหตุ

สเตอรอยด์เจาะทะลุโครงสร้างกั้นได้
โปรตีนบางตัวสามารถทะลุผ่านเซลล์เซอร์โตลีไปยังเซลล์ไลดิชได้ เพื่อทำหน้าที่ในการพาราครีน

นัยสำคัญทางคลินิก

การตอบสนองต่อภูมิตนเอง
โครงสร้างกั้นเลือด–อัณฑะอาจได้รับความเสียหายได้จากการบาดเจ็บที่อัณฑะ (รวมถึงการบิดและการกระแทก) โดยการผ่าตัด หรือเป็นผลมาจากการตัดหลอดนำอสุจิ เมื่อโครงสร้างกั้นเลือด–อัณฑะแตกออก ตัวอสุจิจะเข้าสู่กระแสเลือด ระบบภูมิคุ้มกันจะสร้างการตอบสนองต้านตนเองต่อตัวอสุจิขึ้น เนื่องจากระบบภูมิคุ้มกันไม่อาจยอมรับต่อสารก่อภูมิต้านทานอันเป็นเอกลักษณ์เฉพาะของตัวอสุจิได้ โดยสารภูมิต้านทานต้านตัวอสุจิที่ระบบภูมิคุ้มกันสร้างขึ้นมาจะสามารถจับกับสารก่อภูมิต้านทานต่าง ๆ บนพื้นผิวของตัวอสุจิที่กำลังพัฒนาในอัณฑะได้ หากเกิดจากจับที่หัวของตัวอสุจิ ตัวอสุจิอาจมีความสามารถในการผสมกับเซลล์ไข่ได้น้อยลง และหากจับที่หาง การเคลื่อนไหวของตัวอสุจิจะลดลง

ดูเพิ่ม
โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับอากาศ – เยื่อที่แบ่งระหว่างอากาศในถุงลมกับเลือดในหลอดเลือดฝอยปอด
โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับสมอง – ขอบเขตหลอดเลือดฝอยแบบซึมผ่านได้บ้างที่เลือกสารจากเลือดเข้าสู่สมอง
โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับตา – โครงสร้างกั้นทางกายภาพระหว่างหลอดเลือดในพื้นที่และพื้นที่ส่วนใหญ่ของตา 
โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับจอตา – ส่วนหนึ่งของโครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับตาที่ป้องกันสารบางชนิดเข้าสู่จอตา 
โครงสร้างกั้นระหว่างเลือดกับต่อมไทมัส – โครงสร้างกั้นที่เกิดจากหลอดเลือดฝอยที่ต่อเนื่องกันในเปลือกของต่อมไทมัส
การสร้างสเปิร์ม – การสร้างตัวอสุจิ

อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

 Overview at okstate.edu
 healthtestingcenters.com

หมวดหมู่:ระบบสืบพันธุ์เพศชาย
หมวดหมู่:อัณฑะ