นักสุดาดวง

นักสุดาดวง เป็นพระธิดาในพระองค์เจ้าแก้วมโนหอแห่งกัมพูชา ต่อมาเป็นหม่อม (หรือชายา) ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสมมตอมรพันธุ์ พระราชโอรสในพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว

 พระประวัติ 
นักสุดาดวง เป็นพระธิดาองค์ที่สองจากทั้งหมดสี่องค์ในพระองค์เจ้าแก้วมโนหอ (หรือ นักแก้วมโนฮอ) ประสูติแต่นางห้ามไม่ปรากฏนาม และเป็นพระราชนัดดาในสมเด็จพระหริรักษ์รามมหาอิศราธิบดี กับพระแม่นางสุชาตินารี พระองค์มีพระยศเป็น เนียะอ็องมจะส์ () เทียบชั้นหม่อมเจ้าของไทย มีพระพี่น้องคือ นักมานุเรศ นักพวงผกาแก้ว และนักรัตนาเทวี

พระองค์เจ้าแก้วมโนหอได้ย้ายออกจากกรุงกัมพูชาไปประทับที่วังเจ้าเขมร กรุงเทพมหานคร และประทับอยู่ในแผ่นดินสยามจนกระทั่งสิ้นพระชนม์ช่วงปลาย ร.ศ. 110 (ตรงกับ พ.ศ. 2435) เข้าใจว่านักสุดาดวงคงตามเสด็จเข้ามาด้วย และได้ถวายตัวเข้ารับราชการฝ่ายในราชสำนักกรุงเทพมหานครเมื่อรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ซึ่งภายหลังพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว โปรดเกล้าฯ พระราชทานนักสุดาดวงให้เป็นหม่อม (บางแห่งว่าเป็นชายา) ในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระสมมตอมรพันธุ์ ต้นราชสกุลสวัสดิกุล อันเป็นพระราชอนุชาต่างพระชนนีของพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวเรืองเดชอนันต์ (ทองดี ธนรัชต์), พันตรี หลวง. ราชพงษาวดารกรุงกัมพูชา. กรุงเทพฯ : ไทยควอลิตี้บุ๊คส์ (2006), 2563, หน้า 283 นักสุดาดวงเป็นภรรยาคนที่สี่ของพระสวามี ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ตติยจุลจอมเกล้าเมื่อ พ.ศ. 2436 และได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทุติยจุลจอมเกล้าเมื่อ พ.ศ. 2442 นักสุดาดวงและพระสวามีไม่มีพระบุตรด้วยกัน

เมื่อนักสุดาดวงถึงแก่กรรมลง ก็ได้จัดพิธีพระราชทานเพลิงศพ ณ เมรุวัดสระเกศราชวรมหาวิหาร เมื่อวันที่ 9 เมษายน พ.ศ. 2451 ได้รับพระราชทานผ้าไตร 3 ไตร เงิน 200 เฟื้อง ผ้าขาวพับ 4 พับ เครื่องประโคมศพ กลองชนะ 10 จ่าปี 1 ฉัตรเบญจา 10 คัน

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:หม่อม
หมวดหมู่:หม่อมเจ้าหญิง
หมวดหมู่:เจ้าหญิงกัมพูชา
หมวดหมู่:ราชสกุลสวัสดิกุล
หมวดหมู่:บุคคลจากเขตพระนคร
หมวดหมู่:ชาวกัมพูชาในประเทศไทย
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ. (ฝ่ายใน)