วัดเกาะ (จังหวัดสุพรรณบุรี)

วัดเกาะ ตั้งอยู่เลขที่ 104 ถนนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3038 (ดอนเจดีย์ - ศรีประจันต์) หมู่ที่ 5 ตำบลวังหว้า อำเภอศรีประจันต์ จังหวัดสุพรรณบุรี เป็นวัดราษฎร์ คณะสงฆ์มหานิกาย เขตปกครองคณะสงฆ์ตำบลบางงาม อำเภอศรีประจันต์ จังหวัดสุพรณบุรี คณะสงฆ์ ภาค14 

 ประวัติ 
วัดสร้างเมื่อใดไม่ปรากฏหลักฐานชัดเจน สันนิษฐานว่าอยู่ในช่วงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย (รัชกาลที่ 2) แห่งกรุงรัตนโกสินทร์ เป็นอย่างน้อย

เริ่มจากมีบุคคลคณะหนึ่งมาทำดินพลุตะไล ณ สถานที่แห่งนี้ แล้วพิจารณาเห็นว่ามีลำน้ำล้อมรอบ ลักษณะเป็นเกาะ เป็นจุดศูนย์กลางของชุมชน เหมาะที่จะสร้างวัด จึงชักชวนชาวบ้านในพื้นที่ให้ช่วยกันสร้างวัดพระปลัดสกล ปญฺญาพโล. (2523). ประวัติพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ). กรุงเทพฯ: อาทรการพิมพ์. แล้วขนานนามตามลักษณะภูมิประเทศที่ตั้งว่า วัดเกาะ ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็น วัดเกาะแก้ว แต่ประชาชนยังนิยมเรียกว่า วัดเกาะ และใช้ชื่อนี้ตลอดมาพีระศักดิ์ สุนทรวิภาต. (2563). ที่ระลึก 125 ปีชาตกาล 40 ปีมรณภาพ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ). พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: กุศลบุญการพิมพ์.

ที่ดินตั้งวัดมีพื้นที่จำนวน 23 ไร่ ได้รับอนุญาตตั้งวัดเมื่อ พ.ศ. 2358กรมการศาสนา กระทรวงศึกษาธิการ. (2545). ประวัติวัดทั่วราชอาณาจักร เล่ม 21. พิมพ์ครั้งที่ 1. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์การศาสนา. ได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อวันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2496 เขตวิสุงคามสีมา กว้าง 8 เมตร ยาว 30 เมตรราชกิจจานุเบกษา, พระบรมราชโองการ ประกาศพระราชทานวิสุงคามสีมา, เล่ม 70, ตอน 54, 18 สิงหาคม 2496, หน้า 955

เป็นวัดซึ่งมีอดีตเจ้าอาวาส คือ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) เป็นพระเถราจารย์ที่มีชื่อเสียง เป็นที่เคารพนับถือของประชาชน วัตถุมงคลของท่านได้รับความนิยม

 ลำดับเจ้าอาวาส
ลำดับเจ้าอาวาส และรักษาการเจ้าอาวาสวัดเกาะ เท่าที่พบข้อมูล
+ลำดับรายนามเริ่มวาระสิ้นสุดวาระหมายเหตุ1หลวงพ่อพูน - -ราวสมัยรัชกาลที่ 2 - 32หลวงพ่อคำ - -ราวสมัยรัชกาลที่ 33หลวงพ่อขำ - -ราวสมัยรัชกาลที่ 44หลวงพ่อยิ้ม - -ราวสมัยรัชกาลที่ 4 - 55หลวงพ่อจันทร์ - -ราวสมัยรัชกาลที่ 56หลวงปู่เฒ่าพลาย -พ.ศ. 2453เจ้าอาวาส, มรณภาพ7พระอาจารย์ขันพ.ศ. 2453พ.ศ. 2455ลาสิกขา8พระอาจารย์แจ้งพ.ศ. 2455พ.ศ. 2458ลาสิกขา9พระอาจารย์พลอยพ.ศ. 2458พ.ศ. 2463ลาสิกขา10พระอาจารย์แคล้วพ.ศ. 2463พ.ศ. 2466ลาสิกขา11พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ)พ.ศ. 2466พ.ศ. 2485เจ้าอาวาส (สมัยที่ 1), ลาออก12พระอาจารย์ฉ่อย อุตฺตมสาโรพ.ศ. 2485 -ลาออก13พระอาจารย์เกี้ยน -พ.ศ. 2489ลาสิกขา14พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ)พ.ศ. 2489พ.ศ. 2495รักษาการพ.ศ. 2495พ.ศ. 2523เจ้าอาวาส (สมัยที่ 2), มรณภาพ15พระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล)พ.ศ. 2523พ.ศ. 2549เจ้าอาวาส, มรณภาพ16พระครูปริยัติกิตติวงศ์ (ปกิตต์ ฐิตวํโส) ป.ธ.3 ดร.พ.ศ. 2550 -เจ้าอาวาส, ปัจจุบัน

 อาคาร เสนาสนะ 
อาคาร เสนาสนะ
 มณฑป สร้างเมื่อ พ.ศ. 2458 สมัยพระอาจารย์พลอยเป็นเจ้าอาวาส เป็นสถานที่ประดิษฐาน พระพุทธรูป และรอยพระพุทธบาท ได้รับการบูรณะเมื่อ พ.ศ. 2496 และ พ.ศ. 2556
 อุโบสถ กว้าง 9.25 เมตร ยาว 31.50 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2496 โดยการนำของ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) และพระครูประภัศร์ธรรมาภรณ์ (แต้ม ปุญฺญสุวณฺโณ) บูรณะเมื่อ พ.ศ. 2533 และ พ.ศ. 2558
 หอระฆัง สูง 20 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2497 โดยการนำของ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) บูรณะเมื่อ พ.ศ. 2525 และ พ.ศ. 2550
 ฌาปนสถาน (เมรุ) หลังเก่า สร้างเมื่อราว พ.ศ. 2510 โดยการนำของ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) และพระเทพคุณาธาร (ผล ชินปุตฺโต)
 หอสวดมนต์ กว้าง 8.50 เมตร ยาว 18 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2517 โดยการนำของ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) บูรณะเมื่อ พ.ศ. 2552 
 ศาลาการเปรียญวรนาถรังษี กว้าง 21 เมตร ยาว 44.50 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2523 โดยการริเริ่มของ พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) และการนำของ พระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล)
 ฌาปนสถาน (เมรุ) หลังใหม่ สร้างเมื่อ พ.ศ. 2548 โดยการนำของ พระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล) บูรณะเมื่อ พ.ศ.2557
 ศาลารัชมงคลรังษี กว้าง 17 เมตร ยาว 35 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2553
 อาคารอัศวเกียรติ กว้าง 15 เมตร ยาว 28 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2555
 ซุ้มประตูทางเข้าวัด ริมถนนทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3038 (ดอนเจดีย์ - ศรีประจันต์) สร้างเมื่อ พ.ศ. 2562
 ศาลาอเนกประสงค์ (โดม) กว้าง 29 เมตร ยาว 65 เมตร สร้างเมื่อ พ.ศ. 2562
 นอกจากนี้ยังมี กุฏิสงฆ์ โรงครัว ห้องพัสดุ ห้องน้ำ - สุขา เป็นต้น

 ปูชนียวัตถุ และสิ่งน่าสนใจ 
ปูชนียวัตถุ และสิ่งน่าสนใจภายในวัด
 พระบรมสารีริกธาตุ อัญเชิญมาจาก 9 ประเทศ โดย พระธรรมสิริชัย (บุญเลิศ โฆสโก) อดีตเจ้าอาวาสวัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร กรุงเทพมหานคร มอบถวายวัดเกาะ ประดิษฐานในอุโบสถ เมื่อ พ.ศ. 2551
 พระประธานประจำอุโบสถ ชาวบ้านนิยมเรียกว่า “หลวงพ่อในโบสถ์”  เป็นพระพุทธรูปโลหะ ปางมารวิชัย โดยพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) กับพระครูประภัศร์ธรรมาภรณ์ (แต้ม ปุญฺญสุวณฺโณ) และชาวบ้าน ร่วมกันนำโลหะเงิน ทอง นาก สัมฤทธิ์ พระพุทธรูป พระเครื่องที่ชำรุด สิ่งของเครื่องใช้ที่เป็นโลหะ ทำพิธีหลอมและเททองหล่อเป็นพระพุทธรูปที่วัดเกาะ เมื่อ พ.ศ. 2500 (ปีกึ่งพุทธกาล)
 พระพุทธชินราช (จำลอง) สมเด็จพระพุทธโฆษาจารย์ (ฟื้น ชุตินฺธโร) อดีตเจ้าอาวาสวัดสามพระยา กรุงเทพมหานคร ถวายเป็นพระประธานประจำศาลาการเปรียญวัดเกาะ เมื่อวันที่ 21 กรกฎาคม พ.ศ. 2528
 พระพุทธรูปหินทราย จำนวน 5 องค์ ชาวบ้านนิยมเรียกว่า “พระพุทธเจ้า 5 พระองค์”  เดิมเป็นพระประธานประจำอุโบสถหลังเก่า (อุโบสถหลังเก่าสร้างราว พ.ศ. 2383 ต่อมาทรุดโทรม เริ่มพังทลาย จึงรื้อราว พ.ศ. 2514 - 2515) พระพุทธรูปทั้ง 5 องค์ สร้างจากวัสดุหินทราย ไม่พบประวัติการสร้าง บางองค์มีศิลปะสมัยอยุธยา ได้รับการบูรณะ (เท่าที่พบข้อมูล) เมื่อ พ.ศ. 2540 และ พ.ศ. 2556 
 พระพุทธรูปปางปาลิไลยก์ ชาวบ้านนิยมเรียกว่า "หลวงพ่อโต” เป็นพระประธานประจำมณฑป สร้างเมื่อ พ.ศ. 2458 ได้รับการบูรณะเมื่อ พ.ศ. 2496 และ พ.ศ. 2556
 รอยพระพุทธบาท ศิลปะสมัยรัตนโกสินทร์ อัญเชิญมาจากพระแท่นดงรัง จังหวัดกาญจนบุรี เมื่อ พ.ศ. 2458 ประดิษฐานที่มณฑป
 รูปเหมือนอดีตเจ้าอาวาส คือ รูปเหมือนพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) สร้างเมื่อ พ.ศ. 2530 และรูปเหมือนพระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล) สร้างเมื่อ พ.ศ. 2558 ปัจจุบันประดิษฐานบนศาลาการเปรียญวรนาถรังษี
 จิตรกรรมฝาผนังอุโบสถ เป็นภาพพุทธประวัติและเทพชุมนุม วาดโดยศิลปินผู้เชี่ยวชาญจากกรมศิลปากรเมื่อ พ.ศ. 2543
 แพปลา เขตพื้นที่อภัยทานริมลำน้ำบางงาม บริเวณหน้าวัด เป็นที่อยู่อาศัยของปลาน้ำจืดนานาชนิด

 การศึกษา 

 สำนักศาสนศึกษาพระปริยัติธรรม แผนกธรรม วัดเกาะ ก่อตั้งโดยพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2470 ถึงปัจจุบัน
 เป็นที่ตั้งโรงเรียนประชาบาลวัดเกาะ ก่อตั้งโดยพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) เมื่อ พ.ศ. 2477

 เทศกาล และงานประจำปี 
 พิธีบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน วันคล้ายวันมรณภาพพระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) วันที่ 8 กุมภาพันธ์  (วันบูรพาจารย์)
 งานปิดทองไหว้พระประจำปี วันแรม 15 ค่ำ เดือน 4 (วันตรุษไทย)
 งานปิดทองไหว้พระประจำปี และประเพณีลอยกระทง วันขึ้น 15 ค่ำ เดือน 12 (วันลอยกระทง)
 พิธีบำเพ็ญกุศลทักษิณานุปทาน วันคล้ายวันมรณภาพพระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล) วันที่ 25 ธันวาคม

 ดูเพิ่ม 

 พระครูวิมลเมธาจาริย์ (อินทร์)
 พระใบฎีกาอินทร์ (หลวงพ่ออินทร์เทวดา) 
 พระเมตตาวิหารีเถร (ปัด ธมฺมสโร) 
 พระครูประภัศร์ธรรมาภรณ์ (แต้ม ปุญฺญสุวณฺโณ) 
 พระครูวรนาถรังษี (ปุย ปุญฺญสิริ) 
 พระเทพคุณาธาร (ผล ชินปุตฺโต) 
 พระครูโอภาสพุทธิคุณ (กอง โอภาสโก) 
 พระครูสุวรรณปัญญารัต (เซ้ง, สกล ปญฺญาพโล)
 พระธรรมวชิรนายก (ปรีชา อภิวณฺโณ)
 พระพรหมโมลี (สุชาติ ธมฺมรตโน)

อ้างอิง

หมวดหมู่:โบราณสถานในจังหวัดสุพรรณบุรี
เกาะ
หมวดหมู่:วัดไทยในสังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย