เหตุเครื่องบินชนกันที่ท่าอากาศยานกว่างโจวไป๋-ยฺหวินเดิม พ.ศ. 2533

เหตุเครื่องบินชนกันที่ท่าอากาศยานกว่างโจวไป๋-ยฺหวินเดิม พ.ศ. 2533 (; ) เป็นอุบัติเหตุเครื่องบินชนกันซึ่งเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 2 ตุลาคม ค.ศ. 1990 ที่ท่าอากาศยานนานาชาติกว่างโจวไป๋-ยฺหวินเดิม ในเหตุการณ์นี้เครื่องบินโบอิง 737 ของเซี่ยเหมินแอร์ไลน์ (เที่ยวบินที่ 8301) ที่ถูกสลัดอากาศจี้ชนกับเครื่องบินอีกสองลำบนรันเวย์ของท่าอากาศยานขณะพยายามลงจอด เครื่องบินสองลำที่ถูกชนได้แก่เครื่องบินโบอิง 707 ของไชนาเซาท์เวสต์แอร์ไลน์ (เที่ยวบินที่ 4305) ซึ่งได้รับความเสียหายเล็กน้อย และเครื่องบินโบอิง 757 ของไชนาเซาเทิร์นแอร์ไลน์ (เที่ยวบินที่ 3523) ซึ่งรอบินขึ้นจากท่าอากาศยาน มีผู้เสียชีวิตรวม 128 คนจากเที่ยวบินที่ 8301 และเที่ยวบินที่ 3523

 อากาศยานและเที่ยวบิน 

เครื่องบินที่เกี่ยวข้องในอุบัติเหตุครั้งนี้จำนวน 3 ลำเป็นเครื่องบินของโบอิงทั้งหมด ได้แก่
 เซี่ยเหมินแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 8301 (เซี่ยเหมิน–กว่างโจว) เครื่องบินโบอิง 737-200 หมายเลขทะเบียน B-2510 จากท่าอากาศยานนานาชาติเซี่ยเหมินเกาฉี นครเซี่ยเหมิน มณฑลฝูเจี้ยน
 ไชนาเซาท์เวสต์แอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 4305 (เฉิงตู–กว่างโจว) เครื่องบินโบอิง 707-300บี หมายเลขทะเบียน B-2402 จากท่าอากาศยานนานาชาติเฉิงตูชวงหลิว นครเฉิงตู มณฑลเสฉวน
 ไชนาเซาเทิร์นแอร์ไลน์ เที่ยวบินที่ 3523 (กว่างโจว–เซี่ยงไฮ้) เครื่องบินโบอิง 757-200 หมายเลขทะเบียน B-2812 ไปยังท่าอากาศยานนานาชาติช่างไห่หงเฉียว นครเซี่ยงไฮ้
เครื่องบินทั้งสามลำยังคงใช้ลายของสายการบินซีเอเอซีแอร์ไลน์ ซึ่งเป็นสายการบินประจำสำนักงานการบินพลเรือนแห่งประเทศจีน (ซีเอเอซี) หลังจากที่ซีเอเอซีแอร์ไลน์ได้แยกกิจการออกเป็นหกสายการบินตามภูมิภาคที่ตั้ง

 ลำดับเหตุการณ์ 
ในบทความนี้จะแบ่งเหตุการณ์ออกเป็นสองช่วง ได้แก่การจี้เที่ยวบินที่ 8301 และการลงจอดที่ท่าอากาศยานซึ่งเครื่องบินได้ชนกับเครื่องบินอีกสองลำ
 การจี้เที่ยวบินที่ 8301 
หลังจากที่เที่ยวบิน 8301 บินขึ้นจากเซี่ยเหมิน สลัดอากาศผู้ก่อเหตุเดินถือช่อดอกไม้ไปยังห้องนักบิน ซึ่งเจ้าหน้าที่รักษาความปลอดภัยอนุญาตให้เข้าไปได้ รายงานในนิตยสาร ไทม์ ระบุว่าเจ้าหน้าที่น่าจะคิดว่าช่อดอกไม้ดังกล่าวเป็นของขวัญเทศกาลไหว้พระจันทร์ที่จะนำไปมอบให้นักบิน และระบุเพิ่มเติมว่าเมื่อเข้าไปในห้องนักบินแล้ว สลัดอากาศเปิดเสื้อแสดงให้เห็นว่ามีระเบิดผูกติดตัว และสั่งให้ลูกเรือออกไปจากห้องนักบินทั้งหมดยกเว้นกัปตันเฉิน หลงยฺวี่ () ซึ่งสลัดอากาศได้สั่งให้บินไปยังไทเป ประเทศไต้หวัน กัปตันเฉินขัดขืนและบินมุ่งหน้าไปยังกว่างโจวตามเส้นทางบินเดิม รายงานจากสำนักข่าวซินหัวไม่ได้ระบุสาเหตุที่กัปตันไม่ยอมทำตามคำขอของสลัดอากาศ

เจ้าหน้าที่ควบคุมจราจรทางอากาศไม่สามารถติดต่อกับเที่ยวบินที่ 8301 ได้ชั่วขณะ ก่อนที่เจ้าหน้าที่ประจำท่าอากาศยานกว่างโจวไป๋-ยฺหวินเดิมจะสามารถติดต่อได้ในเวลาต่อมา เจ้าหน้าที่ได้อนุญาตให้นำเครื่องลงจอดที่ท่าอากาศยานแห่งใดก็ได้ไม่ว่าจะนอกหรือในเขตสาธารณรัฐประชาชนจีนก็ตาม กัปตันแจ้งกลับไปว่าเครื่องบินมีเชื้อเพลิงเหลือพอที่จะไปยังกว่างโจวหรือไขตั๊กในฮ่องกงเท่านั้น เจ้าหน้าที่จราจรอนุญาตให้นำเครื่องลงจอดที่ไขตั๊กเพื่อเติมเชื้อเพลิงและบินต่อไปยังไทเป แต่สลัดอากาศไม่ยินยอมและขู่ว่าจะระเบิดเครื่องบินถ้ากัปตันนำเครื่องลงที่ฮ่องกง กัปตันพยายามเจรจากับสลัดอากาศและนำเครื่องบินวนรอบกว่างโจวจนกระทั่งเชื้อเพลิงใกล้หมดและลงจอดที่กว่างโจว

 เที่ยวบินที่ 8301 ลงจอดและชนกับเครื่องบินอีกสองลำ 
ก่อนลงจอด สลัดอากาศได้ต่อสู้กับนักบินเพื่อเข้าควบคุมเครื่องบินแทน เที่ยวบินที่ 8301 ลงจอดด้วยความเร็วสูงกว่าปกติ และเฉี่ยวกับเที่ยวบินที่ 4305 ซึ่งเพิ่งเดินทางจากเฉิงตูมาถึงกว่างโจว นักบินของเที่ยวบินที่ 4305 ซึ่งเป็นคนเดียวที่อยู่บนเครื่องบินได้รับบาดเจ็บเล็กน้อย เที่ยวบินที่ 8301 ยังคงเคลื่อนที่ต่อไปและชนเข้ากับเที่ยวบินที่ 3523ซึ่งกำลังรอบินขึ้นเพื่อเดินทางไปยังเซี่ยงไฮ้ เที่ยวบินที่ 8301 พลิกหงายท้องและไถลต่อไประยะหนึ่งจึงหยุด

ลูกเรือ 7 คนจาก 9 คน และผู้โดยสาร 75 คนจาก 93 คนบนเที่ยวบินที่ 8301 เสียชีวิต ในจำนวนนี้มีผู้โดยสารชาวไต้หวันจำนวน 30 คน ชาวฮ่องกงจำนวน 3 คน และชาวอเมริกันจำนวน 1 คน ในขณะที่ผู้โดยสาร 46 คนจาก 110 คนบนเที่ยวบินที่ 3523 เสียชีวิต ส่วนลูกเรือทั้ง 12 คนรอดชีวิตทั้งหมด ผู้โดยสาร 46 คนที่เสียชีวิตเป็นชาวไต้หวัน 8 คนFCJ Editors. "Relatives Bring Ashes Home In Sorrow, Anger" (Archive). Taiwan Journal. 15 October 1990.  โดยสรุปแล้วมีผู้เสียชีวิตทั้งหมด 128 คน ซึ่งรวมถึงสลัดอากาศด้วย

 ผู้ก่อเหตุ 
สลัดอากาศผู้ก่อเหตุในครั้งนี้ได้แก่เจี๋ยง เสี่ยวเฟิง () เกิดเมื่อวันที่ 11 สิงหาคม ค.ศ. 1969 ที่อำเภอหลินหลี่ มณฑลหูหนาน ซึ่งต้องการลี้ภัยทางการเมืองไปไต้หวัน

เจี่ยงเคยถูกจับกุมข้อหาลักทรัพย์ในเดือนกันยายน ค.ศ. 1988 และต่อมาขณะที่เขาทำงานเป็นตัวแทนจัดซื้อสินค้าใน ค.ศ. 1990 เขาขโมยเงินซึ่งบริษัทมอบหมายให้เขาจัดซื้อสินค้ามูลค่า 17000 เหรินหมินปี้เมื่อวันที่ 13 กรกฎาคม เขาถูกออกหมายจับซึ่งยังคงมีผลอยู่ในช่วงที่เขาก่อเหตุ

สองเดือนถัดมาในวันที่ 29 กันยายน เจี่ยงเช็กอินเข้าพักในโรงแรมใกล้เขตเมืองเซี่ยเหมินและจองที่นั่งบนเที่ยวบินที่ 8301 ในวันถัดมา ในวันเกิดเหตุเขาเช็กเอาต์จากโรงแรมประมาณ 6 นาฬิกา และพยานระบุว่าเขาสวมสูทสีดำและรองเท้าสีดำ มีกระเป๋าเสื้อผ้าสีดำและช่อดอกกุหลาบพลาสติก เจี่ยงขึ้นเครื่องบินคนสุดท้าย และที่นั่งของเขาคือ 16ดี

 หมายเหตุ 

 ดูเพิ่ม 
 เอธิโอเปียนแอร์ไลน์ส เที่ยวบินที่ 961

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
Special Report: Xiamen Airlines Flight 8301 บนเว็บไซต์ AirDisaster.Com (สำเนา)
 รายละเอียดเหตุการณ์ในวารสาร Flight Safety Digest ฉบับเดือนธันวาคม ค.ศ. 1990( )

หมวดหมู่:อุบัติเหตุทางการบินในประเทศจีน
หมวดหมู่:อุบัติเหตุทางการบินในปี พ.ศ. 2533
หมวดหมู่:อุบัติเหตุของเครื่องบินโบอิง 707
หมวดหมู่:อุบัติเหตุของเครื่องบินโบอิง 737
หมวดหมู่:อุบัติเหตุของเครื่องบินโบอิง 757
หมวดหมู่:การจี้เครื่องบิน
หมวดหมู่:อาชญากรรมในประเทศจีน
หมวดหมู่:มณฑลกวางตุ้ง
กว่างโจว