รายชื่อประเทศที่ได้รับเอกราชจากสหราชอาณาจักร

รายชื่อประเทศและดินแดนดังต่อไปนี้ในอดีตถูกปกครองในฐานะอาณานิคมของสหราชอาณาจักร หรือเคยเป็นส่วนหนึ่งของจักรวรรดิอังกฤษ และยังมีวันเอกราชกำกับด้วย โดยบางประเทศไม่ได้รับเอกราชในวันใดวันหนึ่ง ดังนั้นจะแสดงวันที่ล่าสุดที่ได้รับเอกราชแทน โดยมีทั้งหมด 65 ประเทศที่ได้รับเอกราชเป็นของตน

อาณานิคม รัฐในอารักขา และดินแดนในอาณัติ

 ประเทศ  ชื่อก่อนได้รับเอกราช(กรณีคนละชื่อ)  วันที่  ปีที่ได้รับเอกราช หรือระยะแรกของการได้รับเอกราช  หมายเหตุ  เปอร์เซียเหนือ1919สนธิสัญญาอังกฤษ-อัฟกานิสถาน (ค.ศ. 1919)แอนทีกา หมู่เกาะลีเวิร์ด19811901พระราชบัญญัติออสเตรเลีย ค.ศ. 1986 และธรรมนูญเวสต์มินสเตอร์ ค.ศ. 1931 ได้รับเอกราชจากออสเตรเลียเมื่อวันที่ 16 กันยายน ค.ศ. 1975197319711966 สมเด็จพระราชินีนาถฯ ลงพระปรมาภิไธยให้สภาสามัญชนรับรองพระราชบัญญัติเอกราชบาร์เบโดส ค.ศ. 1966 ซึ่งยินยอมให้มีกิจกรรมทางการเมืองโดยอิสระในวันนักบุญอันดรูว์บริติชฮอนดูรัส 1981 September Celebrations of Belizeเบชวานาแลนด์19661984เซาเทิร์นแคเมอรูนส์1961เซาเทิร์นแคเมอรูนส์ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของแคเมอรูนเมื่อ 1 ตุลาคม ค.ศ. 19611867พระราชบัญญัติอเมริกาเหนือของบริเตนใหญ่ ค.ศ. 1867, 1 กรกฎาคม (วันแคนาดา)
ธรรมนูญเวสต์มินสเตอร์ ค.ศ. 1931
พระราชบัญญัติรัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1982
รัฐเกแบ็กมีมติไม่รับรองเอกราชจากแคนาดาในการลงประชามติทั้งสองครั้งใน ค.ศ. 1980 และค.ศ. 19951960วันเอกราชไซปรัส โดยปกติเฉลิมฉลองกันในวันที่ 1 ตุลาคมดอมินีกา หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1978 1922อำนาจในการควบคุมคลองสุเอซคงอยู่จนถึง ค.ศ. 1952สวาซีแลนด์19681970แกมเบีย1965โกลด์โคสต์และโตโกแลนด์ (โตโกแลนด์ถูกผนวกเข้ากับโกลด์โคสต์ใน ค.ศ. 1957)1957กรีเนดา หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1974วันเอกราชบริติชกีอานา1966บริติชอินเดีย1947วันเอกราช1932 ปาเลสไตน์ในอาณัติ1948สิ้นสุดการอยู่ภายใต้อาณัติของสหราชอาณาจักรวันชาติอิสราเอล ประกาศเอกราชจากอิสราเอลเมื่อ 15 พฤศจิกายน ค.ศ. 19881962วันเอกราช (6 สิงหาคม)ทรานส์จอร์แดน19461963หมู่เกาะกิลเบิร์ตและหมู่เกาะเอลลิซ 19791961บาซูโตแลนด์19661951ลิเบียซึ่งเคยอยู่ภายใต้การปกครองของจักรวรรดิออตโตมันตั้งแต่กลางศตวรรษที่สิบหก ซึ่งต่อมาภายหลังสงครามอิตาลี-ตุรกีใน ค.ศ. 1912 นั้น ลิเบียได้ตกเป็นอาณานิคมของอิตาลี ซึ่งเมื่อได้เป็นฝ่ายแพ้ในสงครามโลกครั้งที่สอง อิตาลีจึงเสียการควบคุมลิเบีย โดยต่อมาตกเป็นประเทศในกำกับดูแลขององค์การสหประชาชาติ โดยอยู่ภายใต้การควบคุมระหว่างฝรั่งเศสและสหราชอาณาจักร โดยฝรั่งเศสกำกับดูแลจังหวัดเฟซซัน ในขณะที่สหราชอาณาจักรกำกับดูแลจังหวัดไซเรไนกาและตริโปลิเตเนีย ต่อมาใน ค.ศ. 1949 สมัชชาใหญ่แห่งสหประชาชาติได้ประกาศว่าลิเบียควรจะได้รับเอกราชภายในวันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 1952 และเมื่อ 24 ธันวาคม ค.ศ. 1951 ลิเบียได้ประกาศเอกราชจากฝรั่งเศสและสหราชอาณาจักรโดยกลายเป็นสหราชอาณาจักรลิเบีย ซึ่งเป็นประเทศที่มีการปกครองแบบราชาธิปไตยภายใต้รัฐธรรมนูญ โดยมีพระเจ้าอิดริสที่ 1เป็นพระมหากษัตริย์พระองค์แรกนยาซาแลนด์1964สี่ส่วน ได้แก่ มาลายา บอร์เนียวเหนือ สิงค์โปร์ และซาราวัก1957ได้รับเอกราชในฐานะสหพันธรัฐมาลายา (พระราชบัญญัติเอกราชแห่งสหพันธรัฐมาลายา ค.ศ. 1957) บอร์เนียวเหนือ (รัฐซาบะฮ์ในปัจจุบัน), ซาราวัก และสิงคโปร์ได้รับเอกราชอย่างสมบูรณ์ และเข้าร่วมกับมาเลเซียเมื่อ 16 กันยายน ค.ศ. 1963 ภายใต้ข้อตกลงมาเลเซีย (พระราชบัญญัติมาเลเซีย ค.ศ. 1963) ได้รับเอกราชจากมาเลเซียเมื่อ 9 สิงหาคม ค.ศ. 196519651964แม้ว่าจะเกิดขึ้นในช่วงการทำประชามติเพื่อควบรวมมอลตาเข้ากับสหราชอาณาจักรใน ค.ศ. 1956 แต่เป็นไปตามการลงประชามติแก้ไขรัฐธรรมนูญใน ค.ศ. 1964 19681948ได้รับเอกราชในนาม "เบอร์มา" ซึ่งต่อมาเปลี่ยนเป็น "เมียนมาร์" ใน ค.ศ. 1989 แต่ในสหราชอาณาจักรยังใช้เรียกโดยทางการว่า "เบอร์มา"1968รับเอกราชจากสหราชอาณาจักร ออสเตรเลีย และนิวซีแลนด์ เมื่อ 31 มกราคม ค.ศ. 19681931Dominion Day
 ได้รับเอกราชจากนิวซีแลนด์เมื่อวันที่ 1 มกราคม ค.ศ. 1962
นิวซีแลนด์ มีดินแดนรัฐสัมพันธ์เสรีสองแห่ง ได้แก่ 
 (ตั้งแต่ 4 สิงหาคม ค.ศ. 1965)
 (ตั้งแต่ 19 ตุลาคม ค.ศ. 1974)นอร์เทิร์นแคเมอรูนส์1960รัฐสุลต่านแห่งมัสกัตและโอมาน1951บริติชอินเดีย1947การขีดเส้นแบ่งอินเดีย ได้รับเอกราชจากปากีสถานเมื่อ 26 มีนาคม ค.ศ. 1971บริติชกาตารีในอารักขา1971เซนต์ลูเชีย หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1979เซนต์คิตส์-เนวิส และแองกวิลลา หมู่เกาะลีเวิร์ด1983เซนต์วินเซนต์ หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1979197619611959ได้รับสถานะปกครองตนเองเมื่อ 3 มิถุนายน ค.ศ. 1959 ต่อมาได้รับเอกราชอย่างสมบูรณ์จากมาเลเซียเมื่อ 9 สิงหาคม ค.ศ. 1965https://www.bbc.com/news/world-asia-15971013หมู่เกาะบริติชโซโลมอน197822 พฤษภาคม1934สหภาพแอฟริกาใต้ได้ก่อตั้งขึ้นเมื่อ 31 พฤษภาคม ค.ศ. 1910 และต่อมาได้รับเอกราชโดยสมบูรณ์ภายหลังการรับรองธรรมนูญเวสต์มินสเตอร์ใน ค.ศ. 1934
 ได้รับเอกราชจากแอฟริกาใต้เมื่อ 21 มีนาคม ค.ศ. 1990บริติชโซมาลีแลนด์ในอารักขา1960บริติชโซมาลีแลนด์ในอารักขาได้รับเอกราชเมื่อ 26 มิถุนายน ค.ศ. 1960 จากนั้นได้เข้าร่วมกับดินแดนในภาวะทรัสตีโซมาเลียเมื่อ 1 กรกฎาคม ค.ศ. 1960 เพื่อก่อตั้งสาธารณรัฐโซมาลี และต่อมาได้แยกออกไปในภายหลังเพื่อก่อตั้งเขตปกครองตนเองโซมาลีแลนด์ซีลอน1948ได้รับเอกราชในฐานะประเทศซีลอนในเครือจักรภพ ต่อมาเปลี่ยนชื่อเป็นศรีลังกาใน ค.ศ. 19721956 ได้รับเอกราชจากซูดานเมื่อ 9 กรกฎาคม ค.ศ. 2011แทนกันยีกา1961แทนกันยีกาได้รับเอกราชเมื่อ 9 ธันวาคม ค.ศ. 1961 และร่วมกับรัฐสุลต่านแห่งแซนซิบาร์เมื่อ 25 เมษายน ค.ศ. 1964 เพื่อก่อตั้งเป็นประเทศแทนซาเนีย19701962หมู่เกาะกิลเบิร์ตและหมู่เกาะเอลลิซ19781962รัฐทรูเชียล1971วันชาติสิบสามอาณานิคมแห่งอเมริกา1776วันประกาศอิสรภาพ แถลงการคำประกาศอิสรภาพจากราชอาณาจักรบริเตนใหญ่ใน ค.ศ. 1776 และยุทธการสำคัญครั้งสุดท้ายในสงครามปฏิวัติอเมริกาใน ค.ศ. 1781 โดยรัฐบาลบริเตนใหญ่ได้รับรองเอกราชใน ค.ศ. 1783นิวเฮบริดีส1980ได้รับเอกราชจากสหราชอาณาจักรและสาธารณรัฐฝรั่งเศส เมื่อ ค.ศ. 1980รัฐในอารักขาแห่งอาระเบียใต้สหพันธรัฐอาระเบียใต้1967เยเมนใต้ ค.ศ. 1967นอร์เทิร์นโรดีเชีย1964เซาเทิร์นโรดีเชีย1980เซาเทิร์นโรดีเชียประกาศเอกราชจากสหราชอาณาจักร เมื่อ 11 พฤศจิกายน ค.ศ. 1965

การเปลี่ยนผ่านระหว่างประเทศราชไปสู่เอกราช

 ประเทศ วันที่ขึ้นเป็นประเทศราช วันที่ได้รับธรรมนูญเวสต์มินสเตอร์ วันที่สิ้นสุดอำนาจปกครองของสหราชอาณาจักร เหตุการณ์สุดท้าย วันสำคัญอื่นๆ  (มีผลตั้งแต่ ค.ศ. 1939) พระราชบัญญัติออสเตรเลีย ค.ศ. 1986พระราชบัญญัติแคนาดา ค.ศ. 1982รัฐบัญญัติสาธารณรัฐไอร์แลนด์ และพระราชบัญญัติไอร์แลนด์ ค.ศ. 1949ในการประกาศเอกราชของสาธารณรัฐไอริช ค.ศ. 1916 และคำประกาศอิสรภาพไอริช ค.ศ. 1919 ไม่ได้รับการยอมรับโดยสหราชอาณาจักรแต่ใช้โดยผู้นำไอริชภายหลัง ค.ศ. 1922 ในเชิงสัญลักษณ์ โดยตั้งแต่การเลือกตั้งทั่วไปใน ค.ศ. 1932 รัฐบาลไอร์แลนด์ในสมัยต่อๆ มาได้แก้ไขสถานะของรัฐโดยฝ่ายเดียวผ่านทางกฎหมาย ได้แก่ พระราชบัญญัติรัฐธรรมนูญ (เพิกถอนสัตยาบัน) เมื่อ 3 พฤษภาคม ค.ศ. 1933 ซึ่งเป็นการยกเลิกสนธิสัญญาอังกฤษ-ไอร์แลนด์ ค.ศ. 1921, พระราชบัญญัติการแก้ไขรัฐธรรมนูญครั้งที่ 27 พร้อมกับพระราชบัญญัติความสัมพันธ์ภายนอกเมื่อ 12 ธันวาคม ค.ศ. 1936 เพื่อลดทอนบทบาทของพระมหากษัตริย์, การผ่านร่างรัฐธรรมนูญไอร์แลนด์เมื่อ 29 ธันวาคม ค.ศ. 1937 ซึ่งจัดตั้งตำแหน่งประธานาธิบดีไอร์แลนด์; กฎหมายสาธารณรัฐไอร์แลนด์เริ่มบังคับใช้เมื่อ 18 เมษายน ค.ศ. 1949 ซึ่งทำให้ไอร์แลนด์แยกตัวจากเครือจักรภพอย่างสมบูรณ์ ส่วนกฎหมายของสหราชอาณาจักรที่เกี่ยวข้องได้แก่ พระราชบัญญัติเอเรอ (การรับรองข้อตกลง) ค.ศ. 1938 และพระราชบัญญัติไอร์แลนด์ ค.ศ. 1949—พระราชบัญญัติแคนาดา ค.ศ. 1982นิวฟันด์แลนด์ลงมติเข้าร่วมกับแคนาดาใน ค.ศ. 1948 ด้วยคะแนนเสียง 52 ต่อ 48 ซึ่งมีผลเมื่อวันที่ 31 มีนาคม ค.ศ. 1949พระราชบัญญัติรัฐธรรมนูญแอฟริกาใต้ ค.ศ. 1961พระราชบัญญัติรัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1986คำประกาศอิสรภาพนิวซีแลนด์ ค.ศ. 1835, สนธิสัญญาไวตางี ค.ศ. 1840

อดีตดินแดนอาณานิคมของสหราชอาณาจักรที่เคยเป็นส่วนหนึ่งของอีกดินแดนอาณานิคมของสหราชอาณาจักรซึ่งต่อมาได้ขอคืนสถานะ

 ประเทศ  วันที่  ปี  หมายเหตุ   กรกฎาคม  1971 แองกวิลลาได้ประกาศเอกราชจากเซนต์คิตส์และเนวิสใน ค.ศ. 1967 ในเหตุการปฏิวัติแองกวิลลา เพื่อที่จะกลับไปอยู่ภายใต้การปกครองของสหราชอาณาจักรใน ค.ศ. 1971 และมีสถานะเป็นดินแดนอาณานิคมแห่งสหราชอาณาจักรอย่างเต็มตัว (ต่อมาใน ค.ศ. 2002 ได้เปลี่ยนการเรียกเป็นดินแดนโพ้นทะเลของสหราชอาณาจักร) มีผลใน ค.ศ. 1980

ดินแดนที่เคยอยู่ภายใต้กำกับของบริการอาณานิคมแห่งสหราชอาณาจักรที่ต่อมาได้รับเอกราช

 ประเทศ  ชื่อก่อนได้รับเอกราช(กรณีต่างชื่อ)  วันที่  ปีที่ได้รับเอกราชแอนทีกา หมู่เกาะลีเวิร์ด198119731966เบชวานาแลนด์1966นอร์เทิร์นแคเมอรูนส์ได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของไนจีเรียเมื่อ 1 มิถุนายน ค.ศ. 1961 ส่วนเซาเทิร์นแคเมอรูนส์กลายเป็นส่วนหนึ่งของแคเมอรูนเมื่อ 1 ตุลาคม ค.ศ. 196119611960ดอมินีกา หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1978สวาซีแลนด์1968แกมเบีย1965โกลด์โคสต์1957กรีเนดา หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1974บริติชกีอานา1966กลายเป็นเขตบริหารพิเศษแห่งสาธารณรัฐประชาชนจีน199719621963หมู่เกาะกิลเบิร์ตและหมู่เกาะเอลลิซ1979บาซูโตแลนด์1966นยาซาแลนด์1964สี่ส่วน ได้แก่ มาลายา บอร์เนียวเหนือ ซาราวัก และสิงคโปร์1957196519601948เซนต์ลูเชีย หมู่เกาะวินด์เวิร์ด1979เซนต์คิตส์-เนวิส และแองกวิลลา หมู่เกาะลีเวิร์ด 1983เซนต์วินเซนต์ หมู่เกาะวินด์เวิร์ด  197919761961บริติชโซมาลีแลนด์กลายเป็นส่วนหนึ่งของโซมาเลีย 1960ซีลอน1948แทนกันยีกา ซึ่งต่อมาได้รับเอกราชเมื่อ 9 ธันวาคม ค.ศ. 1961 และต่อมาเข้าร่วมกับแซนซิบาร์ เมื่อ 25 เมษายน ค.ศ. 1964 เพื่อก่อตั้งประเทศแทนซาเนีย19611962หมู่เกาะกิลเบิร์ตและหมู่เกาะเอลลิซ19781962นิวเฮบริดีส1980อาณานิคมเอเดนและดินแดนในอารักขา ต่อมากลายเป็นเยเมนใต้ใน ค.ศ. 1967 และผนวกเป็นส่วนหนึ่งของเยเมนใน ค.ศ. 19901967นอร์เทิร์นโรดีเชีย19641980

ดินแดนโพ้นทะเลของสหราชอาณาจักรที่มีประชามติไม่รับเอกราช

 ประเทศ  วันที่  ปี  หมายเหตุ   16 สิงหาคม  1995  ชาวเบอร์มิวดามีมติไม่รับเอกราชจากสหราชอาณาจักรในการลงประชามติใน ค.ศ. 1995 โดยคะแนนร้อยละ 73.6 ต่อ 25.77 พฤศจิกายน2002ยิบรอลตาร์มีการทำประชามติใน ค.ศ. 2002 โดยมีวัตถุประสงค์ในการรับรองการมีอธิปไตยร่วมกับประเทศ โดยผลการลงประชามติไม่รับถึงร้อยละ 98.48 ต่อร้อยละ 1.02 โดยยังคงถือเป็นดินแดนโพ้นทะเลของสหราชอาณาจักรแต่เพียงประเทศเดียว 11 มีนาคม2013ประชาชนชาวหมู่เกาะฟอล์กแลนด์ลงประชามติใน ค.ศ. 2013 เพื่อยังคงสถานะการเป็นดินแดนโพ้นทะเลของสหราชอาณาจักร โดยมีคะแนนรับรองถึงร้อยละ 99.8 ต่อร้อยละ 0.2

ดินแดนที่ไม่ได้มีประชามติในเอกราชซึ่งต่อมาพ้นสถานะการเป็นอาณานิคม
 ประเทศ  วันที่  ปี  หมายเหตุ 30 มิถุนายน  1997  ใน ค.ศ. 1984 รัฐบาลสหราชอาณาจักรได้ลงนามในปฏิญญาร่วมจีน-อังกฤษ กับรัฐบาลสาธารณรัฐประชาชนจีน และตกลงจะส่งมอบฮ่องกงและดินแดนในปกครองให้กับประเทศจีนใน ค.ศ. 1997 โดยไม่เคยได้ผ่านการรับรองโดยการลงประชามติจากประชาชน และยังไม่เคยได้รับการรับรองโดยลงมติโดยสภานิติบัญญัติที่มาจากการเลือกตั้ง โดยการส่งมอบฮ่องกงคืนให้กับสาธารณรัฐประชาชนจีนเกิดขึ้นเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน ค.ศ. 1997 ในเวลาเที่ยงคืน ซึ่งเป็นวันที่ 1 กรกฎาคม ค.ศ. 1997

ประเทศในสหราชอาณาจักรที่มีมติไม่รับเอกราช

 ประเทศ  วันที่  ปี  หมายเหตุ   8 มีนาคม  1973  ในการทำประชามติ ค.ศ. 1973 ผู้ลงคะแนนในไอร์แลนด์เหนือต้องทำการลงประชามติเพื่อจะคงอยู่ในสหราชอาณาจักรหรือจะแยกตนออกเป็นเอกราชและเข้าร่วมกับสาธารณรัฐไอร์แลนด์ โดยผลการลงประชามติมีเอกฉันท์เพื่อคงอยู่กับสหราชอาณาจักรด้วยคะแนนร้อยละ 98.9 ต่อร้อยละ 1.1 อย่างไรก็ตามเหล่าผู้รักชาติชาวไอริชได้คว่ำบาตรการลงคะแนนในครั้งนี้18 กันยายน2014ในการลงประชามติเพื่อการรับเอกราชของสกอตแลนด์เมื่อ ค.ศ. 2014 ผู้ลงคะแนนร้อยละ 55.3 ของประชากรที่เป็นผู้มีถิ่นอาศัยในสกอตแลนด์ลงมติ "ไม่เห็นด้วย" ในคำถาม "สกอตแลนด์ควรจะแยกตนเป็นประเทศที่มีเอกราชหรือไม่?" ส่วนผู้ลงคะแนนร้อยละ 44.7 ตอบ "เห็นด้วย" ต่อมาในเดือนมีนาคม ค.ศ. 2017 ได้มีการต่อรองเบื้องต้นเพื่อจะทำการเตรียมการด้านข้อตกลงในการลงประชามติเรื่องเอกราชของสกอตแลนด์ครั้งที่สองซึ่งได้ถูกเสนอโดยรัฐสภาสกอตแลนด์ แต่ได้ถูกปฏิเสธโดยนายกรัฐมนตรี โดยการยื่นขอลงประชามติครั้งที่สองนี้เกิดขึ้นในภายหลังจากผลของการลงคะแนนเบร็กซิต ซึ่งเสียงส่วนมากในอังกฤษและเวลส์นั้นต้องการออกจากสหภาพยุโรป ในขณะที่เสียงส่วนมากในสกอตแลนด์และไอร์แลนด์เหนือนั้นต้องการอยู่ในสหภาพยุโรปต่อไป

อ้างอิง

หมวดหมู่:อดีตอาณานิคมของอังกฤษ
หมวดหมู่:วันเอกราช
หมวดหมู่:รายชื่อประเทศ