วัดไร่เกาะต้นสำโรง

วัดไร่เกาะต้นสำโรง เป็นวัดราษฎร์สังกัดคณะสงฆ์ฝ่ายมหานิกาย ตั้งอยู่ในตำบลพระประโทน อำเภอเมืองนครปฐม จังหวัดนครปฐม วัดเป็นเกาะเนื้อที่ 14 ไร่ มีลำห้วยและคลองล้อมรอบคลองต้นสำโรงเป็นลำครองธรรมชาติที่เชื่อมต่อกับคลองเจดีย์บูชาได้และเดิมมีต้นสำโรงใหญ่อยู่มาก ปัจจุบันมีเหลืออยู่ 1 ต้นเท่านั้น

วัดไร่เกาะต้นสำโรง เดิมชื่อ วัดเกาะปทุม เพราะที่ตั้งวัดมีคลองล้อมรอบเป็นเกาะและมีดอกบัวขึ้นตามคลองมากมาย ชาวบ้านแถบนี้ส่วนใหญ่เป็นชาวจีน ทำไร่ ทำสวน ปลูกต้นคราม ชาวจีนพวกนี้เรียกวัดเกาะปทุมว่า วัดไน่เกาะ หมายถึงเกาะแห่งดอกบัว เพราะคำว่า "ไน่" ในภาษาจีนแปลว่า ดอกบัว บวกกับคำว่าเกาะ จึงกลายเป็น วัดไน่เกาะ ซึ่งเป็นสำเนียงการพูดของชาวบ้านซึ่งส่วนใหญ่เป็นชาวจีน ต่อมาคลองเริ่มตื้นเขินทำให้ดอกบัวลดน้อยลง แต่กลับมีต้นไม้ยืนต้นชนิดหนึ่งเป็นจำนวนมาก คือ ต้นสำโรง และมีอยู่ต้นหนึ่งมีขนาดใหญ่มาก แผ่กิ่งก้านสาขาร่มรื่น ชาวบ้านเชื่อว่า มีรุกขเทวดาสถิตย์อยู่ จึงตั้งศาลให้ ประกอบกับพื้นที่โดยรอบทำไร่กันเป็นส่วนใหญ่ จึงทำให้ชื่อของวัด เปลี่ยนชื่อมาเป็น "วัดไร่เกาะต้นสำโรง"

จากคำบอกเล่าของผู้อาวุโส เป็นวัดทีมีมาตั้งแต่ช่วงการปฏิสังขรณ์ใหญ่องค์พระปฐมเจดีย์ ซึ่งมีการขุดคลองเจดีย์บูชาตั้งแต่ทิศตะวันออกเฉียงเหนือขององค์พระปฐมเจดีย์ ไปจนถึงมณฑลนครชัยศรี โดยขุนนางทหารได้แวะพักบริเวณวัดนี้ และสร้างศาลาพักร้อนขึ้น ต่อมามีคณะสงฆ์คณะหนึ่ง เดินธุดงค์ผ่านมาทางนี้ จึงได้หยุดพัก และเห็นว่าเป็นทำเลที่เหมาะสำหรับการบำเพ็ญศีลภาวนา เมื่อชาวบ้านรู้ว่ามีพระมาอาศัยอยู่ ต่างก็มาทำบุญกันเรื่อย ๆ และได้สร้างสำนักสงฆ์ขึ้น มีศาลาหลังเล็ก ๆ หลังหนึ่ง และมีกุฎิอีกสองสามหลัง และในปี พ.ศ. 2502 ได้สร้างสุสานไว้ทางทิศเหนือของวัด เพื่อเป็นที่เก็บกระดูกของชาวจีนที่ไร้ญาติ ต่อมาในปี พ.ศ. 2532 ทางวัดได้จัดงานทำพิธีล้างป่าช้าขึ้น ได้เงินบริจาคจำนวนหนึ่ง จึงนำมาสร้างอุโบสถหลังใหม่ ในปี พ.ศ. 2538 ได้จัดให้มีงานปิดทองฝังลูกนิมิต ผูกพัทธสีมา อุโบสถหลังใหม่ และได้ใช้อุโบสถหลังนี้ในการประกอบศาสนกิจมาจนถึงปัจจุบัน วัดได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2514

รายนามเจ้าอาวาส
 หลวงพ่อแสง ประมาณ พ.ศ. 2430 
 หลวงพ่อเอม 
 พระวินัยธร จันทร์ ประมาณ พ.ศ. 2440–2483 
 พระอธิการสายหยุด พ.ศ. 2483–2496 
 พระอธิการพร้อม พ.ศ. 2496–2500 
 พระอธิการสุทธิสุนทร (แฉล้ม กลฺยาโณ) พ.ศ. 2500–2501 
 พระครูสังฆรักษวิชิต พ.ศ. 2501–2515 
 พระครูวิจิตรนันทคุณ (อิด อานนฺโท) พ.ศ. 2515–2527 
 พระอธิการปราโมทย์ ฐานทินฺโน พ.ศ. 2528–2531 
 พระครูสุวรรณเมธาภรณ์ (ทอง ติกฺขเวโท) พ.ศ. 2536

อ้างอิง

ไร่เกาะต้นสำโรง