ยัน-กชึชตอฟ ดูดา

ยัน-กชึชตอฟ ดูดา (; ; 26 เมษายน ค.ศ. 1998 – ) เป็นนักหมากรุกสากลชาวโปแลนด์ ในฐานะนักหมากรุกอัจฉริยะ เขาประสบความสำเร็จในระดับแกรนด์มาสเตอร์ใน ค.ศ. 2013 เมื่ออายุ 15 ปี 21 วัน นอกจากนี้ ดูดาชนะเลิศการแข่งชิงแชมป์โปแลนด์ใน ค.ศ. 2018 และหมากรุกสากลเวิลด์คัพใน ค.ศ. 2021 ตลอดจนเขาได้รับบำเหน็จกางเขนทองกิตติคุณจากความสำเร็จในหมากรุกสากล

 ผลงานหมากรุกสากลระดับอาชีพ 

 ค.ศ. 2007–2008 
ใน ค.ศ. 2007 ดูดาได้อันดับหนึ่งในการแข่งหมากรุกสากลยุวชนชิงแชมป์โปแลนด์รุ่นอายุไม่เกิน 8 ปี

ส่วนใน ค.ศ. 2008 ดูดาชนะเลิศการแข่งหมากรุกสากลยุวชนชิงแชมป์โลกรุ่นอายุไม่เกิน 10 ปี ด้วยเหตุนี้เขาจึงได้รับตำแหน่งเอฟไอดีอี มาสเตอร์ และในปีเดียวกันนั้น เขายังชนะการแข่งยุวชนชิงแชมป์โปแลนด์รุ่นอายุไม่เกิน 8 ปี เป็นสมัยที่สอง

 ค.ศ. 2012 
ใน ค.ศ. 2012 ดูดาชนะเลิศการแข่งชิงแชมป์โปแลนด์รุ่นอายุต่ำกว่า 18 ปี ที่ซอลีนา และหมากรุกสากลยุวชนชิงแชมป์ยุโรปในรุ่นอายุต่ำกว่า 14 ปีที่ปราก รวมถึงในปีเดียวกัน เขาได้เสมอกันเป็นครั้งแรกกับยัน แกรย์ชี ในการแข่งหมากรุกสากลฤดูร้อนที่ออลอโมตซ์ และได้รับตำแหน่งอินเตอร์เนชันแนลมาสเตอร์

 ค.ศ. 2013–2014 

ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2013 ดูดาได้บรรลุมาตรฐานสุดท้ายของเขาที่จำเป็นสำหรับตำแหน่งแกรนด์มาสเตอร์ในการแข่งหมากรุกสากลชิงแชมป์ยุโรปประเภทบุคคลเมื่ออายุ 15 ปี 21 วัน สิ่งนี้ทำให้เขากลายเป็นแกรนด์มาสเตอร์ที่อายุน้อยที่สุดอันดับสองของโลกในเวลานั้น และดูดายังกลายเป็นแกรนด์มาสเตอร์ชาวโปแลนด์ที่อายุน้อยที่สุดอันดับสองต่อจากดาริอุส ชเวียซ ส่วนในเดือนเมษายน ค.ศ. 2013 เขาได้เป็นที่หนึ่งในการแข่งเฟิสต์แซเทอร์เดย์ จีเอ็ม ที่บูดาเปสต์ กระทั่งในเดือนสิงหาคม ดูดาได้เข้าร่วมในฐานะผู้ท้าชิงตำแหน่งของสมาพันธ์หมากรุกสากลโลกในเอฟไอดีอี เวิลด์คัป ซึ่งเขาถูกวาซิล อิวานชุค กำจัดในรอบแรก ส่วนในเดือนตุลาคม สมาพันธ์หมากรุกสากลโลกได้มอบตำแหน่งแกรนด์มาสเตอร์ให้กับเขาอย่างเป็นทางการ ครั้นในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 2014 ดูดาเล่นให้แก่ทีมโปแลนด์ในการแข่งหมากรุกสากลโอลิมเปียดครั้งที่ 41 ในทรุมเซอ ประเทศนอร์เวย์ โดยได้คะแนน 8.5/11 ในบอร์ดสาม41st Olympiad Tromso 2014 Open - Poland Chess-Results ส่วนเดือนธันวาคม ค.ศ. 2014 เขาชนะเลิศการแข่งหมากรุกประเภทเกมเร็วชิงแชมป์ยุโรป และได้รับรางวัลเหรียญเงินในการแข่งหมากรุกประเภทเกมสายฟ้าชิงแชมป์ยุโรป ซึ่งทั้งสองรายการจัดขึ้นที่วรอตสวัฟ ประเทศโปแลนด์

 ค.ศ. 2015–2016 
ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2015 ดูดาชนะการแข่งขันแบบพบกันหมดที่ทะเลสาบเซวาน ในมาร์ตูนี ประเทศอาร์มีเนีย ส่วนในเดือนกันยายน ค.ศ. 2015 เขาจบอันดับที่เท่ากันกับมีคาอิล แอนติปอฟ ในการแข่งหมากรุกสากลเยาวชนชิงแชมป์โลก ที่คันตี-มันซิสค์ ประเทศรัสเซีย และได้รับรางวัลเหรียญเงินหลังจากการแข่งขันไทเบรก และใน ค.ศ. 2016 เขาได้รับบำเหน็จจากประธานาธิบดีโปแลนด์ อันด์แชย์ ดูดา ซึ่งเป็นเครื่องอิสริยาภรณ์กางเขนเงินกิตติคุณสำหรับ "ความสำเร็จด้านกีฬาที่ยอดเยี่ยมใน ค.ศ. 2016 รวมถึงการมีส่วนร่วมในการทำให้เกมหมากรุกสากลเป็นที่นิยม"

 ค.ศ. 2017–2018 
เมื่อวันที่ 1 กรกฎาคม ค.ศ. 2017 ดูดาได้กลายเป็นผู้เล่นเยาวชนชาวโปแลนด์คนแรกที่ทะลุเรต 2700 ของสมาพันธ์หมากรุกโลก ซึ่งได้รับการจัดอันดับสูงสุดในอาชีพหมากรุกของเขาจนถึงขณะนี้ ด้วยเรต 2707 ส่งผลให้เขาเป็นผู้เล่นชาวโปแลนด์ที่มีอันดับสูงสุดเป็นอันดับสองและอันดับที่ 41 ของโลกในเวลานั้น

ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2018 ดูดาชนะการแข่งหมากรุกสากลชิงแชมป์โปแลนด์ด้วยคะแนน 6½/9 (+4–0=5) ซึ่งนำหน้าผู้ที่ได้ตำแหน่งรองชนะเลิศอย่างคาสเปอร์ พิโอรุน เขาได้รับการบันทึกชัยชนะเหนือพิโอรุน, ราดอสวัฟ วอยตาส์เซค, ดานีแยล ซัดซิคอฟสกี และอาแล็กซันแดร์ มิสตา ครั้นในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2018 เขากลายเป็นผู้เล่นโปแลนด์อันดับ 1 และอันดับ 1 ของเยาวชนโลก แซงหน้าวอยตาส์เซค และเหวยอี้ ตามลำดับ

ในเดือนกรกฎาคม ค.ศ. 2018 ดูดาเข้าร่วมการแข่งการดวลหมากรุกสากลดอร์ทมุนท์สพาร์คัสเซินครั้งที่ 46 โดยได้อันดับที่สี่ด้วยคะแนน 4/7 (+2–1=4)46th Dortmund Sparkassen Chess-Meeting 2018 The Week in Chess

ระหว่างการแข่งหมากรุกสากลโอลิมเปียด 2018 ที่บาทูมี ประเทศจอร์เจีย เขาเป็นฝ่ายชนะวาซิล อีวันชุค และเสมอกับเลวอน อาโรเนียน, วิศวนาถัน อานันท์, ฟาบีอาโน การูอานา, ชาครียาร์ มาเมดยารอฟ และเซียร์เกย์ การ์ยากิน โดยครองอันดับที่สี่ร่วมกับทีมโปแลนด์ และใน ค.ศ. 2018 ดูดาได้เข้าสู่รอบรองชนะเลิศของหมากรุกสากลชิงแชมป์เกมเร็วหลังจากเป็นฝ่ายชนะการ์ยากิน และอะเลคซันดร์ กริสชุค แต่ในที่สุดก็แพ้ให้แก่เวสลีย์ โซ

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2018 ดูดาจบด้วยอันดับสองในการแข่งหมากรุกสากลเกมสายฟ้าชิงแชมป์โลกที่เซนต์ปีเตอส์เบิร์ก ด้วยคะแนน 16½/21 (+15–3=3) ซึ่งตามหลังผู้ชนะอย่างมังนึส คาลเซิน ไปครึ่งคะแนน

 ค.ศ. 2019–2020 
ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2019 เขากลายเป็นผู้เล่นหมากรุกชาวโปแลนด์คนแรกที่ผ่านด่าน 2800 ในหมวดสายฟ้าแลบ ครั้นเดือนพฤศจิกายน ค.ศ. 2019 ดูดาเข้าร่วมการแข่งเอฟไอดีอี กรังด์ปรีซ์ ฮัมบวร์ค ซึ่งเป็นส่วนหนึ่งของรอบคัดเลือกสำหรับหมากรุกสากลชิงแชมป์โลก 2020 โดยการแข่งครั้งนี้มีผู้เล่น 16 คน กระทั่งวันที่ 13 พฤศจิกายน ดูดาได้เข้าสู่รอบชิงชนะเลิศโดยเป็นฝ่ายแพ้ต่ออะเลคซันดร์ กริสชุค ในช่วงไทเบรก

ในเดือนมกราคม ค.ศ. 2020 ดูดาเข้าร่วมการแข่งทาทาสตีลเชสทัวร์นาเมนต์ ค.ศ. 2020 และจบการแข่งในอันดับที่ 8 ด้วยคะแนน 6½/13 (+1-1=11) ซึ่งเป็นคะแนนเดียวกับอดีตแชมป์โลกหมากรุกสากลอย่างวิศวนาถัน อานันท์ และแอลีเรซอ ฟิรูซจา

ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 2020 เขาได้รับชัยชนะครั้งแรกเหนือแชมป์โลกหมากรุกอย่างมังนึส คาลเซิน โดยเอาชนะเขาในรอบที่ 7 ของลินโดเรสแอบบีย์แรพิดเชสแชลเลนจ์ โดยเกมดังกล่าวเข้าสู่อิงลิชโอเพนนิง (คิงส์อิงลิชแวริเอชัน, โฟร์ไนส์แวริเอชัน, ไควเอตไลน์)

ในวันที่ 10 ตุลาคม ค.ศ. 2020 เขาเป็นฝ่ายชนะมังนึส คาลเซิน อีกครั้ง (รูปเปิดคาโร–คันน์ ดีเฟนซ์ การแปรผันแบบตาร์ตาคาวแวร์) ที่การแข่งนอร์เวย์เชสของบริษัทอัลติบอกซ์ซึ่งจัดขึ้นที่สตาวังเงอร์ นับเป็นความพ่ายแพ้ครั้งแรกของคาลเซินหลังจากไม่แพ้ใครมา 125 เกมติดต่อกันในหมากรุกคลาสสิก ส่วนที่หมากรุกสากลโอลิมเปียดออนไลน์ 2020 เขาได้รับเหรียญทองแดงหลังจากที่ทีมโปแลนด์เข้าถึงรอบรองชนะเลิศของทัวร์นาเมนต์ และแพ้ในการแข่งไทเบรก 1-2 กับอินเดีย

 ค.ศ. 2021–2023 
ในการแข่งหมากรุกสากลชิงแชมป์ทีมยุโรปประจำ ค.ศ. 2021 เขาได้รับรางวัลเหรียญทองแดงร่วมกับทีมโปแลนด์ ซึ่งรวมถึงราดอสวัฟ วอยตาสเซก, คัซเปอร์ พิโอรุน, วอยแชค โมรานดา และปาเวล เตคลาฟ ส่วนในเดือนกรกฎาคม–สิงหาคม ค.ศ. 2021 ดูดาได้เข้าร่วมการแข่งหมากรุกสากลเวิลด์คัพ 2021 โดยในรอบที่ห้า ดูดาเป็นฝ่ายชนะอะเลคซันดร์ กริชชุค ซึ่งเป็นแกรนด์มาสเตอร์ชาวรัสเซียในไทเบรกแบแรพิด หลังจากเสมอกันในเกมคลาสสิก จากนั้น เขาเป็นฝ่ายชนะวิทิต คุชราตี ในรอบก่อนชิงชนะเลิศ และเป็นฝ่ายชนะมังนึส คาลเซิน ผู้เป็นแชมป์หมากรุกโลกในรอบไทเบรกของรอบรองชนะเลิศเพื่อผ่านเข้ารอบแคนดิเดตส์ทัวร์นาเมนต์ใน ค.ศ. 2022 รวมถึงเขาได้ชัยชนะในการแข่งหมากรุกสากลเวิลด์คัพได้สำเร็จ โดยเป็นฝ่ายชนะอดีตผู้ชนะการแข่งเวิลด์คัพอย่างเซียร์เกย์ เกริแอกิน ในรอบชิงชนะเลิศด้วยคะแนน 1.5-0.5

 ขีวิตส่วนตัว 
ดูดาเป็นนักเรียนของโรงเรียนพลศึกษาแห่งมหาวิทยาลัยในกรากุฟ เขาชอบฟังผลงานของเบทโฮเฟิน, โมทซาร์ท และควีนhttp://psychologiaiszachy.blogspot.com/2017/08/poznajemy-blizej-brazowych-medalistow.html (pol.)

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 


 Jan Krzysztof Duda games at 365Chess.com


หมวดหมู่:นักหมากรุกสากลชาวโปแลนด์
หมวดหมู่:บุคคลจากกรากุฟ