หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุล

พลเอก พลเรือเอก พลอากาศเอก หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุล (5 มีนาคม พ.ศ. 2454 – 25 มกราคม พ.ศ. 2527) เป็นทหารเรือและนักการเมืองชาวไทย อดีตสมุหราชองครักษ์ อดีตสมาชิกวุฒิสภา อดีตสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ อดีตสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ อดีตราชองครักษ์เวร อดีตผู้บัญชาการกรมนาวิกโยธิน

 พระประวัติ 
พลเรือเอก หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุล ประสูติเมื่อวันที่ 5 มีนาคม พ.ศ. 2453 ที่วังวรดิศ เป็นโอรสในสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ ที่ประสูติแต่หม่อมอบ ดิศกุล ณ อยุธยา มีพระนามลำลองว่า ท่านชายดำ

หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ เสกสมรสกับหม่อมฉวีทิพย์ ดิศกุล ณ อยุธยา (สกุลเดิม หงสนันท์) มีบุตร-ธิดาทั้งสิ้น 3 คนคือ

 หม่อมราชวงศ์ฉัตรแก้ว นันทาภิวัฒน์ สมรสกับ นายสืบกุล นันทาภิวัฒน์
 ฉัตรเบญจา นันทาภิวัฒน์
 หม่อมราชวงศ์ชื่นกมล ดิศกุล
 หม่อมราชวงศ์ดำรงดิศ ดิศกุล

พลเรือเอก หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุล สิ้นชีพิตักษัยด้วยพระโรคพระหทัยวาย ณ โรงพยาบาลศิริราช เมื่อวันที่ 25 มกราคม พ.ศ. 2527 สิริพระชันษาได้ 72 ปี 10 เดือน ในการนี้ พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร โปรดเกล้าฯ ให้ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว (ขณะดำรงพระอิสริยยศเป็น สมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร) เสด็จพระราชดำเนินแทนพระองค์ไปวางพวงมาลาและพระราชทานน้ำหลวงสรงศพ และในการนี้ยังได้โปรดเกล้าฯ พระราชทานโกศมณฑป ฉัตรเครื่องสูงทองแผ่ลวด เป็นเครื่องประดับพระเกียรติยศ

ต่อมาในวันอังคารที่ 20 มีนาคม พ.ศ. 2527 พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วย สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ และ นาวาอากาศเอก วีระยุทธ ดิษยะศริน ไปยังเมรุหลวงหน้าพลับพลาอิสริยาภรณ์ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร ในการพระราชทานเพลิงศพ พลเรือเอก หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุลข่าวในพระราชสำนัก (หน้า ๒๔)

 การศึกษา 
 โรงเรียนเทพศิรินทร์ สอบได้ชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 เมื่อปี พ.ศ. 2467
โรงเรียนมัธยมกาเมลเฮเลอรุมยิมเนซีอุม ณ กรุงโคเปนเฮเกน ประเทศเดนมาร์ก สำเร็จชั้น 3 ก (มัธยม 8) เมื่อ พ.ศ. 2475
 สอบเข้าโรงเรียนนายเรือราชนาวีเดนมาร์ก ณ กรุงโคเปนเฮเกน เมื่อปี พ.ศ. 2475 นักเรียนหลวงกราบถวายบังคมลา 
 ได้รับประกาศนียบัตรเดินเรืออย่างต้นหน เมื่อ พ.ศ. 2478
ได้รับประกาศนียบัตรเดินเรืออย่างกัปตัน เมื่อ พ.ศ. 2479
ได้เป็นว่าที่เรือตรี เมื่อปี พ.ศ. 2480
ได้เป็นว่าที่เรือโท เมื่อปี พ.ศ. 2481
เข้าศึกษาชั้นเสนาธิการแผนกกรมทหารรักษาฝั่ง (ป้อม) ณ โรงเรียนเสนาธิการทหารเรือ ณ กรุงสตอคโฮล์ม ประเทศสวีเดน เมื่อ พ.ศ. 2481

 ตำแหน่ง 
 ตำแหน่งราชการทหาร 
 18 กันยายน พ.ศ. 2496 - ราชองครักษ์เวรประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ตั้งราชองครักษ์เวร
พ.ศ. 2498 - ทูตทหารเรือประจำกลุ่มประเทศสแกนดิเนเวีย
 1 สิงหาคม พ.ศ. 2502 - ผู้บัญชาการ กรมนาวิกโยธินประกาศสำนักคณะรัฐมนตรี เรื่อง ให้นายทหารพ้นจากตำแหน่ง และรับราชการ
 1 ตุลาคม พ.ศ. 2505 - ที่ปรึกษากองทัพเรือประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้นายทหารรับราชการ (หน้า ๒๐๕๘)
 26 มิถุนายน พ.ศ. 2507 - สมุหราชองครักษ์ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้สมุหราชองครักษ์พ้นจากตำแหน่งและแต่งตั้งสมุหราชองครักษ์
 1 ธันวาคม พ.ศ. 2507 - นายทหารพิเศษประจำ กรมทหารราบที่ 1 มหาดเล็กรักษาพระองค์ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร

 ตำแหน่งทางการเมือง 

23 มีนาคม พ.ศ. 2504 - สมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญพระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งสมาชิกสภาร่างรัฐธรรมนูญ (หน้า ๓๗๐)
4 กรกฎาคม พ.ศ. 2511 - สมาชิกวุฒิสภาพระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งสมาชิกวุฒิสภา (จำนวน ๑๒๐ ราย) (หน้า ๘๔)

 พระเกียรติยศ 
พลเรือเอก  ทรงได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย 
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้า, เล่ม ๙๐ ตอนที่ ๕๑ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๒, ๑๐ พฤษภาคม ๒๕๑๖
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๔ ตอนที่ ๑๒๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๘, ๓๐ ธันวาคม ๒๕๑๐
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์,
เล่ม ๘๒ ตอนที่ ๑๑๑ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๔, ๒๓ ธันวาคม ๒๕๐๘
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๘๓ ตอนที่ ๓๓ ง หน้า ๑๖๒๔, ๑๒ เมษายน ๒๕๐๙
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญราชรุจิ, เล่ม ๘๒ ตอนที่ ๖๕ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๖, ๑๓ สิงหาคม ๒๕๐๘
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญชัยสมรภูมิ, เล่ม ๗๙ ตอนที่ ๘๓ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๗๐๐, ๘ กันยายน ๒๕๐๕
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญพิทักษ์เสรีชน, เล่ม ๘๗ ตอนที่ ๙๗ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒, ๒๑ ตุลาคม ๒๕๑๓
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญช่วยราชการเขตภายใน, เล่ม ๖๐ ตอนที่ ๔๓ ง หน้า ๒๖๑๕, ๑๗ สิงหาคม ๒๔๘๖
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญราชการชายแดน, เล่ม ๘๔ ตอนที่ ๗๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒, ๒๓ สิงหาคม ๒๕๑๐
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๖๐ ตอนที่ ๔๙ ง หน้า ๓๐๑๑, ๑๘ กันยายน ๒๔๘๖

 ต่างประเทศ 
  : 
 พ.ศ. 2498 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญโอลาฟ ชั้นที่ 2ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักคณะรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๗๒ ตอนที่ ๕๖ ง หน้า ๑๘๕๕, ๒ สิงหาคม ๒๔๙๘
  :
 พ.ศ. 2501 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์แดนเนอโบร ชั้นที่ 1ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๗๕ ตอนที่ ๗๒ ง หน้า ๑๖๘๘, ๑๖ กันยายน ๒๕๐๑
 พ.ศ. 2486 – 80x80px เหรียญที่ระลึกครบรอบ 100 ปี วันพระราชสมภพของพระเจ้าเฟรเดอริกที่ 8
  : 
 พ.ศ. 2501 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์ดาบ ชั้นที่ 1
  : 
 พ.ศ. 2506 – 80px ลีเจียนออฟเมอริต ชั้นผู้บังคับบัญชาราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๘๐ ตอนที่ ๑๐ ง หน้า ๒๐๘, ๒๙ มกราคม ๒๕๐๖
  :
 พ.ศ. 2506 – 80x80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงคลรัตน์ ชั้นที่ 1
  : 
 พ.ศ. 2507 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์กิตติคุณแห่งสาธารณรัฐออสเตรีย ชั้นที่ 1 (เงิน)https://www.parlament.gv.at/dokument/XXIV/AB/10542/imfname_251156.pdfราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๘๔ ตอนที่ ๗๓ ง หน้า ๒๒๓๗, ๘ สิงหาคม ๒๕๑๐
  :
 พ.ศ. 2511 – 80x80px เครื่องอิสริยาภรณ์ซิกาตูนา ชั้นประถมาภรณ์Thailand ~ Philippines 1968
  :
 พ.ศ. 2511 – 80x80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์โฮมายูน ชั้นที่ 1OFFICIAL VISIT OF THE SHAH OF IRAN TO THAILAND
  :
พ.ศ. 2511 – 80x80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์ดาราแห่งเอธิโอเปีย ชั้นที่ 1Her Majesty the Queen Sirikit (RAMA IX) receiving Ethiopian dignitaries during the state visit of Haile Selassie to Thailand.
  : 
 พ.ศ. 2512 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์ดารามหาปุตรา ชั้นที่ 2

 พระยศ 

 พระยศทางทหาร 

 19 มิถุนายน พ.ศ. 2484: นายเรือเอกประกาศกระทรวงกลาโหม เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 1 เมษายน พ.ศ. 2488: นาวาตรีประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร (หน้า ๑๑๐๐)
 1 มกราคม พ.ศ. 2491: นาวาโทประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 1 มกราคม พ.ศ. 2495: นาวาเอกประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร (หน้า ๔)
 1 มกราคม พ.ศ. 2498: พลเรือจัตวาประกาศสำนักคณะรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร (หน้า ๓)
 1 มกราคม พ.ศ. 2502: พลเรือตรีประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร (หน้า ๓)
 1 ตุลาคม พ.ศ. 2505: พลเรือโทประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 1 ธันวาคม พ.ศ. 2507: พลโทประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 1 ตุลาคม พ.ศ. 2508: พลเรือเอกประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 15 กรกฎาคม พ.ศ. 2509: พลเอกประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานยศทหาร
 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2511: พลอากาศเอก พระราชทานยศทหาร 

 พงศาวลี 

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 
 หม่อมเจ้ากาฬวรรณดิศ ดิศกุล

หมวดหมู่:ราชสกุลดิศกุล
หมวดหมู่:ทหารเรือชาวไทย
หมวดหมู่:ผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการนาวิกโยธิน
หมวดหมู่:ราชองครักษ์เวร
หมวดหมู่:สมุหราชองครักษ์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ป.จ. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:พลเรือเอกชาวไทย