ตำบลวังประจัน

วังประจัน เป็นตำบลในอำเภอควนโดน จังหวัดสตูล เป็นที่ตั้งของด่านศุลกากรวังประจันที่ผ่านไปยังวังเกอเลียน ประเทศมาเลเซีย ส่วนใหญ่เป็นพื้นที่ของเทือกเขาสันกาลาคีรีมีป่าไม้ที่อุดมสมบูรณ์ จึงเป็นที่ทำการของอุทยานแห่งชาติทะเลบัน วันที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2523 วันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. 2534 และมีพื้นที่อยู่ในเขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าโตนงาช้าง วันที่ 31 กรกฎาคม พ.ศ. 2560

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
ตำบลวังประจัน มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้ วันที่ 292 เมษายน พ.ศ. 2541

 ทิศเหนือ ติดต่อกับตำบลทุ่งนุ้ย (อำเภอควนกาหลง)
 ทิศตะวันออก ติดต่อตำบลทุ่งหมอ และตำบลปาดังเบซาร์ (อำเภอสะเดา จังหวัดสงขลา)
 ทิศใต้ ติดต่อกับรัฐเปอร์ลิส (ประเทศมาเลเซีย) และตำบลเกตรี (อำเภอเมืองสตูล)
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับตำบลเกตรี (อำเภอเมืองสตูล) และตำบลควนสตอ ตำบลควนโดน

 ประวัติ 
วังประจัน เดิมเป็นหมู่บ้านในเขตตำบลควนสตอ อำเภอเมืองสตูล หลังจากสงครามโลกครั้งที่ 1 ได้มีชาวมลายู หรือมาเลเซียในปัจจุบัน จากบ้านวังเกลียน รัฐเปอร์ลิส อพยพมาอยู่ที่บริเวณทะเลบัน ต่อมาบริเวณนั้นแผ่นดินยุบตัวลงได้ย้ายมาตั้งหมู่บ้านใหม่ที่บ้านวังประจัน ผู้ที่อพยพมี 3 ตระกูล คือ ตระกูลละใบโดย เป็นตระกูลผู้พี่ ตระกูลละใบแด เป็นตระกูลรอง ตระกูลละใบจิ เป็นตระกูลน้องเล็ก ทั้ง 3 ตระกูลเป็นผู้ก่อตั้งหมู่บ้านวังประจัน ส่วนตระกูลอื่นได้เข้ามาหลังจากสงครามโลกครั้งที่ 2 แล้วประวัติความเป็นมาของตำบลวังประจัน ตำบลวังประจัน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล  สืบค้นเมื่อวันที่ 12 เมษายน พ.ศ. 2567

ในปี พ.ศ. 2520 มีการแยกกิ่งอำเภอควนโดน ออกจากการปกครองของอำเภอเมืองสตูล วันที่ 8 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2520 และตั้งเป็นอำเภอควนโดนในปี พ.ศ. 2530 วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2530 หมู่บ้านวังประจันจึงย้ายมาขึ้นกับอำเภอควนโดน จนกระทั่งวันที่ 2 กันยายน พ.ศ. 2535 ทิศตะวันออกของตำบลควนสตอที่มีแนวคลองดุสนและแนวเขากุบังปะโหลดกั้นเขตมีลักษณะแยกออกจากกัน จึงแยกพื้นที่ 4 หมู่บ้านที่อยู่อีกด้าน ได้แก่ หมู่ 10 บ้านทุ่งมะปรัง, หมู่ 11 บ้านวังประจัน,หมู่ 12 บ้านวังประจันใต้ และหมู่ 13 บ้านเขานุ้ย ตั้งขึ้นเป็นตำบล วันที่ 9 ตุลาคม พ.ศ. 2535 ใช้ชื่อตำบลว่า "วังประจัน"

วังประจัน เดิมชื่อว่า "วังปลาจัน" เพิ่งมาเปลี่ยนชื่อเป็นบ้าน "วังประจัน" ในสมัยที่ศุภโยค พาณิชย์วิทย์ เป็นผู้ว่าราชการจังหวัดสตูล (พ.ศ. 2515–2518) คำว่า "วัง" หมายถึง หุบเขาหรือแอ่งน้ำลึก "ปลาจัน" มาจากคำภาษามลายูว่า เบอลาจัน () หมายถึง กะปิ เนื่องจากมีก้อนหินลักษณะเหมือนก้อนกะปิเป็นจำนวนมาก อยู่ในลำคลองปัจจุบัน คือ คลองทุ่น ส่วนที่เปลี่ยนชื่อเป็น วังประจันก็เนื่องจากตำบลนี้เป็นเขตแดน มีถนนเชื่อมกับบ้านวังเกอเลียนของมาเลเซีย ตำบลจึงเปรียบเสมือนด่านประจันหน้ากับมาเลเซีย

 การแบ่งเขตการปกครอง 

 การปกครองส่วนภูมิภาค 
ตำบลวังประจันแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 4 หมู่บ้าน ได้แก่
หมู่ 1บ้านทุ่งมะปรัง(Ban Thung Maprang)หมู่ 10 (เดิม) โอนมาจากตำบลควนสตอหมู่ 2บ้านเขานุ้ย(Ban Khao Nui)หมู่ 13 (เดิม) โอนมาจากตำบลควนสตอหมู่ 3บ้านวังประจัน(Ban Wang Prachan)หมู่ 11 (เดิม) โอนมาจากตำบลควนสตอหมู่ 4บ้านวังประจันใต้(Ban Wang Prachan Tai)หมู่ 12 (เดิม) โอนมาจากตำบลควนสตอ

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ตำบลวังประจันเดิมมีฐานะเป็นสภาตำบลวังประจันหลังจากแยกตัวออกจากตำบลควนสตอ ในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลปี พ.ศ. 2538–2542 ทางกระทรวงมหาดไทยได้พิจารณาให้ตำบลวังประจันมีฐานะเป็นสภาตำบลวังประจันดังเดิม เนื่องจากขณะนั้นมีประชากรเพียง 1,764 คน และ 327 ครัวเรือนประชากรรายตำบลในประเทศไทย ณ วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2539 (เขตตำบลวังประจัน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล) สืบค้นเมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567 จึงไม่ผ่านเงื่อนไขในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลที่ต้องมีจำนวนประชากรสองพันคนขึ้นไป

ในปี พ.ศ. 2546 กระทรวงมหาดไทยได้พิจารณาว่าสภาตำบลวังประจันมีประชากรจำนวน 2,432 คน และ 480 ครัวเรือนประชากรรายตำบลในประเทศไทย ณ วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2546 (เขตตำบลวังประจัน อำเภอควนโดน จังหวัดสตูล) สืบค้นเมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567 ซึ่งผ่านเงื่อนไขในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล รวมทั้งขณะนั้นสภาตำบลวังประจันมีรายได้โดยไม่รวมเงินอุดหนุนในปีงบประมาณที่ล่วงมาแล้วติดต่อกันสามปีเฉลี่ยไม่ต่ำกว่าปีละหนึ่งแสนห้าหมื่นบาท กระทรวงมหาดไทยจึงพิจารณาให้สภาตำบลวังประจันอยู่ในเงื่อนไขที่จะจัดตั้งเป็นองค์การบริหารส่วนตำบลได้ จึงจัดตั้งเป็น องค์การบริหารส่วนตำบลวังประจัน ในวันที่ 26 พฤษภาคม พ.ศ. 2547 วันที่ 9 มิถุนายน พ.ศ. 2547 

 ประชากร 
พื้นที่ตำบลวังประจันประกอบด้วยหมู่บ้านทั้งสิ้นจำนวน 4 หมู่บ้าน มีจำนวนประชากร 3,201 คน แบ่งเป็นชาย 1,597 คน หญิง 1,604 คน (เดือนธันวาคม 2566)กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2564." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2565. สืบค้น 24 มกราคม 2565. เป็นตำบลที่มีจำนวนประชากรน้อยที่สุดในอำเภอควนโดน





* ปี พ.ศ. 2558 มีการรวมผู้ที่ไม่ได้สัญชาติไทยในทะเบียนราษฎร ส่งผลให้ข้อมูลจำนวนประชากรปีดังกล่าวเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก
หมู่บ้านพ.ศ. 2566พ.ศ. 2565กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2563." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2564. สืบค้น 18 มีนาคม 2564.พ.ศ. 2564กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2562." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2563. สืบค้น 10 มกราคม 2563.พ.ศ. 2563กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2561." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2562/E/036/T_0032.PDF 2562. สืบค้น 12 กุมภาพันธ์ 2562.พ.ศ. 2562กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2560." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/E/041/22.PDF 2561. สืบค้น 26 กุมภาพันธ์ 2561.พ.ศ. 2561กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2559." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat59.htm 2560. สืบค้น 3 มีนาคม 2560.พ.ศ. 2560กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2558." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat58.htm 2558. สืบค้น 16 กุมภาพันธ์ 2559.วังประจัน924917907889884886875วังประจันใต้806791787772779761732ทุ่งมะปรัง763765768767765782759เขานุ้ย708714704692680667657รวม3,2013,1873,1663,1203,1083,0963,023

 อ้างอิง 

วังประจัน
วังประจัน
หมวดหมู่:อำเภอควนโดน
หมวดหมู่:เขตแดนไทย–มาเลเซีย