รายพระนามพระมหาอุปราชและมกุฎราชกุมารลาว

พระมหาอุปฮาต (อุปราช) แห่งลาว 

 ยุคแตกแยกของอาณาจักรล้านช้าง 
ภายหลังตกอยู่ภายใต้การปกครองสยาม พระมหากษัตริย์สยามจะแต่งตั้งพระมหาอุปราช
ยุคแตกแยกของอาณาจักรล้านช้าง ราชวงศ์ล้านช้างเวียงจันทน์พระมหาอุปราชพระมหากษัตริย์ความสัมพันธ์ระยะเวลาหมายเหตุท้าวลองพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 2พระอนุชาค.ศ. 1700-ค.ศ. 1705ถูกส่งไปครองหลวงพระบางเจ้าควงหน้าพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 3พระอนุชาค.ศ. 1730- ? -</center>เสียเอกราชให้สยาม ในค.ศ. 1779</center>เจ้าอินทวงศ์เจ้านันทเสนพระอนุชาค.ศ. 1781-ค.ศ. 1795เป็นพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 4เจ้าอนุวงศ์พระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 4พระอนุชาค.ศ. 1795-ค.ศ. 1805เป็นพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 5เจ้าติสสะพระเจ้าไชยเชษฐาธิราชที่ 5พระอนุชาค.ศ. 1826-ค.ศ. 1828เสียเวียงจันทน์แก่กรุงเทพ ฯ ราชวงศ์ล้านช้างหลวงพระบางพระมหาอุปราชพระมหากษัตริย์ความสัมพันธ์ระยะเวลาครองราชสมบัติ หรือ สวรรคต</center>เสียเอกราชให้สยาม ในค.ศ. 1779</center>เจ้านาคเจ้าอนุรุทธพระอนุชาค.ศ. 1792 - ค.ศ. 1819ทิวงคตเจ้าสุทธาราชเจ้ามันธาตุราชพระอนุชาค.ศ. 1819 - ค.ศ. 1828ทิวงคตเจ้าอไภยพระภาดา;โอรสเจ้านาคค.ศ. 1828 - ค.ศ. 1838เจ้ามันธาตุราชพิราลัยในค.ศ. 1837 รัฐบาลสยามให้รักษาการ ภายหลังถูกทางการสยามปลดจากตำแหน่งเจ้าอุปฮาต (อุ่นแก้ว)เจ้าสุกเสริมพระอนุชาค.ศ. 1838 - ค.ศ. 1850ทิวงคตเจ้าอุปฮาต (อุ่นคำ)พระเจ้าจันทรเทพประภาคุณพระอนุชาค.ศ. 1850 - ค.ศ. 1870เป็นพระเจ้ามหินทรเทพนิภาธรเจ้ามหาอุปฮาตสุวรรณพรหมาพระเจ้ามหินทรเทพนิภาธรพระญาติ; โอรสเจ้าอุปฮาต (อุ่นแก้ว)ค.ศ. 1878 - ค.ศ. 1887ทิวงคตเจ้ามหาอุปฮาต (บุญคง)พระญาติ; โอรสเจ้ามหาอุปฮาตสุวรรณพรหมาค.ศ. 1889 - ค.ศ. 1920รัฐบาลสยามแต่งตั้งเจ้าราชวงศ์ (คำสุก)ปกครองหลวงพระบาง ใน ค.ศ. 1895        
ตกภายใต้การปกครองของฝรั่งเศสในค.ศ. 1896 

เมื่อเจ้าคำสุก สิ้นพระชนม์ในค.ศ. 1904 ฝรั่งเศสตั้งเจ้าขาวเป็นกษัตริย์หลวงพระบาง; เสด็จทิวงคต 1920พระเจ้าสักรินทรฤทธิ์พระเจ้าศรีสว่างวงศ์เจ้ามหาอุปฮาต (เพชรราช) พระญาติ; โอรสเจ้ามหาอุปฮาต (บุญคง)ค.ศ. 1920-1955ทรงดำรงตำแหน่งนายกรัฐมนตรีระหว่าง 1942-1945 และประมุขแห่งรัฐระหว่าง 1945-1946  เป็นพระมหาอุปฮาต องค์สุดท้ายของลาว ทิวงคต ค.ศ. 1955 ราชวงศ์ล้านช้างจำปาศักดิ์พระมหาอุปราชพระมหากษัตริย์ความสัมพันธ์ระยะเวลาหมายเหตุเจ้ามหาอุปฮาตธรรมเทโวเจ้าไชยกุมารพระอนุชาค.ศ. 1738-ค.ศ. 1768ทิวงคตเจ้าอุปฮาต (โอ)พระภาติยะ ; โอรสเจ้าธรรมเทโวค.ศ. 1778-ค.ศ. 1791ทิวงคต</center>เสียเอกราชให้สยาม ในค.ศ. 1779</center>เจ้ามหาอุปฮาตธรรมกิติกาเจ้าหมาน้อยพระญาติ; โอรสเจ้าธรรมเทโวค.ศ. 1813-ค.ศ. 1814ทางการสยามปลดจากตำแหน่งเจ้าอุปฮาต (คำป้อม)เจ้าราชบุตร (โย้)โอรสค.ศ. 1820-ค.ศ. 1827ทิวงคตเจ้าอุปฮาต (นาค)เจ้าฮุยพระเชษฐาค.ศ. 1827-ค.ศ. 1841เป็นเจ้านาคเจ้าอุปฮาต (เสือ)เจ้านาคพระภาดา; โอรสเจ้าอิน     นัดดาเจ้าธรรมเทโวค.ศ. 1841-ค.ศ. 1855เจ้านาคพิราลัยในค.ศ. 1850 ทางการสยามให้รักษาการเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์จนทิวงคตเจ้าอุปฮาต (จู)เจ้ายุติธรรมสุนทร (คำใหญ่)โอรสเจ้าหมาน้อยค.ศ. 1855-ค.ศ. 1863เจ้าคำใหญ่พิราลัยในค.ศ. 1858 ทางการสยามให้รักษาการเจ้าผู้ครองนครจำปาศักดิ์จนทิวงคตเจ้าอุปฮาต (แสง)เจ้ายุติธรรมธร (คำสุก)โอรสเจ้าหมาน้อยค.ศ. 1863-ค.ศ. 1867ทิวงคตเจ้าอุปฮาต (บัวระพันธุ์)โอรสเจ้านุต นัดดาเจ้าหมาน้อยค.ศ. 1870-ค.ศ. 1876ทิวงคตเจ้าอุปฮาต (คำพันธุ์)โอรสเจ้าอุปราช  (เสือ)ค.ศ. 1877-ค.ศ. 1904เจ้าคำสุกพิราลัยในค.ศ. 1900 รัฐบาลสยามให้รักษาการ ภายหลังฝรั่งเศสปกครองจึงพาครอบครัวมาพำนักที่สยาม

องค์มกุฎราชกุมารแห่งราชอาณาจักรลาว
ราชวงศ์ล้านช้างหลวงพระบาง
+ มกุฎราชกุมารแห่งลาว พระนาม ความสัมพันธ์กับพระมหากษัตริย์ พระชนนี ประสูติ รับพระยศ พ้นจากพระยศ พระมหากษัตริย์องค์มกุฎราชกุมารสว่างวัฒนาพระราชโอรสพระอัคคมเหสีคำอุ่น 13 พฤศจิกายน ค.ศ. 1908  ค.ศ. 1945 29 ตุลาคม ค.ศ. 1959 (เสวยราชย์) พระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวงศ์องค์มกุฎราชกุมารวงศ์สว่างพระราชโอรสพระอัครมเหสีเจ้าหญิงคำผูย 27 กันยายน ค.ศ. 1931 29 ตุลาคม ค.ศ. 19592 ธันวาคม ค.ศ. 1975(ล้มเลิกระบอบกษัตริย์)  พระบาทสมเด็จพระเจ้ามหาชีวิตศรีสว่างวัฒนา

ดูเพิ่ม
 พระมหาอุปราช
 กรมพระราชวังบวรสถานมงคล (ไทย)
 พระมหาอุปราชา (พม่า)

 อ้างอิง 

 เติม วิภาคย์พจนกิจ. ประวัติศาสตร์อีสาน. พิมพ์ครั้งที่ 4. กรุงเทพฯ: มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, 2546.
 คำหมั้น วงกตรัตนะ,เจ้า.พงศาวดารชาติลาว. พิมพ์ครั้งที่ 2 .เวียงจันทน์:หอสมุดแห่งชาติ.1971.
 มหาสิลา วีละวงส์, พงศาวดานลาว. กรุงเทพฯ:  ลูกส. ธรรมภักดี. ม.ป.ป.
พงศาวดารหลวงพระบาง
พงศาวดารนครจำปาศักดิ์ ฉะบับหม่อมอมรวงศ์วิจิตร (ม.ร.ว.ปฐม คเณจร)
ลำดับพระบรมวงศานุวงศ์ลาว

ล
หมวดหมู่:ราชวงศ์ลาว