ตำบลแม่ปุ

แม่ปุ เป็นตำบลในอำเภอแม่พริก จังหวัดลำปาง เดิมมีฐานะเป็นท้องที่สุขาภิบาลแม่ปุ วันที่ 7 กรกฎาคม พ.ศ. 2531 และมีฐานะเป็นเทศบาลตำบลในปี พ.ศ. 2542 วันที่ 24 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2542

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
ตำบลแม่ปุ มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้ วันที่ 9 มีนาคม พ.ศ. 2541

 ทิศเหนือ ติดต่อกับตำบลนาโป่ง และตำบลเถินบุรี (อำเภอเถิน)
 ทิศตะวันออก ติดต่อตำบลแม่วะ (อำเภอเถิน) และตำบลพระบาทวังตวง
 ทิศใต้ ติดต่อกับตำบลแม่พริก
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับตำบลผาปัง

 ประวัติ 
แม่ปุ เดิมเป็นตำบลในอำเภอเถิน จังหวัดลำปาง ปี พ.ศ. 2443 จังหวัดตากได้ตั้งด่านเก็บภาษีค่านาเงินรัฐชูปการขึ้นที่บ้านแม่พริกลุ่ม และได้จัดส่งเจ้าน้อยสารมาเป็นนายด่าน ต่อมาใน พ.ศ. 2447 เจ้าน้อยสารถูกคนร้ายปล้นฆ่าตายทางราชการจึงได้โอนหมู่บ้านแม่พริกลุ่ม บ้านแม่พริกบน และบ้านแม่เชียงราย จากอำเภอบ้านตาก จังหวัดตาก มาขึ้นกับอำเภอเถิน จังหวัดลำปาง โดยใช้ห้วยแม่เชียงราย ห้วยแม่ระวานเป็นเส้นแบ่งเขต และตั้ง "กิ่งอำเภอแม่พริก" ขึ้น โดยมีทีทำการกิ่งอำเภอที่บ้านแม่พริกลุ่ม มี 4 ตำบล คือ ตำบลแม่พริกลุ่ม ตำบลผาปัง ตำบลแม่ปุ และตำบลน้ำดิบ

ในปี พ.ศ. 2481 ทางราชการได้โอนพื้นที่หมู่ 4 บ้านเกาะหัวช้าง (ในขณะนั้น) ของตำบลแม่วะ อำเภอเถิน มาขึ้นกับตำบลแม่ปุ กิ่งอำเภอแม่พริก วันที่ 9 มกราคม พ.ศ. 2481 ก่อนที่ในปี พ.ศ. 2501 ทางราชการได้ตั้งกิ่งอำเภอแม่พริก จังหวัดลำปาง ขึ้นเป็นอำเภอแม่พริก วันที่ 22 กรกฎาคม พ.ศ. 2501 แม่ปุจึงมีฐานะเป็นตำบลในอำเภอแม่พริก 

ในปี พ.ศ. 2531 ท้องที่หมู่ 3 บ้านต้นธงมีประชากร 2,078 คน ซึ่งประชากรหนาแน่น เป็นที่ตั้งของสถานีอนามัยตำบลแม่ปุ โครงการประปาหมู่บ้าน โรงเรียน สำนักงานการไฟฟ้าตำบลแม่ปุ ซึ่งมีความเหมาะสมที่จะตั้งเป็นสุขาภิบาล จึงรวมพื้นที่หมู่ 1 บ้านท่าไม้, หมู่ 2 บ้านแม่ปุ, หมู่ 3 บ้านต้นธง, หมู่ 6 บ้านแม่ปุแพะ และหมู่ 7 บ้านวังผู รวมทั้งหมด 5 หมู่บ้าน ตั้งขึ้นเป็นสุขาภิบาลแม่ปุ เพื่อการทะนุบำรุงท้องถิ่นให้เจริญมากขึ้น

ในปี พ.ศ. 2531 ทางราชการได้แยกพื้นที่หมู่ 5 บ้านเกาะหัวช้าง, บ้านตะฝั่งสูง, บ้านน้ำลัด (ในขณะนั้น) ของตำบลแม่ปุ รวมกับหมู่ 5 บ้านแม่ตั๋ง แม่แพะ, หมู่ 6 บ้านแม่เชียงรายบน, หมู่ 8 บ้านท่าต้นแหน และหมู่ 10 บ้านพระบาท (ในขณะนั้น) ของตำบลแม่พริก รวมทั้งหมด 5 หมู่บ้าน ตั้งเป็น ตำบลพระบาทวังตวง วันที่ 21 ตุลาคม พ.ศ. 2531 และมีการลำดับหมู่บ้านใหม่ โดยตั้งหมู่ 7 บ้านวังผู เป็นหมู่ที่ 5 (ใหม่) แทนหมู่ที่ 5 บ้านเกาะหัวช้าง (เดิม) ของตำบลแม่ปุ

 การแบ่งเขตการปกครอง 

 การปกครองส่วนภูมิภาค 
ตำบลแม่ปุแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 6 หมู่บ้าน ได้แก่
หมู่ 1บ้านท่าไม้(Ban Tha Mai)หมู่ 1 (เดิม) ของตำบลแม่ปุหมู่ 2บ้านแม่ปุ(Ban Mae Pu)หมู่ 2 (เดิม) ของตำบลแม่ปุหมู่ 3บ้านต้นธง(Ban Ton Thong)หมู่ 3 (เดิม) ของตำบลแม่ปุหมู่ 4บ้านโป่งขาม(Ban Pong Kham)หมู่ 4 (เดิม) ของตำบลแม่ปุหมู่ 5บ้านวังผู(Ban Wang Phu)หมู่ 7 (เดิม) ของตำบลแม่ปุหมู่ 6บ้านแม่ปุแพะ(Ban Mae Pu Phae)หมู่ 6 (เดิม) ของตำบลแม่ปุ

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ตำบลแม่ปุทั้งตำบลอยู่ในเขตเทศบาลตำบลแม่ปุ เดิมมีฐานะเป็นสภาตำบลแม่ปุ ในปี พ.ศ. 2517 วันที่ 22 พฤษภาคม พ.ศ. 2517 ก่อนที่สภาตำบลแม่ปุบางส่วนได้แยกเป็นสุขาภิบาลแม่ปุ ในปี พ.ศ. 2531 มีพื้นที่ 5 หมู่บ้าน พื้นที่ 14.57 ตารางกิโลเมตร และยกฐานะเป็นเทศบาลตำบลแม่ปุ ในปี พ.ศ. 2542

ในปี พ.ศ. 2546 กระทรวงมหาดไทยได้พิจารณาให้เขตสภาตำบลแม่ปุที่มีประชากรเพียง 565 คน และ 138 ครัวเรือนประชากรรายตำบลในประเทศไทย ณ วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2546 (เขตตำบลแม่ปุ อำเภอแม่พริก จังหวัดลำปาง) สืบค้นเมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567 ซึ่งเป็นพื้นที่หมู่ 4 บ้านโป่งขามเพียงหมู่เดียว จึงให้รวมพื้นที่เข้ากับเทศบาลตำบลแม่ปุในวันที่ 9 กรกฎาคม พ.ศ. 2547 วันที่ 9 กรกฎาคม พ.ศ. 2547 เนื่องจากไม่ผ่านเงื่อนไขในการจัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลทั้งด้านพื้นที่และประชากร

ทำให้เทศบาลตำบลแม่ปุ รับพื้นที่จากสภาตำบลแม่ปุมาทั้งหมด 1 หมู่บ้าน คือ หมู่ 4 บ้านโป่งขาม พื้นที่ 44.55 ตารางกิโลเมตร และประชากร 565 คน โดยนำมารวมพื้นที่เทศบาลตำบลแม่ปุ ทำให้เทศบาลมีพื้นที่ทั้งหมด 59.12 ตารางกิโลเมตร และประชากรรวมทั้งหมด 4,409 คน ในปี พ.ศ. 2547 หลังจากเปลี่ยนแปลงเขตเทศบาลประชากรรายตำบลในประเทศไทย ณ วันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2547 (เขตท้องถิ่นเทศบาลตำบลแม่ปุ อำเภอแม่พริก จังหวัดลำปาง) สืบค้นเมื่อวันที่ 15 มีนาคม พ.ศ. 2567

 ประชากร 
พื้นที่ตำบลแม่ปุ ประกอบด้วยหมู่บ้านทั้งสิ้นจำนวน 6 หมู่บ้าน มีจำนวนประชากร 3,697 คน แบ่งเป็นชาย 1,749 คน หญิง 1,948 คน (เดือนธันวาคม 2566)กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2564." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2565. สืบค้น 24 มกราคม 2565. เป็นตำบลที่มีจำนวนประชากรมากเป็นอันดับ 3 ในอำเภอแม่พริก




* ปี พ.ศ. 2558 มีการรวมผู้ที่ไม่ได้สัญชาติไทยในทะเบียนราษฎร ส่งผลให้ข้อมูลจำนวนประชากรปีดังกล่าวเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก
หมู่บ้านพ.ศ. 2566กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2564." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2565. สืบค้น 24 มกราคม 2565.พ.ศ. 2565กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2563." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2564. สืบค้น 18 มีนาคม 2564.พ.ศ. 2564กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2562." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2563. สืบค้น 10 มกราคม 2563.พ.ศ. 2563กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2561." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2562/E/036/T_0032.PDF 2562. สืบค้น 12 กุมภาพันธ์ 2562.พ.ศ. 2562กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2560." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/E/041/22.PDF 2561. สืบค้น 26 กุมภาพันธ์ 2561.พ.ศ. 2561กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2559." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat59.htm 2560. สืบค้น 3 มีนาคม 2560.พ.ศ. 2560กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2558." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat58.htm 2558. สืบค้น 16 กุมภาพันธ์ 2559.ต้นธง1,3831,4061,4291,4391,4551,4771,495ท่าไม้636651669682684685703แม่ปุแพะ538554554564581593594โป่งขาม422430441441446443449แม่ปุ394411417417417424431วังผู324316317326326324326รวม3,6973,7683,8273,8693,9073,9463,998

 อ้างอิง 

แม่ปุ
แม่ปุ
หมวดหมู่:อำเภอแม่พริก