ฉัททันตหัตถี

ฉัททันตหัตถี เป็นสัตว์หิมพานต์ตระกูลช้าง ลักษณะภายนอกเป็นช้างที่มีกายสีขาวเหมือนสีเงิน  มีงาขาวสว่างเหมือนสีทอง มีหาง เท้า และสันหลังสีแดงตระกูลช้าง ฉัททันตหัตถี คือหนึ่งในประติมากรรมของสัตว์หิมพานต์ที่สร้างขึ้นมาเพื่อประดับตกแต่งอยู่ทางด้านทิศเหนือของพระเมรุมาศในพระราชพิธีถวายพระเพลิงพระบรมศพพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช 

ตระกูล 
ฉัททันตหัตถีเป็นหนึ่งในช้างตระกูลพรหมพงศ์ 10 หมู่ ที่พระพรหมได้สร้างขึ้น ประกอบด้วย ฉัททันตหัตถี อุโบสถหัตถี เหมหัตถี มงคลหัตถี คันธหัตถี ปิงคัลหัตถี ดามพหัตถี บัณฑรหัตถี คังไคยหัตถี และกาลวกหัตถี 

 ข้อมูลจากพระไตรปิฎก 
ฉัททันต์ คำนี้มีคำแปลตามรากศัพท์ว่า ฟันทั้ง 6 ตระกูลฉัททันต์จึงเป็นช้างที่มีทั้งสิ้น 6 งา จากมิลินทปัญหา ระบุว่า มีการกล่าวถึงพญาช้างโพธิสัตว์ทั้งสิ้น 3 พระชาติ อันปรากฏอย่ในหมวดชาดกหลัก ๆ 3 เรื่อง ได้แก่ สีลวนาคชาดก กาสาวชาดก ฉัททันตชาดก และยังปรากฏอยู่ในพระไตรปิฎกหมวดอื่น ๆ อีกประปราย

พญาช้างฉัททันต์ ประกอบด้วยลักษณะต่าง ๆ ได้แก่ สีกายเผือกผ่องดั่งเงินยวง ปากมีสีแดงเหมือนผ้ากัมพล เท้าทั้ง 4 มีสีแดงดุจน้ำครั่ง นัยน์ตาทั้งคู่ดุจแก้วมณี พญาช้างฉัททันต์มีส่วนสูง 88 ศอก ยาว 120 ศอก  งวงมีลักษณะคล้ายกับพวงเงินยาวได้ 58 ศอก ส่วนงานั้นวัดโดยรอบได้ 15 ศอก ส่วนยาว 30 ศอก มีทั้งสิ้น 6 งา งาทั้งหมดส่องรัศมีดุจสีทอง (สุวณฺณราชีหิ)

ลักษณะพิเศษ         
ฉัททันตหัตถีถือเป็นพญาช้าง เพราะมีกำลังสูงสุดเหาะไปในอากาศได้รวดเร็วมาก โดยเดินทางรอบจักรวาล ออกจากพระราชวังแต่เวลาพอรุ่ง พอพระอาทิตย์ขึ้นก็กลับมาถึงวัง

 อ้างอิง 

อรรถกถา ฉัททันตชาดก
อรรถกถา สีลวนาคชาดก
อรรถกถา กาสาวชาดก
มิลืนทปัญหา ฉัททันตโชติปาลอารัพภปัญหา ที่ ๕
หมวดหมู่:สัตว์ในวรรณคดีไทย
หมวดหมู่:สัตว์ในนิยาย
หมวดหมู่:สัตว์หิมพานต์