กระแซ

กระแซ (; ) เรียกตนเองว่า เมเต (Meitei, ), มีเต (Meetei) หรือ มณิปุรี (Manipuri,Abstract of speakers' strength of languages and mother tongues – 2000, Census of India, 2001 ) เป็นชาติพันธุ์หนึ่งอาศัยอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของประเทศอินเดีย และเป็นประชากรส่วนใหญ่ของรัฐมณีปุระ ส่วนใหญ่ตั้งถิ่นฐานอยู่บริเวณที่ราบตอนกลางของรัฐมณีปุระ และยังพบอีกว่ามีจำนวนไม่น้อยอาศัยดินแดนข้างเคียงเช่น รัฐอัสสัม, รัฐเมฆาลัย และรัฐตริปุระ ทั้งยังพบการตั้งถิ่นฐานในประเทศอื่น ๆ ใกล้เคียงคือประเทศบังกลาเทศ และพม่า เมื่อพม่าเรืองอำนาจ มักกวาดต้อนเชลยชาวกระแซมาฝึกหัดเป็นทหารม้า และเป็นพราหมณ์ในราชสำนักพม่า ปัจจุบันมีชาวกระแซอาศัยอยู่ในหลายพื้นที่ของประเทศพม่า ได้แก่ รัฐกะชีน ภาคย่างกุ้ง ภาคซะไกง์ รัฐฉาน และภาคอิรวดี เป็นอาทิ

ชาวกระแซเป็นที่รู้จักในไทยอยู่บ้าง ดังปรากฏคำอธิบายลักษณะของชาวกระแซใน จารึกโคลงภาพคนต่างภาษา แผ่นที่ 18 ภายในวัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร ระบุว่า "ชาวกระแซมีผิวคล้ำ นุ่งผ้าขาว มีการอาบยาตามร่างกาย ชำนาญในการล่ากวาง และอาศัยอยู่ในดินแดนที่ขึ้นต่อพุกาม (พม่า)" โดยเนื้อหาแต่งโดยพระสมบัติบาล ตรงกับรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว นอกจากนี้ประชาชนในตำบลกระแสบน อำเภอแกลง จังหวัดระยอง เชื่อว่าบรรพบุรุษของตนเป็นชาวกระแซที่มีเชื้อสายมอญอพยพลงมาจากเมืองพิษณุโลก เข้าไปตั้งชุมชนเมื่อสมัยกรุงศรีอยุธยา หรือราว 400 ปีก่อน และสันนิษฐานกันว่าชื่อตำบล "กระแส" มาจากคำว่า "กระแซ" ตามชื่อชาติพันธุ์ของตน

ชาวกระแซใช้ภาษามณีปุระในการสื่อสาร ซึ่งภาษาดังกล่าวจัดอยู่ในตระกูลภาษาทิเบต-พม่า และเป็นหนึ่งในยี่สิบสองภาษาราชการของประเทศอินเดียตามรัฐธรรมนูญ ค.ศ. 1992 เดิมใช้อักษรเมเตมาเยกในการเขียน แต่ภายหลังถูกแทนที่ด้วยอักษรเบงกอลช่วงศตวรรษที่ 18 ปัจจุบันมีความพยายามในการฟื้นฟูการใช้อักษรเมเตมาเยกอีกครั้งอย่างช้า ๆ

แต่เดิมชาวกระแซนับถือศาสนาสนมาหี (Sanamahism) ซึ่งเป็นลัทธิบูชาสุริยเทพและผีบรรพชน และพบร่องรอยว่าชาวกระแซเคยนับถือศาสนาพุทธมาก่อน ปัจจุบันชาวกระแซส่วนใหญ่นับถือศาสนาฮินดูนิกายไวษณพ ซึ่งเปลี่ยนไปนับถือเมื่อราว 300 ปีก่อนหน้านี้ แต่เป็นเพียงฮินดูพื้นเมืองหรือฮินดูแบบมณีปุระเท่านั้นเพราะรับอิทธิพลมาอย่างผิวเผิน โดยมีการนับถือปะปนกับลัทธิพื้นเมือง นอกจากนี้ยังมีชาวกระแซบางส่วนเข้ารีตศาสนาอิสลามเมื่อศตวรรษที่ 17 ในยุคจักรวรรดิโมกุลเรืองอำนาจ โดยจะถูกเรียกว่าปันกัล (Pangal) หรือมียะฮ์เมเต (Miah Meitei)Dr. N. Debendra Singh, 2005, Identities of the Migrated People of Manipur, Canchipur: Centre for Manipuri Studies (Manipur University). ส่วนชาวกระแซในประเทศพม่าหันไปนับถือศาสนาพุทธมากขึ้นตั้งแต่ ค.ศ. 1917 และขยายตัวเพิ่มขึ้นจนถึง ค.ศ. 1931

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:กลุ่มชาติพันธุ์ตระกูลภาษาย่อยทิเบต-พม่า
หมวดหมู่:กลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศอินเดีย
หมวดหมู่:กลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศพม่า
หมวดหมู่:กลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศบังกลาเทศ
หมวดหมู่:กลุ่มชาติพันธุ์ในประเทศไทย