แกลิกฟุตบอล

แกลิคฟุตบอล เป็นกีฬาที่มีการผสมผสานจากหลายกีฬาไม่ว่าจะเป็น ฟุตบอล รักบี้ แฮนด์บอลและบาสเก็ตบอล กีฬาแกลิคฟุตบอลกำเนิดจากประเทศไอร์แลนด์ตั้งแต่สมัยยุคกลางก่อนที่จะถูกปรับเปลี่ยนและตั้งกฏกติการมารตรฐานเมื่อปึพุทธศักราช 2430 และเริ่มเป็นที่แพร่หลายในเวลาต่อมาโดยเฉพาะในประเทศไอร์แลนด์ และเริ่มเป็นที่รู้จักในหลายประเทศที่มีชาวไอร์แลนด์อพยพไปตั้งรกรากทั้งในอเมริกา ออสเตรเลีย ฯลฯ

ปัจจุบันยังเป็นที่ถกเกียงกันว่ากีฬาแกลิคฟุตบอลถือว่าเป็นต้นกำเนิดของกีฬาออสซี่รูลส์ (Australia Football) เนื่องด้วยพื้นฐานการเล่นการผ่านบอลการทำแต้มที่ความคล้ายคลึงกัน กระนั้นกีฬาแกลิคฟุตบอล เป็นกีฬาที่เหมาะกับสรีระคนไทยเพราะเป็นกีฬาที่อาศัยความคล่องตัว ความเป็นทีม ความเร็ว ความแม่นยำ แท็คติก โดยอาศัยทักษะ การส่งลูกบอลโดยใช้ฝ่ามือหรือกำปั้นเคาะให้บอลออกจากมืออีกข้าง การส่งลูกบอลโดยการเตะ การเดาะลูกบอลขึ้นด้วยเท้าระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้า การเด้งลูกบอลระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้าและที่สำคัญเป็นกีฬาที่ไม่อาศัยการชนหรือการกระแทกต่าง ๆ นานา

 กฎ 

 สนาม 
ขนาดมาตรฐานของกีฬาแกลิคฟุตบอลเป็นสนามพื้นหญ้ามีขนาดใกล้เคียงกับสนามกีฬาฟุตบอลและรักบี้ โดยมีความยาวระหว่าง 130-145 เมตร และกว้าง 80-90 เมตร โดยมีเส้นแบ่งกีดขวางจากปลายสนามที่ 13 เมตร 20 เมตร และ 45 เมตร 

ปลายสนามด้านยาวของทั้งสองข้างประกอบด้วยประตูตาข่ายพร้อมลักษณะเดียวกันกับประตูในกีฬาฟุตบอลคือ ตำแหน่งคานอยู่สูง 2.5 เมตรจากพื้นและยาว 6.5 เมตร แต่ปลายเสาของสองจะมีความสูงขึ้นประมาณ 6-7เมตร โดยประตูในแกลิคฟุตบอลจะมี รูปทรงตัว H 

 ระยะเวลาการแข่งขัน 
ในการแข่งขันทั้งระดับผู้ใหญ่ ระยะเวลาแข่งขั้นคือ 60 นาที โดยแบ่งเป็นสองครึ่ง ครึ่งละ 30 นาที ยกเว้นในกรณีแมทช์การแข่งขันระดับประเทศ โดนจะอยู่ที่ 70 นาที โดยแบ่งเป็นสองครึ่ง ครึ่งละ 35 นาที ในกรณี่ที่ผลจบโดยการเสมอจะมีการต่อเวลาเพิ่มอีก 20 นาที โดยแบ่งเป็นสองครึ่ง ครึ่งละ 10 นาที

 ผู้เล่น 
จำนวนผู้เล่นตัวจริงต่อทีมในการแข่งขันตามมราตฐานแกลิคฟุตบอลคือทีมละ 15 คน รวมผู้รักษาประตู และตัวสำรองอีก 15 คน โดยผู้เล่นตัวจริงจะต้องเรียงตำแหน่งหมายเลข 1 - 15 โดยมีผู้รักษาประตูติดเสื้อหลายเลขหนึ่ง และสีเสื้อของผู้รักษาประตูจะต้องไม่ซ้ำกับผู้เล่นในทีม ยกเว้นผู้รักษาประตูสำรอง 

ตัวสำรองในทีมจะต้องเรียงตำแหน่งหมายเลข 16 - 30 โดยมีผู้รักษาประตูติดเสื้อหลายเลขหนึ่ง และสีเสื้อของผู้รักษาประตูจะต้องไม่ซ้ำกับผู้เล่นในทีม ยกเว้นผู้รักษาประตูตัวจริง 

ในแต่ละแมทช์แข่งขัน แต่ละทีมสามารถเปลี่ยนผู้เล่นได้แมทช์ละ 5 ครั้ง และอีก 1 ครั้งในกรณีที่ผูเล่นบาดเจ็บ โดยผู้เล่นที่เปลี่ยนตัวออกไม่สามารถกลับมาเล่นได้อีก   

 ตำแหน่งผู่เล่นและหน้าที่รับผิดชอบ 
หมายเลขภาษาอังกฤษภาษาไทยภาษาไอริชหรือไอร์แลนด์1Goalkeeperผู้รักษาประตูCúl Báire2Right corner backแบ็คขวาสุดLánchúlaí deas3Full backฟูลแบ็คLánchúlaí láir4Left corner backแบ็คซ้ายสุดLánchúlaí clé5Right half backแบ็คขวากลางLeathchúlaí deas6Centre half backแบ็คกลางต่ำ/กลางรับLeathchúlaí láir7Left half backแบ็คซ้ายสุดLeathchúlaí clé8MidfieldersกองกลางLár na páirce910Right half forwardปีกขวาต่ำLeatosaí deas11Centre half forwardหน้าต่ำLeatosaí láir12Left half forwardปีกซ้ายต่ำLeatosaí clé13Right corner forwardปีกขวาสูงLántosaí deas14Full forwardศุนย์หน้าLántosaí láir15Left corner forwardปีกซ้ายสูงLántosaí clé16+SubstitutesตัวสำรองFir ionad / Mná ionad

 ลูกบอล 
ลูกบอลทีใช้ในการแข่งขันคือลูกบอลหนังเย็บ 18 แผ่นล้อมรอบทรงกลม วางตำแหน่งลักษณะคล้ายกันในลูกวอลเล่ย์บอลแต่ใหญ่กว่า มีเส้นรอบวงประมาณ 68-70 เซนติเมตร และมีน้ำหนักระหว่าง 480-500 กรัม การส่งลูกบอกสามารถทำได้โดยการเตะหรือชกบอลหรือเคาะบอลด้วยฝ่ามือ 

 การทำฟาล์ว 
การฟาล์วของกีฬาแกลิคฟุตบอลมีอยู่ 3 ประเภท ได้แก่ การฟาล์วทางเทคนิค การฟาล์วรุนแรง และการฟาล์วโดยโต้แย้งคำสั่งจากผู้ตัดสิน โดยกรณีฟาล์วอาจมีผลให้ผุ้เล่นถูกเตือน ถูกไล่ออกจากสนามหรือแม้กระทั่งยุติเกมส์การแข่งขัน

 การฟาวล์ทางเทคนิค 
การฟาล์วทางเทคนิคเกิดขึ้นได้ในกรณีที่ผู้เล่นกระทำการดังต่อไปนี้
 วิ่งเกิน 4 ก้าวโดยไม่เดาะลูกบอลขึ้นด้วยเท้าระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้า (Solo) หรือเด้งลูกบอลระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้า (Bounce)  
 เด้งลูกบอลระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้าติดต่อกันเป็นครั้งที่ 2 หลังจากวิ่งครบ 4 ก้าว (ผู้เล่นสามารถเดาะลูกบอลขึ้นด้วยเท้าระหว่างเคลื่อนที่ไปข้างหน้า ทุก 4 ก้าวโดยไม่จำกัดจำนวนครั้ง) 
 เปลี่ยนมือ หรือการโยนบอลจากมือข้างหนึ่งไปสู้มืออีกข้าง 
 โยนหรือขว้างลูกฟุตบอล ผู้เล่นสามารถส่งบอลได้โดนการเคาะบอลด้วยฝ่ามือ (Handpass) หรือเตะลูกฟุตบอล 
 ทำประตูโดยการเคาะบอล ผู้สามารถเคาะบอลข้ามคานเพื่อทำคะแนนได้แต่ไม่สามารถเคาะบอลเพื่อทำประตู 
 หยิบลูกบอลขึ้นมาจากพื้น ผู้เล่นต้องใช้เท้าเตะหรือช้อนลูกบอลเข้าสูมื่อ
 ล้ำหน้า (Square Ball) ผู้เล่นทีมทีกำลังรุกไม่สามารถรับบอลในกรอบ 13 เมตรได้ยกเว้นในกรณีลูกฟุตบอลได้ออกจากตัวผู้เล่นคนสุดท้ายที่ส่งบอล

 การฟาล์วรุนแรง 
การฟาล์วทางรุนแรงเกิดขึ้นได้ในกรณีที่ผู้เล่นใช้คำรุนแรงทั้งทางวาจาหรือร่างกายต่อผู้เล่นหรือผู้ตัดสิน โดยประเภทของการลงโทษมี 3 ประเภทดังต่อไปนี้
คาดโทษและเตือนด้วยวาจา ใบเหลือง 
เชิญออกจากสนาม เปลี่ยนตัวได้ ใบดำ
เชิญออกจากสนาม เปลี่ยนตัวไม่ได้ ใบแดง

 การฟาล์วโดยโต้แย้งคำสั่งจากผู้ตัดสิน  
การฟาล์วโดยโต้แย้งคำสั่งจากผู้ตัดสินเกิดขึ้นในกรณีที่ผู้ไม่เห็นด้วยหรือไม่ปฏิบัติตามคำสั่งของผู้ตัดสินซึ่งอาจส่งผลให้ผู้เล่นได้รับใบเหลืองหรือใบแดง เปลี่ยนจุดตั้งเตะถอยหลังไป 13 เมตร หรือยุติการแข่งขัน การฟาล์วโดยโต้แย้งคำสั่งจากผู้ตัดสินมีดังต่อไปนี้ 
 ท้าทายคำสั่งจากผู้ตัดสิน ผู้ช่วยผู้ตัดสิน ไลน์แมน หรือผู้ตัดสินที่ 4 
 ไม่ใส่ฟันยางตามคำสั่งของผู้ตัดสิน
 ไม่ออกจากสนามในกรณีที่มีคำสั่งจากผู้ตัดสินหรือในกรณีผู้เล่นได้รับบาดเจ็บ
 ไม่เห็นด้วยกับผู้ตัดสินในกรณีที่ทีมฝ่ายตรงข้ามได้ลูกตั้งเตะ 
 ไม่ออกจากสนามในกรณีได้รับใบแดง 
 ผู้เล่นออกจากสนามหรือไม่ดำเนินเกมส์โดยไม่มีคำสั่งจากผู้ตัดสิน

 การทำแต้ม 
การทำแต้มในแกลิคฟุตบอลสามารถทำได้ 2 อย่างคือ

การส่งบอลข้ามคานระหว่างเสาประตู (1 แต้ม) 
ผู้เล่นสามารถเตะหรือเคาะบอลด้วยกำปั้นข้ามคานระหว่างเสาประตู

การส่งบอลเข้าประตูเหมือนในกีฬาฟุตบอล (3 แต้ม)
ผู้เล่นสามารถเตะแต่ไม่สามารถเคาะบอลด้วยกำปั้นในการทำประตู ยกเว้นในกรณีลูกบอลถูกส่งมาจากผู้เล่นอื่น หรือกระดอนจากเสาหรือคานในระยะประชิด ผู้เล่นสามารถใช้กำปั้นชกบอกเข้าประตูได้ โดยผู้รักษาประตูจะมีหน้าที่หลักในการป้องกันผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามทำแต้ม
รูปแบบในการนับคะแนนของแกลิคฟุตบอลจะแบ่งคะแนนเป็นสองชนิดคือลูกฟุตบอลเข้าประตูและลูกข้ามคานระหว่างเสาประตู โดยจะเขียนคะแนนขึ้นด้วยจำนวนประตูตามด้วยจำนวนลูกข้ามคานระหว่างเสาประตูตามตัวอย่างด้านล่าง
ทีม ก 3 - 5
ทีม ข 1 - 12

เมื่อนำคะแนนรวมแล้วทีม ก มี 14 แต้ม (3*3+5) และทีม ข มี 15 แต้ม (1*3+12)
ดังนั้นถึงแม้ ทีม ก สามารถทำประตูได้มากกว่าแต่เมื่อรับคะแนนรวมแล้ว ทีม ข ทำแต้มได้มากกว่าดังนั้น ฝ่ายจึงชนะด้วยคะแนน 15 แต้ม ต่อ 14 แต้ม

 การเข้าสกัด 
การเข้าสกัดหรือแย่งบอลจากผู้เล่นมีความรุนแรงใกล้เคียงกับกีฬาฟุตบอล ผู้เล่นสามารถใช้ใหล่เบียดแย่ง บอลกับผู้เล่น หรือใช้มือข้างใดข้างหนึงชก ตบ หรือตีบอลออกจากผู้เล่นฝ่ายตรงข้าม ส่วนการกระทำตามกล่าวด้านล่างถือเป็นการทำฟาล์ว
 ใช้เท้าบังบอลหรือสกัดจังหวะผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามยิงประตู
 ดึงเสื้อผู้เล่นฝ่ายตรงข้าม 
 ผลักผู้เล่นฝ่ายตรงข้าม 
 สไลด์ผู้เล่นฝ่ายตรงข้าม 
 ทำร้ายร่างกาย 
 โดนตัว เจตนาหรือไม่เจตนาผู้รักษาประตูฝ่ายตรงข้ามในกรอบ 13 หลา 
 เจตนาทำให้ผู้เล่นฝ่ายตรงข้ามสะดุด 
 เข้าบอลหรือแย่งบอลผู้เล่นด้วยมือ 2 ข้าง 
 ปล้ำบอลหรือดึงบอลออกจากมือคู่ต่อสู้

 การดำเนินเกมส์ 
 การเริ่มต้นเกมส์โดยกรรมการโยนลูกบอกจากจุดกลางสนามให้ผู้เล่นกองกลางจากสองทีม ทีมละ 2 คนแย่งลูกบอลกัน
 หลักจากที่การทำประตู การทำแต้ม หรือลูกบอลออกหลัก ผู้รักษาประตูสามารถดำเนินเกมส์ด้วยการ Kick-out หรือการเตะลูกบอลในกรอบผู้รักษาประตู ผู้เล่นอื่นจะต้องอยู่หลักเส้น 20 เมตร ในขณะที่ผู้รักษาประตูเริ่มเกมส์
 ในกรณีผู้เล่นทำบอลออกจากเส้นหลังฝั่งตัวเอง ทีมฝ่ายตรงข้ามจะได้เตะลูกเริ่มที่เส้น 45 เมตร โดยจุดที่เตะต้องเป็นแนวเดียวกับจุดที่ลูกบอลออกจากเส้นขอบสนาม 
 ในกรณีที่ผู้เล่นทำลูกบอลออกข้าง ทีมฝ่ายตรงข้ามได้ลูกตั้งเตะจากจุดที่บอลออกจากสนาม โดยสามารถเตะลูกบอกจากพื้นหรือจากมือ ผู้เล่นจะต้องอยู่หลังเส้นในขณะเตะเท่านั้น 
 ในกรณีที่มีการที่ผู้เล่นทำฟาล์ว ทีมฝ่ายตรงข้ามได้ลูกตั้งเตะจากจุดที่มีการทำฟาว์ลเกิดขึ้น โดยสามารถเตะลูกบอกจากพื้นหรือจากมือ 
 ในกรณีที่มีการที่ผู้เล่นทำฟาล์วในกรอบเขตโทษ ทีมฝ่ายตรงข้ามได้ลูกตั้งเตะจุดโทษจากเส้น 11 เมตร ผู้เล่นทีมรับไม่สามารถป้องกันประตูได้นอกจากผู้รักษาประตูเท่านั้น 
 ในกรณีที่เกิดการทำฟาว์ลในจังหวะชุลมุน หรือสุดแต่วิสัยที่กรรมการจะตัดสินได้ การดำเนิดเกมส์ต่อด้วยการให้กรรมการโยนลูกบอลในลักษณะเดียวกับการเริ่มเกมส์

 คณะกรรมการผู้ตัดสิน 
การแข่งขันแกลิคฟุตบอลในแต่ครั้ง คณะกรรมการผู้ตัดสินจะมีด้วยกันทั้งหมด 8 คนได้แก่
 ผู้ตัดสินที่หนึ่ง ผู้ตัดสินที่หนึ่งจะมีหน้าเป็นกรรมการหลักในสนาม มีหน้ารับผิดชอบได้ส่วนของการเริ่มเกมส์ ยุติเกมส์ รวมไปถึงการแจกใบเหลือง ใบดำและใบแดง 
 ผู้ตัดสินที่สองและสามหรือไลน์แมน ผู้ตัดสินที่สองมีหน้ากำกับเส้นข้างสนามแนวยาวทั้ง 2 ฝั่ง ฝั่งละ 1 คน ในกรณีเหตุการณ์ลูกบอลออกข้าง การเตะลูกเข้าสู่สนามเพื่อเริ่มเกมส์รวมไปถึงการช่วยเหลือ หรือแจ้งเหตุการณ์การฟาล์วรุนแรงในกรณีผู้ตัดสินที่หนึ่งไม่ทันสังเกตเห็น (การฟาว์ลทางเทคนิคไม่จำเป็นต้องแจ้งผู้ตัดสินที่ 1 ตามแต่ดุลยพินิจ)
 ผู้ตัดสินที่สี่ ผู้ตัดสินที่สี่มีหน้าในการกำกับเวลา การเปลี่ยนตัวผู้เล่นรวมไปถึงการช่วยเหลือ หรือแจ้งเหตุการณ์การฟาล์วรุนแรงในกรณีผู้ตัดสินที่หนึ่งไม่ทันสังเกตเห็น (การฟาว์ลทางเทคนิคไม่จำเป็นต้องแจ้งผู้ตัดสินที่ 1 ตามแต่ดุลยพินิจ)
 อัมไพร์หรือกรรมการหลังประตู
 อัมไพร์ทำหน้าทีอยู่หลังประตูทั้งสองฝั่ง ฝั่งละ 2 คน โดยมีหน้าที่ตัดสินและการให้สัญญาญกรรมการกกรณีทีการทำคะแนนและประตูดังต่อไปนี้
ยกธงเขียวในกรณีได้ประตู
ยกธงขาวในกรณีได้ลูกข้ามคานระหว่างเสา
ยกแขนขึ้นทั้งสองข้างในกรณีลูกออกหลังไม่ได้คะแนน
ยกแขนขึ้นข้างเดียวในกรณีมีการทำฟาล์วเกิดขึ้น ทีมฝ่ายรุกได้ลูกตั้งแตะจากเส้น 45 เมตร
ยกแขนทั้งสองข้างขวางเป็นรูปตัว X ในกรณีมีการทำฟาว์ลในกรอบ 13 เมตร
ยกธงเขียวและขาวขึ้นในกรณีประตูหรือคะแนนที่ได้เป็นโมฆะ

 โครงสร้างการแข่งขัน 
การแข่งขันแกลิคฟุตบอลในประเทศไอร์จะแบ่งเป็นในระดับจังหวัดโดยแต่ละจังหวัดจะะมีตัวแทนจากสโมสรในพื้นที่นั้นเข้าร่วม โดยการแข่งขันสูงสุดระดับประเทศคือรายการ All-Ireland Senior Football Championship โดยรอบคัดเลือกการแข่งขันระดับภาคแบ่งออกเป็น 4 จังหวัด (Province) 

โดยทีมที่ชนะการแข่งขันในระดับจังหวัดจะได้ผ่านเข้ารอบสุดท้ายในรายการ All-Ireland Senior Football Championship  โดยอัตโนมัติ 4 ทีม ส่วนทีมระดับรองแชมป์อีก 4 ทีมในแต่ละจังหวัด แข่งขันรอบคัดเลือก 1 เกม โดยการจับฉลากประกบคู่ ส่วนทีมอื่น ๆ จากทั้ง 4 จังหวัดที่ตกรอบ  เข้าแข่งขันในรอบคัดเลือก ซึ่งจะเป็นการพบกันในแบบน็อกเอาต์ (ยกเว้นทีมสโมสร New York GAA) โดยจะมีวิธิการประกบคู่กับทีมจากจังหวัดอื่นที่ตกรอบในรอบเดียวกัน ทีมที่เข้ารอบสุดท้ายจะมี 2 ทีม โดยรวมทั้งหมดรอบสุดท้ายจะมีการแข่งขันด้วยกันทั้งหมด 8 ทีม 

การแข่งขันจะเริ่มช่วงปลายเดือนกรกฎาคมและนัดชิงชนะเลิศในเดือนกันยายน โดยสนามที่ใช้ในการแข่งขันรอบชิงชนะเลิศทุกนัดคือสนาม โคร้กพาร์ค (Croke Park)  

หมวดหมู่:กีฬาประเภททีม
หมวดหมู่:กีฬาที่มีต้นกำเนิดในประเทศไอร์แลนด์