สิริสุธรรมราชาแห่งเมาะตะมะ

สิริสุธรรมราชาแห่งเมาะตะมะ (, , ; 8 เมษายน 1561 – ประมาณ พฤษภาคม 1584) เป็นอุปราชเมาะตะมะระหว่าง ค.ศ. 1581 ถึง 1584 ในรัชสมัยพระเจ้านันทบุเรง พระองค์เป็นพระอนุชาของพระเจ้าสาวถีนรตรามังซอศรีมังสรธาช่อ กษัตริย์แห่งล้านนาและ พระนางราชธาตุกัลยา แห่งตองอู สันนิษฐานว่าพระองค์คือคนเดียวกันกับ พระสังขทัต ในพงศาวดารไทย

พระประวัติ
พระองค์ผู้จะเป็นอุปราชในอนาคตมีพระนามตอนประสูติว่า สังฆทัตถ () หรือ สังฆาทัตถ (, ) โดยเป็นพระโอรสในพระนางราชเทวีกับพระเจ้าบุเรงนองแห่งราชวงศ์ตองอูในวันที่ 8 เมษายน ค.ศ. 1561 ที่พระราชวังกัมโพชธานีMaha Yazawin Vol. 2 2006: 260 พระองค์เป็นพระราชโอรสองค์สุดท้องในพระราชโอรสธิดา 6 พระองค์จากอัครมเหสีสามพระองค์ที่เติบโตในพระราชวัง พระองค์ทรงเข้าทำพระราชพิธีการไว้จุกในวันที่ 20 ตุลาคม ค.ศ. 1577(Maha Yazawin Vol. 3 2006: 63): วันศุกร์, ขึ้น 9 ค่ำ เดือนดะซองโม่น 939 ME = วันอาทิตย์ ที่ 20 ตุลาคม ค.ศ. 1577.

พระองค์ทรงบัญชาการทหารกองหนึ่งในการรบที่ล้านช้างเมื่อ ค.ศ. 1579–80 ภายใต้การนำของนันทบุเรง ผู้บัญชาการสูงสุดผู้เป็นพระเชษฐาต่างมารดา แต่กองทัพที่มีทหารทั้งหมด 22,000 นายนี้ก็ไม่ได้ทำการสู้รบMaha Yazawin Vol. 3 2006: 69

พระองค์ได้รับการแต่งตั้งเป็นอุปราชเมาะตะมะพร้อมบรรดาศักดิ์ สิริสุธรรมราชา ในวันที่ 26 พฤษภาคม ค.ศ. 1581(Maha Yazawin Vol. 3 2006: 73): วันศุกร์ แรม 10 ค่ำ เดือนนะโยน 943 ME = 26 พฤษภาคม ค.ศ. 1581 อุปราชองค์ใหม่ได้รับการขอร้องให้ร่วมเป็นผู้นำร่วมกับมังกะยอดิน(Maha Yazawin Vol. 3 2006: 83): มังกะยอดินกลายเป็นอุปราชตองอูพร้อมบรรดาศักดิ์เมงเยสีหตูในเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1584 ในสงครามที่กำลังดำเนินอยู่กับยะไข่Maha Yazawin Vol. 3 2006: 74–75 เมื่อวันที่ 28 กันยายน ค.ศ. 1581(Maha Yazawin Vol. 3 2006: 74) และ (Hmannan Vol. 3 2003: 60): วันจันทร์ ขึ้น 1 ค่ำ เดือนตะดี้นจุ 943 ME ซึ้งแปลงได้เป็น วันพฤหัสบดี ที่ 28 กันยายน ค.ศ. 1581 กองทัพที่มีทหาร 18,000 นาย ม้า 800 ตัว ช้าง 60 เชือกจึงออกจากพะโคไปยังยะไข่ (พระเจ้ามังกะยอดินทรงนำทัพทหารแกร่ง 11,000 นาย) แต่ไม่ได้ทำการสู้รบ หกสัปดาห์ต่อมา พระมหากษัตริย์สวรรคต และนันทบุเรงผู้เป็นพระราชโอรสองค์แรกจึงจำต้องเลิกทัพ

นี่จึงเป็นช่วงสุดท้ายที่พระองค์ได้รับการกล่าวถึงโดยตรงในพงศาวดารพม่า ในเดือนพฤษภาคม ค.ศ. 1584 เมาะตะมะตกอยู่ภายใต้การครอบครองของพระนเรศวรมหาราชแห่งสยาม ผู้เสด็จกลับสยามโดยนำทหารเกณฑ์กลับไปเป็นจำนวนมากMaha Yazawin Vol. 3 2006: 82 ตัวอุปราชอาจถูกนำตัวไปหรือถูกสังหาร แม้กองกำลังของพะโคจะกลับเข้ายึดครองเมาะตะมะในปีเดียวกัน แต่ชื่ออุปราชหรือคำว่า "อุปราชเมาะตะมะ" (မုတ္တမ မင်းကြီး)เช่น พระองค์ได้รับการเรียกขานเป็น "မုတ္တမ မင်းကြီး" ใน (Maha Yazawin Vol. 3 74). กลับไม่ปรากฏอีกเลย แม้ว่าในการรุกรานสยามของพม่า (ค.ศ. 1584–1593) จะมีการเดินทัพผ่านเมาะตะมะถึงสามครั้งจากทั้งหมดห้าครั้ง แต่ก็ไม่มีการกล่าวถึงชื่อของพระองค์หรือชื่อผู้ปกครองเมาะตะมะในรายชื่อผู้บัญชาการของกองทัพ เมื่อมีการกล่าวถึงผู้ปกครองเมาะตะมะในการบุกโจมตีของสยามใน ค.ศ. 1592 ก็ได้เรียกเพียงเป็นข้าหลวงแห่งเมาะตะมะ (မုတ္တမ မြို့စား)Maha Yazawin Vol. 3 2006: 92

หมายเหตุ

อ้างอิง

บรรณานุกรม



หมวดหมู่:ราชวงศ์ตองอู
หมวดหมู่:จักรวรรดิตองอูที่หนึ่ง