ไก่หรือไข่

ทวิบทเหตุภาคไก่หรือไข่โดยทั่วไปถามว่า "ไก่หรือไข่ อะไรเกิดก่อน" ทวิบทดังกล่าวเกิดจากข้อสังเกตว่าไก่ทุกตัวฟักจากไข่ และไข่ไก่ทุกฟองนั้นมาจากแม่ไก่ "ไก่และไข่" เป็นคุณศัพท์อุปลักษณ์อธิบายสถานการณ์ซึ่งไม่กระจ่างว่าเหตุการณ์ใดในสองเหตุการณ์ควรถือเป็นเหตุ และเหตุการณ์ใดควรถือเป็นผล หรือเพื่อแสดงสถานการณ์การถอยหลังแบบไม่สิ้นสุด พลูตาร์กตั้งคำถามนี้เป็นประเด็นปรัชญาในความเรียง "The Symposiacs" ของเขาซึ่งเขียนเมื่อศตวรรษที่ 1 ก่อนคริสตกาลPlutarch of Chaeronea. The Symposiacs Question III. https://ebooks.adelaide.edu.au/p/plutarch/symposiacs/complete.html#section15 .

ช่วงปี 2010 นักวิทยาศาสตร์ชาวอังกฤษ จากมหาวิทยาลัยวอร์ริกและมหาวิทยาลัยเชฟฟิลด์ ได้ออกมาเฉลยไก่กับไข่อะไรเกิดก่อนกัน พร้อมเหตุผลประกอบ โดยระบุว่า โปรตีน Ovocleidin (OC-17) ที่พบในรังไข่ของไก่ มีความจำเป็นต่อการสร้างไข่ 1 ฟอง เนื่องจากโปรตีนเหล่านี้จะมีส่วนในการสร้างเปลือกไข่ เพื่อปกป้องของเหลวด้านใน ดังนั้น ในทางวิทยาศาสตร์หาถามว่าไก่กับไข่อะไรเกิดก่อน คำตอบคือ ไก่เกิดก่อนไข่ เนื่องจากไข่จะถูกสร้างโดยโปรตีนที่มีในไก่เท่านั้น

 ปฏิทรรศน์โบราณ 
คำถามนี้แสดงปฏิทรรศน์พื้นบ้านโบราณซึ่งกล่าวถึงปัญหาของจุดกำเนิดและปฐมเหตุ  คำถามนี้ตั้งหลักการที่ดูบีบบังคับสองหลัก คือว่า ไก่ทุกตัวฟักจากไข่และไข่ไก่ทุกฟองมาจากแม่ไก่ ในแบบที่หมายความว่า ไม่มีจุดเริ่มต้นใดเป็นไปได้ อาริสโตเติล เขียนในศตวรรษที่ 4 ก่อนคริสตกาล อธิบายปัญหาดังกล่าวว่า "ไม่อาจมีไข่ใบแรกที่ให้กำเนิดนก หรือจะไม่มีนกตัวแรกซึ่งให้กำเนิดไข่ เพราะนกมาจากไข่" เขาสรุปว่าดังนี้เป็นลำดับอนันต์ซึ่งไม่มีจุดเริ่มต้นแท้จริง พลูตาร์ก ซึ่งเขียนในสี่ศตวรรษให้หลัง เจาะจงเน้นคำถามนี้โดยอาศัยบน "ปัญหายิ่งใหญ่และหนักมาก (ว่าโลกมีจุดกำเนิดหรือไม่)" ในคริสต์ศตวรรษที่ 5 มาโครเบียสเขียนว่าแม้ปัญหาดังกล่าวดูเล็กน้อย แต่มัน "ควรถือเป็นปัญหาสำคัญ"

จวบจน ค.ศ. 1600 ปัญหาที่รู้จักกันดีนี้ดูเหมือนถือว่ายุติแล้วในโลกคริสต์ศาสนิกชน โดยอาศัยนิยายกำเนิดของคัมภีร์ไบเบิล ในการอธิบายการรังสรรค์สัตว์ ทำให้ไก่ตัวแรกไม่ได้เกิดจากไข่ ทว่า นักปรัชญายุคภูมิธรรมสมัยหลังเริ่มตั้งคำถามคำตอบนี้

อ้างอิง

หมวดหมู่:ปฏิทรรศน์
หมวดหมู่:ไข่ในวัฒนธรรม