ฟาโรห์ราโฮเทป

เซเคมเร วาห์คาอู ราโฮเทป เป็นฟาโรห์แห่งอียิปต์โบราณ ซึ่งทรงครองราชย์ในช่วงระหว่างกลางที่สอง เมื่อผู้ปกครองหลายพระองค์ปกครองอียิปต์ นักไอยคุปต์วิทยา คิม ไรโฮลท์ และดาร์เรล เบเกอร์ เชื่อว่าพระองค์ทรงเป็นผู้ปกครองประองค์แรกของราชวงศ์ที่สิบเจ็ดแห่งอียิปต์Darrell D. Baker: The Encyclopedia of the Pharaohs: Volume I - Predynastic to the Twentieth Dynasty 3300–1069 BC, Stacey_International, , 2008, p. 341-342K.S.B. Ryholt: The Political Situation in Egypt during the Second Intermediate Period, c.1800–1550 BC,Carsten Niebuhr Institute Publications, vol. 20. Copenhagen: Museum_Tusculanum_Press, 1997, excerpts available online here.

 หลักฐานที่กล่าวถึงพระองค์ 
หลักฐานที่กล่าวถึงฟาโรห์ราโฮเทปได้ถูกค้นพบที่อไบดอส และคอปโตส มีดังนี้

 อไบดอส 
 บีเอ็ม อีเอ 833 
จารึกหินปูนที่ปรากฏภาพสลักของฟาโรห์ราโฮเทปกำลังถวายเครื่องบูชาแด่เทพโอซิริสเพื่ออุทิศให้กับข้าราชบริพารและนักบวชที่ล่วงลับไปทั้งสองคนJanine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205 Janine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205  สันนิษฐานว่าจารึกหินดังกล่าวได้ถูกสร้างขึ้นในโรงผลิตที่อไบดอส ส่วนจารึกหินอื่น ๆ อีกหลายชิ้นที่ผลิตขึ้นจากที่นี้เป็นของฟาโรห์เซเคมเรคูทาวี พันทเจนี และฟาโรห์เวปวาเวตเอมซาฟ ดังนั้นฟาโรห์ทั้งสามพระองค์นี้จึงทรงครองราชย์ในช่วงเวลาใกล้เคียงกันMarcel Marée: A sculpture workshop at Abydos from the late Sixteenth or early Seventeenth Dynasty, in: Marcel Marée (editor): The Second Intermediate period (Thirteenth-Seventeenth Dynasties), Current Research, Future Prospects, Leuven, Paris, Walpole, MA. 2010 . p. 247, 268

 คอปโตส 
 ยูซี 14327 จากพิพิธภัณฑ์เพทรี 
พบการกล่าวถึงฟาโรห์ราโฮเทปบนจารึกหินจากคอปโตส ซึ่งกล่าวถึงการบูรณะวิหารเทพมินStele on the British Museum catalogueStele on the Petrie Museum catalogueไว้ว่าStele on the British Museum catalogueStele on the Petrie Museum catalogue
(ปีที่ ... ใน) รัชสมัยแห่งฟาโรห์ผู้ทรงพระนามฮอรัสว่า วาห์อังค์ พระนามแห่งสองสตรีว่า เวเซอร์เรนพุต, พระนามฮอรัสแห่งทองคำว่า วาด ... (... พระโอรสแห่ง) เร ราโฮเทป พระองค์ผู้ทรงได้รับชีวิต พระองค์ตรัส(?) แก่เหล่าขุนนางและข้าราชบริพารที่ติดตามพระองค์ว่า ... วิหาร ... พระองค์ทรงทราบ (เกี่ยวกับ) พระบิดา (มิน) ผู้เป็นประมุขแห่งเทพเจ้าทั้งปวงว่า พระทวารและบานพระทวารของพระองค์ได้เสียหายลง (เหล่าขุนนางกราบถวายบังคม?) ต่อพระองค์และกล่าวว่า: สิ่งที่พลังชีวิต (Ka) ของพระองค์ (ทรงบัญชา) จะสำเร็จลุล่วง โอ้ กษัตริย์ผู้เป็นเจ้านายของพวกเรา ฮู (Hu) นั้นอยู่ในพระโอษฐ์ของพระองค์ และซีอา (Sia) ซึ่งอยู่ในพระหทัยของพระองค์) พทาห์-โซคาร์ ... เทพเจ้าทั้งหลายได้สร้างพระองค์ขึ้น ... เพื่อให้พระองค์ทรงกระทำการแทนในการก่อตั้งวิหารของพวกเขา ... พระองค์ทรงได้รวมอียิปต์บนและล่างเป็นหนึ่งเดียว ขอให้พระหทัยของพระองค์เปี่ยมด้วยความยินดีบนพระราชบัลลังก์เทพฮอรัสแห่งผู้มีชีวิต ... พระองค์ทรงปกครองสิ่งที่ดวงอาทิตย์ (โอบล้อม) ... เทพเจ้า (...) ของพสกนิกร ผู้เป็นที่พึ่งของทุกคน ... กลางคืน ... ในการหลับ ... เทพเจ้าทั้งหลายในการแสวงหาสิ่งที่เป็นประโยชน์แก่แผ่นดินนี้ เทพเรทรงได้ตั้งพระองค์ไว้เป็นอวตารของพระองค์ ... สิ่งที่ถูกนำออกไป (?)... ให้เป็นดังเช่นในสมัยบรรพชนของพระองค์ คือกษัตริย์ผู้ติดตามเทพฮอรัส ไม่เคยมี ... สูญหายในรัชสมัยของข้า ... ซึ่งเคยมีอยู่ก่อน ข้าได้สร้างอนุสรณ์สถานให้เทพเจ้า ... สิ่งอัศจรรย์ ซึ่งถูกนำมา …

 คันธนูของพระราชโอรส อมานี 
มีการกล่าวถึงฟาโรห์ราโฮเทปบนคันธนูของพระราชโอรสพระนามว่า อมานี ซึ่งอุทิศเพื่อ “การรับใช้เทพมินในเทศกาลทั้งหมดของพระองค์” ที่คอปโตสJanine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205 

 หลักฐานที่ไม่ร่วมสมัย 
 บันทึกพระนามแห่งคาร์นัก (Karnak King List) 
ในช่วงการปกครองของเหล่าฟาโรห์ทุตโมส พระองค์ได้รับการกล่าวถึงในบันทึกพระนามแห่งคาร์นักลำดับที่ 48 ว่า "[เซเคม]เร วาห์คาอู" {[sḫm]-rꜤ wꜢḥ-ḫꜤw} ซึ่งอยู่ระหว่างพระนามของฟาโรห์คาอังค์เร โซเบกโฮเทป และฟาโรห์เซวาห์เอนเร เซเนบมิอู 

 บันทึกพระนามแห่งตูริน (Turin King List) 
ในช่วงการปกครองของเหล่าฟาโรห์รามเสส พระองค์ไม่ได้ถูกกล่าวถึงในบันทึกพระนามแห่งตูริน 

 คอนซูเอมเฮบกับวิญญาณ 
นิทานเรื่องคอนซูเอมเฮบกับวิญญาณในช่วงปลายสมัยราชอาณาจักรใหม่ ซึ่งตัวละครเอกได้พบกับวิญญาณที่บอกว่าตนเคยเป็น “เจ้ากรมพระคลังของฟาโรห์ราโฮเทป” อย่างไรก็ตาม วิญญานตนนั้นก็ยังบอกว่าตนเสียชีวิตในปีที่ 14 แห่งการครองราชย์ของฟาโรห์เมนทูโฮเทป ผู้ทรงครองราชย์ในภายหลัง จากข้อมูลในข้างต้นดูเหมือนว่าจะขัดแย้งกัน เนื่องจากไม่มีผู้ขึ้นครองราชย์ต่อจากฟาโรห์ราโฮเทปที่ทรงพระนามว่า เมนทูโฮเทป ซึ่งทราบว่าครองราชย์ยาวนานถึงเพียงนั้น ทำให้มีปัญหาในการระบุตัวตนของกษัตริย์ทั้งสองพระองค์นี้Janine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205 

 แนวคิดทฤษฎี 
ขณะที่ไรโฮลต์และเบเกอร์เสนอความเห็นว่า ฟาโรห์ราโฮเทปทรงเป็นปฐมกษัตริย์ของราชวงศ์ที่สิบเจ็ก แต่เยือร์เกิน ฟอน เบ็คเคอราธกลับมองว่า พระองค์เป็นฟาโรห์พระองค์ที่สองของราชวงศ์ดังกล่าวJanine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205 Jürgen von Beckerath: Chronologie des pharaonischen Ägyptens, Münchner Ägyptologische Studien 46. Mainz am Rhein, 1997 อีกด้านหนึ่ง โคลด แวนเดอร์สเลเยนได้ระบุอย่างคราว ๆ ให้ฟาโรห์ราโฮเทปอยู่ในราชวงศ์ที่สิบสาม โดยอาศัยเหตุผลว่าเขาเชื่อว่า ฟาโรห์ราโฮเทปมีความเกี่ยวข้องกับฟาโรห์โซเบกเอมซาฟที่ 1 ซึ่งแวนเดอร์สเลเยนก็จัดให้อยู่ในราชวงศ์ที่สิบสามเช่นกัน เนื่องจากคุณภาพและจำนวนของรูปสลักที่เป็นของพระองค์Stele on the British Museum catalogue เบเกอร์เห็นว่าข้อโต้แย้งเหล่านี้ “อ่อนและถูกปฏิเสธโดยนักวิชาการส่วนใหญ่”

หากพระองค์เป็นผู้ปกครองในช่วงต้นของราชวงศ์ที่สิบเจ็ดจริง ฟาโรห์ราฮอเทปจะทรงควบคุมอียิปต์บนได้ไกลถึงอไบดอส ตามการตีความใหม่ช่วงสมัยระหว่างกลางครั้งที่สองของไรโฮลต์ รัชสมัยของพระองค์น่าจะเริ่มไม่นานหลังการล่มสลายของราชวงศ์ที่สิบหกจากการที่ชาวฮิกซอสได้ยึดครองธีบส์และถอยออกจากบริเวณกล่าวในเวลาต่อมา หลังจากเหตุการณ์ความขัดแย้ง ชาวฮิกซอสได้ปล้นสะดมและทำลายวิหารและพระราชวัง ดังนั้นฟาโรห์ราโฮเทปจึง “กล่าวอวดถึงการบูรณะที่พระองค์ได้ทรงกระทำในวิหารที่อไบดอสและคอปโตส”Janine Bourriau, Ian Shaw (edit), The Oxford History of Ancient Egypt Oxford University Press, 2000. p.205  พระองค์ทรงได้ซ่อมแซมกำแพงล้อมของวิหารโอซิริสที่อไบดอส และที่คอปโตสทรงได้บูรณะวิหารของเทพมิน ซึ่ง “พระทวารและบานพระทวารได้เสียหายลง” อย่างไรก็ตาม ลำดับเหตุการณ์ดังกล่าวยังเป็นที่ถกเถียง และนักวิชาการบางคนโต้แย้งว่าธีบส์ไม่เคยถูกชาวฮิกซอสยึดครองเลย ตรงกันข้าม พวกเขาเชื่อว่าฟาโรห์แห่งอียิปต์บนอาจเป็นรัฐบรรณาการของชาวฮิกซอสแทน

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ฟาโรห์ยุคราชวงศ์ที่สิบหก
หมวดหมู่:ฟาโรห์ยุคราชวงศ์ที่สิบเจ็ด