สงวน จูฑะเตมีย์

สงวน จูฑะเตมีย์ หรือ เสวกตรี นายหมวดโท หลวงนฤเบศร์มานิต เป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์พระบรมราชโองการ ประกาศ ตั้งและแต่งตั้งรัฐมนตรี (จำนวน ๑๖ ราย) (เกิด 10 เมษายน 2427 - 15 ตุลาคม 2523)ประกาศกระทรวงการคลังเรื่อง ให้หลวงนฤเบศร์มานิต พ้นจากตำแหน่งพระราชบัญญัติบำเหน็จบำนาญข้าราชการฝ่ายพลเรือน มาตรา 10 สมาชิกคณะราษฎรสายพลเรือน และเป็นรัฐมนตรีไม่สังกัดกระทรวง ถึง 5 สมัย ตั้งแต่ คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 4 - 9 โดยมีพระยาพหลพลพยุหเสนา เป็นนายกรัฐมนตรี เป็นอดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรม และอดีตอธิบดีกรมสรรพสามิตราชกิจจานุเบกษา ประกาศ ตั้งอธิบดีกรมสรรพสามิต, เล่ม 51, ตอน ง, 22 เมษายน พ.ศ. 2477, หน้า 207 ราชกิจจานุเบกษา ประกาศกระทรวงการคลัง เรื่อง ให้หลวงนฤเบศร์มานิต พ้นจากตำแหน่งอธิบดีกรมสรรพสามิตต์ เพราะอายุครบเกษียณ , เล่ม 57, ตอน ง, 11 มิถุนายน พ.ศ. 2483, หน้า 729

 ประวัติ 
สงวน จูฑะเตมีย์ สมรสกับ คุณหญิงนฤเบศร์มานิต (แข จูฑะเตมีย์) มีบุตรชื่อ บรรจง จูฑะเตมีย์ เป็นประธานที่ปรึกษาสมาคมราชวิทยาลัยและประธานราชวิทยาลัยมูลนิธิเพื่อการศึกษา อนุสรณ์งานพระราชทานเพลิงศพ บรรจง จูฑะเตมีย์
 ชีวิตการทำงาน 
หลวงนฤเบศร์มานิต (สงวน จูฑะเตมีย์) เป็นสมาชิกคณะราษฎรสายพลเรือน และเป็นรัฐมนตรีไม่ได้ประจำกระทรวง ถึง 5 สมัย ในรัฐบาลของพระยาพหลพลพยุหเสนา และเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงการคลัง ในปี พ.ศ. 2482พระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงกลาโหม และกระทรวงการคลัง (นายพันเอก หลวงพรหมโยธี และหลวงนฤเบศร์มานิต) และเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมในรัฐบาลของนายปรีดี พนมยงค์พระบรมราชโองการ ประกาศ ตั้งและแต่งตั้งรัฐมนตรี (จำนวน ๑๖ ราย)

นอกจากนี้ก่อนหน้าที่จะเข้าสู่วงการทางการเมือง หลวงนฤเบศร์มานิตเคยเป็นคุณครูสอน โรงเรียนราชวิทยาลัย ซึ่งภายหลังชื่อโรงเรียน ภ.ป.ร. ราชวิทยาลัย ในพระบรมราชูปถัมภ์ โดยรับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น ขุนนฤเบศร์มานิต ถือศักดินา ๓๐๐ เมื่อวันที่ 6 ธันวาคม พ.ศ. 2458 พระราชทานสัญญาบัตรบรรดาศักดิ์  ได้รับพระราชทานยศเป็นรองหุ้มแพร เมื่อวันที่ 15 มิถุนายน 2459พระราชทานยศ และได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็น หลวงนฤเบศร์มานิต ถือศักดินา ๔๐๐ เมื่อวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2462 พระราชทานบรรดาศักดิ์ (หน้า ๒๒๑๒)  โดยได้เข้ารับพระราชทานสัญญาบัตรบรรดาศักดิ์เมื่อวันที่ 28 ธันวาคม 2463รายวันพระราชทานสัญญาบัตรบรรดาศักดิ์

 บั้นปลายชีวิต 
ในวันที่ 30 มกราคม พ.ศ. 2523 สงวน จูฑะเตมีย์ (หลวงนฤเบศร์มานิต) ถูกศาลแพ่ง สั่งให้เป็นบุคคลซึ่งไร้ความสามารถ อันเนื่องมาจากป่วยเป็นอัมพาต นัยน์ตามองไม่เห็น พูดจาไม่รู้เรื่อง ช่วยเหลือตนเองไม่ได้ โดยบรรจง จูฑะเตมีย์เป็นผู้อนุบาลประกาศศาลแพ่ง เรื่องให้นายสงวน จูฑะเตมีย์ เป็นบุคคลไร้ความสามารถ

 ยศและตำแหน่ง 
 15 มิถุนายน 2459 – รองหุ้มแพร
 4 มีนาคม 2461 – นายหมวดโทพระราชทานยศเสือป่า

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์
 พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ (หน้า 3492)
 พระราชทานเหรียญราชรุจิ

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ของไทย
หมวดหมู่:อธิบดีกรมสรรพสามิต
หมวดหมู่:นักการเมืองไทย
หมวดหมู่:รัฐมนตรีไทยที่ไม่ได้ประจำกระทรวง
หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงอุตสาหกรรมไทย
หมวดหมู่:สมาชิกคณะราษฎร
หมวดหมู่:พรรคแนวรัฐธรรมนูญ
หมวดหมู่:บุคคลไร้ความสามารถ
หมวดหมู่:สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยแบบแต่งตั้ง
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.ช.
หมวดหมู่:สมาชิกกองเสือป่า
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญราชรุจิ ร.จ.ท.6