ภววิทยา

ภววิทยาศัพท์บัญญัติ ราชบัณฑิตยสถาน  ค้นหาคำว่า "ontology", สืบค้นเมื่อ 29 กันยายน 2559 () เป็นปรัชญาสาขาหนึ่งที่ศึกษาเรื่องสภาวะแห่งความเป็นอยู่ หรือสัต (being) ในความหมายกว้างกว่านี้ ภววิทยาศึกษาศึกษาแนวคิดที่เกี่ยวข้องโดยตรงกับการแปรสภาพ (becoming), การดำรงอยู่ (existence), ความเป็นจริง (reality) และ ประเภทของสัตว์ (categories of being) และความสัมพันธ์ระหว่างมัน“Ontology.” Merriam-Webster Dictionary. Retrieved 3 May 2020. โดยดั้งเดิมแล้ว ภววิทยาจัดเป็นส่วนหนึ่งของปรัชญาสาขาอภิปรัชญา (metaphysics) ภววิทยามุ่งสนใจกับคำถามถึงการมีอยู่ (exist) ของสิ่ง (entity) ต่าง ๆ และสิ่งนั้น ๆ ควรรวมกลุ่มหรือสัมพันธ์กันภายในชนชั้น (hierarchy) อย่างไร และจะถูกนำมาแบ่งประเภทตามความเหมือนหรือความต่างอย่างไร

 ศัพทมูล 
ในภาษาอังกฤษ คำว่า ontology ('การศึกษาสัต') เกิดจากการรวมคำว่า onto- (กรีก: ; ,ὄν is the present-tense participle of the verb εἰμί (eimí, 'to be' or 'I am'). สัมพันธการก: ) กับคำว่า -logia ()
การปรากฏใช้คำว่า ontology ครั้งแรกในภาษาอังกฤษ ตามที่บันทึกไว้ในOxford English Dictionary"ontology." Oxford Advanced Learner's Dictionary. Oxford Dictionaries (2008). ปรากฏพบในปี 1664 ใน Archelogia philosophica nova... โดย Gideon HarveyHarvey, Gideon. 1663. Archelogia philosophica nova, or, New Principles of Philosophy. Containing Philosophy in General, Metaphysicks or Ontology, Dynamilogy or a Discourse of Power, Religio Philosophi or Natural Theology, Physicks or Natural philosophy. London: J.H. 

ส่วนในภาษาไทย คำว่า ภววิทยา มาจากการรวมคำว่า ภว (สภาวะแห่งการดำรงอยู่ หรือ state of existence) ในภาษาบาลี กับคำว่า วิทยา (ความรู้) ในภาษาสันสกฤต

 ภาพรวม 
นักปรัชญาบางส่วน โดยเฉพาะสายลัทธิเพลโต เชื่อว่าคำนาม (noun) ทุกคำ ล้วนมีเพื่อระบุถึงสัต (entity) หนึ่งเสมอ ในขณะที่นักปรัชญาบางส่วนโต้แย้งว่าคำนาม (noun) อาจไม่ได้เป็นการขานชื่อสัต (entity) เสมอไป แต่เป็นการอ้างถึงแบบชวเลข (shorthand) ถึงทั้งกลุ่มของกรรมภาษา (object) หรือเหตุการณ์ (event) ในมุมมองแบบนี้ จิต (mind) แทนที่จะสื่อถึงสัต กลับใช้สื่อถึงกลุ่มของเหตุการณ์ทางจิต (mental events) ซึ่งบุคคล (person) หนึ่งเคยได้พบหรือมีประสบการณ์, สื่อถึงกลุ่มของบุคคล ที่ซึ่งมีคุณลักษณะบางประการร่วมกันในมุมมองของสังคม (society) และกลุ่มของกิจกรรมทางปัญญาเฉพาะประเภทในมุมมองของเรขาคณิต (geometry) ระหว่างสองขั้วของสัจนิยมเพลโต (Platonic realism) และ นามนิยม ยังมีสัจนิยมสายกลาง (Moderate realism) อีก

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 


*