พระธรรมวโรดม

พระธรรมวโรดม เป็นสมณศักดิ์พระราชาคณะเจ้าคณะรอง ปัจจุบันพระราชทานเฉพาะแก่พระเถระฝ่ายมหานิกาย ปัจจุบันตามพระราชนิยมในรัชกาลที่ 10 ที่ใช้คำว่า “พรหม” นำหน้าราชทินนามพระราชาคณะเจ้าคณะรองทุกรูป และมักเติมคำว่า วชิร, วชิรา ประกอบในราชทินนาม สมณศักดิ์ที่ พระธรรมวโรดม จึงเปลี่ยนเป็น พระพรหมวชิโรดม แทน

 ประวัติ 
"พระธรรมวโรดม" เดิมเรียกว่า "พระธรรมโคดม" เป็นสมณศักดิ์พระราชาคณะเจ้าคณะรองในคณะคามวาสีฝ่ายขวาในสมัยกรุงศรีอยุธยา เมื่อมีการปฏิรูปการปกครองคณะสงฆ์ในสมัยรัตนโกสินทร์จึงเปลี่ยนเป็นเจ้าคณะรองในคณะใต้ ต่อมาพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราชโปรดให้แก้ราชทินนามเป็น "พระธรรมอุดม" เพื่อไม่ให้พ้องกับพระนามของพระโคตมพุทธเจ้า จนถึงรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวโปรดให้แก้ราชทินนามอีกเป็น "พระธรรมวโรดม" ต่อมาในรัชสมัยพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว มีพระราชนิยมในการนำคำว่า วชิร, วัชร และ พัชร อันหมายถึงพระปรมาภิไธย มาเป็นส่วนหนึ่งของราชทินนาม และใช้คำว่า “พรหม” นำหน้าราชทินนามพระราชาคณะเจ้าคณะรองทุกรูป ปัจจุบันจึงเปลี่ยนมีการตั้งราชทินนาม “พระพรหมวชิโรดม” ขึ้นมาทดแทน

 ฐานานุกรม 
ผู้ที่ได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ที่ พระธรรมวโรดม สามารถแต่งตั้งฐานานุกรมได้ 8 รูป คือ
 พระครูปลัดสุวัฒนสุตคุณ วิบุลคณิสสร ธุราทรมหานุนายก

 พระครูวินัยธร
 พระครูศัพทวิมล พระครูคู่สวด
 พระครูสังฆรักขิต
 พระครูใบฎีกา

 พระครูธรรมธร
 พระครูมงคลวิลาส พระครูคู่สวด
 พระครูสมุห์

 ผู้ได้รับสมณศักดิ์ 
ในสมัยกรุงรัตนโกสินทร์ มีพระเถระได้รับพระราชทานสมณศักดิ์ที่พระธรรมวโรดม ดังนี้
 ลำดับที่  รายนาม  วัด  ดำรงสมณศักดิ์ 1  พระธรรมโคดม  (ไม่ปรากฏ)  ? 2  พระธรรมอุดม (ชู)  วัดราชบุรณราชวรวิหาร  ? 3  พระธรรมอุดม (ทองดี)  วัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร  พ.ศ. ???? - 2363 4  พระธรรมอุดม  วัดหงส์รัตนารามราชวรวิหาร  พ.ศ. 2363 - ???? 5  พระธรรมอุดม (นาค)  วัดราชบุรณราชวรวิหาร  พ.ศ. ???? - 2373 6  พระธรรมอุดม (ฤกษ์)  วัดระฆังโฆสิตารามวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2373 - 2386 7  พระธรรมอุดม (เซ่ง)  วัดอรุณราชวรารามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2386 - 2394 8  พระธรรมอุดม (ถึก) วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2394 - 2396 9  พระธรรมวโรดม (สมบุรณ์)  วัดราชบุรณราชวรวิหาร  พ.ศ. 2397 - 2415 10  พระสาสนโสภณที่พระธรรมวโรดม (สา ปุสฺสเทโว)  วัดราชประดิษฐสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร  พ.ศ. 2415 - 2422 11  พระธรรมวโรดม (แดง สีลวฑฺฒโน)  วัดสุทัศนเทพวรารามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2422 - 2434 12  พระธรรมวโรดม (แสง ปญฺญาทีโป)  วัดราชบุรณราชวรวิหาร  พ.ศ. 2434 - 2437 13  พระธรรมวโรดม (ฤทธิ์ ธมฺมสิริ)  วัดบพิตรพิมุขวรวิหาร  พ.ศ. 2437 - 2444 14  พระธรรมวโรดม (จ่าย ปุณฺณทตฺโต)  วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามราชวรวิหาร  พ.ศ. 2445 - 2465 15  พระธรรมวโรดม (เข้ม ธมฺมสโร)  วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2466 - 2472 16  พระธรรมวโรดม (เซ่ง อุตฺตโม)  วัดราชาธิวาสราชวรวิหาร  พ.ศ. 2472 - 2485 17   พระธรรมวโรดม (อยู่ ญาโณทโย)  วัดสระเกศราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2488 - 2496 18  พระธรรมวโรดม (โชติ ธมฺมปฺปชฺโชติโก)  วัดพระปฐมเจดีย์ราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2496 - 2498 19  พระธรรมวโรดม  (ปุ่น ปุณฺณสิริ)  วัดพระเชตุพนวิมลมังคลารามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2499 - 2504 20  พระธรรมวโรดม (ทรัพย์ โฆสโก)  วัดสังเวชวิศยารามวรวิหาร  พ.ศ. 2504 - 2515 21  พระธรรมวโรดม (สนิธ เขมจารี)  วัดปทุมคงคาราชวรวิหาร   พ.ศ. 2515 - 2528 22  พระธรรมวโรดม (นิยม ฐานิสฺสโร)  วัดชนะสงครามราชวรมหาวิหาร  พ.ศ. 2530 - 2535 23  พระธรรมวโรดม (บุญมา คุณสมฺปนฺโน)  วัดเบญจมบพิตรดุสิตวนารามราชวรวิหาร  พ.ศ. 2535 - 2550 24  พระธรรมวโรดม (สมเกียรติ กิตฺติวฑฺฒโน)  วัดทินกรนิมิต  พ.ศ. 2551 - 2560 25  พระพรหมวชิโรดม (สุทัศน์ วรทสฺสี)  วัดโมลีโลกยารามราชวรวิหาร  พ.ศ. 2567 - ปัจจุบัน

 อ้างอิง