กรมสรรพสามิต

กรมสรรพสามิต เป็นหน่วยงานระดับกรม สังกัดกระทรวงการคลัง เป็นหน่วยงานที่ดำเนินการจัดเก็บ ภาษีสรรพสามิต เป็นภาษีที่จัดเก็บจากสินค้าและบริการซึ่งมีเหตุผลสมควรที่จะต้องรับภาระภาษีสูงกว่าปกติ เช่น บริโภคแล้วอาจก่อให้เกิดผลเสียต่อสุขภาพและศีลธรรมอันดี มีลักษณะฟุ่มเฟือย และสินค้าและบริการที่ได้รับผลประโยชน์เป็นพิเศษจากกิจการของรัฐ เป็นต้น

รูปนกวายุภักษ์ ภายใต้อุณาโลมเปล่งรัศมี อักษรตอนล่างว่า “สรรพสามิตต์” ริมขอบล่างมีลวดลายกนกล้อมรอบนกวายุภักษ์ ซึ่งมีปรากฏในประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง กำหนดภาพเครื่องหมายราชการตามพระราชบัญญัติเครื่องหมายราชการ พุทธศักราช 2482 ต่อมาในปีพุทธศักราช 2493 ได้เปลี่ยนชื่อ “กรมสรรพสามิตต์” เป็น “กรมสรรพสามิต” แต่มิได้มีการเปลี่ยนแปลง คำว่า “สรรพสามิตต์” ในดวงตราประจำกรมแต่อย่างใด

 ประวัติ 
การจัดเก็บภาษีสรรพสามิตในประเทศไทย สันนิษฐานว่ามีการจัดเก็บตั้งแต่สมัยกรุงสุโขทัยเป็นราชธานีแต่ไม่มีหลักฐาน แต่พบหลักฐานปรากฏว่าในสมัยกรุงศรีอยุธยาตอนปลาย รัชกาลสมเด็จพระเจ้าปราสาททอง ราว พ.ศ. 2178   มีกฎหมายลักษณะพระธรรมนูญกำหนดว่าได้เก็บอากรจากสุรา โดยมิได้กำหนดอัตราและวิธีการจัดเก็บอย่างไร แต่ปรากฏหลักฐานชัดเจนในสมัยสมเด็จพระนารายณ์มหาราช

ภาษีสรรพสามิตของไทย มีต้นกำเนิดมาจาก ฝิ่น และสุรา ซึ่งมีหน่วยงานที่รับผิดชอบการจัดเก็บภาษีดังกล่าวแยกจากกัน คือ กรมฝิ่น และกรมสุรา

ใน พ.ศ. 2474 กรมสุราได้รับมอบหมายให้เป็นผู้ควบคุมและจัดเก็บภาษีไม้ขีดไฟที่ทำขึ้นในราชอาณาจักรอีกอย่างหนึ่งด้วย จึงมีการเปลี่ยนชื่อกรมจากเดิมเป็น "กรมสรรพสามิตต์" เมื่อวันที่ 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2474 และได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งหม่อมเจ้าจิตรโภคทวี เกษมศรี ดำรงตำแหน่งอธิบดีกรมสรรพสามิตต์ เป็นคนแรก

ในปี พ.ศ. 2476 ได้มีพระราชกฤษฎีกาจัดวางระเบียบกรมในกระทรวงการคลัง ให้แยกงานสรรพสามิตต์และงานฝิ่นออกจากกรมสรรพากร แล้วรวมกันเป็น “กรมสรรพสามิตต์และฝิ่น” และในปีเดียวกันนั้นได้มีพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พ.ศ. 2476 ให้แก้นาม “กรมสรรพสามิตต์และฝิ่น” เป็น “กรมสรรพสามิต" เป็นต้นมา

 หน่วยงานในสังกัด 

 กลุ่มตรวจสอบภายใน
 โรงงานไพ่
 องค์การสุรา

 หน่วยงานราชการส่วนกลาง 

 สำนักงานมาตรฐานและพัฒนาการจัดเก็บภาษี 1
 สำนักงานมาตรฐานและพัฒนาการจัดเก็บภาษี 2
 สำนักตรวจสอบ ป้องกันและปราบปราม
 กลุ่มวิเคราะห์สินค้าและของกลาง
 กลุ่มพัฒนาและตรวจสอบทางเทคนิค
 กองกำกับและตรวจสอบภาษีสรรพสามิต
 กองกำกับและพัฒนามาตรฐานราคาภาษีสรรพสามิต
 สำนักกฎหมาย
 สำนักแผนภาษี
 สำนักบริหารทรัพยากรบุคคล
 สำนักบริหารการคลังและรายได้
 ศูนย์เทคโนโลยีสารสนเทศ
 กลุ่มพัฒนาระบบบริหาร
 สำนักงานเลขานุการกรม

 หน่วยงานราชการส่วนกลางในภูมิภาค 

 สำนักงานสรรพสามิตภาคที่ 1 - 10
 สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่ จำนวน 87 พื้นที่
 สำนักงานสรรพสามิตพื้นที่สาขา จำนวน 177 พื้นที่

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 


สรรพสามิต
สรรพสามิต
สรรพสามิต
หมวดหมู่:หน่วยงานภาครัฐที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2474
หมวดหมู่:ก่อตั้งในสยามในปี พ.ศ. 2474