ความสมเหตุสมผลภายนอก

ความสมเหตุสมผลภายนอก
()
เป็นความสมเหตุผลในการอนุมานเหตุผลโดยอุปนัย (inductive inference) ในงานวิจัยทางวิทยาศาสตร์ โดยปกติอาศัยข้อมูลที่ได้จากการทดลองที่สมเหตุสมผลทางสถิติ
กล่าวอีกอย่างก็คือ เป็นขอบเขตที่ผลงานศึกษาจะสามารถใช้ได้ (คือเป็นจริง) โดยทั่วไปในสถานการณ์อื่น ๆ และกับคนอื่น ๆ นอกงานวิจัย
ยกตัวอย่างเช่น การอนุมานโดยอุปนัยอาศัยงานศึกษาจิตบำบัดแบบเปรียบเทียบ (comparative psychotherapy) จะต้องทดลองกับตัวอย่างบุคคลที่เฉพาะเจาะจง (เช่น เป็นอาสาสมัคร มีความซึมเศร้าระดับสูง ไม่มีโรคหรืออาการอย่างอื่น)
คำถามก็คือว่า ถ้าจิตบำบัดเช่นนี้ประสบผลสำเร็จในตัวอย่างคนไข้เช่นนี้ มันจะมีประสิทธิภาพกับผู้ไม่ใช่อาสาสมัคร หรือผู้มีความซึมเศร้าเล็กน้อย หรือผู้มีโรคหรืออาการอย่างอื่นด้วยหรือไม่

ข้อจำกัดมีหลายอย่างรวมทั้ง
 โดยสถานการณ์ - สิ่งที่เฉพาะต่อสถานการณ์ (เช่น สภาวะการบำบัดรักษา เวลา สถานที่ แสงสว่าง เสียง การให้การบำบัดรักษา ผู้ตรวจสอบ ระยะช่วงทำการต่าง ๆ ของเขตของการวัด เป็นต้น) ในงานศึกษา อาจจะจำกัดการใช้ได้ทั่วไป

 การไวต่อปฏิกิริยา เช่นปรากฏการณ์ยาหลอก ปรากฏการณ์เทคโนโลยีใหม่ (novelty effect) และ Hawthorne effect คือ ถ้าผลที่พบเป็นปฏิกิริยาต่อการศึกษาไม่ใช่เป็นปฏิกิริยาต่อเหตุที่เป็นประเด็น สิ่งที่พบก็จะไม่สามารถใช้โดยทั่วไป
 Rosenthal effect คือ เมื่อการอนุมานความสัมพันธ์ระหว่างเหตุผล ไม่สามารถใช้ได้โดยทั่วไปโดยผู้ทำการตรวจสอบหรือนักวิจัยอื่น ๆ

 ดูเพิ่ม 
ความสมเหตุสมผลภายใน (Internal validity)
ความสมเหตุผลเชิงสถิติของข้อสรุป (Statistical conclusion validity)
ความสมเหตุสมผลทางนิเวศ (Ecological validity)

 เชิงอรรถและอ้างอิง 

หมวดหมู่:การอนุมานเหตุ
หมวดหมู่:ความสมเหตุสมผล (สถิติ)