สายโลหิต

สายโลหิต เป็นนวนิยายไทยประพันธ์โดย โสภาค สุวรรณ ศิลปินแห่งชาติสาขาวรรณกรรม ตีพิมพ์ครั้งแรกในนิตยสาร สตรีสาร เมื่อ พ.ศ. 2519 เป็นนวนิยายอิงประวัติศาสตร์ชาติไทยปลายกรุงศรีอยุธยา (ปลายคริสต์ศตวรรษที่ 18) นวนิยายเรื่องนี้ได้รับการดัดแปลงเป็นละครโทรทัศน์ถึง 4 ครั้ง (พ.ศ. 2529, 2538, 2546, 2561) นวนิยายเรื่องนี้จัดพิมพ์ครั้งที่ 12 และยังคงเป็นที่รักของแฟน ๆ ทั่วโลก

การดัดแปลงเป็นละครโทรทัศน์
นวนิยายเรื่องสายโลหิตได้รับการดัดแปลงเป็นละครโทรทัศน์แล้ว 4 ครั้ง โดยครั้งแรกออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 ในปี พ.ศ. 2529 สร้างโดยสุพรรณ บูรณะพิมพ์ นำแสดงโดยฉัตรชัย เปล่งพานิช รับบท ขุนไกร, อาภาพร กรทิพย์ รับบท ดาวเรือง, นพพล โกมารชุน รับบท หมื่นทิพเทศา / หมื่นทิพ และ อำภา ภูษิต รับบท แม่หญิงเยื้อน สายโลหิต (พ.ศ. 2529) ออกอากาศ : ช่อง 3

ครั้งที่ 2 สุรางค์ เปรมปรีดิ์ ผู้ถือลิขสิทธิ์นวนิยายในนามส่วนตัวนำมาจัดทำเป็นละครโทรทัศน์ ออกอากาศครั้งแรกทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 เมื่อปี พ.ศ. 2538  เขียนบทโทรทัศน์โดยศัลยา ผลิตโดยบริษัทดาราวิดีโอ กำกับการแสดงโดยสยาม สังวริบุตร นำแสดงโดยศรราม เทพพิทักษ์ รับบท ขุนไกร, สุวนันท์ คงยิ่ง รับบท ดาวเรือง และศตวรรษ ดุลยวิจิตร รับบท หมื่นทิพเทศา / หมื่นทิพ ออกอากาศทุกวันศุกร์ เสาร์ และอาทิตย์ เวลา 20.30 น. ตั้งแต่วันที่ 10 พฤศจิกายน พ.ศ. 2538 - 7 มกราคม พ.ศ. 2539  จำนวนตอนออกอากาศถูกวางไว้เพียง 27 ตอน ดำเนินเรื่องเปิดเรื่องจนถึงตอนอวสานจบเรื่องตามบทประพันธ์ทุกประการ หมายเหตุไม่มีเพิ่มจำนวนตอนออกอากาศใดๆ
เนื่องจากนโยบายของ สุรางค์ เปรมปรีดิ์ การผลิตละครโทรทัศน์ให้ยึดถือต้นฉบับบทประพันธ์เป็นหลักทุกๆ เรื่อง พยายามทำตามบทประพันธ์ให้มากที่สุด จึงไม่มีการเพิ่มจำนวนตอนใดๆทั้งสิ้น

อนึ่ง เนื่องจากละครชุดสายโลหิตฉบับปี พ.ศ. 2538 ได้รับความนิยมจากผู้ชมสูงมาก ทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 จึงได้นำละครชุดนี้มาออกอากาศซ้ำอีกหลายครั้ง ดังนี้
 ออกอากาศซ้ำครั้งที่ 1 เมื่อ พ.ศ. 2542 
 ออกอากาศซ้ำครั้งที่ 2 เมื่อ พ.ศ. 2547 โดยออกอากาศทุกวันจันทร์ - วันศุกร์ เวลา 13.30 น.  
 ออกอากาศซ้ำครั้งที่ 3 ระหว่างวันที่ 14 พฤศจิกายน  - 1 ธันวาคม พ.ศ. 2559 ออกอากาศทุกวัน เวลา 20.30 น.

ครั้งที่ 3 ออกอากาศทางสถานีวิทยุโทรทัศน์ไทยทีวีสีช่อง 3 ในปี พ.ศ. 2546 ดำเนินการผลิตโดย บริษัท บางกอกการละคอน จำกัด กำกับการแสดงโดยคฑาเทพ รัตนอุดม บทโทรทัศน์โดยดำเกิง ฐิตะปิยะศักดิ์ นำแสดงโดยพุฒิชัย อมาตยกุล รับบท ขุนไกร, พิมลรัตน์ พิศลยบุตร รับบท ดาวเรือง และวรฤทธิ์ ไวยเจียรนัย รับบท หมื่นทิพเทศา / หมื่นทิพ ออกอากาศทุกวันจันทร์-อังคาร เวลา 20.20 น. 

ครั้งที่ 4 ออกอากาศทางสถานีโทรทัศน์สีกองทัพบกช่อง 7 ในปี พ.ศ. 2561 โดยทางดาราวิดีโอได้นำกลับมาสร้างอีกครั้ง บทโทรทัศน์โดยศัลยา กำกับการแสดงโดยสยาม สังวริบุตร นำแสดงโดยศรัณย์ ศิริลักษณ์, ชนะพล สัตยา, ทิสานาฏ ศรศึก, ดวงดาว จารุจินดา, รชนีกร พันธุ์มณี ออกอากาศทุกวันศุกร์ เวลา 20.05 น. เสาร์ อาทิตย์ 20.15 น. เริ่มออกอากาศในวันเสาร์ที่ 22 กันยายน พ.ศ. 2561 - วันเสาร์ที่ 27 ตุลาคม พ.ศ. 2561 ต่อจากละคร เจ้าสาวจำยอม

 รายละเอียดการสร้างละครโทรทัศน์ 
 ละครโทรทัศน์  พ.ศ. 2529  พ.ศ. 2538  พ.ศ. 2546  พ.ศ. 2561 สถานีออกอากาศ  ช่อง 3  ช่อง 7   ช่อง 3  ช่อง 7 เอชดี ผู้ผลิต  สุพรรณ บูรณะพิมพ์  ดาราวีดีโอ  บางกอกการละคอน  ดาราวิดีโอ  บทโทรทัศน์  นิรุต สังตสุวรรณ  ศัลยา  ดำเกิง ฐิตะปิยะศักดิ์  ศัลยา ผู้กำกับการแสดง   สุพรรณ บูรณะพิมพ์  มีศักดิ์ นาครัตน์  สยาม สังวริบุตร  คฑาเทพ รัตนอุดม  สยาม สังวริบุตร  เพ็ญลักษณ์ อุดมสิน  ขุนไกร / หลวงไกรสรเดช / พระสีหราชฤทธิไกร / พระยาไกรสีห์ราชภักดี (ไกร)  ฉัตรชัย เปล่งพานิช  ศรราม เทพพิทักษ์ (วัยหนุ่ม)อภิชาติ หาลำเจียก (วัยกลางคน)  อครา อมาตยกุล  ศรัณย์ ศิริลักษณ์  ดาวเรือง / คุณหญิงไกรสีห์ราชภักดี  อาภาพร กรทิพย์ขวัญฤดี กลมกล่อม (วัยเด็ก)  สุวนันท์ คงยิ่งมาติกา อรรถกรศิริโพธิ์ (วัยเด็ก)ดวงดาว จารุจินดา (วัยกลางคน)  พิมลรัตน์ พิศลยบุตรพิมประภา ตั้งประภาพร (วัยเด็ก)   ทิสานาฏ ศรศึกสุภาภัสสร์ ผลเจริญรัตน์ (วัยเด็ก) หมื่นทิพเทศา / ขุนทิพเทวา (ด้วง)  นพพล โกมารชุน  ศตวรรษ ดุลยวิจิตร  วรฤทธิ์ ไวยเจียรนัย  ชนะพล สัตยา  แม่หญิงเยื้อน  อำภา ภูษิต  อุษณีย์ รักกสิกรณ์  เขมสรณ์ หนูขาว  ณัฐชา นวลแจ่ม หลวงเทพฤทธิ์อริศัตรูพ่าย (เทพ)  สมภพ เบญจาธิกุล  เอกพัน บรรลือฤทธิ์  ภูธฤทธิ์ พรหมบันดาล  อนุวัฒน์ ชูเชิดรัตนา ลำดวน   รัชนู บุญชูดวง  กชกร นิมากรณ์  ธิญาดา พรรณบัว  ภตภร สีบุญเรือง พระสุวรรณราชา (พัน)  อำนวย ศิริจันทร์  สรพงษ์ ชาตรี  อนุสรณ์ เดชะปัญญา  ศรุต วิจิตรานนท์ พันสิงห์  ไกรลาศ เกรียงไกร  ทองขาว ภัทรโชคชัย  ต่อตระกูล จันทิมา  สุรศักดิ์ โชติทินวัฒน์ แม่ปริก  พงษ์ลดา พิมลพรรณ  ปนัดดา โกมารทัต  ธัญญา โสภณ  รชนีกร พันธุ์มณี คุณหญิงศรีนวล  รัตนาภรณ์ อินทรกำแหง  ธัญญรัตน์ โลหะนันท์  อำภา ภูษิต  ขวัญฤดี กลมกล่อม ย่านิ่ม  จุรี โอศิริ  บรรเจิดศรี ยมาภัย  มยุรฉัตร เหมือนประสิทธิเวช  ดวงดาว จารุจินดา ทับ  กษมา นิสสัยพันธ์  กล้วย เชิญยิ้ม  นึกคิด บุญทอง  โชคดี ฟักภู่  เยื้อน  ณัฐนี สิทธิสมาน  ยุวดี เรืองฉายฉันทนา กิติยพันธ์ (วัยชรา)  มัลลิกา ตั้งสงบ  ทราย เจริญปุระ อิ่ม   เยาวเรศ นิสากร  ไปรมา รัชตะ  ชลมารค ธ เชียงทอง ชด  บุษรา นฤมิตร  เมตตา รุ่งรัตน์   ณัฐมนต์ พันธุ์เพ็ง มิ่ง  ประพันธ์ ลมูลวงศ์  วรเชษฐ์ นิ่มสุวรรณ  ฐานัฐ พิมพ์ทอง  ศรุต สุวรรณภักดี มา  ชูศักดิ์ สุธีรธรรม  ชัยวรงค์ ช่างเกิด  ฉัตรกฤษณ์ เพิ่มพานิช  กฤษณนาท มะลิวัลย์ พระยาพิริยะแสนพลพ่าย   ศิริ ศิริจินดา  พร้อมพงษ์ นพฤทธิ์   อธิวัฒน์ สนิทวงศ์ ณ อยุธยา อ้น     พรรณี โต๊ะยานี จุ้น     ศิริวรรณ พวงทอง หอม     ศิริพร ไพบูลย์กิจกุล โห่     อุดมศักดิ์ ต้นติพรกุศล จัน     สวีเดน ทะสานนท์ นางกุลา     ณัฎฐวรรณ มังคะตะ   นางแพ้ว     จรินรัตน์ ทาสี   สมเด็จพระเจ้าอุทุมพร (ขุนหลวงหาวัด)     เพชรฎี ศรีฤกษ์  สมเด็จพระที่นั่งสุริยาศน์อมรินทร์ (ขุนหลวงขี้เรื้อน)     ธิตินันท์ สุวรรณศักดิ์  สมเด็จพระเจ้ากรุงธนบุรี      สุรวุฑ ไหมกัน  พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช     ภูธฤทธิ์ พรหมบันดาล  เจ้าจอมแม้น  โฉมฉาย ฉัตรวิไล  กัญญารัตน์ จิรรัชชกิจ    อิงฟ้า เกตุคำ เจ้าจอมเพ็ง   พรพรรณ เชาวฤทธิ์  พัชรศรี เบญจมาศ  กัญญารัตน์ พงศ์กัมปนาท เจ้าพระยามหาเสนา      ธนภัทร สีงามรัตน์ พระยายมราช  สุเชาว์ พงษ์วิไล  กรุง ศรีวิไล    สุธี ศิริเจริญ พระยาพลเทพ  สมพล กงสุวรรณ  มานพ อัศวเทพ  สมภพ เบญจาธิกุล  สุเมธ องอาจ พระยารัตนาธิเบศร์ สมควร กระจ่างศาสตร์ ศราวุฒิ ธัญญาลักษณ์  วิสรรค์ ฉัตรรังสิกุล  ศุภชัย เธียรอนันต์ พระยาราชมนตรี (ปิ่น)      นึกคิด บุญทอง  พระยาเพชรบุรี   สุระ มูรธานนท์  ปวุติ ปรัชญาภรณ์  อนิรุต เบ็นซู (หนุ่ม เบ็นซู) พระราชบังสันเสนา      สุรจิต บุญญานนท์  พระยาท้ายน้ำ     ปัญญากร ศรมยุรา พระยาเดโช     กฤตภาส จันทนะโพธิ พระยาธรรมมาธิกรณ์     ธัญชนก ตวงมุกดา พระยาพิชัยดาบหัก     วีรวุฒิ เข้มแข็ง พระยาอภัยนายป้อมมหาชัย     นิพนธ์ จิตเกิด (กบ สักปลาคร๊าฟ) พระวิชิตปรีชา      ขจรศักดิ์ รัตนนิสสัย  หลวงเสนาสุรภาค (เดือน)   มาฬิศร์ เชยโสภณ   นนทพันธ์ ใจกันทา ขุนรองปลัดชู   ธนา สินประสาธน์  สหัสชัย ชุมรุม โอภาภูมิ ชิตาพัณณ์ ขุนบรม     เอกตะวัน คุ้มชาติ ขุนนางกรุงศรีอยุธยา     ชัชฤทธิ์ วณิชย์พูลผล พันตำรวจโทชัชวาลย์ วงศ์อาจ ไพโรจน์ น้อยพลายชาลี อิ่มมาก พวง   รุ่งรัตน์ ดวงขวัญ   ชนัญญา พงษ์นาค ยายนวล     บรรเจิดศรี ยมาภัย  ยายเผื่อน   จิตรลดา จำเริญ   รุ่งกานดา เบญจมาภรณ์  พ่อของหลวงเทพฤทธิ์อริศัตรูพ่าย (เทพ)   อำนาจ อนุรักษ์   รชต สิงห์จันทร์ ลูกน้อง ขุนรองปลัดชู     อาโน เบ็นซู หลวงพ่อ     บดินทร์ หมู่หมื่นศรี นายทองเหม็น     วัชรชัย สุนทรศิริ จันทร์ (ลูกชายคนหัวปีของดาวเรือง)   สพล ชนวีร์   ทินภัทร ทินกร กลด (ลูกชายคนกลางของดาวเรือง)     ธีรพัฒน์ คงสว่าง กล้า (ลูกชายคนเล็กของดาวเรือง)     เอ็กเซเวียร์ เจค๊อบสัน บัวผัน (ลูกสาวของดาวเรือง)     สิริวลี อภิชาตบุตร พลับพลึง (ลูกสาวของดาวเรือง)    พลอยไพลิน ตั้งประภาพร  ปารย์ชนก ผ่านสำแดง ชาวกรุงศรีอยุธยา     จีรภัทร์ สว่างแจ้ง  พระเจ้าอลองพญา   วัชรา สังข์สุวรรณ   อรุชา โตสวัสดิ์  พระเจ้ามังลอก      ธงชัย มาเม่น  พระเจ้ามังระ   ยอดวงษ์ ยมาภัย   พูลภัทร อัตถปัญญาพล มังฆ้องนรธา   สุรจิต บุญญานนท์   รอระบุ มังมหานรธา   สยาม สังวริบุตร   สุระ มูรธานนท์ เนเมียวสีหบดี      ธนายง ว่องตระกูล  นายทองสุก  วิศิษฐ์ ยุติยงค์  สิรคุปต์ เมทะนี พลกฤษณ์ จักรสุวรรณ นายทองอิน  มีศักดิ์ นาครัตน์    แบงค์ ท้องทุ่ง ขุนนางอังวะ     วิวรรธน์ รัตนพิทักษ์อาท ลำนารายณ์จตุพร อนุโชค

 รางวัล 
 ละครสายโลหิต ปี 2529
 รางวัล  สาขารางวัล  ผู้ได้รับการเสนอชื่อ  ผลตัดสิน  หมายเหตุ <center>รางวัลโทรทัศน์ทองคำ ครั้งที่ 1  ดารานำชายดีเด่น  ฉัตรชัย เปล่งพานิช   สายโลหิต จากนวนิยายสู่ละครโทรทัศน์นักแสดงสมทบหญิงดีเด่น  จุรี โอศิริ   ผู้กำกับการแสดงละครดีเด่น  สุพรรณ บูรณะพิมพ์   ผู้สร้างฉากละครดีเด่น  เพิ่มศักดิ์ อาบทิพย์, อภิชาติ นาคน้อย, สายัณห์ ตั้งวิชิตฤกษ์    <center>รางวัลเมขลา ครั้งที่ 6  ดาราประกอบชายดีเด่น  นพพล โกมารชุน   ฉัตรชัย-ศรราม เทียบฟอร์ม "สายโลหิต" ใครเจ๋งกว่ากันผู้กำกับการแสดงละครดีเด่น  สุพรรณ บูรณะพิมพ์   ผู้ประพันธ์เพลงละครดีเด่น  มีศักดิ์ นาครัตน์   

 ละครสายโลหิต ปี 2538
 รางวัล  สาขารางวัล  ผู้ได้รับการเสนอชื่อ  ผลตัดสิน  <center>รางวัลโทรทัศน์ทองคำ ครั้งที่ 10  ผู้กำกับละครดีเด่น  สยาม สังวริบุตร   เพลงนำละครดีเด่น  สุทธิพงษ์ วัฒนจัง   ดนตรีประกอบละครดีเด่น    <center>รางวัลเมขลา ครั้งที่ 15  ผู้กำกับละครดีเด่น  สยาม สังวริบุตร    ผู้กำกับรายการดีเด่น    ผู้เขียนบทละครดีเด่น  ศัลยา    เพลงนำละครดีเด่น  สุทธิพงษ์ วัฒนจัง    ฉากละครดีเด่น อ.สุวรรณ  วังสุขจิต   จัดเครื่องแต่งกายดีเด่น   

 ละครสายโลหิต ปี 2561
+ รางวัล  สาขารางวัล  ผู้ได้รับการเสนอชื่อ  ผลตัดสิน  อ้างอิง<center>ดาราวาไรตี้อวอร์ด 2019  ละครโทรทัศน์สร้างสรรค์สังคมยอดเยี่ยม  รอน สังวริบุตร    ผู้กำกับละครดีเด่น  เพ็ญลักษณ์ อุดมสิน    นักแสดงนำหญิงยอดเยี่ยม ทิสานาฏ ศรศึก  <center> นาฏราช ครั้งที่ 10  ละครยอดเยี่ยม  ดาราวิดีโอ     “นาฏราชครั้งที่ ๑๐” | ๒๑ กรกฎาคม ๒๕๖๒ | official | ช่องวัน 31 บทโทรทัศน์ยอดเยี่ยม  ศัลยา สุขะนิวัตติ์    ผู้กำกับยอดเยี่ยม  เพ็ญลักษณ์ อุดมสิน   

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เรื่องย่อละครสายโลหิต | ช่อง 7
 เรื่องย่อละครสายโลหิต | Bugaboo.TV

 เรื่องย่อละคร สายโลหิต (mgronline.com) 
 สายโลหิต เรื่องย่อ ละครช่อง7 (sanook.com)

หมวดหมู่:นวนิยายอิงประวัติศาสตร์
หมวดหมู่:นวนิยายไทย
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ไทยในปี พ.ศ. 2529
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ไทยในปี พ.ศ. 2546
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ไทยในปี พ.ศ. 2561
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ช่อง 3
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ช่อง 7 เอชดี
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์แนวประวัติศาสตร์ไทย
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์โดยดาราวิดีโอ
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์แนวย้อนยุคไทย
หมวดหมู่:ละครโทรทัศน์ที่กำกับโดย สยาม สังวริบุตร
หมวดหมู่:การพรรณนาทางวัฒนธรรมของสมเด็จพระเจ้าตากสินมหาราช
หมวดหมู่:การพรรณนาทางวัฒนธรรมของพระยาพิชัยดาบหัก
หมวดหมู่:การพรรณนาทางวัฒนธรรมของพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช