แถบมัค

แถบมัค  () เป็นภาพลวงตาที่ตั้งชื่อตามนักฟิสิกส์แอนสท์ มัค ที่ปรากฏเป็นความเปรียบต่างที่มากเกินความจริงที่ขอบระหว่างเขตที่มีสีเทาต่างกันเพียงเล็กน้อย และปรากฏทันทีที่มาติดกัน  เกิดขึ้นเพราะกระบวนการตรวจจับเส้นขอบของระบบสายตามนุษย์

คำอธิบาย
ปรากฏการณ์แถบมัคเกิดขึ้นเพราะกระบวนการฟิลเตอร์ที่เน้นเส้นขอบ  มีผลคล้ายกับเทคนิคทำภาพให้ชัดแบบ Unsharp masking (ดูรูป)
ที่ทำโดยระบบการมองเห็นของมนุษย์ต่อข้อมูลความส่องสว่างของภาพที่รับมาโดยเรตินา
กระบวนการฟิลเตอร์นี้ทำอยู่ในเรตินาเอง  ที่เป็นผลจากกระบวนการ lateral inhibition ของเซลล์ประสาทในเรตินา
ปรากฏการณ์นี้ไม่ได้อาศัยทิศทางของเส้นขอบ

ในรังสีวิทยา
มีความสำคัญที่จะคำนึงถึงปรากฏการณ์นี้ของระบบการเห็นเมื่อตรวจภาพเอ็กซ์เรย์ฟัน  (dental radiography)  ว่ามีฟันผุหรือไม่
เพราะว่า  เป็นการใช้ภาพสเกลสีเทา (grayscale) ของฟันและกระดูกเพื่อเช็คความผิดปกติ
การวินิจฉัยบวกที่ผิด (false-positive) ว่ามีฟันผุ  เกิดขึ้นได้ง่ายถ้าแพทย์ไม่ใส่ใจว่าอาจเกิดมีภาพลวงตาเช่นนี้ได้
อีกอย่างหนึ่ง  แถบมัคยังสามารถปรากฏที่ส่วนเชื่อมระหว่างอุปกรณ์หรือตัวซ่อมแซมโลหะกับตัวเคลือบฟัน (enamel) หรือเนื้อฟัน (dentine)Devlin, Hugh. Operative Dentistry: A Practical Guide to Recent Innovations, Springer 2006 ISBN 978-3-540-29616-4 page 11 
นอกจากนั้นแล้ว  แถบมัคอาจทำให้วินิจฉัยผิดว่ามีรอยรากฟันแตกเป็นแนวนอนเพราะความเปรียบต่างที่ต่างกันระหว่างฟันและกระดูกNielsen, Christen J.; "Effect of Scenario and Experience on Interpretation of Mach Bands," Journal of endodontics Volume 27, Issue 11, Pages 687–691 
นอกจากฟันแล้ว  แถบมัคอาจนำไปสู่การวินิจฉัยผิดว่ามีภาวะโพรงเยื่อหุ้มปอดมีอากาศ (pneumothorax)  โดยแสดงเส้นสีเข้มที่ส่วนรอบ ๆ ปอด (ดูรูป - เปรียบเทียบกับภาวะโพรงเยื่อหุ้มปอดมีอากาศจริง ๆ ที่จะมีเส้นสีขาวของเยื่อหุ้มปอด )

ดูเพิ่ม
ภาพลวงตา
การแปลสิ่งเร้าผิด
มายา

เชิงอรรถและอ้างอิง

 ดูเพิ่ม 

Eagleman, DM (2001) "Visual Illusions and Neurobiology." Nature Reviews Neuroscience. 2 (12) : 920-6.

แหล่งข้อมูลอื่น
Demonstration of the Mach band 
Laboratory of Dale Purves, MD

หมวดหมู่:ภาพลวงตา