พระพุทธรูปประจำพระชนมวาร

พระพุทธรูปประจำพระชนมวาร เป็นพระพุทธรูปที่พระมหากษัตริย์หรือพระบรมวงศานุวงศ์มีพระราชศรัทธาสร้างขึ้นประจำพระองค์หรือสร้างถวายพระบรมราชบุพการี ในวาระโอกาสสำคัญต่างๆ อาทิ การเฉลิมพระชนมพรรษา การฉลองพระประสูติการ ฯลฯ โดยพระพุทธรูปประจำพระชนมวารส่วนใหญ่ มักจะเป็นพระพุทธรูปประจำวันพระราชสมภพหรือวันประสูติของพระมหากษัตริย์หรือพระบรมวงศานุวงศ์พระองค์นั้นๆ ดังนี้

 วันอาทิตย์ พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางถวายเนตร
 วันจันทร์ พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางห้ามญาติ หรือ ปางห้ามสมุทร
 วันอังคาร พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางไสยาสน์ หรือตามพระราชนิยมพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว เป็นปางห้ามพระแก่นจันทน์
 วันพุธ พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางอุ้มบาตร
 วันพฤหัสบดี พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางสมาธิ หรือ ปางตรัสรู้
 วันศุกร์ พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางรำพึง
 วันเสาร์ พระพุทธรูปประจำวันคือ พระปางนาคปรก

การสร้างพระพุทธรูปประจำพระชนมวารในสมัยรัตนโกสินทร์ เริ่มมีมาตั้งแต่รัชสมัยพระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว โดยทรงโปรดเกล้าฯ ให้สร้างพระพุทธรูปประจำพระชนมวารถวายพระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ผู้ทรงเป็นพระอัยกา และพระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย ผู้ทรงเป็นพระบรมชนกนาถ

 พระพุทธรูปประจำพระชนมวารของพระมหากษัตริย์ 
รัชกาล   พระพุทธรูป พระนาม ปางพระพุทธรูป ผู้สร้าง ที่ประดิษฐาน 1 100px พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช (รัชกาลที่ 1) ปางอุ้มบาตร พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว หอพระสุราลัยพิมาน พระบรมมหาราชวัง 2 100px พระบาทสมเด็จพระพุทธเลิศหล้านภาลัย(รัชกาลที่ 2)  3 100px พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 3)ปางห้ามสมุทร พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว 4 100px พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว(รัชกาลที่ 4)</center> ปางสมาธิ พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวสร้างโดยพระองค์เอง</center>  หอพระ พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท พระบรมมหาราชวัง 5 100px พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 5)ปางห้ามพระแก่นจันทร์  พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวสร้างโดยพระองค์เอง</center> 6 100px พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว (รัชกาลที่ 6) ปางนาคปรก พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัวสร้างโดยพระองค์เอง</center> 7 100px พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว(รัชกาลที่ 7) ปางอุ้มบาตร พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัวสร้างโดยพระองค์เอง</center> 8 100px พระบาทสมเด็จพระปรเมนทรมหาอานันทมหิดล พระอัฐมรามาธิบดินทร (รัชกาลที่ 8) ปางถวายเนตร พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร 9 alt=|center|149x149px|ห้ามญาติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร(รัชกาลที่ 9) ปางห้ามญาติ พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรสร้างโดยพระองค์เอง

 พระพุทธรูปประจำพระชนมวารของพระมเหสี
รัชกาล   พระพุทธรูป พระนาม ปางพระพุทธรูป ผู้สร้าง ที่ประดิษฐาน 1 100px สมเด็จพระอมรินทราบรมราชินี ปางถวายเนตร พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หอพระสุราลัยพิมาน พระบรมมหาราชวัง 2 100px สมเด็จพระศรีสุริเยนทราบรมราชินี ปางถวายเนตร 4 100px สมเด็จพระเทพศิรินทราบรมราชินี ปางมารวิชัย   พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว หอพระ พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท พระบรมมหาราชวัง 5 100px สมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ปางรำพึง 100px สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า  ปางอุ้มบาตร  6 100px พระนางเจ้าสุวัทนา พระวรราชเทวี  ปางนาคปรก พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว หอพระสุราลัยพิมาน พระบรมมหาราชวัง 7 100px สมเด็จพระนางเจ้ารำไพพรรณี พระบรมราชินี ปางห้ามพระแก่นจันทร์ พระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว หอพระ พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท พระบรมมหาราชวัง 9 100px สมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ พระบรมราชชนนีพันปีหลวง ปางรำพึง พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร พระที่นั่งดุสิตมหาปราสาท พระบรมมหาราชวัง

 พระพุทธรูปประจำพระชนมวารของพระราชวงศ์ 
 พระพุทธรูป พระนาม ปางพระพุทธรูป ผู้สร้าง ที่ประดิษฐาน 100px สมเด็จพระบรมราชปิตุลาธิบดี เจ้าฟ้ามหาวชิรุณหิศ ปางสมาธิ สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า อนุสรณ์สถานรังษีวัฒนา สุสานหลวง วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหารสมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารีปางนาคปรกด้วยพระองค์เอง 100px สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าจันทรมณฑล โสภณภควดี กรมหลวงวิสุทธิกระษัตริย์ปางห้ามสมุทร พระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร 100px สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าวิจิตรจิรประภา อดุลยาดิเรกรัตน ขัตติยราชกุมารี ปางอุ้มบาตร สมเด็จพระศรีสวรินทิราบรมราชเทวี พระพันวัสสาอัยยิกาเจ้า อนุสรณ์สถานรังษีวัฒนา สุสานหลวง วัดราชบพิธสถิตมหาสีมารามราชวรวิหาร 100px สมเด็จพระราชปิตุจฉา เจ้าฟ้าวไลยอลงกรณ์ กรมหลวงเพชรบุรีราชสิรินธร ปางสมาธิ 100px สมเด็จพระมหิตลาธิเบศร อดุลยเดชวิกรม พระบรมราชชนก ปางรำพึง พระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร หอพระ พระที่นั่งจักรีมหาปราสาท พระบรมมหาราชวัง 100px สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ปางถวายเนตร 160px สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี กรมพระนครปฐมบรมขัตติยานี มหาธีรราชธิดา ปางไสยาสน์ พระองค์เอง 100px สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้ากัลยาณิวัฒนา กรมพระนราธิวาสราชนครินทร์ บดินทรเชษฐภคินี ปางถวายเนตร พระองค์เอง

 บรรณานุกรม 
 หนังสือพระพุทธปฏิมาในพระบรมมหาราชวัง
 http://www.laksanathai.com/book1/p081.aspx 
 http://www.laksanathai.com/book1/p082.aspx 
 http://www.laksanathai.com/book1/p083.aspx 
 http://www.laksanathai.com/book1/p084.aspx 
 http://www.laksanathai.com/book1/p085.aspx 
 http://www.laksanathai.com/book1/p086.aspx 
 พระพุทธปฏิมาในพระบรมมหาราชวัง
 http://www.udommongkol.com/product.detail_595725_th_4198374 
 http://topicstock.pantip.com/library/topicstock/K3616692/K3616692.html
 ชมรมคนรักประวัติศาสตร์ไทย ตอน พระพุทธรูปประจำพระชนมวาร

หมวดหมู่:พระพุทธรูปศิลปะรัตนโกสินทร์