ตำบลบางวัน

บางวัน เป็นตำบลในอำเภอคุระบุรี จังหวัดพังงา เป็นที่ตั้งของอุทยานแห่งชาติศรีพังงาซึ่งประกาศเป็นอุทยานเมื่อ 16 เมษายน พ.ศ. 2531 วันที่ 16 เมษายน พ.ศ. 2531 ได้รับการจัดตั้งเป็นอุทยานเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระบรมชนกาธิเบศร มหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ในวโรกาสเฉลิมพระชนมพรรษาครบ 5 รอบ

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
ตำบลบางวันมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้

 ทิศเหนือ ติดต่อกับตำบลแม่นางขาว
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับตำบลเขาพัง (อำเภอบ้านตาขุน จังหวัดสุราษฎร์ธานี)
 ทิศใต้ ติดต่อกับตำบลคลองศก (อำเภอพนม จังหวัดสุราษฎร์ธานี) และตำบลบางนายสี (อำเภอตะกั่วป่า)
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับน่านน้ำของตำบลเกาะคอเขา (อำเภอตะกั่วป่า) และน่านน้ำของตำบลเกาะพระทอง ในทะเลอันดามัน

 ประวัติ 
ตำบลบางวันเริ่มจัดตั้งเป็นหมู่บ้าน เมื่อ พ.ศ. 2400 มีตำนานชื่อหมู่บ้านเล่าขานกันมาว่า เดินทางมาถึงหมู่บ้านตำหนัง ฝูงวัวซึ่งเกิดอาการป่วยและพากันล้มตายลง ตายมดึงและชาวบ้านจึงช่วยกันแล่หนังวัวออก เมื่อแล่เสร็จ ตายมดึงให้คนช่วยกันหาบเดินทางต่อเพื่อนำไปเมืองตะโกลา จนมาถึงหมู่บ้านแห่งนี้ เห็นมีแดดออกดี จึงหยุดพักเพื่อตากหนังวัว ปรากฏว่าแดดที่เคยออกดีกลับออกเป็น "บางวัน" ในบางวันกลับมืดครึ้ม หนังวัวที่ตากแล้วจึงแห้งช้า ทำให้มีแมลงวันมาตอมหนังวัวที่ตากไว้เป็นจำนวนมาก จากการที่มีแดดออกเป็น "บางวัน" และมีแมลงวันมาก หมู่บ้านแห่งนี้จึงได้ชื่อว่า "บ้านบางวัน" ดังปรากฏเป็นชื่อหมู่บ้านสืบมาจนถึงปัจจุบัน

คนกลุ่มแรกอพยพเข้ามาตั้งถิ่นฐานเมื่อ พ.ศ. 2440 ซึ่งเป็นคนในท้องถิ่นเดิม และมาจากจังหวัดนครศรีธรรมราชและสุราษฎร์ธานีเป็นส่วนใหญ่ เข้ามาจับจองที่ดินทำกิน ประกอบอาชีพหาของป่า ล่าสัตว์ และประกอบอาชีพหลัก คือ การทำแร่ดีบุก ภายหลังได้สร้างบ้านอยู่อาศัยอย่างถาวรและประกอบอาชีพใหม่ คือ ทำการเกษตร ประมง รับจ้างทั่วไป เนื่องจากหมู่บ้านอยู่ใกล้ทะเลซึ่งมีความอุดมสมบูรณ์ด้วยสัตว์น้ำหลากหลายชนิด สะดวกในการทำประมงเพื่อหาเลี้ยงชีพ ขณะนั้นขึ้นการปกครองกับอำเภอเกาะคอเขา จังหวัดตะกั่วป่า ต่อมาได้ยุบจังหวัดตะกั่วป่าเข้ากับจังหวัดพังงา วันที่ 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2474 ทำให้ท้องที่ตำบลบางวันย้ายขึ้นกับจังหวัดพังงา

ใน พ.ศ. 2481 จังหวัดพังงาได้สั่งยุบอำเภอเกาะคอเขาลงเป็นกิ่งอำเภอ วันที่ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2481 และในวันเดียวกันกับที่ยุบกิ่งอำเภอนั้น หมู่ที่ 1 และ 2 (ในขณะนั้น) ของตำบลบางวันขอเข้ากลับไปอยู่ในเขตปกครองของอำเภอตะกั่วป่า จึงโอน 2 หมู่บ้านไปขึ้นกับตำบลโคกเคียน อำเภอตะกั่วป่า และยุบพื้นที่ตำบลบางครั่งซึ่งมีปริมาณงานและประชากรน้อย อีกทั้งมีพื้นที่เพียง 2 หมู่บ้าน (บ้านคุรอดและบ้านบางครั่ง) ทางราชการจึงให้รวมเข้ากับตำบลบางวัน วันที่ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2481  และย้ายที่ว่าการกิ่งอำเภอไปอยู่บนแผ่นดินใหญ่ในเขตตำบลคุระ วันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2507 และเปลี่ยนชื่อเป็น "กิ่งอำเภอคุระบุรี" วันที่ 29 ตุลาคม พ.ศ. 2511 และยกฐานะขึ้นเป็นอำเภอคุระบุรีในวันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2518 วันที่ 21 สิงหาคม พ.ศ. 2518 ท้องที่ตำบลบางวันจึงมีฐานะเป็นตำบลลำดับที่ 2 ของอำเภอคุระบุรีจนถึงปัจจุบัน

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
ตำบลบางวันแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 4 หมู่บ้าน ได้แก่
หมู่ที่ 1บ้านบางวัน(Ban Bang Wan)หมู่ที่ 2บ้านตำหนัง(Ban Tam Nang)หมู่ที่ 3บ้านบางครั่ง(Ban Bang Khrang)หมู่ที่ 4บ้านทุ่งละออง(Ban Thung La-ong)หมู่ที่ 5บ้านคุรอด(Ban Khu Rot)หมู่ที่ 6บ้านบางติบ(Ban Bang Tip)หมู่ที่ 7บ้านโค้งศรราม(Ban Khong Son Ram)หมู่ที่ 8บ้านไทรทอง(Ban Sai Thong)หมู่ที่ 9บ้านบางเอียง(Ban Bang Iang)

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่ตำบลบางวันมีองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นเพียงแห่งเดียว คือ องค์การบริหารส่วนตำบลบางวัน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางวันทั้งหมด เดิมเป็นสภาตำบลบางวันที่จัดตั้งขึ้นใน พ.ศ. 2516 วันที่ 24 สิงหาคม พ.ศ. 2516 และยกฐานะขึ้นเป็นองค์การบริหารส่วนตำบลบางวันใน พ.ศ. 2539 วันที่ 30 มกราคม พ.ศ. 2539

 ประชากร 
พื้นที่ตำบลบางวันประกอบด้วยหมู่บ้านทั้งสิ้นจำนวน 9 หมู่บ้าน มีจำนวนประชากร 7,783 คน แบ่งเป็นชาย 3,955 คน หญิง 3,828 คน (เดือนธันวาคม 2566)กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2564." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2565. สืบค้น 24 มกราคม 2565. เป็นตำบลที่มีประชากรเป็นอันดับ 2 จาก 4 ตำบลในอำเภอคุระบุรี





* ใน พ.ศ. 2558 มีการรวมผู้ที่ไม่ได้สัญชาติไทยในทะเบียนราษฎร ส่งผลให้ข้อมูลจำนวนประชากรปีดังกล่าวเพิ่มขึ้นเป็นจำนวนมาก
หมู่บ้านพ.ศ. 2564กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2564." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2565. สืบค้น 24 มกราคม 2565.พ.ศ. 2563 กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2563." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2564. สืบค้น 18 มีนาคม 2564.พ.ศ. 2562กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2562." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก:  2563. สืบค้น 10 มกราคม 2563.พ.ศ. 2561กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2561." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2562/E/036/T_0032.PDF 2562. สืบค้น 12 กุมภาพันธ์ 2562.พ.ศ. 2560กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2560." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2561/E/041/22.PDF 2561. สืบค้น 26 กุมภาพันธ์ 2561.พ.ศ. 2559กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2559." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat59.htm 2560. สืบค้น 3 มีนาคม 2560.พ.ศ. 2558กรมการปกครอง. กระทรวงมหาดไทย. "ประกาศสำนักทะเบียนกลาง กรมการปกครอง เรื่อง จำนวนราษฎรทั่วราชอาณาจักร แยกเป็นกรุงเทพมหานครและจังหวัดต่าง ๆ ตามหลักฐานการทะเบียนราษฎร ณ วันที่ 31 ธันวาคม 2558." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://stat.bora.dopa.go.th/stat/y_stat58.htm 2558. สืบค้น 16 กุมภาพันธ์ 2559.บางครั่ง1,1931,1721,1551,1641,1591,1501,139โค้งศรราม1,0941,0861,0621,0591,0571,0361,026คุรอด1,0831,0811,0521,0481,0531,0551,060บางติบ9839809911,005984964948ตำหนัง968991987992979987990บางวัน833843825821822815812ทุ่งละออง716697687674676668656บางเอียง564558559536531535524ไทรทอง313304305316325322317รวม7,7477,7127,6237,6157,5867,5327,472

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์องค์การบริหารส่วนตำบลบางวัน

บางวัน
บางวัน
หมวดหมู่:อำเภอคุระบุรี