หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์

หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ เป็นหน่วยงานในหน่วยราชการในพระองค์ระดับกรม มีฐานะเป็นนิติบุคคล ขึ้นตรงต่อพระมหากษัตริย์  มีหน้าที่วางแผน อำนวยการ ประสานงาน บังคับบัญชา ควบคุม และกำกับดูแลการปฏิบัติงานในการถวายอารักขา และถวายพระเกียรติองค์พระมหากษัตริย์ พระราชินี พระรัชทายาท และพระบรมวงศานุวงศ์ 

รวมทั้งปฏิบัติหน้าที่ทางพระราชพิธีตามที่ได้รับมอบหมาย และรักษาความสงบเรียบร้อยภายในเขตพระราชฐานราชกิจจานุเบกษา, พระราชกฤษฎีกาแบ่งส่วนราชการและกำหนดหน้าที่ของส่วนราชการ หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ กระทรวงกลาโหม พ.ศ. 2557 เล่ม 131 ตอนที่ 38 ก  วันที่ 5 เมษายน 2557 หน้า 1 ปฏิบัติหน้าที่ตามกฎหมายที่เกี่ยวกับการรักษาความปลอดภัย องค์พระมหากษัตริย์ พระราชินี พระรัชทายาท ผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ พระบรมวงศานุวงศ์ ผู้แทนพระองค์และพระราชอาคันตุกะ ตลอดจนวางแผน อำนวยการ ประสานงาน ดำเนินการ และกำกับงานในหน้าที่ของพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว

 ประวัติ 
หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ เดิมมีฐานะเป็นหน่วยงานในสังกัดสำนักผู้บัญชาการทหารสูงสุด กองบัญชาการกองทัพไทยราชอาณาจักรสยาม, พระราชภาระหน้าที่ของสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร,http://www.kingdom-siam.org  ได้รับพระบรมราชานุญาตให้สถาปนาเป็น หน่วยทหารรักษาพระองค์ โดยใช้ชื่อว่า หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ สำนักผู้บัญชาการทหารสูงสุด กองบัญชาการทหารสูงสุด เมื่อวันที่ 18 พฤศจิกายน พ.ศ. 2535ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตสถาปนาหน่วยทหารเป็นหน่วยทหารรักษาพระองค์ จนกระทั่งในปี พ.ศ. 2556 ได้มีการยกฐานะหน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ เป็นนิติบุคคล ระดับกรม สังกัดกระทรวงกลาโหมราชกิจจานุเบกษา, พระราชบัญญัติระเบียบราชการกระทรวงกลาโหม (ฉบับที่ 2) พ.ศ. 2556 เล่ม 130 ตอนที่ 109 ก  วันที่ 20 พฤศจิกายน 2556 หน้า 1 โดยพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ขณะยังดำรงพระยศเป็นสมเด็จพระบรมโอรสาธิราช เจ้าฟ้ามหาวชิราลงกรณ สยามมกุฎราชกุมาร ทรงดำรงตำแหน่งผู้บัญชาการ

ต่อมาได้มีพระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการในพระองค์ พ.ศ. 2560 ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 1 พฤษภาคม พ.ศ. 2560พระราชบัญญัติระเบียบบริหารราชการในพระองค์ พ.ศ. 2560 ให้มีการจัดระเบียบบริหารราชการในพระองค์ และมีพระราชกฤษฎีกาจัดระเบียบราชการและการบริหารงานบุคคลของราชการในพระองค์ พ.ศ. 2560 กำหนดให้มี "หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์" เป็นส่วนราชการในพระองค์ โดยโอนหน่วยงานต่าง ๆ ที่เกี่ยวข้องกับการถวายความปลอดภัยมารวมกัน เช่น หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ และกรมราชองครักษ์ เดิมสังกัดกระทรวงกลาโหม สำนักนายตำรวจราชสำนักประจำ (สง.นรป.) เดิมเป็นหน่วยงานระดับกองบัญชาการ ของสำนักงานตำรวจแห่งชาติ

 หน่วยงานในสังกัด 
 ยุคสังกัดกระทรวงกลาโหม 
หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ มีหน่วยงานในสังกัด 4 หน่วยงาน ได้แก่ (แยกส่วนออกมาจากกองทัพไทย)
 ส่วนบัญชาการ มีหน้าที่วางแผน อำนวยการ ประสานงาน บังคับบัญชา ควบคุม และกำกับดูแลการปฏิบัติงานในการถวายอารักขาและถวายพระเกียรติสำหรับองค์พระมหากษัตริย์ พระราชินี พระรัชทายาท และพระบรมวงศานุวงศ์ รวมทั้งปฏิบัติหน้าที่ทางพระราชพิธีตามที่ได้รับมอบหมาย และรักษาความสงบเรียบร้อยภายในเขตพระราชฐาน ตลอดจนวางแผน อำนวยการ ประสานงาน ดำเนินการ และกำกับงานในหน้าที่ของพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว มีผู้บัญชาการหน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ เป็นผู้บังคับบัญชารับผิดชอบ
 สำนักงานนายทหารปฏิบัติการพิเศษในพระองค์สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร มีหน้าที่วางแผน อำนวยการ ประสานงาน ดำเนินการ และกำกับดูแลในเรื่องของการประสานสนองตอบความต้องการของผู้บังคับบัญชา ตลอดจนปฏิบัติงานโดยตรงต่อพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว และสายงานที่เกี่ยวข้อง มีหัวหน้าสำนักงานนายทหารปฏิบัติการพิเศษในพระองค์สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เป็นผู้บังคับบัญชารับผิดชอบ
 สำนักงานฝ่ายเสนาธิการในพระองค์สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร มีหน้าที่วางแผน อำนวยการ ประสานงาน และดำเนินการ ตามภารกิจที่ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ มอบหมาย ถวายงานในการสนับสนุนพระราชกรณียกิจและพระราชกิจทั้งปวง ตลอดจนควบคุมอำนวยการปฏิบัติเพื่อให้ภารกิจบรรลุผลสำเร็จและเป็นไปด้วยความเรียบร้อยตรงตามพระราชโองการหรือพระราชประสงค์ มีหัวหน้าสำนักงานฝ่ายเสนาธิการในพระองค์สมเด็จพระบรมโอรสาธิราชฯ สยามมกุฎราชกุมาร เป็นผู้บังคับบัญชารับผิดชอบ 
 หน่วยทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ มีหน้าที่เกี่ยวกับการถวายพระเกียรติ การถวายความปลอดภัย การถวายอารักขา และการปฏิบัติตามพระราชประสงค์ของพระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว การรักษาความสงบเรียบร้อยภายในโดยรอบเขตพระราชฐานในพระองค์ พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว ตลอดจนการปฏิบัติภารกิจอื่นตามที่ได้รับมอบหมาย มีกองบังคับการหน่วยทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ทำหน้าที่ปกครองบังคับบัญชา อำนวยการ ประสานงาน และกำกับดูแลหน่วยขึ้นตรงของหน่วยทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ให้สามารถปฏิบัติหน้าที่เป็นไปด้วยความเรียบร้อย เกิดผลในทางปฏิบัติอย่างเป็นรูปธรรม มีผู้บัญชาการหน่วยทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์ เป็นผู้บังคับบัญชารับผิดชอบ

 ยุคส่วนราชการในพระองค์ 
หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์มีส่วนราชการ ดังต่อไปนี้พระราชกฤษฎีกาจัดระเบียบราชการและการบริหารงานบุคคลของราชการในพระองค์ (ฉบับที่ ๒) พ.ศ. ๒๕๖๕

 สำนักงานผู้บังคับบัญชา
 สำนักงานนายทหารปฏิบัติการพิเศษในพระองค์
 สำนักงานราชองครักษ์ประจำพระองค์
 กองบัญชาการทหารมหาดเล็กราชวัลลภรักษาพระองค์
 กองบัญชาการนายตำรวจราชองครักษ์ประจำพระองค์
 ส่วนราชการอื่นตามที่กำหนดโดยประกาศหน่วยบัญชาการฯ

 ผู้บริหาร 
 องค์ผู้บัญชาการ 
 ลำดับที่  รายพระนาม  ปีที่ดำรงตำแหน่ง 1  พระบาทสมเด็จพระวชิรเกล้าเจ้าอยู่หัว  9 มกราคม พ.ศ. 2535 - ปัจจุบันราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้นายทหารรับราชการและพระราชทานพระยศทหาร
 องค์รองผู้บัญชาการ 
 พระบรมวงศานุวงศ์ 
 ลำดับที่  รายพระนาม  ปีที่ดำรงตำแหน่ง 1  พลเอกหญิง สมเด็จพระนางเจ้าสุทิดา พัชรสุธาพิมลลักษณ พระบรมราชินี  1 ธันวาคม พ.ศ. 2559 - 6 มิถุนายน พ.ศ. 2560ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้นายทหารรับราชการ1 สิงหาคม พ.ศ. 2560 - ปัจจุบัน2พลเอกหญิง สมเด็จพระเจ้าลูกเธอ เจ้าฟ้าพัชรกิติยาภา นเรนทิราเทพยวดี กรมหลวงราชสาริณีสิริพัชร มหาวัชรราชธิดา17 สิงหาคม พ.ศ. 2568 - ปัจจุบัน

 เครื่องบินพระที่นั่ง 

หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ เป็นหน่วยงานหลักในการดูแลเครื่องบินพระที่นั่งบางส่วนที่ไม่ได้อยู่ในความดูแลของกองทัพอากาศไทย แต่เดิมใช้ชื่อว่า ฝูงบิน 904 ก่อตั้งขึ้นในปี พ.ศ. 2533 ก่อนจะเปลี่ยนชื่อเป็น หน่วยบินเดโชชัย 3 ในปี พ.ศ. 2560

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 หน่วยบัญชาการถวายความปลอดภัยรักษาพระองค์ 

หมวดหมู่:ส่วนราชการในพระองค์
หมวดหมู่:รัชกาลที่ 10