ปลากระทิง (สกุล)

ปลากระทิง เป็นสกุลของปลากระดูกแข็งจำพวกหนึ่ง ในสกุล Mastacembelus (/มาส-ตา-เซม-เบล-อัส/) อยู่ในอันดับปลาไหลนา  วงศ์ปลากระทิง (Mastacembelidae)

มีรูปร่างโดยรวม ลำตัวยาว แบนข้างเล็กน้อย ปลายจะงอยปากบนเรียวแหลมคล้ายปลาหลด จมูกคู่หน้ามีปลายแยกออกเป็นติ่งเนื้อเล็ก ๆ 2 ติ่ง และติ่งใหญ่ 2 ติ่ง มีครีบหลังและครีบก้นยาวต่อเนื่องกับครีบหาง ก้านครีบเดี่ยวของครีบหลังเป็นหนามแหลมสั้น ๆ เพื่อป้องกันตัวประมาณ 33–40 ก้าน  สีสดสวยกว่าและมีขนาดใหญ่กว่า  อาศัยอยู่ในแม่น้ำลำคลองและที่ลุ่มทั่วไป พบทั้งในแหล่งน้ำจืดและน้ำกร่อยความหมายของ กระทิง (๓) ตามพจนานุกรมฉบับราชบัณฑิตยสถาน พ.ศ. 2542

กระจายพันธุ์ในทวีปแอฟริกาและทวีปเอเชียและภูมิภาคเอเชียอาคเนย์ มีความยาวโดยเฉลี่ยประมาณ 60–80 เซนติเมตร หากินตามพื้นท้องน้ำด้วยการกินปลาขนาดเล็กและสัตว์น้ำขนาดเล็ก  โดยมักจะซุกซ่อนตัวในโพรงไม้หรือวัตถุต่าง ๆ ใต้น้ำ 

มีความสำคัญต่อมนุษย์ในแง่ของการบริโภค ตกปลา และเลี้ยงเป็นปลาสวยงาม

การจำแนก
 Mastacembelus alboguttatus Boulenger, 1893
 Mastacembelus albomaculatus Poll, 1953
 Mastacembelus ansorgii Boulenger, 1905
 Mastacembelus apectoralis Brown, Britz, Bills, Rüber & Day, 2011
 Mastacembelus armatus (Lacépède, 1800) (ปลากระทิง)
 Mastacembelus aviceps Roberts & Stewart, 1976
 Mastacembelus brachyrhinus Boulenger, 1899
 Mastacembelus brichardi Poll, (1958) 
 Mastacembelus catchpolei Fowler, 1936
 Mastacembelus congicus Boulenger, 1896
 Mastacembelus crassus Roberts & Stewart, 1976
 Mastacembelus cryptacanthus Günther, 1867
 Mastacembelus cunningtoni Boulenger, 1906
 Mastacembelus dayi Boulenger, 1912
 Mastacembelus decorsei Pellegrin, 1919
 Mastacembelus dienbienensis Nguyễn & Nguyễn, 2005
 Mastacembelus ellipsifer Boulenger, 1899
 Mastacembelus erythrotaenia Bleeker, 1850 (ปลากระทิงไฟ)
 Mastacembelus favus Hora, 1924 (ปลากระทิงดำ)
 Mastacembelus flavidus Matthes, 1962
 Mastacembelus frenatus Boulenger, 1901 (ปลากระทิงหางยาว)
 Mastacembelus greshoffi Boulenger, 1901
 Mastacembelus kakrimensis Vreven & Teugels, 2005
 Mastacembelus latens Roberts & Stewart, 1976
 Mastacembelus liberiensis Boulenger, 1898
 Mastacembelus loennbergii Boulenger, 1898
 Mastacembelus marchei Sauvage, 1879
 Mastacembelus mastacembelus (Banks & Solander, 1794)
 Mastacembelus micropectus Matthes, 1962
 Mastacembelus moeruensis Boulenger, 1914
 Mastacembelus moorii Boulenger, 1898
 Mastacembelus niger Sauvage, 1879
 Mastacembelus nigromarginatus Boulenger, 1898
 Mastacembelus notophthalmus Roberts, 1989
 Mastacembelus oatesii Boulenger, 1893
 Mastacembelus ophidium Günther, 1894
 Mastacembelus pantherinus Britz, 2007
 Mastacembelus paucispinis Boulenger, 1899
 Mastacembelus plagiostomus Matthes, 1962
 Mastacembelus platysoma Poll & Matthes, 1962
 Mastacembelus polli Vreven, 2005
 Mastacembelus praensis (Travers, 1992)
 Mastacembelus reygeli Vreven & Snoeks, 2009
 Mastacembelus robertsi (Vreven & Teugels, 1996)
 Mastacembelus sanagali Thys van den Audenaerde, 1972
 Mastacembelus seiteri Thys van den Audenaerde, 1972
 Mastacembelus sexdecimspinus (Roberts & Travers, 1986)
 Mastacembelus shiloangoensis (Vreven, 2004)
 Mastacembelus shiranus Günther, 1896 
 Mastacembelus signatus Boulenger, 1905
 Mastacembelus simbi Vreven & Stiassny, 2009
 Mastacembelus stappersii Boulenger, 1914
 Mastacembelus strigiventus Zhou & Yang, 2011
 Mastacembelus taiaensis (Travers, 1992)
 Mastacembelus tanganicae Günther, 1894
 Mastacembelus thacbaensis Nguyễn & Nguyễn, 2005
 Mastacembelus tinwini Britz, 2007
 Mastacembelus traversi (Vreven & Teugels, 1997)
 Mastacembelus triolobus Zhou & Yang, 2011
 Mastacembelus trispinosus Steindachner, 1911
 Mastacembelus undulatus (McClelland, 1844)
 Mastacembelus unicolor Cuvier, 1832
 Mastacembelus vanderwaali Skelton, 1976 
 Mastacembelus zebratus Matthes, 1962Kottelat, M. 1989: Zoogeography of the fishes from Indochinese inland waters with an annotated check-list. Bulletin Zoölogisch Museum, Universiteit van Amsterdam, 12(1): 1-55. Vreven, E.J. & J. Snoeks 2009: A new masacembelid species from Lake Tanganyika: a case of complex evolutionary history. Journal of Fish Biology, 75: 1018-1047.
อ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

หมวดหมู่:วงศ์ปลากระทิง