รอยนูนสมองกลีบขมับด้านล่าง

รอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง  (, ) เป็นรอยนูนสมองที่ อยู่ใต้รอยนูนกลีบขมับส่วนกลาง (middle temporal gyrus), 
อยู่ข้างหน้ารอยนูนกลีบท้ายทอยส่วนล่าง  (inferior occipital gyrus), 
และแผ่ขยายไปทางผิวด้านข้างของสมองกลีบขมับลงไปจรด inferior sulcus
เป็นศูนย์ประมวลผลข้อมูลการเห็นในระดับสูงโดยเป็นส่วนสุดท้ายของทางสัญญาณด้านล่าง  (ventral stream)
มีหน้าที่เป็นตัวแทนของลักษณะที่ซับซ้อนของวัตถุที่เห็น
และอาจจะมีส่วนเกี่ยวข้องกับการรับรู้ใบหน้า
กับการรู้จำวัตถุ (object recognition) ต่าง ๆ
และกับการรู้จำตัวเลข  (number recognition)

รอยนูนกลีบขมับส่วนล่างเป็นส่วนล่างของสมองกลีบขมับ
อยู่ใต้ร่องกลีบขมับกลาง (central temporal sulcus) 
สมองส่วนนี้  (ซึ่งเป็นส่วนของคอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่าง)
ทำหน้าที่แปลผลตัวกระตุ้นทางตา  เป็นการรู้จำวัตถุ  (object recognition) ที่เห็นทางตา  
และเป็นส่วนสุดท้ายของทางสัญญาณด้านล่างของระบบการเห็น (ดังที่แสดงไว้ในงานวิจัยเร็ว ๆ นี้) 
"คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่าง"  (inferior temporal cortex ตัวย่อ ITC) ในมนุษย์เป็นส่วนเดียวกับ  "รอยนูนกลีบขมับส่วนกลาง" (เขตบร็อดแมนน์ 21) รวมกับ  "รอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง" (เขตบร็อดแมนน์ 20)  โดยที่ไม่เหมือนกับไพรเมตประเภทอื่น ๆ

สมองเขตนี้แปลผลตัวกระตุ้นทางตาที่ปรากฏในลานสายตา
ทำหน้าที่เกี่ยวข้องกับการเก็บและการเรียกคืนความทรงจำเกี่ยวกับวัตถุนั้น  เพื่อประโยชน์ในการระบุวัตถุนั้น
ทำหน้าแปลผลและรับรู้ข้อมูลที่เกิดจากตัวกระตุ้นทางตาที่ผ่านการแปลผลจากเขตสายตา V1, V2, V3, และ V4 ที่อยู่ในสมองกลีบท้ายทอย มาแล้ว
คือทำหน้าที่แปลผลข้อมูลสีและรูปร่างของวัตถุที่อยู่ในลานสายตา (ซึ่งเป็นข้อมูลจากเขตสายตาก่อน ๆ)
แล้วให้ข้อมูลว่าวัตถุที่เห็นนั้นคืออะไร
ซึ่งก็คือการระบุวัตถุโดยใช้สีและรูปร่าง
โดยเปรียบเทียบข้อมูลที่ได้ประมวลแล้วกับข้อมูลความจำที่เก็บไว้เพื่อที่จะระบุวัตถุนั้น

สมองเขตนี้ไม่ใช่มีความสำคัญในเรื่องเป็นส่วนของการแปลผลข้อมูลทางตาเพื่อการรู้จำวัตถุเท่านั้น
แต่มีส่วนเกี่ยวข้องกับการแปลผลแบบง่าย ๆ อย่างอื่นของวัตถุในลานสายตา
มีความเกี่ยวข้องกับปัญหาเกี่ยวกับการรับรู้และความเข้าใจทางปริภูมิของวัตถุที่อยู่รอบ ๆ ตัว
และเป็นส่วนที่มีเซลล์ประสาทเดี่ยว ๆ ที่ทำหน้าที่โดยเฉพาะซึ่งอาจจะอธิบายความสัมพันธ์ระหว่างคอร์เทกซ์นี้กับระบบความจำ

โครงสร้าง
สมองกลีบขมับมีอยู่แต่ในสัตว์อันดับวานร  (ไพรเมต)
ในมนุษย์  คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่างมีความซับซ้อนมากกว่าไพรเมตประเภทอื่น ๆ

ในมนุษย์  คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่างประกอบด้วยรอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง  
รอยนูนกลีบขมับส่วนกลาง  และ  fusiform gyrus 
ถ้ามองจากด้านข้างที่ผิวของสมองกลีบขมับ
รอยนูนกลีบขมับส่วนล่างจะทอดไปตามส่วนล่างสุดของสมองกลีบขมับ
และแยกออกจากรอยนูนกลีบขมับส่วนกลางซึ่งอยู่ด้านบนโดยร่องสมองกลีบขมับส่วนล่าง  (inferior temporal sulcus)

นอกจากนั้นแล้ว  การแปลผลข้อมูลจากลานสายตา
โดยเป็นส่วนการแปลข้อมูลของทางสัญญาณด้านล่าง
เกิดขึ้นที่ด้านล่างของรอยนูนกลีบขมับส่วนบน  (superior temporal gyrus) ที่อยู่ต่อจากร่องสมองกลีบขมับส่วนบน (superior temporal sulcus)
และถ้ามองมาจากข้างบน
รอยนูนกลีบขมับส่วนล่างจะแยกออกจาก fusiform gyrus โดยร่องแยกสมองกลีบท้ายทอยและสมองกลีบขมับ  (occipital-temporal sulcus)

คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่างของมนุษย์มีความซับซ้อนยิ่งกว่าของไพรเมตประเภทอื่น ๆ 
"คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่าง" ของไพรเมตประเภทอื่น ๆ ไม่ได้แยกออกเป็นส่วนต่าง ๆ 
เป็นรอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง  รอยนูนรูปกระสวย และรอยนูนกลีบขมับส่วนกลางเหมือนในมนุษย์  

รอยนูนกลีบขมับส่วนล่างเป็นส่วนหนึ่งของคอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่าง 
และมีหน้าที่เกี่ยวกับการู้จำวัตถุที่เห็น  โดยรับข้อมูลที่ได้รับการแปลผลมาแล้วจากเขตอื่น ๆ
คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่างในไพรเมตมีเขตเฉพาะกิจต่าง ๆ ที่ทำการแปลผลแบบต่าง ๆ เกี่ยวกับตัวกระตุ้นทางตา
โดยได้รับข้อมูลที่ได้รับการแปลผลและจัดระเบียบใหม่แล้วโดยชั้นต่าง ๆ ของคอร์เทกซ์ลาย (striate cortex) และ คอร์เทกซ์นอกคอร์เทกซ์ลาย (extra-striate cortex)
คือ  ข้อมูลจากเขตสายตา V1 ถึง V5 ที่อยู่ในวิถีประสาทจาก  Lateral geniculate nucleus และวิถีประสาทจาก tectopulvinar 
แผ่มาถึงรอยนูนกลีบขมับส่วนล่างโดยเป็นส่วนของทางสัญญาณด้านล่าง
เป็นข้อมูลที่เกี่ยวกับสีและรูปร่างของวัตถุที่เห็น

โดยงานวิจัยที่เปรียบเทียบมนุษย์กับไพรแมตประเภทอื่น ๆ
ผลแสดงว่า  คอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่างมีบทบาทสำคัญในการแปลผลเกี่ยวกับรูปร่าง
ซึ่งรับการยืนยันจากหลักฐานที่ได้จาก fMRI
ที่เก็บโดยนักวิจัยที่เปรียบเทียบระบบการแปลผลในระบบประสาทของมนุษย์และลิงมาคาก

หน้าที่และการทำงาน
 ข้อมูลที่ได้รับ 
เซลล์ในเรตินาจะเปลี่ยนพลังงานแสงอาทิตย์ที่สะท้อนมาจากวัตถุ
ไปเป็นพลังงานเชิงเคมี
ซึ่งจะมีการแปลงไปเป็นศักยะงานที่ส่งผ่านเส้นประสาทตา
ข้ามส่วนไขว้ประสาทตา (optic chiasm) ไปยัง lateral geniculate nucleus (ตัวย่อ LGN) ในทาลามัส เพื่อการประมวลผลเป็นส่วนแรก
จากนั้นก็จะส่งต่อไปที่คอร์เทกซ์สายตาปฐมภูมิ ที่รู้จักกันว่าเขตสายตา V1
หลังจากนั้น  สัญญาณจากเขตสายตาต่าง ๆ ในสมองกลีบท้ายทอยก็จะเดินทางต่อไปยังสมองกลีบข้างและสมองกลีบขมับ
ผ่านทางสัญญาณสองทาง 


นักวิจัยอังเกอร์ไลเดอร์และมิชกินได้แยกแยะระบบการประมวลผลทางตาสองระบบนี้ไว้ในปี ค.ศ. 1982 
ทางสัญญาณหนึ่งดำเนินไปในทางด้านล่างไปยังคอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนล่าง  (คือจาก V1 ผ่าน V2 ผ่าน V4 ไปถึง ITC)
และอีกทางหนึ่งดำเนินไปในทางด้านหลังไปยังสมองกลีบข้างส่วนหลัง
เป็นทางสองทางที่เรียกว่า  ทางเพื่อรู้ว่าคืออะไร  และทางเพื่อรู้ว่าอยู่ที่ไหน  ตามลำดับ.
ITC รับข้อมูลจากทางสัญญาณด้านล่าง
เพราะเป็นเขตสำคัญเพื่อรู้จำรูปแบบ  (pattern) ใบหน้า และวัตถุ  

 หน้าที่ของเซลล์ประสาทเดี่ยวใน ITC 
ความรู้หลาย ๆ อย่างเกี่ยวกับการทำงานในระดับเซลล์เดี่ยว ๆ 
การใช้ความจำในการระบุวัตถุ
และการแปลผลจากลานสายตาโดยสีและโดยรูปร่าง
ล้วนแต่เป็นความรู้ที่เพิ่งเกิดขึ้นไม่นานเกี่ยวกับ ITC 
งานวิจัยในยุคต้น ๆ แสดงว่า  มีการเชื่อมต่อกันระหว่างสมองกลีบขมับกับเขตสมองเกี่ยวกับความทรงจำอื่น ๆ 
เป็นต้นว่า  ฮิปโปแคมปัส อะมิกดะลา และคอร์เทกซ์กลีบหน้าผากส่วนหน้า (prefrontal cortex) 
มีการค้นพบเร็ว ๆ นี้ว่า  การเชื่อมต่อกันเหล่านี้สามารถอธิบายลักษณะเฉพาะบางอย่างของความจำ
ซึ่งบอกเป็นนัยว่า  เซลล์สมองเดี่ยว ๆ เหล่านี้มีความสัมพันธ์กับประเภทของความจำต่าง ๆ โดยเฉพาะ  หรือแม้กับความจำต่าง ๆ โดยเฉพาะ
งานวิจัยพบลักษณะเด่นของเซลล์สมองเดี่ยว ๆ ที่มีการทำงานโดยเฉพาะใน ITC คือ
เซลล์เดี่ยว ๆ ที่ตอบสนองต่อความจำที่คล้ายกันอยู่ใกล้กันกระจายไปตามชั้นของ ITC
นิวรอนของสมองกลีบขมับมีส่วนเกี่ยวข้องกับพฤติกรรมการเรียนรู้และความจำระยะยาว
ความจำที่อยู่ภายใน ITC น่าจะดีขึ้นในระยะยาว เพราะอิทธิพลของนิวรอนที่รับสัญญาณจากระบบรับความรู้สึก  (afferent neurons)  ในเขตสมองกลีบขมับด้านใน  (medial-temporal region)

งานวิจัยต่อ ๆ มาของเซลล์เดี่ยว ๆ ใน ITC บอกเป็นนัยว่า  เซลล์เหล่านี้ไม่ใช่มีเพียงแค่การเชื่อมต่อโดยตรงกับวิถีประสาทของระบบการเห็นเท่านั้น
แต่ว่ามีการตอบสนองโดยเฉพาะต่อตัวกระตุ้นทางตา
ในบางกรณี  เซลล์เดี่ยว ๆ เหล่านี้ไม่มีการตอบสนองต่อจุดหรือช่องยาว
ที่เป็นตัวกระตุ้นแบบง่าย ๆ ที่ปรากฏในลานสายตา
แต่ว่า  เมื่อแสดงวัตถุที่มีรูปร่างซับซ้อน
กลับเริ่มการตอบสนอง
นี้เป็นหลักฐานแสดงให้เห็นว่า  เซลล์เหล่านี้ไม่ใช่แต่ตอบสนองต่อตัวกระตุ้นทางตาโดยเฉพาะโดยเป็นกลุ่ม
แต่ว่า  เป็นเซลล์แต่ละตัวทีเดียวที่มีการตอบสนองโดยเฉพาะกับตัวกระตุ้นแบบเฉพาะ

งานวิจัยนี้ยังแสดงให้เห็นด้วยอีกว่า  ระดับการตอบสนองของเซลล์เหล่านี้
ไม่เปลี่ยนไปเพราะเหตุของสีหรือขนาด  แต่ว่าเปลี่ยนไปตามรูปร่าง
ซึ่งนำไปสู่ข้อสังเกตที่น่าสนใจ
คือว่า  เซลล์เดี่ยว ๆ บางตัวเหล่านี้  มีบทบาทในการรู้จำใบหน้าและมือ
นี้อาจจะชี้ถึงความเกี่ยวข้องกับภาวะไม่รู้ใบหน้าที่เป็นความผิดปกติทางประสาท
และอธิบายถึงความที่มือเป็นจุดที่มนุษย์สนใจ
งานวิจัยที่เกิดต่อจากงานนี้  ได้ทำการสำรวจให้ลึกซึ้งยิ่งขึ้นถึงบทบาทของ  "นิวรอนใบหน้า"  และ "นิวรอนมือ" ที่มีอยู่ใน ITC

 กระบวนการทำงาน 
ข้อมูลเกี่ยวกับสีและรูปร่างมาจากเซลล์ P ซึ่งเป็น ganglion cell ในเรตินาที่รับข้อมูลต่อจากเซลล์รูปกรวยโดยหลัก
ดังนั้นจึงไวต่อความต่าง ๆ กันของรูปร่างและสี
เปรียบเทียบกับเซลล์ M ที่รับข้อมูลเกี่ยวกับการเคลื่อนไหวจากเซลล์รูปแท่งโดยหลัก
นิวรอนใน ITC  ซึ่งมีอีกชื่อหนึ่งว่า  inferior temporal visual association cortex
ประมวลข้อมูลที่มาจากเซลล์ P 

นิวรอนใน ITC มีเอกลักษณ์หลายอย่าง
ที่อาจจะเป็นคำอธิบายว่า  ทำไมเขตนี้จึงจำเป็นในการรู้จำรูปแบบต่าง ๆ 
คือ  มันตอบสนองต่อตัวกระตุ้นทางตาเท่านั้น  และลานรับสัญญาณของมันจะรวมส่วนรอยบุ๋มจอตา (fovea) ด้วย  
ซึ่งอาจจะเป็นส่วนของเรตินาที่มีเซลล์รับแสงหนาแน่นที่สุดและมีหน้าที่เกี่ยวข้องกับการเห็นที่ชัดเจนกลางลานสายตา
ลานรับสัญญาณของเซลล์ใน ITC มักจะมีขนาดใหญ่กว่าของนิวรอนในคอร์เทกซ์ลาย
และมักขยายข้ามแนวกลาง  (midline)  รวมข้อมูลจากลานสายตาทั้งสองข้างเป็นเขตแรก
นิวรอนของ IT เลือกตอบสนองต่อรูปร่างและสี
และมักจะตอบสนองต่อรูปร่างซับซ้อนมากกว่ารูปร่างที่ง่าย ๆ
มีนิวรอนจำนวนน้อยเปอร์เซ็นต์จำนวนหนึ่งที่เลือกตอบสนองต่อส่วนเฉพาะของใบหน้า
ข้อมูลใบหน้าและน่าจะข้อมูลรูปร่างที่ซับซ้อนอื่น ๆ ด้วย  รับการเข้ารหัสโดยเป็นการทำงานเป็นลำดับในกลุ่มของเซลล์
และเซลล์ใน IT ก็ปรากฏว่ามีหน้าที่เกี่ยวข้องกับการทรงจำรูปร่างซับซ้อนเหล่านี้ทั้งในระยะสั้นและระยะยาวขึ้นอยู่กับเหตุการณ์

 การรู้จำวัตถุ 
มีเขตต่าง ๆ ภายใน ITC ที่ทำงานร่วมกันเพื่อแปลผลและรู้จำว่า  สิ่งหนึ่ง ๆ คืออะไร
ความสัมพันธ์เช่นนี้เป็นไปจนกระทั่งว่า  วัตถุประเภทต่าง ๆ จะมีความสัมพันธ์กับนิวรอนที่อยู่ในเขตต่าง ๆ กันของ ITC  เช่น
รอยนูนรูปกระสวย (fusiform gyrus) หรือว่าเขตรับรู้หน้าในรอยนูนรูปกระสวย (Fusiform Face Area) ทำหน้าที่ในการรู้จำใบหน้าและรูปร่างกายมากกว่ารู้จำวัตถุอื่น ๆ
เขตรับรู้สถานที่รอบฮิปโปแคมปัส (Parahippocampal Place Area) ช่วยในการแยกแยะสถานที่ให้ต่างจากวัตถุต่าง ๆ 
Extrastriate Body Area แยกแยะส่วนของร่างกายให้ต่างจากวัตถุอื่น ๆ 
Lateral Occipital Complex แยกแยะตัวกระตุ้นที่มีรูปร่างหรือตัวกระตุ้นที่ไม่ปรากฏเป็นรูปเป็นร่างSpiridon, M., Fischl, B., & Kanwisher, N. (2006) . Location and spatial profile of category-specific regions in human extrastriate cortex. Human Brain Mapping , 27, 77-89.

เขตของ ITC เหล่านี้ต้องทำงานร่วมกัน  และทำงานร่วมกับเขตฮิปโปแคมปัสด้วย
เพื่อที่จะทำความเข้าใจกับสิ่งต่าง ๆ ที่อยู่ในโลก
ฮิปโปแคมปัสเป็นเขตที่จำเป็นในการบันทึกความจำว่า  วัตถุนั้นคืออะไร  มีรูปร่างเป็นอย่างไร  เพื่อจะนำมาใช้ในอนาคต
โดยนำไปเปรียบเทียบความแตกต่างกันของวัตถุต่าง ๆ 
การที่จะรู้จำวัตถุหนึ่ง ๆ ได้อย่างถูกต้องอาศัยเครือข่ายในสมองเหล่านี้อย่างขาดไม่ได้เพื่อที่จะแปลผล  แบ่งปัน  และบันทึกข้อมูลไว้

ในงานวิจัยของเด็นนีส์และคณะ มีการใช้การสร้างภาพสมองโดย fMRI เพื่อเปรียบเทียบการแปลผลของรูปร่างที่เห็นทางตาระหว่างของมนุษย์และของลิงมาคาก
สิ่งที่ได้ค้นพบอย่างหนึ่งในงานวิจัยก็คือว่า มีเขตที่ทำงานคาบเกี่ยวกันระหว่างการแปลผลของรูปร่างและการเคลื่อนไหวในสมอง
แต่ว่าความคาบเกี่ยวกันมีมากกว่าในมนุษย์ (คือต้องมีการทำงานประสานกันมากกว่าระหว่างทางสัญญาณด้านล่างและทางสัญญาณด้านหลัง)  
ซึ่งบอกเป็นนัยว่า  สมองมนุษย์มีวิวัฒนาการในระดับที่สูงกว่าเพื่อทำการแปลผลเพื่อที่จะใช้อุปกรณ์ต่าง ๆ

ความสำคัญทางคลินิก
ภาวะไม่รู้ใบหน้า
ภาวะไม่รู้ใบหน้า (Prosopagnosia) หรือภาวะบอดใบหน้า (face blindness)
เป็นความผิดปกติมีผลเป็นความไม่สามารถรู้จำหรือแยกแยะใบหน้าของคนต่าง ๆ 
และอาจจะเกิดขึ้นกับความเสียหายในการรู้จำวัตถุสิ่งของอื่น ๆ 
รวมทั้งสถานที่  รถยนต์  และอารมณ์ความรู้สึก (ของผู้อื่น)  

โกรสและคณะได้ทำงานวิจัยในปี ค.ศ. 1969 ที่พบว่า  เซลล์บางพวกตอบสนองต่อการเห็นมือขอลิง
และได้ตั้งข้อสังเกตว่า   ตัวกระตุ้นที่ให้ลิงดู  ยิ่งเหมือนมือของลิงเท่าไร
เซลล์เหล่านั้นก็จะเกิดการทำงานมากขึ้นเท่านั้น
หลังจากนั้น  ในปี ค.ศ. 1972 โกรสและคณะก็พบว่า  เซลล์บางพวกใน IT ตอบสนองต่อใบหน้า
แม้ว่าจะยังสรุปยังไม่ได้อย่างเด็ดขาด  เซลล์ที่ตอบสนองต่อใบหน้าใน ITC (บางครั้งเรียกว่า  Grandmother cell) 
เชื่อกันว่ามีบทบาทที่สำคัญในการรู้จำใบหน้าในลิง 

หลังจากมีงานวิจัยอื่น ๆ อีกมากมายเกี่ยวกับผลของความเสียหายต่อ ITC ในลิง
จึงมีสมมติฐานขึ้นว่า  รอยโรคใน IT ในมนุษย์มีผลเป็นภาวะไม่รู้ใบหน้า
คือ  ในปี ค.ศ. 1971 รูเบ็นส์และเบ็นสันทำงานวิจัยกับคนไข้ที่มีภาวะไม่รู้ใบหน้าคนหนึ่ง
แล้วพบว่า  คนไข้สามารถบอกชื่อของวัตถุสามัญที่เห็นได้อย่างไม่มีปัญหาอะไร  แต่เธอไม่สามารถรู้จำใบหน้า  
หลังจากที่เบ็นสันและคณะทำการชันสูตรศพหนึ่ง  ก็เกิดความชัดเจนว่า  รอยโรคจำเพาะในรอยนูนรูปกระสวยซีกขวา
ซึ่งเป็นส่วนของรอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง  เป็นเหตุหลักของภาวะนี้

ข้อสังเกตที่ทำให้เกิดความเข้าใจลึกซึ้งยิ่งขึ้นพบในคนไข้ที่ชื่อว่า  L.H. 
ในงานวิจัยของ เอ็ตค็อฟ์ฟและคณะในปี ค.ศ. 1991
คือ  ชายวัย 40 ปีคนหนึ่งเกิดอุบัติเหตุรถยนต์เมื่ออายุ 18 ปี
และได้รับบาดเจ็บอย่างรุนแรงในสมอง
หลังจากที่ฟื้นตัว  L.H. ไม่สามารถรู้จำใบหน้าหรือแยกแยะใบหน้าได้
ไม่สามารถแม้แต่จะรู้จำใบหน้าของบุคคลคุ้นเคยที่รู้จักก่อนอุบัติเหตุ
L.H. และคนไข้ภาวะไม่รู้ใบหน้าอื่น ๆ โดยปกติสามารถใช้ชีวิตที่เกือบเป็นปกติแม้ว่าจะประกอบด้วยภาวะนี้
คือ L.H. ยังสามารถรู้จำวัตถุสามัญทั่ว ๆ ไป
ยังรู้จักความแตกต่างเล็ก ๆ น้อย ๆ ของรูปร่าง  อายุ  เพศ  และความน่าชอบใจของใบหน้า
แต่ว่า  เพื่อแยกแยะบุคคลต่าง ๆ  เขาต้องใช้ตัวช่วยที่ไม่เกี่ยวกับใบหน้าอื่น ๆ เช่น  ความสูง  สีผม  และเสียง
การสร้างภาพในสมองโดยเทคนิคที่ไม่ต้องอาศัยการเจาะการผ่าตัดพบว่า  ภาวะไม่รู้ใบหน้าของ L.H. มีเหตุมาจากความเสียหายในสมองกลีบขมับซีกขวา  ซึ่งประกอบด้วยรอยนูนกลีบขมับส่วนล่าง

ความบกพร่องในความจำอาศัยความหมาย
โรคบางชนิดเช่น  โรคอัลไซเมอร์  หรือ semantic dementia (โรคความจำอาศัยความหมายเสื่อม)
เป็นโรคที่กำหนดโดยความที่คนไข้ไม่สามารถประสานรวบรวมความจำอาศัยความหมาย (semantic memories)
มีผลทำให้คนไข้ไม่สามารถเกิดความจำใหม่ ๆ 
ไม่รู้เวลาที่ผ่านไป  และมีปัญหาทางการรับรู้ที่สำคัญด้านอื่น ๆ

ในปี ค.ศ. 2001 แชนและคณะทำการวิจัยโดยใช้ MRI แบบวัดปริมาตร (volumetric MRI)
เพื่อที่จะกำหนดค่าความเสียหายทั้งในสมองโดยทั่ว ๆ ไป และในสมองกลีบข้างในคนไข้โรคความจำอาศัยความหมายเสื่อม  และคนไข้โรคอัลไซเมอร์
มีการเลือกและยืนยันผู้รับการทดลองทางคลินิกว่า  เป็นคนไข้ในระดับกลาง ๆ ของโรคทั้งสอง
และมีการยืนยันเพิ่มขึ้นไปอีกด้วยผ่านการทดสอบทางจิตประสาท 
งานวิจัยนี้ไม่แยกแยะ ITC และคอร์เทกซ์กลีบขมับส่วนกลาง  (middle temporal cortex)
เพราะว่า  "มักจะไม่มีความชัดเจน" ของขอบเขตระหว่างคอร์เทกซ์ทั้งสองนั้น

งานวิจัยนั้นสรุปว่า  สำหรับโรคอัลไซเมอร์  ความเสียหายใน ITC ไม่ใช่สาเหตุหลักของโรค
เพราะว่าในคนไข้ที่รับการทดลอง  ความเสียหายที่ชัดเจนอยู่ที่ entorhinal cortex, อะมิกดะลา และ ฮิปโปแคมปัส
ส่วนสำหรับโรคความจำอาศัยความหมายเสื่อม  มีการสรุปว่า
"รอยนูนกลีบขมับทั้งส่วนกลางและส่วนล่างอาจมีบทบาทที่สำคัญ" ในความทรงจำอาศัยความหมาย
ดังนั้น  จึงเป็นความโชคไม่ดีว่า  คนไข้ที่มีสมองกลีบขมับส่วนหน้า (anterior) เสียหาย  ก็จะมีความจำอาศัยความหมายเสื่อม  
งานวิจัยนี้แสดงหลักฐานว่า  แม้ว่าโรคทั้งสองนี้บ่อยครั้งมักจะรวมอยู่ในประเภทเดียวกัน
แต่จริง ๆ แล้ว  เป็นโรคที่แตกต่างกันอย่างมาก
และมีความเสียหายทางสมองที่แตกต่างกัน

ภาวะเสียการระลึกรู้สีเหตุสมอง
ภาวะเสียการระลึกรู้สีเหตุสมอง (cerebral achromatopsiaภาวะเสียการระลึกรู้สีเหตุสมอง  (cerebral achromatopsia)  คือความบกพร่องในการรับรู้สี  ที่เกิดขึ้นเพราะรอยโรคในซีกสมองด้านหนึ่งหรือสองด้าน  ที่รอยต่อของสมองกลีบขมับและสมองกลีบท้ายทอย  (temporo-occipital junction)) เป็นความผิดปกติทางการแพทย์มีอาการเป็นความไม่สามารถที่จะรับรู้สี
และไม่สามารถเห็นได้อย่างชัดเจนพอในระดับแสงที่สูง
ภาวะเสียการระลึกรู้สีแต่กำเนิด  (Congenital achromatopsia) มีอาการเหมือนกัน
แต่เกิดเพราะอาศัยกรรมพันธุ์  เปรียบเทียบกับภาวะเสียการระลึกรู้สีเหตุสมอง  ซึ่งเกิดขึ้นจากความเสียหายในสมอง
เขตหนึ่งในสมองที่มีขาดไม่ได้ในการแยกแยะสีก็คือ  ITC

ในปี ค.ศ. 1995 เฮย์วูดและคณะทำงานวิจัยหมายจะแสดงส่วนของสมองที่สำคัญต่อภาวะเสียการระลึกรู้สีในลิง
แต่ว่า  งานวิจัยนั้นแหละได้แสดงเขตในสมองที่เกี่ยวข้องกับภาวะเสียการระลึกรู้สีในมนุษย์ด้วย
ในงานวิจัยนี้  ลิงกลุ่มหนึ่ง  (กลุ่ม AT) มีสมองกลีบขมับด้านหน้าเขตสายตา V4 ถูกทำให้เสียหาย
และอีกกลุ่มหนึ่ง  (กลุ่ม MOT) มีจุดที่เชื่อมต่อกันระหว่างสมองกลีบท้ายทอยและสมองกลีบขมับถูกทำให้เสียหาย
ซึ่งเป็นจุดเดียวกันกับตำแหน่งกะโหลกมนุษย์ที่เสียหายเมื่อมีภาวะเสียการระลึกรู้สี
งานนี้สรุปว่า  กลุ่ม MOT ไม่เกิดความเสียหายในการเห็นสี
ในขณะที่กลุ่ม AT เกิดความเสียหายอย่างรุนแรงในการเห็นสี
ซึ่งตรงกับมนุษย์ที่เกิดภาวะเสียการระลึกรู้สี  
งานวิจัยนี้แสดงว่า  สมองกลีบขมับเขตข้างหน้าเขตสายตา V4
ซึ่งประกอบด้วย ITC มีบทบาทสำคัญในภาวะเสียการระลึกรู้สี

รูปอื่น ๆ

ดูเพิ่ม
 คอร์เทกซ์สายตา
 ภาวะไม่รู้ใบหน้า

เชิงอรรถและอ้างอิง

แหล่งข้อมูลอื่น

 รอยนูนกลีบขมับส่วนล่างที่มหาวิทยาลัยยูทาห์ 

หมวดหมู่:สมองใหญ่
หมวดหมู่:รอยนูน
หมวดหมู่:ระบบประสาท
หมวดหมู่:ระบบประสาทกลาง
หมวดหมู่:ประสาทกายวิภาคศาสตร์
หมวดหมู่:ประสาทวิทยา
หมวดหมู่:ประสาทวิทยาศาสตร์