วัดเขียนเขต

วัดเขียนเขต หรือ ที่ประชาชนทั่วไปนิยมเรียกกันว่า วัดเขียน ตั้งอยู่ที่หมู่ที่ 2 ตำบลบึงยี่โถ อำเภอธัญบุรี จังหวัดปทุมธานี ริมฝั่งคลองรังสิตประยูรศักดิ์ ติดถนนรังสิต-นครนายก 

ประวัติ
วัดเขียนเขต สร้างเมื่อปี พ.ศ. 2439 โดยหม่อมเขียน หม่อมในพระเจ้าวรวงศ์เธอเจ้าสายสนิทวงศ์เป็นผู้ถวายที่ดินเพื่อสร้างวัด แรกเริ่มนั้นวัดนี้เป็นเพียงสำนักสงฆ์ มีหลวงพ่อดำเป็นเจ้าสำนักโดยใช้วัสดุหาง่ายมาใช้ในการสร้างสำนัก เช่น นำเอาไม้ไผ่มาขัดเป็นพื้นหลังคา และฝาผนังทำด้วยหญ้า หม่อมเขียนพร้อมด้วยเครือญาติและประชาชนในท้องถิ่นเห็นความลำบากของพระเณรที่จำพรรษาอยู่ จึงได้ร่วมกันบริจาคทรัพย์สร้างกุฏิเป็นทรงไทยขึ้นใหม่รวม 6 หลัง เพื่อเป็นพุทธศาสนาสมบัติเป็นวัดชื่อ "วัดสาลีเขตาราม" ซึ่งมีความหมายว่า "อารามอันเป็นเนื้อนาบุญแห่งข้าว" (โดยไม่ทราบว่าใครเป็นผู้พระราชทานหรือให้นามวัดไว้) เนื่องจากวัดนี้ตั้งอยู่ในพื้นที่ทุ่งหลวงรังสิต ซึ่งเต็มไปด้วยข้าวกล้าและธัญญาหาร หลวงพ่อดำจึงเป็นเจ้าอาวาสองค์แรกของวัด

ในปี พ.ศ. 2445 หม่อมเขียนได้ทูลขอพระบรมราชานุญาต ขอพระราชทานวิสุงคามสีมา และได้รับพระบรมราชานุญาตเมื่อวันที่ 6 มีนาคม พ.ศ. 2445 (ร.ศ.121) และในปี พ.ศ. 2460 สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส สกลมหาสังฆปรินายก ได้เสด็จมาพักที่วัดนี้ในคราวเสด็จตรวจการคณะสงฆ์จังหวัดธัญบุรี (สมัยนั้น) พันตรี ม.ร.ว. สุวพรรณ (ใหญ่) สนิทวงศ์ และพลเอกเจ้าพระยาวงษานุประพัทธ์ (ม.ร.ว. สท้าน สนิทวงศ์) ได้ทูลขอเปลี่ยนนามวัดใหม่ให้เหมาะสมกับผู้ที่ริเริ่มสร้างวัด คือ หม่อมเขียนซึ่งเป็นมารดา สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรสได้พิจารณาเห็นว่าหม่อมเขียนเป็นผู้ริเริ่มสร้างวัดโดยบริจาคทรัพย์ส่วนตัวกับทั้งได้บริจาคที่ดินของตนให้สร้างเป็นวัด พระองค์ทรงเปลี่ยนนาม "วัดสาลีเขตาราม" ให้ใหม่ว่า “วัดเขียนเขต”  ความหมาย คือ "อารามอันเป็นเนื้อนาบุญของหม่อมเขียน" วัดเขียนเขต (พระอารามหลวง) เป็นวัดที่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ของอำเภอธัญบุรี ตั้งแต่สมัยสมบูรณาญาสิทธิราชกล่าวคือเป็นสถานที่ประกอบพิธีพิพัฒน์สัตยาญาณ โดยเจ้าเมืองธัญบุรีได้นำข้าราชการของ อำเภอรังสิต อำเภอคลอง อำเภอหนองเสือ และอำเภอลำลูกกา ดื่มน้ำสาบานที่อุโบสถวัดเขียนเขต โดยมีพระครูธัญญาเขตเขมากร (หลวงปู่ช้าง) เจ้าอาวาสวัดเขียนเขตขณะนั้นเป็นประธาน 

วัดเขียนเขตถือว่าเป็นวัดที่มีความสำคัญกล่าวคือราชสกุลสนิทวงศ์ได้สร้างขึ้นและบริจาคทรัพย์ในบูรณปฏิสังขรเรื่อยมา และกาลต่อมาพระบรมวงศานุวงศ์ในรัชกาลปัจจุบันได้เสด็จมาในการถวายผ้าพระกฐินให้แก่วัดเขียนเขต
พ.ศ. 2515 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พร้อมด้วยสมเด็จเจ้าฟ้าฯ กรมพระศรีสวางควัฒน วรขัตติยราชนารี เสด็จพระราชดำเนินไปถวายผ้ากฐิน ณ วัดเขียนเขต
พ.ศ. 2526 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี พระราชทานพระนามาภิไธยย่อ สธ. เพื่อประดิษฐานหน้าบันพระอุโบสถหลังใหม่
พ.ศ. 2526 พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ เสด็จมาทรงถวายผ้าพระกฐินเป็นการส่วนพระองค์
พ.ศ. 2530 พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าโสมสวลี กรมหมื่นสุทธนารีนาถ เสด็จมาทรงยกช่อฟ้าพระอุโบสถหลังเดิมที่ปฏิสังขรณ์ใหม่

ยกฐานะขึ้นเป็นพระอารามหลวง
พระครูศรีธัญญาภรณ์ เจ้าคณะตำบลลำผักกูด (สมณศักดิ์ในขณะนั้น) เจ้าอาวาสองค์ปัจจุบันได้ปรึกษาพุทธศาสนิกชน มีความเห็นชอบร่วมกันในอันที่จะยกฐานะวัดเขียนเขตขึ้นเป็นพระอารามหลวง เพื่อถวายพระเกียรติสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี  ซึ่งทรงมีพระราชศรัทธาพระราชทานพระนามาภิไธยย่อ สธ. ประดับหน้าบันพระอุโบสถหลังใหม่ ในวโรกาสที่เฉลิมพระชนมายุครบ 3 รอบ 36 พรรษา ในปี พ.ศ. 2534 ความทราบถึงฝ่าละอองธุลีพระบาท และได้ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้ยกวัดเขียนเขตขึ้นเป็นพระอารามหลวงชั้นตรี ชนิดสามัญ ตั้งแต่วันที่ 11 ตุลาคม พ.ศ. 2534 เป็นต้นไป

 รายนามเจ้าอาวาส 
นับตั้งแต่ก่อตั้งวัดสาลีเขตารามจนกระทั่งยกฐานะเป็นวัดเขียนเขต (พระอารามหลวง) มีเจ้าอาวาสทั้งหมด 6 รูป ดังต่อไปนี้

 ที่  ชื่อ  ตำแหน่ง  ปีที่ดำรงตำแหน่ง 1.  หลวงพ่อดำ  เจ้าอาวาส  พ.ศ. 2439-2444 2.  พระครูธัญญาเขตเขมากร บวรสมณาจารย์ สังฆวาหะ (ช้าง)  เจ้าคณะ จ.ธัญญบุรี, เจ้าอาวาส  พ.ศ. 2445-2481 3.  พระครูธัญญวิจิตรเขมคุณ (เปลื้อง มาควิโก)  เจ้าคณะ อ.ธัญบุรี, เจ้าอาวาส  พ.ศ. 2482-2512 4.  พระครูอดุลธัญญาสาร (จู ฐานงฺกโร)  เจ้าอาวาส  พ.ศ. 2513-2515 5.  พระปลัดคุ่ย ธมมฺสีโล  เจ้าอาวาส  พ.ศ. 2516-2521 6.  พระธรรมรัตนาภรณ์ (สมศักดิ์ โชตินฺธโร)  ที่ปรึกษาเจ้าคณะภาค 1, เจ้าอาวาสพระอารามหลวง  พ.ศ. 2522-ปัจจุบัน

 อ้างอิง 

 วัดเขียนเขต, แถลงเรื่องวัดเขียนเขต พระอารามหลวง, โรงพิมพ์มหาจุฬาลงกรณ์ราชวิทยาลัย, 2540
http://www.m-culture.in.th/album/view/113968/

เขียนเขต
เขียนเขต