พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม

มหาอำมาตย์เอก พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม (พระนามเดิม หม่อมเจ้าเณร; 29 สิงหาคม พ.ศ. 2419 — 6 มกราคม พ.ศ. 2476) เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นทิวากรวงษ์ประวัติ ประสูติแต่หม่อมเพิ่ม เกษมศรี ณ อยุธยา

 พระประวัติ 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม มีพระนามเดิมว่า หม่อมเจ้าเณร เป็นพระโอรสในพระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมหมื่นทิวากรวงษ์ประวัติ ประสูติแต่หม่อมเพิ่ม เกษมศรี ณ อยุธยา เมื่อวันที่ 29 สิงหาคม พ.ศ. 2419 ทรงศึกษาในพระตำหนักสวนกุหลาบ กระทั่งพระชันษาได้ 17 ปี ทรงเข้ารับราชการในกรมบัญชาการ กระทรวงพระคลังมหาสมบัติ ทรงทำหน้าที่ตั้งแต่เสมียนจนได้ดำรงตำแหน่งอธิบดี เมื่อปี พ.ศ 2464 ได้รับการสถาปนาเป็น พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม

 พระประวัติรับราชการ 
ต่อมาได้ดำรงตำแหน่งปลัดทูลฉลอง และรองเสนาบดีของกระทรวงพระคลังมหาสมบัติ โดยทรงดำรงตำแหน่งรองเสนาบดีเป็นสมัยแรกเมื่อวันที่ 17 มกราคม พ.ศ. 2465 - 26 ตุลาคม พ.ศ. 2472 และสมัยที่ 2 ตั้งแต่วันที่ 9 เมษายน พ.ศ. 2475 - 29 มิถุนายน พ.ศ. 2475 จนกระทั่งเปลี่ยนแปลงการปกครอง นอกจากนี้ได้ดำรงตำแหน่งกรรมการสภาป้องกันราชอาณาจักร สภาการคลัง สภาเผยแพร่พาณิชย์ สภากรรมการรักษาระราชบัญญัติระเบียบข้าราชการพลเรือน 

เมื่อทรงออกจากราชการ ได้ประมาณ 6 - 7 เดือน พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม ประชวรพระโรคปับผาสะ และสิ้นพระชนม์เมื่อวันที่ 6 มกราคม พ.ศ. 2475 (แบบสากลคือ พ.ศ. 2476)ราชกิจจานุเบกษา, ข่าวสิ้นพระชนม์, เล่ม 49, ตอน 0 ง, 15 มกราคม พ.ศ. 2475, หน้า 3501 ที่วังถนนบริพัตร สิริพระชันษา 57 ปี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานน้ำสรงพระศพ และพระราชทานพระโกศไม้สิบสองทรงพระศพ

 พระโอรส-ธิดา 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม เสกสมรสกับหม่อมขาว (สกุลเดิม สุวนันท์) ต่อมาได้เสกสมรสกับหม่อมนวม (สกุลเดิม เสขรฤทธิ์) และหม่อมพิง (สกุลเดิม สุรนันท์) มีพระโอรส-ธิดารวม 6 คน ดังนี้
หม่อมราชวงศ์ประพฤทธิ์ เกษมศรี
หม่อมราชวงศ์ประภาศิริ เกษมศรี
หม่อมเกษมศุภวงศ(หม่อมราชวงศ์ขจิต เกษมศรี) (30 มีนาคม พ.ศ. 2446 — 25 กันยายน พ.ศ. 2513)
หม่อมราชวงศ์ศศิโฉม เกษมศรี
หม่อมราชวงศ์จิตติน เกษมศรี (1 มีนาคม พ.ศ. 2452 — 2 กันยายน พ.ศ. 2511)
ศาสตราจารย์ หม่อมราชวงศ์แสงโสม เกษมศรี (21 มกราคม พ.ศ. 2454 — 20 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2545)

 พระยศ 
 พระยศพลเรือน
 มหาอำมาตย์ตรี
 4 มีนาคม พ.ศ. 2458 มหาอำมาตย์โท พระราชทานยศและเลื่อนยศ 
มหาอำมาตย์เอก พระราชทานยศ 

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
พระวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศุภโยคเกษม ทรงได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งสยามและต่างประเทศ ดังนี้
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์สยาม 
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๓๘ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๔๗๒, ๒๗ พฤศจิกายน ๒๔๖๔
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๔๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๕๑๑, ๑๕ พฤศจิกายน ๒๔๖๘
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๓๐ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๔๓๘, ๑๘ มกราคม ๒๔๕๖
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๓๘ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๓๘๒, ๒๐ พฤศจิกายน ๒๔๖๔
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญ, เล่ม ๔๔ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๕๗๙, ๒๐ พฤศจิกายน ๒๔๗๐

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ 
  :
 พ.ศ. 2458 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎอิตาลี ชั้นที่ 1ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับตราต่างประเทศ, เล่ม ๓๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๙๖๖, ๕ มีนาคม ๒๔๕๘

 อ้างอิง 



หมวดหมู่:พระวรวงศ์เธอ
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าตั้ง
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าชาย
หมวดหมู่:ราชสกุลเกษมศรี
หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการคลังไทย
หมวดหมู่:บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์