เพรียบ หุตางกูร

เพรียบ หุตางกูร (4 กันยายน 2456 — 15 มีนาคม 2541) เป็นตุลาการและนักนิติศาสตร์ชาวไทย

 ต้นชีวิต 

เพรียบเป็นบุตรของฮวด หุตางกูร และมะลิ หุตางกูร เกิดที่จังหวัดสุราษฎร์ธานี

เพรียบสำเร็จการศึกษาระดับมัธยมศึกษาปีที่ 8 จากโรงเรียนเทพศิรินทร์ กรุงเทพมหานคร แล้วจึงศึกษาระดับปริญญาตรีธรรมศาสตรบัณฑิต มหาวิทยาลัยวิชาธรรมศาสตร์และการเมือง จนสำเร็จเมื่อปี 2477

 การทำงาน 

เมื่อสำเร็จการศึกษาแล้ว เพรียบได้เข้ารับราชการในรัฐบาลไทย หน้าที่การงานแรกคือ อัยการฝึกหัด กองคดี กรมอัยการ กระทรวงยุติธรรม เมื่อปี 2480 ต่อมาจึงย้ายไปเป็นอัยการผู้ช่วยจังหวัดนครนายก กระทั่งสอบเป็นผู้พิพากษาประจำกระทรวงยุติธรรมได้เมื่อปี 2486

ดำรงตำแหน่งดังกล่าวอยู่ระยะหนึ่ง เพรียบจึงได้ย้ายไปเป็นผู้พิพากษาศาลจังหวัดระนอง ผู้พิพากษาศาลจังหวัดชุมพร และผู้พิพากษาศาลจังหวัดราชบุรี จากนั้น จึงได้เป็นผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดราชบุรี แล้วย้ายไปเป็นยังศาลจังหวัดยโสธร ศาลแขวงลพบุรี และศาลจังหวัดลพบุรี ตามลำดับ

ต่อมา เพรียบได้ย้ายกลับเข้าดำรงตำแหน่งในกรุงเทพมหานคร โดยเป็นผู้พิพากษาศาลอาญา ผู้พิพากษาศาลแพ่ง และผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ กระทั่งเลื่อนขึ้นเป็นผู้พิพากษาหัวหน้า 
คณะในศาลอุทธรณ์ และในปี 2512 ก็ได้เป็นอธิบดีผู้พิพากษาภาค 3 (จังหวัดนครราชสีมา) และผู้พิพากษาศาลฎีกา ครั้นปี 2516 ได้เป็นผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลฎีกา ดำรงตำแหน่งนั้นจนเกษียณอายุราชการในเดือนตุลาการ 2516

หลังเกษียณ เพรียบได้เป็นผู้บรรยายวิชากฎหมายลักษณะมรดกที่คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ซึ่งเพรียบกล่าวว่า

"ตั้งแต่ไหนแต่ไรมา ผู้เขียนไม่ได้สนใจกฎหมายลักษณะนี้นัก จะไม่ชอบเอาเสียด้วยซ้ำ เมื่อยังเป็นผู้พิพากษา ผู้เขียนได้พิจารณาคดีเกี่ยวกับมรดกเพียงไม่กี่เรื่อง ตัวบทในลักษณะมรดกจึงผ่านสายตาของผู้เขียนน้อยครั้งเต็มที นับว่าขาดประสบการณ์ในเรื่องนี้อยู่มาก เมื่อได้รับมอบหมายให้ทำการสอน แรก ๆ จึงรู้สึกหนักใจพอสมควร...เมื่อผู้เขียนได้ทำการสอนวิชานี้มาเป็นเวลานาน ผู้เขียนก็พอจะเข้าใจความมุ่งหมายในตัวบทของกฎหมายลักษณะนี้ขึ้นมาบ้างพอสมควร ทำให้เกิดความสนุกในทางคิดแก้ปัญหาที่มีอยู่ ความรู้สึกที่เคยเกลียดวิชานี้กลับกลายเป็นความรู้สึกที่ตรงกันข้าม..."

เพรียบสอนกฎหมายลักษณะมรดกอยู่ที่คณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จนถึงปี 2521

 การเสียชีวิต 

เพรียบเสียชีวิตเมื่อวันอาทิตย์ที่ 15 มีนาคม 2541 ณ กรุงเทพมหานคร สิริอายุได้ 

 ผลงานวิชาการ 

เพรียบมีผลงานวิชาการมากมาย แต่ผลงานที่เด่นที่สุด คือ คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ว่าด้วยมรดก ซึ่งเขาใช้เวลาว่างหลังจากพ้นหน้าที่สอนในมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์เขียนขึ้น โดยกล่าวว่า "...ทำไปด้วยใจรัก เพราะเห็นว่า ถ้าไม่เขียนขึ้นไว้ ความคิดอ่านที่มีอยู่ก็คงจะละลายหายไปตามความเปลี่ยนแปลงของอายุและสังขาร..."

ตำราดังกล่าวคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ จัดพิมพ์ครั้งแรกเมื่อปี 2518 ปัจจุบันก็ยังพิมพ์อยู่ โดยมีศาสตราจารย์ไพโรจน์ กัมพูสิริ แก้ไขเพิ่มเติม

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๘ ตอนที่ ๑๕๑ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๓๔, ๓๑ ธันวาคม ๒๕๑๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๖ ตอนที่ ๑๑๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๕๘๙, ๓๑ ธันวาคม ๒๕๑๒
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๘๑ ตอนที่ ๑๑๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๗๑๕, ๑๗ ธันวาคม ๒๕๐๗

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 

 ผลงานทางวิชาการของเพรียบ หุตางกูร  - สำนักวิชาการ สำนักงานเลขาธิการสภาผู้แทนราษฏร

หมวดหมู่:อาจารย์คณะนิติศาสตร์
หมวดหมู่:นักวิชาการชาวไทย
หมวดหมู่:ตุลาการชาวไทย
หมวดหมู่:นักกฎหมายชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนเทพศิรินทร์