โสภณ รัตนากร

ศาสตราจารย์พิเศษ โสภณ รัตนากร (25 เมษายน พ.ศ. 2474 – 30 กันยายน พ.ศ. 2561) อดีตประธานศาลฎีกา คนที่ 26 อดีตประธานกรรมการกฤษฎีกา (คณะที่ 11, กฎหมายกระบวนการยุติธรรมทางแพ่งและอาญา) อดีตปลัดกระทรวงยุติธรรม อดีตที่ปรึกษาในศาลฎีกา

 ประวัติ 
ศาสตราจารย์พิเศษโสภณ รัตนากร เกิดเมื่อ 15 เมษายน พ.ศ. 2474 ภูมิลำเนาเดิม ที่ตำบลปากน้ำ อำเภอเมืองชุมพร จังหวัดชุมพร เป็นบุตรของนายกิมเฮงและนางเนย ท่านสำเร็จการศึกษาชั้นประถมศึกษาจากโรงเรียนประชาบาล ปากน้ำชุมพร, ชั้นมัธยมศึกษา จากโรงเรียนพุทธนิคม อำเภอไชยา จังหวัดสุราษฎร์ธานี, ชั้นเตรียมอุดมศึกษาจากโรงเรียนมหาวชิราวุธ จังหวัดสงขลา, ระดับปริญญาตรี นิติศาสตรบัณฑิตจากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์พ.ศ. 2495(รุ่นแรก) และเนติบัณฑิตไทย พ.ศ. 2497 ปริญญา LL.B. พ.ศ. 2509 จากราชวิทยาลัยแห่งลอนดอน (King's College London) สหราชอาณาจักร สำเร็จการศึกษา Barrister-at-Law (เนติบัณฑิตอังกฤษ) จากสำนักเกรย์สอิน (Gray's Inn) กรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษ พ.ศ. 2510 ประกาศนียบัตรหลักสูตรสงครามจิตวิทยาจากโรงเรียนสงครามจิตวิทยา พ.ศ. 2512 และปริญญาจากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร พ.ศ. 2521

 ชีวิตส่วนตัว 
ศาสตราจารย์พิเศษ โสภณ สมรสกับ ศิริลักษณ์ รัตนากร อดีตผู้จัดการตลาดหลักทรัพย์แห่งประเทศไทย มีบุตรชายคือ วิทัย รัตนากร ผู้ว่าการธนาคารแห่งประเทศไทย คนที่ 22 และอดีตผู้อำนวยการธนาคารออมสิน

 ถึงแก่อนิจกรรม 
ศาสตราจารย์พิเศษ โสภณ รัตนากร ถึงแก่อนิจกรรม เมื่อวันที่ 30 กันยายน พ.ศ. 2561 สิริอายุ 87 ปี

 การรับราชการในศาลยุติธรรม 

ศาสตราจารย์พิเศษโสภณ รัตนากร  เริ่มรับราชการ ที่กองสหกรณ์ผู้ผลิต กรมสหกรณ์พาณิชย์ กระทรวงเกษตราธิการเมื่อ พ.ศ. 2495 และโอนมาสังกัดกระทรวงยุติธรรมเมื่อ พ.ศ. 2500 รับราชการในตำแหน่งต่าง ๆ ดังนี้ ผู้ช่วยผู้พิพากษา ผู้พิพากษาประจำกระทรวง ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลประจำกระทรวง ผู้พิพากษาศาลแขวงอุดรธานี ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลนครศรีธรรมราช  ผู้พิพากษาประจำกระทรวง ช่วยทำงานในตำแหน่งผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลประจำกระทรวง ผู้พิพากษาหัวหน้าศาลจังหวัดนครศรีธรรมราช เลขานุการศาลฎีกา ผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ ผู้ช่วยผู้พิพากษาศาลฎีกา รองปลัดกระทรวงยุติธรรม เมื่อวันที่ 1 มีนาคม พ.ศ. 2521http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2521/D/060/7.PDF ปลัดกระทรวงยุติธรรมในวันที่ 1 มิถุนายน พ.ศ. 2525http://www.ratchakitcha.soc.go.th/DATA/PDF/2525/D/079/18.PDF ผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลฎีกา รองประธานศาลฎีกา อธิบดีผู้พิพากษาศาลอุทธรณ์ ประธานศาลฎีกา กรรมการตุลาการ ปัจจุบัน ท่านดำรงตำแหน่งเป็นที่ปรึกษาในศาลฎีกา นอกจากนี้ ท่านยังได้รับโปรดเกล้าฯ แต่งตั้งเป็นกรรมการกฤษฎีกา ตั้งแต่ พ.ศ. 2531 ถึงปัจจุบัน และดำรงตำแหน่งประธานกรรมการกฤษฎีกา (คณะที่ 11, กฎหมายกระบวนการยุติธรรมทางแพ่งและอาญา)

 รางวัล 
 รางวัล "สังข์เงิน" ในสาขาบริการประชาชน ในปี พ.ศ. 2526
ประกาศเกียรติคุณให้เป็น "บุคคลยุติธรรมแห่งปี" ในปี พ.ศ. 2534

 ประสบการณ์ทางวิชาการ 
 กรรมการวางโครงการจัดตั้งศาลปกครอง
 กรรมการร่าง พรบ.ระเบียบข้าราชการฝ่ายตุลาการ
 กรรมการร่าง พรบ.แก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่ง
 กรรมการร่าง พรบ.แก้ไขเพิ่มเติมประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา
 อาจารย์ผู้บรรยาวิชากฎหมาย ทั้งระดับปริญญาตรีและระดับปริญญาโท ในมหาวิทยาลัยของรัฐและเอกชน
 นายกสมาคมนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พ.ศ. 2527-2529

 เกียรติประวัติ 
ได้รับโปรดเกล้าฯให้ดำรงตำแหน่งศาสตราจารย์พิเศษมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
ได้รับพระราชทานปริญญานิติศาสตร์ดุษฎีกิตติมศักดิ์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ พ.ศ. 2531
ได้รับพระราชทานปริญญานิติศาสตร์ดุษฎีกิตติมศักดิ์ มหาวิทยาลัยรามคำแหง พ.ศ. 2534

ผลงานทางวิชาการ 
 คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ว่าด้วย หุ้นส่วนและบริษัท
 คำอธิบายประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ ว่าด้วยหนี้ บทเบ็ดเสร็จทั่วไป
 คำอธิบายกฎหมายลักษณะพยาน

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ศาสตราจารย์พิเศษ โสภณ รัตนากรอุทิศตนให้แก่วงการวิชาชีพกฎหมาย เป็นผู้ที่ได้ใช้ความรู้ความสามารถ ปฏิบัติหน้าที่เป็นประโยชน์ยิ่งแก่สังคมส่วนรวมและประเทศชาติจึงได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ดังนี้
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๘ ตอนที่ ๗๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒, ๔ พฤษภาคม ๒๕๓๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ , เล่ม ๑๐๒ ตอนที่ ๑๗ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๔๓, ๘ กุมภาพันธ์ ๒๕๒๘
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๙๘ ตอนที่ ๒๐๖ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๔๔, ๑๗ ธันวาคม ๒๕๒๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๙๕ ตอนที่ ๖๓ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๔๓๕, ๑๕ มิถุนายน ๒๕๒๑
 พ.ศ. 2500 – 80px เหรียญงานฉลอง 25 พุทธศตวรรษ

 อ้างอิง 

 โสภณ รัตนากร. 72 ปี โสภณ รัตนากร. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์อักษรกิจ, 2546
 ถึงแก่อนิจกรรม เอกสารด่านที่สุด ศ.พิเศษ โสภณ รัตนากร ถึงแก่อนิจกรรม

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ประธานศาลฎีกา  พิพิธภัณฑ์ศาลไทย
 ผู้บริหาร ศาลฎีกา  ศาลฎีกา
 แต่งตั้ง คณะกรรมการกฤษฎีกา(ชุดที่ 11) ลำดับที่99
 แต่งตั้ง คณะกรรมการกฤษฎีกา(ชุดที่ 12) ลำดับที่102
 ศ. โสภณ รัตนากรนักเรียนทุนรัฐบาลไทยดีเด่นประจำปี ๒๕๕๕
 ศ. โสภณ รัตนากร อาจารย์พิเศษมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
 โสภณ รัตนากร. 72 ปี โสภณ รัตนากร. กรุงเทพฯ: โรงพิมพ์อักษรกิจ, 2546.
 ถึงแก่อนิจกรรมศ.พิเศษ โสภณ รัตนากร ถึงแก่อนิจกรรม

หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอเมืองชุมพร
หมวดหมู่:ชาวไทยเชื้อสายจีน
หมวดหมู่:อาจารย์คณะนิติศาสตร์
หมวดหมู่:ศาสตราจารย์พิเศษ
หมวดหมู่:ปลัดกระทรวงยุติธรรมไทย
หมวดหมู่:ประธานศาลฎีกาไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนกรุงเทพคริสเตียนวิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลจากคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนมหาวชิราวุธ จังหวัดสงขลา
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยรามคำแหง
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ต.จ.ว.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
หมวดหมู่:ศิษย์เก่าจากคิงส์คอลเลจลอนดอน
หมวดหมู่:บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงรัตนโกสินทร์