อิ

อิ เป็นคะนะของภาษาญี่ปุ่นตัวหนึ่ง ฮิระงะนะเขียนว่า い มีที่มาจากตัวเขียนหวัดของมันโยงะนะ 以 และคะตะกะนะเขียนว่า イ มีที่มาจากส่วนซ้ายของมันโยงะนะ 伊 ออกเสียงว่า  แต่ในการพูดจริงอาจแปรเป็น  หรือ  (เหมือนสะกดด้วย ย) ถ้าอิต่อท้ายคะนะที่มีเสียงสระ เอะ จะทำให้เกิดการลากเสียงเป็นสระ เอ

い เป็นอักษรลำดับที่ 2 อยู่ระหว่าง あ (อะ) กับ う (อุ) ในการจัดลำดับอักษรปัจจุบัน ส่วนการจัดลำดับแบบอิโระฮะ い เป็นอักษรลำดับที่ 1 อยู่ก่อน ろ (โระ)

 รูปแบบ  โรมะจิ  ฮิระงะนะ  คะตะกะนะ  เสียงอ่าน ธรรมดา i  い  イ  อิ ī  いい, いぃいー, い～  イイ, イィイー, イ～  อี ทวิอักษร yi  いぃ  イィ  ยิ ye  いぇ  イェ  เยะ

 อักษรแบบอื่น 
อักษรแบบอื่นของอิคือคะนะขนาดเล็ก ぃ, ィ ใช้สำหรับแสดงเสียงภาษาต่างประเทศของญี่ปุ่นเช่น ウィ (วิ), クィ (ควิ), スィ (ซิ), ティ (ทิ), ディ (ดิ), フィ (ฟิ) หรือใช้สำหรับลากเสียงสระอิให้ยาวขึ้นเป็น อี

ภาษาไอนุใช้คะตะกะนะขนาดเล็ก ィ เป็นพยัญชนะสะกด  เหมือนการสะกดด้วย -ย และอ่านออกเสียงต่างจากภาษาญี่ปุ่น เช่น カィ (ไค), クィ (คุย), ケィ (เค็ย), コィ (โค็ย)

นอกจากนี้ ยุคเมจิตอนต้นมีการเสนอให้ใช้คะตะกะนะ 20px ซึ่งมาจากคะตะกะนะ イ ที่กลับหัวลง เพื่อใช้แทนเสียง ยิ หรือ yi แต่การเสนอก็ตกไป 「いろは と アイウエオ」 

 อักขระ  ยูนิโคด  จิส เอกซ์ 0213JIS拡張漢字（JIS X 0213:2004）（全コード表）   ความหมาย ぃ  U+3043  1-4-3  ฮิระงะนะ อิ ตัวเล็ก い  U+3044  1-4-4  ฮิระงะนะ อิ ィ  U+30A3  1-5-3  คะตะกะนะ อิ ตัวเล็ก イ  U+30A4  1-5-4  คะตะกะนะ อิ ㋑  U+32D1  1-12-60  คะตะกะนะ อิ ในวงกลม ｨ  U+FF68  ไม่มี  คะตะกะนะ อิ ตัวเล็ก ครึ่งความกว้าง ｲ  U+FF72  ไม่มี  คะตะกะนะ อิ ครึ่งความกว้าง

 ลำดับขีด 

ฮิระงะนะ い มีลำดับขีด 2 ขีดดังนี้
 ขีดเส้นตั้งจากมุมบนซ้าย งอขวาเล็กน้อย แล้วตวัดขึ้น
 ขีดเส้นตั้งจากมุมบนขวา งอซ้ายเล็กน้อย โดยสั้นกว่าเส้นแรก

คะตะกะนะ イ มีลำดับขีด 2 ขีดดังนี้
 ขีดเส้นโค้งลงทางซ้ายโดยเริ่มจากด้านบน
 ขีดเส้นตั้งจากกึ่งกลางของเส้นโค้งแรกลงล่าง

 คันจิ 
ตัวอย่างคันจิที่อ่านว่าอิ และขึ้นต้นด้วยอิ มีดังนี้

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:คะนะ