เมตฟอร์มิน

เมตฟอร์มิน () เป็นยาที่แนะนำให้ใช้เป็นอันดับแรกสำหรับรักษาผู้ป่วยเบาหวานชนิดที่สองโดยเฉพาะผู้ที่มีภาวะน้ำหนักเกิน นอกจากนี้ยังใช้รักษากลุ่มอาการรังไข่มีถุงน้ำหลายอันได้และใช้แบบนอกข้อบ่งใช้ทางการในการลดความเสี่ยงการเกิดกลุ่มอาการเมตาบอลิกในผู้ใช้ยาระงับอาการทางจิตได้ มีหลักฐานแสดงให้เห็นว่าสามารถลดการอักเสบ ไม่ทำให้น้ำหนักตัวเพิ่มได้ วิธีใช้ยานี้คือโดยการกิน

ผู้ใช้ยาโดยส่วนใหญ่สามารถทนผลข้างเคียงของยานี้ได้ดี อาการไม่พึงประสงค์ที่พบบ่อยได้แก่ถ่ายเหลว คลื่นไส้ และปวดท้อง มีโอกาสทำให้เกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำได้แต่น้อย หากใช้ในขนาดสูงหรือใช้ในผู้ป่วยโรคไตต้องระวังภาวะเลือดเป็นกรดจากแลกติก

เมตฟอร์มินเป็นยาลดน้ำตาลในเลือดชนิดไบกวาไนด์ ทำงานโดยลดการสร้างกลูโคสที่ตับและช่วยให้เนื้อเยื่อต่างๆ มีความไวต่ออินซูลินสูงขึ้น นอกจากนี้ยังช่วยกระตุ้นการหลั่ง GDF15 ซึ่งลดความอยากอาหารและลดการนำเข้าพลังงานได้อีกด้วย

มีการบรรยายถึงเมตฟอร์มินเอาไว้ครั้งแรกตั้งแต่ ค.ศ. 1922 ในบทความวิทยาศาสตร์โดย Emil Werner และ James Bell หลังจากนั้นในช่วงคริสตทศวรรษที่ 1950 แพทย์ชาวฝรั่งเศส Jean Sterne เริ่มการทดลองใช้ยานี้ในมนุษย์ และได้นำออกใช้ในประเทศฝรั่งเศสตั้งแต่ ค.ศ. 1957 ถูกจัดอยู่ในรายการยาหลักขององค์การอนามัยโลก มียาชนิดทำเทียบออกจำหน่าย ข้อมูลปี ค.ศ. 2022 ระบุว่ายานี้เป็นยาที่ถูกสั่งจ่ายมากที่สุดเป็นอันดับ 2 ในสหรัฐ โดยมีการสั่งจ่ายกว่า 86 ล้านครั้ง

 การออกฤทธิ์ 
กลไกการออกฤทธิ์ของยาเมตฟอร์มินในปัจจุบันยังไม่ทราบแน่ชัด ซึ่งจะสกัดการดูดซึมน้ำตาลเข้าสู่กระแสเลือดในระบบทางเดินอาหาร ช่วยกระตุ้นการทำงานของอินซูลินให้เผาผลาญน้ำตาลในร่างกายเร็วขึ้น นอกจากใช้สำหรับรักษาผู้มีภาวะเบาหวานแล้ว เมตฟอร์มินยังใช้สำหรับรักษาอาการรังไข่ทำงานผิดปกติในเพศหญิง หรืออาการประจำเดือนมาไม่ปกติในผู้หญิงที่เป็นโรคอ้วนหรือมีน้ำหนักตัวมากเกินไป การรักษาโรคเบาหวานด้วยยา
inhibitors (acarbose ยาเม็ดลดน้ำตาลในเลือด]

 ผลข้างเคียงไม่พึงประสงค์ 
การใช้ยาเมตฟอร์มินอาจส่งผลข้างเคียง เช่น ใจสั่น คลื่นไส้ อาเจียน ท้องเสีย น้ำหนักตัวลด หนาวสั่น  ผื่นคัน ภาวะขาดวิตามินบี12 ปวดศีรษะ ท้องอืด อาหารไม่ย่อย ทำให้เกิดภาวะน้ำตาลในเลือดต่ำ หรือหากกินร่วมกับแอลกอฮอล์ อาจทำให้เกิดภาวะกรดแลกติกในกระแสเลือด

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ยาลดความอ้วน
หมวดหมู่:ยาหลักขององค์การอนามัยโลก
หมวดหมู่:สถานีย่อยเภสัชกรรม