อาวุธปล่อยอากาศสู่อากาศ

อาวุธปล่อยอากาศสู่อากาศสถาบันวิชาการป้องกันประเทศ กระทรวงกลาโหม พจนานุกรมศัพท์ทหาร อังกฤษ-ไทย ฉบับใช้ร่วมสามเหล่าทัพ พ.ศ. 2558  (air-to-air missile) เป็นมิสไซล์ที่ปล่อยจากอากาศยาน มีจุดมุ่งหมายที่จะทำลายอากาศยานเป้าหมาย ปกติแล้วมิสไซล์อากาศสู่อากาศ จะใช้เครื่องยนต์จรวดเดี่ยวหรือหลายเครื่องยนต์ก็ได้ และใช้เชื้อเพลิงแข็ง แต่บางครั้งอาจใช้เชื้อเพลิงเหลว หรือเครื่องยนต์แรมเจ็ท

โดยทั่วไป มิสไซล์อากาศสู่อากาศสามารถจำแนกออกเป็นสองประเภท ได้แก่ ประเภทพิสัยยิงในระยะสายตา (WVRAAM, ดับบลิวแรม) ประเภทที่สองคืออาวุธปล่อยพิสัยยิงนอกระยะสายตา (BVRAAM, บีวีแรม) 

 ความเป็นมา 

มิสไซล์อากาศสู่อากาศ ถูกพัฒนาขึ้นมาจากจรวดอากาศสู่อากาศไม่นำวิถีในสมัยสงครามโลกครั้งที่หนึ่ง โดยกองทัพเยอรมันนำจรวดติดตั้งไปกับเครื่องบินปีกสองชั้น ควบคุมการยิงโดยระบบไฟฟ้าในการทำลายบัลลูนตรวจการณ์ของอังกฤษ โดยนักบินกลุ่มแรกที่ใช้คือ อัลเบิร์ต บอล และ เอ เอ็ม วอลเตอร์สAlbert Ball, V. C. Chaz Bowyer. Crecy Publishing, 2002. ISBN 0-947554-89-0, 9780947554897. หน้า 90-91 ต่อมาในสมัยสงครามโลกครั้งที่สอง กองทัพเยอรมันได้พยายามพัฒนาอาวุธเพื่อนำมาตอบโต้กับกองกำลังทางอากาศฝ่ายสัมพันธมิตร โดยได้ดัดแปลงจรวด อาร์4เอ็ม เป็นจรวดนำวิถีด้วยเส้นลวดครั้งแรก ในชื่อว่า Ruhrstahl X-4 แต่มิได้ใช้งานจริงในการรบ

หลังสงครามโลกกองทัพอังกฤษได้เปิดตัวจรวดไฟร์แฟลช ในปี 1955 แต่ก็ยังไม่ประสบความสำเร็จเท่าที่ควร ต่อมากองทัพเรือสหรัฐได้ร่วมมือกับกองทัพอากาศสหรัฐพัฒนามิสไซล์นำวิถีขึ้น คือ AIM-4 ฟัลคอน และได้พัฒนามิสไซล์ในรุ่นต่อมา เช่น AIM-7 สแปร์โรว์ และ AIM-9 ไซด์ไวน์เดอร์ ในขณะที่ทางฝั่งโซเวียตได้เปิดตัวมิสไซล์ คาลินินกราด เค-5 ในปี 1957 เช่นกัน

มิสไซล์อากาศสู่อากาศมีการพัฒนาต่อไปอีกมาก จนกลายเป็นอาวุธหลักส่วนหนึ่งของอากาศยานหลากหลายประเภท ต่อมาหลักการของการรบ "ระยะนอกสายตา" ได้กลายมาเป็นหลักการสำคัญในการพัฒนาอาวุธนำวิถีในรุ่นหลัง ล่าสุดมีการพัฒนามิสไซล์นำวิถีตรวจจับความร้อนซึ่งสามารถจับเป้าหมายจากในหลายทิศทาง ไม่เฉพาะด้านหลังอย่างเดียว

 มิสไซล์อากาศสู่อากาศโดยทั่วไป 
 น้ำหนัก  (กิโลกรัม) ชื่อ ประเทศผู้ผลิต ช่วงเวลาผลิตและประจำการ หัวรบหนัก ชนิดหัวรบ ระยะยิง ความเร็ว  (มัค) 86 AIM-9 ไซด์ไวน์เดอร์  1956- 9.4 kg ระเบิดสะเก็ดระเบิด 18 km 2.5  87.4 IRIS-T  2005- 11.4 kg สะเก็ดระเบิดแรงสูง 25 km 3  88 AIM-132 แอสแรม  2002- 10 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 18 km 3+ 89 R.550 Magic/Magic II  1976-1986 (I)1976- (II) 12.5 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 15 km 2.7 105 R-73  1982- 7.4 kg สะเก็ดระเบิด 20–40 km 2.5 112 MICA EM/IR  1996- (EM)2000- (IR) 12 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด > 60 km 4 118 Derby  1990- 23 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 50 km 4 152 AIM-120D แอมแรม  2008 18 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 210 km 4 152 AIM-120C แอมแรม  1996 18 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 105 km 4 152 AIM-120B แอมแรม  1994- 23 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 48 km 4 175 R-77  1994- 22 kg ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 75 km 3.5 185 Meteor  2012- ? ระเบิด/สะเก็ดระเบิด 100+ km 4+

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ตารางเปรียบเทียบมิสไซล์อากาศสู่อากาศ

หมวดหมู่:มิสไซล์