สภาผู้แทนราษฎรไทย ชุดที่ 1

สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทย ชุดที่ 1 (15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2476 – 9 ธันวาคม พ.ศ. 2480) เป็นสภาผู้แทนราษฎรชุดแรกของไทย ได้มาจากการแต่งตั้งและเลือกตั้งโดยอ้อม สภาชุดแรกนี้อยู่ทำหน้าที่จนครบวาระ สภาผู้แทนราษฎรไทยชุดถัดไปที่อยู่จนครบวาระโดยไม่ถูกยุบสภาหรือรัฐประหารคือ สภาผู้แทนราษฎรชุดที่ 7 และ 21

 ที่มา 
รัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พุทธศักราช 2475 ได้กำหนดให้สภาผู้แทนราษฎรประกอบด้วยสมาชิกผู้แทนราษฎร 2 ประเภท คือพระราชบัญญัติว่าด้วยการเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรในระหว่างเวลาที่ใช้บทบัญญัติเฉพาะกาลในรัฐธรรมนูญแห่งราชอาณาจักรสยาม พุทธศักราช 2475ราชกิจานุเบกษา เล่ม 49 วันที่ 21 ธันวาคม 2475 หน้า 554
 สมาชิกประเภทที่ 1 มาจากผู้ที่ราษฎรเลือกตั้งขึ้น จำนวนทั้งสิ้น 78 คน
 สมาชิกประเภทที่ 2 มาจากผู้ที่คณะราษฎรโดยคณะผู้รักษาพระนครฝ่ายทหารใช้อำนาจแทนแต่งตั้งขึ้น จำนวนทั้งสิ้น 78 คน

การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรประเภทที่ 1 ได้กระทำระหว่าง 1 ตุลาคม – 15 พฤศจิกายน พ.ศ. 2476พระราชกฤษฎีกาให้มีการเลือกตั้งผู้แทนตำบลและสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรประเภทที่ 1 พุทธศักราช 2476ราชกิจจานุเบกษา เล่ม 40 วันที่ 14 มิถุนายน 2476 เล่ม 355 เป็นการเลือกตั้งทางอ้อม โดยเลือกตั้งผู้แทนตำบลก่อน  แล้วผู้แทนตำบลเป็นผู้เลือกผู้แทนราษฎรอีกต่อหนึ่ง เป็นการเลือกตั้งแบบรวมเขต โดยให้แต่ละจังหวัดเลือกตั้งผู้แทนราษฎรหนึ่งคน แต่ถ้ามีพลเมืองมากกว่าหนึ่งแสนให้เลือกตั้งผู้แทนราษฎรเพิ่มอีกหนึ่งคนทุก ๆ หนึ่งแสน ถ้ามีเศษตั้งแต่ห้าหมื่นคนให้นับเป็นหนึ่งแสน การเลือกตั้งในครั้งนี้เป็นการเลือกตั้งทั่วไปครั้งแรก ได้ผู้แทนราษฎรจากการเลือกตั้งทั่วประเทศ จำนวน 78 คน

สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 1 ชุดนี้  สิ้นสุดเมื่อวันที่ 9 ธันวาคม 2480 เพราะถึงคราวออกตามวาระที่กำหนดไว้ในรัฐธรรมนูญ

รายนามสมาชิกสภาผู้แทนราษฎร 

ประเภทที่ 1
 15px ดำรงตำแหน่งจนครบวาระ15px ออกจากตำแหน่ง 

มีรายนามดังนี้

พระนคร
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุ พระนคร พลโทพระยาเทพหัสดิน (ผาด เทพหัสดิน ณ อยุธยา)  15px ไต๋ ปาณิกบุตร 15px ขุนสมาหารหิตะคดี (โป๊ โปรคุปต์)15px

ธนบุรี
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุ ธนบุรี ทองอยู่ พุฒพัฒน์  15px

ภาคกลาง 
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุกำแพงเพชร ฮั้ว ตามไท 15px ชัยนาท ร้อยตรีสอน วงษ์โต 15pxนครนายก พันเอกพระยาวิเศษสิงหนาท (สาหร่าย รัตกสิกร) 15pxนครปฐม ดาบเทียม ศรีพิสิฐ  15pxนครสวรรค์ สวัสดิ์ ยูวะเวส 15pxนนทบุรี หลวงศรีเขตนคร (ปลื้ม สวนะปรีดี)  15pxปทุมธานี ทองกระจาย รัชตะวรรณ  15px พระนครศรีอยุธยา เลมียด หงสประภาส  15px พิจิตร ขุนคุรุการพิจิตร (เทียม พฤกษะวัน) 15px พิษณุโลก ขุนประเจตดรุณพันธ์ (เหล็ง ศุขโรจน์) 15px เพชรบูรณ์ ขุนอินทรภักดี (ทองอิน ทองมาก) 15px ลพบุรี สว่าง ศรีวิโรจน์  15px สวรรคโลก ไสว อินทรประชา 15pxสมุทรปราการ เขียน กาญจนพันธุ์  15pxสมุทรสงคราม สุวรรณ มหัคฆะกาญจนา  15px สมุทรสาคร ขุนสุคนธวิทศึกษากร (สำอางค์ สุคนธวิท)  15pxสระบุรี ร้อยตรีบุญแถม ปิตยานนท์  15pxสิงห์บุรีแข วัจนลักขณะ 15pxสุพรรณบุรี มนูญ บริสุทธิ์  15pxอ่างทองเกริ่น แสนโกศิก 15pxอุทัยธานี เทียบ นันทแพทศย์ 15px

ภาคเหนือ   
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุเชียงราย พระดุลยธรรมปรีชาไวท์ (ยม สุขานุศาสน์)  15pxเชียงใหม่ หลวงศรีประกาศ (ฉันท์ วิชยาภัย)  15px พระพินิจธนากร (บุญเพ็ง ยุกตะนันทน์) 15px น่านจำรัส มหาวงศนันท์15pxแพร่ วงศ์ แสนศิริพันธุ์15pxแม่ฮ่องสอน บุญสิริ เทพาคำ 15px ลำปาง สร้อย ณ ลำปาง 15px ลำพูน บุญมี ตุงคนาคร 15px อุตรดิตถ์ ฟัก ณ สงขลา15px

 ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ 
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ  หมายเหตุ ขอนแก่น  หลวงพิพัฒน์พลกาย (กระจ่าง วิโรจน์เพชร) 15px ขุขันธ์  ขุนพิเคราะห์คดี (อินทร์ อินตะนัย)15px ชัยภูมิ  หลวงนาถนิติธาดา (เคลือบ บุศยนาก) 15px นครพนม  นาวาโทพระศรการวิจิตร ร.น. (ช้อย ชลทรัพย์) 15px นครราชสีมา  พันเอกพระยาเสนาภิมุข (แสง เตมิยาจล)15px สนิท เจริญรัฐ15pxบุรีรัมย์  หลวงศักดิรณการ (นาค ปิตะเสน) 15px มหาสารคาม  พระยาสารคามคณาภิบาล (อนงค์ พยัคฆันตร์) 15px ทองม้วน อัตถากร15px ร้อยเอ็ด  พันโทพระไพศาลเวชกรรม (สวาสดิ์ โสมเกษตริน)15px จ่านายสิบขุนเสนาสัสดี (ถั่ง ทองทวี) 15pxเลย  บุญมา เสริฐศรี 15pxสกลนคร หลวงวรนิติปรีชา (วรดี พรหมสาขา ณ สกลนคร) 15px สุรินทร์  ขุนรักษ์รัษฎากร (จวบ ไมยรัตน์)15pxหนองคาย  ขุนวรสิษฐ์ดรุณเวทย์ (นารถ อินทุสมิต)15pxอุดรธานี  ขุนรักษาธนากร (กลึง เพาทธทัต) 15px อุบลราชธานี ทองอินทร์ ภูริพัฒน์15px เลียง ไชยกาล15px เนย สุจิมา 15px

 ภาคใต้ 
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุกระบี่ พระบริรักษ์ราชอักษร (มาตย์ ณ ถลาง) 15px ชุมพร หลวงสโมสรราชกิจ (คอยู่จีน ณ ระนอง) 15pxตรัง จัง จริงจิตร์15px นครศรีธรรมราช ร้อยตรีมงคล รัตนวิจิตร 15pxนราธิวาส ขุนชำนาญภาษา (ฤทธิ์ รัตนศรีศุข)  15pxปัตตานี แทน วิเศษสมบัติ 15pxพังงา หลวงวัฒนคดี (วัน พฤษะศรี)15px เสียชีวิต 15 เมษายน พ.ศ. 2480  โมรา ณ ถลาง15px เลือกตั้งใหม่ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2480 พัทลุง ร้อยตรีถัด รัตนพันธุ์ 15px ภูเก็ต พระพิไสยสุนทรการ (แปลง ณ ถลาง)15px ยะลา สง่า สายศิลป์  15pxระนอง ขุนขจรเขานิเวศน์ (อิวเกี่ยน จรขันธ์) 15px สงขลา เจือ ศรียาภัย  15pxสตูลพระยาสมันต์รัฐบุรินทร์ (ตุ๋ย บินอับดุลลาห์) 15px สุราษฎร์ธานี ขุนวรศาสน์ดรุณกิจ (ฝ้าย บุญเลี้ยง)15px

 ภาคตะวันออก   
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุจันทบุรี หลวงนรินทร์ประสาตร์เวช (เจน สุนทโรทัย) 15px ฉะเชิงเทรา หอมจันทร์ วัฒนวิจารณ์ 15px ชลบุรี นิติ โสรัต  15px ตราด กิมทะ นิรันต์พานิช 15px ปราจีนบุรี ทองคำ คล้ายโอภาส15pxระยองหลวงประสานนฤชิต (เดิม อนุกระหานนท์) 15px

 ภาคตะวันตก 
 จังหวัด  รายนาม สมาชิกภาพ หมายเหตุ กาญจนบุรี  นายดาบยู่เกียง ทองลงยา 15pxตาก พระประนาทกรณี (ถม อินทรสูต) 15px ประจวบคีรีขันธ์ มิ่ง เลาห์เรณู  15pxเพชรบุรี แข ยูนิพันธ์ 15px ราชบุรี กิมเส็ง (โกศล) สินธุเสก 15px

ประเภทที่ 2
 15px ดำรงตำแหน่งจนครบวาระ15px ออกจากตำแหน่ง 
 รายนามประกาศการแต่งตั้งรัฐมนตรี สมาชิกภาพ หมายเหตุหลวงกาจสงคราม (กาจ กาจสงคราม) 15pxหลวงเกรียงศักดิวิชิต (ค้วน จินตะคุณ) 15pxพระยาโกมารกุลมนตรี (ชื่น โกมารกุล ณ นคร)15px ลาออก เมื่อ 1 มกราคม พ.ศ. 2478หลวงโกวิทอภัยวงศ์ (ควง อภัยวงศ์)15pxหลวงขจรเดชะ (เลื่อง นิมิบุตร์)15px ถึงแก่กรรม เมื่อ 17 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2478จิบ ศิริไพบูลย์15px ลาออก เมื่อ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2479ชลิต กุลกำม์ธร15px ลาออก เมื่อ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2478หลวงชาญสงคราม (พาน ชาลิจันทร์)15pxชุณห์ ปิณฑานนท์15pxช่วง เชวงศักดิ์สงคราม15pxหลวงชำนาญนิติเกษตร (อุทัย แสงมณี)15pxหลวงชำนาญยุทธศิลป์ (เชย รมยะนันท์)15pxดิเรก ชัยนาม15pxหลวงเดชาติวงศ์วราวัฒน์ (หม่อมหลวงกรี เดชาติวงศ์)15pxตั้ว ลพานุกรม15pxทวี บุณยเกตุ15pxทองหล่อ ขำหิรัญ15pxทิพย์ ประสานสุข15pxเจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี (สนั่น เทพหัสดิน ณ อยุธยา)15px ลาออก เมื่อ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2477หลวงธำรงนาวาสวัสดิ์ (ถวัลย์ ธารีสวัสดิ์)15pxหลวงนฤเบศร์มานิต (สงวน จูฑะเตมีย์)15pxหลวงนาวาจิตร (ผัน อำไภวัลย์)15pxพระยานิติศาสตร์ไพศาลย์ (วัน จามรมาน)15px ลาออก เมื่อ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2479หลวงนิเทศกลกิจ (กลาง โรจนเสนา)15pxขุนนิรันดรชัย (สเหวก นีลัญชัย)15pxเนตร พูนวิวัฒน์15pxน้อม เกตุนุติ15px ลาออก เมื่อ 11 สิงหาคม พ.ศ. 2479พระประจนปัจจนึก (พุก มหาดิลก)15pxประจวบ บุนนาค15pxหลวงประดิษฐ์มนูธรรม (ปรีดี พนมยงค์)15pxพระยาประมวญวิชาพูล (วงศ์ บุญ-หลง)15pxพระยาประเสริฐสงคราม (เทียบ คมกฤส)15pxประเสริฐ ศุขสมัย15pxพระยาพหลพลพยุหเสนา (พจน์ พหลโยธิน)15pxหลวงพินิจยุทธศิลป์ (เปรื่อง พรโสภณ)15pxหลวงพิบูลสงคราม (แปลก พิบูลสงคราม)15pxพระยามานวราชเสวี (ปลอด วิเชียร ณ สงขลา)15pxมังกร สามเสน15pxหลวงพรหมโยธี (มังกร พรหมโยธี)15px ลาออก เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478หลวงโยธาณัติการ (เทศ กิตติรัต)15pxยล สมานนท์15pxหลวงรณสิทธิพิชัย (เจือ กาญจนนินทุ)15pxหลวงรวบรัดสปัตพล (สอน บุญใหญ่)15pxพระเรี่ยมวิรัชชพากย์ (เรี่ยม ทรรทรานนท์)15px ลาออก เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478ขุนเรืองวีรยุทธ์ (บุญเรือง วีระหงส์)15pxเล้ง ศรีสมวงศ์15px ลาออก เมื่อ 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2480วัน รุยาพร15pxหลวงวิจิตรวาทการ (กิมเหลียง วัฒนปฤดา)15pxพระวิชัยยุทธเดชาคนี (กั่ง บุณยคุปต์)15pxหลวงวิชิตสงคราม (จิ๊ด ยุวนวรรธนะ)15pxหลวงวิภาครัฐกิจ (ศุข เมนะรุจิ)15pxวิลาศ โอสถานนท์15px ลาออก เมื่อ 1 ตุลาคม พ.ศ. 2478หลวงวีระโยธา (ถวิล ศิริทรัพย์)15px ลาออก เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478พระเวชยันตรังสฤษฎ์ (มุนี มหาสันทนะ เวชยันตรังสฤษฏ์)15pxพระยาศรยุทธเสนี (กระแส ประวาหะนาวิน)15pxเจ้าพระยาศรีธรรมาธิเบศ (จิตร ณ สงขลา)15pxหลวงศุภชลาศัย (บุง ศุภชลาศัย)15pxสงบ จรูญพร15px ลาออก เมื่อ 7 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2478หลวงสวัสดิ์รณรงค์ (สวัสดิ์ ดาระสวัสดิ์)15pxหลวงสวัสดิ์สรยุทธ (ดล บุนนาค)15pxหลวงสฤษฎยุทธศิลป (เพียร พิริยะโยธิน)15pxพระสงครามภักดี (แม้น เหมะจุฑา)15pxพระสังวรยุทธกิจ (สังวรณ์ สุวรรณชีพ)15pxพระสิทธิเรืองเดชพล (แสง พันธุประภาส)15pxหลวงสินธุสงครามชัย (สินธุ์ กมลนาวิน)15pxหลวงสินาดโยธารักษ์ (ชิต มั่นศิลป์)15pxลาออก เมื่อ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2477หลวงสิริราชไมตรี (จรูญ สิงหเสนี)15pxลาออก เมื่อ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2477พระสุธรรมวินิจฉัย (ชม วณิกเกียรติ)15pxหลวงสุนทรเทพหัสดิน (สพรั่ง เทพหัสดิน ณ อยุธยา)15pxหลวงเสรีเริงฤทธิ์ (จรูญ รัตนกุล)15pxขุนโสภณรณกิจ (เข็ม โลจายะ)15pxหลวงอดุลเดชจรัส (บัตร์ พึ่งพระคุณ)15pxลาออก เมื่อ 24 มิถุนายน พ.ศ. 2480พระยาอนุสสรธุระการ (จ่าง วัจนะพุกกะ)15pxพระยาอภิบาลราชไมตรี (ต่อม บุนนาค)15pxหม่อมหลวงอุดม สนิทวงศ์15pxลาออก เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478พระอุดมโยธาธิรุต (สด รัตนาวดี)15pxหลวงอรรถกิตติกำจร (กลึง พนมยงค์)15pxหลวงอรรถสารประสิทธิ์ (ทองเย็น หลีละเมียร)15pxพระสารสาสน์ประพันธ์ (ชื้น จารุวัสตร์)15px แต่งตั้ง เมื่อ 29 มีนาคม พ.ศ. 2477ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎรขุนปลดปรปักษ์ (ปลด ภาณุสะวะ)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 27 ธันวาคม พ.ศ. 2477ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎรขุนศรีศรากร (ชลอ ศรีธนากร)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 27 ธันวาคม พ.ศ. 2477ขุนสุจริตรณการ (ผ่อง นาคะนุช)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎรกุหลาบ กาญจนสกุล15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478หลวงอภัยสุรสิทธิ์ (ชม จันทราภัย)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478ขุนจำนงภูมิเวท (จำนง ศิวะแพทย์)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478เอก สุภโปฎก15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478พระพิจารณ์พลกิจ (ยู่เซ็ก ดุละลัมพะ)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478หลวงวีรวัฒน์โยธิน (วีรวัฒน์ รักตะจิตรการ)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478ชั้น รัศมิทัต15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 สิงหาคม พ.ศ. 2478เดือน บุนนาค15pxแต่งตั้ง เมื่อ 8 ตุลาคม พ.ศ. 2478ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎรพระยาวิจารณ์จักรกิจ (บุญรอด สวาทะสุข)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 11 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2479ประกาศประธานสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎร ประเภทที่ 2 ลาออกจากสมาชิกภาพแห่งสภาผู้แทนราษฎร และตั้งซ่อมสมาชิกแทนทวน วิชัยขัทคะ15pxแต่งตั้ง เมื่อ 8 กันยายน พ.ศ. 2479ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง สมาชิกสภาผู้แทนราษฎรประเภทที่ 2 ลาออกจากสมาชิกภาพแห่งสภาผู้แทนราษฎรและตั้งซ่อมสมาชิกแทนขุนพิพัฒน์สรการ (เท้ง พัฒนศิริ)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 8 กันยายน พ.ศ. 2479ขุนวิมลสรกิจ (วิมล เก่งเรียน)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 13 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2480ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎรพระยาทรงสุรเดช (เทพ พันธุมเสน)15pxแต่งตั้ง เมื่อ 6 กรกฎาคม พ.ศ. 2480ประกาศสภาผู้แทนราษฎร เรื่อง ตั้งซ่อมสมาชิกประเภทที่ 2 แห่งสภาผู้แทนราษฎร

 ผู้ดำรงตำแหน่ง 
ประธานสภาผู้แทนราษฎร เจ้าพระยาธรรมศักดิ์มนตรี (ลาออก พ.ศ. 2477) พลเรือตรีพระยาศรยุทธเสนี ดำรงตำแหน่งแทน (ลาออก พ.ศ. 2477) เจ้าพระยาศรีธรรมาธิเบศ ดำรงตำแหน่งแทน

รองประธานสภาผู้แทนราษฎร คนที่หนึ่ง  พลเรือตรีพระยาศรยุทธเสนี (ออกจากตำแหน่ง พ.ศ. 2477) พลโทพระยาเทพหัสดิน ดำรงตำแหน่งแทน 

รองประธานสภาผู้แทนราษฎร คนที่สอง พลโทพระยาเทพหัสดิน (ออกจาตำแหน่ง พ.ศ. 2477)

 อ้างอิง 

 ดูเพิ่ม 
 การเลือกตั้งสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรไทยเป็นการทั่วไป พ.ศ. 2476
 คณะรัฐมนตรีสยาม คณะที่ 5
 คณะรัฐมนตรีสยาม คณะที่ 6
 คณะรัฐมนตรีสยาม คณะที่ 7