การตรวจไขกระดูก

การตรวจไขกระดูกหมายถึงการวิเคราะห์ทางพยาธิสภาพของไขกระดูกที่ได้จากการตัดเนื้อออกตรวจ (biopsy) และการดูดออกจากไขกระดูก (aspiration) การตรวจไขกระดูกใช้สำหรับตรวจวินิจฉัยต่าง ๆ เช่น มะเร็งเม็ดเลือดขาวและโลหิตจาง เป็นต้น ไขกระดูกผลิตองค์ประกอบระดับเซลล์ของเลือด เช่น เกล็ดเลือด เม็ดเลือดแดง และเม็ดเลือดขาว เป็นต้น แม้ว่าเราสามารถเก็บข้อมูลได้จากการทดสอบเลือดโดยตรง (ดึงจากเส้นเลือดดำโดยการผ่าหลอดเลือดดำ (Phlebotomy)) แต่บางครั้งก็จำเป็จต้องตรวจจากแหล่งกำเนิดเลือดในไขกระดูกเพื่อได้ข้อมูลมากขึ้นในการสร้างเม็ดเลือด (Haematopoiesis) และนี่คือบทบาทสำคัญของการตรวจไขกระดูก

 กระบวนการและองค์ประกอบ 
การเก็บตัวอย่างไขกระดูกสามารถทำได้โดยการดูดออกและการตัดเนื้อออกตรวจ หรือบางครั้งรวมก็รวมทั้งสองวิธี การดูดออกได้ไขกระดูกในลักษณ์กึ่งของเหลวที่สามารถตรวจโดยพยาธิแพทย์จะวิเคราะห์ด้วยกล้องจุลทรรศน์ เครื่องนับเซลล์ (flow cytometry) หรือ วิเคราะห์โดยปฏิกิริยาลูกโซ่พอลิเมอเรส (polymerase chain reaction; PCR) การตัดเนื้อออกตรวจโดยทั่วไปจะใช้ชิ้นไขกระดูกขนาดเส้นผ่านศูนย์กลาง 2 มิลลิเมตร และยาว 2 เซนติเมตร (ปริมาตร 80 ไมโครลิตร) แล้วจึงตรวจในระดับจุลภาคทั้งลักษณะเซลล์ (cellularity) และการซึมทะลุ (Infiltration) การดูดออกจะได้ไขกระดูก 300 ไมโครลิตรจากหลอดฉีดยาขนาด 20 มิลลิลิตร ไม่แนะนำให้ดูดไขกระดูกมากกว่า 300 ไมโครลิตรเพราะตัวอย่างอาจถูกเจือจางด้วยเลือดeMedicine Specialties > Hematology > Diagnostic Procedures > Bone Marrow Aspiration and Biopsy Article Last Updated: Apr 7, 2008

ตารางเปรียบเทียบระหว่างการดูดออกและการตัดเนื้อออกตรวจ
  การดูดออก  การตัดเนื้อออกตรวจ ข้อดี รวดเร็ว
 เปรียบเทียบจำนวนเซลล์ชนิดต่าง ๆ ได้
 นำไปศึกษาด้วยวิธีอื่นได้ เช่น การตรวจอณูพันธุศาสตร์และเครื่องนับเซลล์ เป็นต้น ให้ข้อมูลภาวะเซลล์และสตอมา
 แสดงให้เห็นเซลล์ทั้งหมด
 อธิบายสาเหตุของ dry tap ได้ ข้อเสีย ไม่แสดงเซลล์ทุกชนิด ใช้เวลานาน
 ตำแหน่งการตรวจ 
ทั้งการดูดและการตัดเนื้อไขกระดูกโดยทั่วไปจะกระทำบริเวณหลังกระดูกสะโพกหรือหลังกระดูกเชิงกรานชิ้น Iliac crest (posterior) การดูดไขกระดูกยังสามารถทำได้ที่กระดูกสันอกบริเวณ intercostals space ช่อง 2 ชิดกับ manubrium แต่ไม่ควรใช้วิธีการตัดเนื้อไขกระดูกเพราะเสี่ยงที่จะเกิดการบาดเจ็บที่หลอดเลือด ปอด และหัวใจได้
 วิธีการตรวจ 


 หลังจากการตรวจ 

 ข้อห้ามใช้ 

 ภาวะแทรกซอน 

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 

หมวดหมู่:โลหิตวิทยา
หมวดหมู่:การทดสอบทางการแพทย์