วัดธาตุ (อำเภอชุมแพ)

วัดธาตุ เลขที่ 469 บ้านนาดอกไม้ หมู่ที่ 2 ตำบลชุมแพ อำเภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่น  เป็นชนิดวัดราษฎร์  สังกัดคณะสงฆ์มหานิกาย ก่อตั้งมาตั้งแต่ปี พ.ศ. 2221 และได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมาเมื่อ พ.ศ. 2321 ชื่อเดิมคือ 
วัดโพธิ์ธาตุ เนื่องจากมีต้นโพธิ์ใหญ่และธาตุเจดีย์ภายในวัด
ที่ดินตั้งวัดเนื้อที่ 5 ไร่ 16 ตารางวา น.ส.๓ ก.เลขที่ 1352 อาณาเขต ทิศเหนือประมาณ 1 เส้น 1 วา จดถนนสาธารณะ ทิศใต้ประมาณ 2 เส้น 3 วา จดถนนสาธารณะ ทิศตะวันออกประมาณ 2 เส้น 12 วา จดถนนสาธารณะ มีที่ธรณีสงฆ์จำนวน 3 แปลง เนื้อที่ 3 ไร่ 1 งาน น..ส 3 ก.เลขที่ 1352 อาคารเสนาสนะประกอบด้วยอุโบสถ กว้าง 5.50 เมตร  ยาว 15 เมตร  เป็นอาคารคอนกรีตเสริมเหล็ก มีการบูรณปฏิสังขรณ์ พ.ศ 2427 ศาลาการเปรียญ กว้าง 12 เมตร ยาว 27 เมตร เป็นอาคารไม้ชั้นเดียว สร้างเมื่อ พ.ศ 2514 กุฎิสงฆ์ 4 หลัง เป็นอาคารไม้ 1 หลังครึ่งตึกครึ่งไม้ 2 หลัง ตึก 1 หลัง และศาลาบำเพ็ญกุศล 1 หลัง เป็นอาคารไม้ ปูชนียวัตถุมีเจดีย์ 2 องค์ องค์ที่ 1 กว้าง 4 เมตร ยาว 4 เมตร สูง 16 เมตร เจดีย์สร้าง สมัยกรุงศรีสัตนาคนหุต ล้านช้าง เวียงจันทน์ มีพระพุทธรูป ปางสมาธิ ประดิษฐ์สถานประจำ องค์พระธาตุ ส่วนองค์ที่ 2 สร้างเมื่อ พ.ศ 2517 กว้าง 4 เมตร ยาว 4 เมตร สูง 16 เมตร สร้างเพื่อบรรจุพระพุทธรูปที่ขุดมาจากกู่ กุดแห่น้อยเมื่อ พ.ศ 2519 การบริหารการศึกษาและการปกครอง มีเจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน คือ พระจันทร์แดง ขนฺติโก การศึกษามีโรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกธรรม เปิดสอนเมื่อ พ.ศ. 2512 ศูนย์ศึกษาพุทธศาสนาวันอาทิตย์ เปิดสอนเมื่อ พ.ศ 2518

 อาคารต่างๆในวัดธาตุ 
 สิม พระอุโบสถ 
250px|thumb|left|ซุ้มประตูโขง
สิม (พระอุโบสถ) ตั้งอยู่ส่วนกลางของวัดธาตุ มีกำแพงแก้วล้อมรอบ เนื่องจากสิมวัดธาตุเป็นสิมเก่าแก่ เดิมที่เป็นอาคารโครงไม้เนื้อแข็งเช่น มะคา ไม้เต็งรัง ก่ออิฐฉาบปูนมีอายุกว่าสองร้อย ถึงสามร้อยปี ได้มีการบูรณปฏิสังขรณ์มาหลายครั้ง มีบันทึกเหตุการณ์สำคัญไว้ 2 ครั้ง จากหลักศิลาจารึก ครั้งแรกเมื่อปี พ.ศ 2468 และอีกครั้ง ได้บูรณะปฏิสังขรณ์ในปี พ.ศ 2527 แล้วเสร็จในปีพ.ศ. 2531 ได้ใช้ช่างชาวเวียดนามในการบูรณ ซึ่งแต่ละครั้งมีลักษณะที่แตกต่างกันออกไปตามสกุลช่าง หรือแตกต่างกันไปตามคตินิยมในแต่ละยุคสมัย

 ซุ้มประตูโขง 
ซุ้มประตูโขงวัดธาตุ เป็นสถาปัตยกรรมศิลปะแบบช่างชาว ที่มีคุณค่าแห่งหนึ่ง ทั้งรูปแบบสถาปัตยกรรม และประติมากรรมตกแต่งที่มีความโดดเด่นเป็นเอกลักษณ์ สร้างขึ้นเมื่อ พ.ศ. 2513

 พระพุทธรูปสำคัญภายในพระอุโบสถ 

1.พระประธานประจำองค์เจดีย์ พระปางสมาธิทรงเครื่อง
พระพุทธรูปคู่บ้านคู่เมือง เป็นพระพุทธรูป ปูนปั้นปางสมาธิทรงเครื่อง ศิลปะสกุลช่างชาว กรุงศรีสัตนาคนหุต ล้านช้าง เวียงจันทน์  สร้างเมื่อ พ.ศ 2221
ขนาดหน้าตัก  ซม. สูง  ซม. 

2.พระประธานประจำพระอุโบสถ ปรางมารวิชัย
เป็นพระพุทธรูป ปูนปั้นปรางมารวิชัย ศิลปะสกุลช่างชาวลาว สร้างเมื่อ พ.ศ 2474
ขนาดหน้าตัก 80 ซม. สูง 150 ซม. 

3.พระพุทธรูปหินแกะสลัก พระปรางมารวิชัย เป็นพระพุทธรูป หินทรายแกะสลัก ขนาดหน้าตัก 54 ซม. สูง 100 ซม.

4.พระพุทธรูป ปางประทานพร
พระพุทธรูป ปางประทานพร ( ยืน) ขนาดหน้าตัก 17 ซม. สูง 26 ซม.

 ศาสนวัตถุ 
 เจดีย์องค์เก่าสร้าง สมัยกรุงศรีสัตนาคนหุต ล้านช้าง เวียงจันทน์ มีพระพุทธรูป ปางสมาธิ ประดิษฐ์สถานอยู่ 1 องค์ บูรณปฏิสังขรณ์ฐานเจดีย์สร้างเมื่อ ปี พ.ศ 2525
 หอระฆัง สร้างเมื่อ พ.ศ 2512
 ซุ้มประตูโขง สร้างเมื่อ พ.ศ 2513
 ศาลาการเปรียญ กว้าง 12 เมตร ยาว 17 เมตร เป็นอาคารไม้ชั้นเดียว สร้างเมื่อ พ.ศ 2514-2516
 เจดีย์องค์จำลอง กว้าง 4 เมตร ยาว 4 เมตร สูง 16 เมตร สร้าง เพื่อบรรจุพระพุทธรูปที่ขุดมาจากกุดแห่น้อย พ.ศ 2517-2519
 พระอุโบสถ กว้าง 5.50 เมตร ยาว 15 เมตร บูรณปฏิสังขรณ์สร้างเมื่อ ปี พ.ศ 2468  ปี พ.ศ 2527-2531
 กุฎิสงฆ์ 4 หลัง เป็นอาคารไม้ 1 หลังครึ่งตึกครึ่งไม้ 2 หลัง ตึก 1 หลัง และศาลาบำเพ็ญกุศล 1 หลัง เป็นอาคารไม้

 ลำดับเจ้าอาวาส 
ลำดับเจ้าอาวาสวัด วัดธาตุ ตำบลชุมแพ อำเภอชุมแพ จังหวัดขอนแก่นลำดับที่รายนาม/สมณศักดิ์เริ่มวาระสิ้นสุดวาระหมายเหตุ01ญาท่านเก้า ญาท่านสมุพ.ศ. พ.ศ. 02ญาท่านจันทร์พ.ศ. พ.ศ. 03ญาท่านบุญพ.ศ. พ.ศ. 04ญาท่านจันทร์พ.ศ. พ.ศ. 05ญาท่านจันสีพ.ศ. พ.ศ. 06ญาท่านโค้งพ.ศ. พ.ศ. 07ญาท่านจันทร์พ.ศ. พ.ศ. 08ญาท่านอาคมพ.ศ. 2477พ.ศ. 248509ญาท่านเหมือน ธมฺมรโลพ.ศ. 2485พ.ศ. 240910ญาท่านบุญจันทร์ เกษโวพ.ศ. 2490พ.ศ. 249911ญาท่านพิพัฒน์ ฐาพุตโมพ.ศ. 2499พ.ศ. 250612ญาท่านนวลจันทร์พ.ศ. 2506พ.ศ. 251213ญาท่านสะอาด เตชพโลพ.ศ. 2512พ.ศ. 252014ญาท่านไพบูลย์ พ.ศ. 2520พ.ศ. 252715ญาท่านสังวาลย์พ.ศ. 2527พ.ศ. 253316ญาท่านจันทร์แดง ขนฺติโกพ.ศ. 2533พ.ศ. 253617พระครูบวรเจติยานุรักษ์ (หนูเรียน นาควโร/ภิรมย์ไกรภักดิ์)พ.ศ. 2538พ.ศ. 256618พระพ.ศ. 25ปัจจุบัน

สมุดภาพ

 แหล่งข้อมูลอื่น 

วัดธาตุ บ้านแห่

 อ้างอิง 
 กองพุทธสถาน,กรมการศาสนา. ประวัติวัดทั่วราชอาณาจักร เล่ม 12 หน้าที่ 151 ,กรุงเทพฯ : กองพุทธศาสนสถาน กรมการศาสนา, 2526.
 ประกาศกรมศิลปากร เรื่อง กำหนดจำนวนโบราณวัตถุสถานสำหรับชาติ ลำดับที่ : 3  ราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 57 หน้า 2527 ประกาศเมื่อ วันที่ 22 ตุลาคม 2483 

ธาตุ
หมวดหมู่:โบราณสถานในจังหวัดขอนแก่น