คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น () เป็นส่วนราชการไทยระดับคณะวิชา สังกัดมหาวิทยาลัยขอนแก่น เป็นคณะวิชาที่จัดตั้งขึ้นเป็นอันดับที่ 14 ของมหาวิทยาลัยขอนแก่น และเป็นคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์แห่งแรกในส่วนภูมิภาค

 ประวัติ 
จากแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 4 (พ.ศ. 2520 - 2524) และฉบับที่ 5 (พ.ศ. 2525 - 2529) ได้กำหนดนโยบายมุ่งพัฒนาชนบท ทำให้เกิดการขยายตัวทางกายภาพเพิ่มขึ้น โดยได้มีการดำเนินการออกแบบผังเมืองหลักและเมืองรอง 20 แห่ง เป็นโครงการขยายการบริการขั้นพื้นฐาน เพื่อยกระดับความเป็นอยู่ของชุมชนชนบทให้ดีขึ้นในทางด้านกายภาพ เพื่อสนองตามแผนพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 5 ดังกล่าว จำเป็นต้องมีบุคลากรทางสถาปัตยกรรมและวิศวกรรม สำหรับทางด้านวิศวกรรมในขณะนั้น ทางภาครัฐบาลและเอกชนมีบุคลากรเพียงพอต่อการพัฒนาแล้ว แต่ทางด้านสถาปัตยกรรมนั้นมีน้อยมาก โดยเฉพาะในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ ซึ่งในขณะนั้นมีสถาปนิกเพียง 33 คน หรือร้อยละ 1.76 ของจำนวนสถาปนิกทั้งประเทศมหาวิทยาลัยขอนแก่น, "คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์", 30 ปี มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ขอนแก่น : มหาวิทยาลัย, 2537, หน้า 93

มหาวิทยาลัยขอนแก่นจึงตระหนักถึงปัญหานี้ จึงได้จัดตั้งคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่นขึ้น โดยมีวัตถุประสงค์ ดังนี้มหาวิทยาลัยขอนแก่น, "คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์", 30 ปี มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ขอนแก่น : มหาวิทยาลัย, 2537, หน้า 93 - 94

1. เพื่อผลิตสถาปนิก ตามมาตรฐานของมหาวิทยาลัยอื่นๆ ในประเทศ และเพิ่มหลักสูตรเน้นหนักในด้านสถาปัตยกรรมท้องถิ่น

2. เพื่อเป็นศูนย์กลางการศึกษา ค้นคว้า วิจัย ปัญหาทางสถาปัตยกรรมและสภาพแวดล้อมทางกายภาพในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ คือ ด้านชุมชนเมืองและชุมชนชนบท ด้านสถาปัตยกรรมหลัก ด้านที่อยู่อาศัยในเขตเมืองและชนบท ด้านเทคนิคสถาปัตย์ ด้านอุตสาหกรรมศิลป์ ด้านภูมิสถาปัตย์ ด้านสถาปัตยกรรมเพื่อการเกษตร และด้านการพัฒนาวัสดุก่อสร้างท้องถิ่น

3. เพื่อเป็นศูนย์กลางในการให้บริการทางวิชาการ สถาปัตยกรรมและสภาพแวดล้อมกายภาพแก่ภาครัฐและเอกชน

4. เพื่อเป็นศูนย์กลางการให้บริการวิชาการด้านการจัดการและจัดหาที่อยู่อาศัยชนบท ให้มีความพึงพอใจที่สอดคล้องกับสภาพแวดล้อมและเศรษฐกิจ โดยเน้นให้ประชาชนชนบทสามารถช่วยตนเองได้

5. เป็นศูนย์กลางการทะนุบำรุงศิลปวัฒนธรรมด้านสถาปัตยกรรมและสภาพแวดล้อมกายภาพในภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

6. เพื่อเป็นศูนย์กลางการอบรม สัมมนา และอื่นๆ ที่คล้ายคลึงกัน ในสาขาสถาปัตยกรรม และสภาพแวดล้อมทางกายภาพแก่ภาครัฐและเอกชน

มหาวิทยาลัยขอนแก่น ได้จัดตั้งคณะกรรมการศึกษาความเป็นไปได้ในการจัดตั้งคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ตามคำสั่งที่ 253/2523 สั่ง ณ วันที่ 13 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2523 ขึ้น และได้นำเสนอร่างโครงการดังกล่าวเข้าสู่การพิจารณาของสภาพัฒนาเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ ฉบับที่ 5 (พ.ศ. 2525 - 2529) และได้รับพระราชกฤษฎีกาจัดตั้งคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ตามประกาศในราชกิจจานุเบกษา เล่มที่ 105 ตอนที่ 28 ประกาศ ณ วันที่ 19 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2531 ฉบับพิเศษ หน้า 7พระราชกฤษฎีกา เรื่อง จัดตั้งส่วนราชการในมหาวิทยาลัยขอนแก่น, ราชกิจจานุเบกษา, เล่มที่ 105, ตอนที่ 28, 19 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2531, ฉบับพิเศษ หน้า 7

 สัญลักษณ์ 
 สัญลักษณ์ประจำคณะ
สัญลักษณ์ประจำคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น คือ "หน่อไม้บนขันหมากเบ็ง" หน่อไม้ หมายถึง การพัฒนาเจริญเติบโตแตกหน่อใหม่อยู่เสมอ ขันหมากเบ็ง หรือ ขันหมากเบญจ์ คือพานพุ่มดอกไม้ที่ใช้เป็นพานพุ่มบูชาในพิธีกรรม แสดงถึงความเป็นวัฒนธรรมอีสาน โดยรวมทั้งหมดแล้วสัญลักษณ์ประจำคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ หมายถึง การเจริญเติบโตงอกงามบนพื้นฐานทางวัฒนธรรม

 สีประจำคณะ
 สีน้ำตาล

 หลักสูตร 
 หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น ระดับปริญญาตรี ระดับปริญญาโท ระดับปริญญาเอกสถาปัตยกรรมศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาสถาปัตยกรรมศาสตร์ (สถ.บ.) Bachelor of Architecture (Architecture) 

หลักสูตรการออกแบบบัณฑิต  สาขาวิชาการออกแบบ อบ.บ. (การออกแบบ) 

Bachelor of Design (Design)  B.Des. (Design)หลักสูตรการวางแผนภาคและเมืองมหาบัณฑิต สาขาวิชาการวางแผนภาคและเมือง (ผ.ม.) Master of Urban and Regional Planning (M.U.R.P)

หลักสูตรสถาปัตยกรรมศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาเทคโนโลยีอาคาร (สถ.ม. สาขาวิชาเทคโนโลยีอาคาร) Master of Architecture (Building Technology)

หลักสูตรสถาปัตยกรรมศาสตรมหาบัณฑิต สาขาสถาปัตยกรรมศาสตร์ (สถ.ม.)

Master of Architecture (Architecture) 

หลักสูตรการออกแบบมหาบัณฑิต สาขาวิชาการออกแบบ (อบ.ม.) Master of Design (M.Des. Design)หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาสถาปัตยกรรมศาสตร์ (ปร.ด.) Doctor of Philosophy (Architecture)

หลักสูตรปรัชญาดุษฎีบัณฑิต สาขาวิชาวิจัยบูรณาการเพื่อการออกแบบ สถาปัตยกรรมและวางแผนภาคและเมือง (ปร.ด.)

Doctor of Philosophy Program in Integrated Research for Design,

Architecture, Regional and City Planning (Ph.D.)      

 คณบดี 
 ทำเนียบคณบดีคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น รายนามคณบดี วาระการดำรงตำแหน่ง 1. รองศาสตราจารย์ ธิติ เฮงรัศมี 18 กุมภาพันธ์ 2531 - 17 มิถุนายน 2535 2. รองศาสตราจารย์ ธิติ เฮงรัศมี 18 มิถุนายน 2535 - 17 มิถุนายน 2539 3. รองศาสตราจารย์ วีรวรรณ ศีติสาร 18 มิถุนายน 2539 - 17 มิถุนายน 2543 4. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ธนู พลวัฒน์ 18 มิถุนายน 2543 - 17 มิถุนายน 2547 5. รองศาสตราจารย์ดำรงค์ หอมดี 18 มิถุนายน 2547 - 13 กันยายน 2547 (รักษาราชการแทน) 6. รองศาสตราจารย์ ดร.ธาดา สุทธิธรรม 14 กันยายน 2547 - 13 กันยายน 2551 7. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.ทรงยศ วีระทวีมาศ 14 กันยายน 2551 - 13 กันยายน 2555 8. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.มนสิชา	เพชรานนท์ 14 กันยายน 2555 - 15 กันยายน 2558 9. ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.มนสิชา	เพชรานนท์ 16 กันยายน 2558 - 5 ตุลาคม 2558 (ผู้รักษาการแทนคณบดี) 10. รองศาสตราจารย์ ดร.ชูพงษ์ ทองคำสมุทร 6 ตุลาคม 2558 - 2 กุมภาพัน 2559 (ผู้รักษาการแทนคณบดี) 11. รองศาสตราจารย์ ดร.ชูพงษ์ ทองคำสมุทร 3 กุมภาพันธ์ 2559 -  2 กุมภาพันธ์ 256312. รองศาสตราจารย์ ดร.ชูพงษ์ ทองคำสมุทร3 กุมภาพันธ์ 2563 – 2 ก.พ.256713. รองศาสตราจารย์ ดร.กฤตภัทร ถาปาลบุตร3 กุมภาพันธ์ 2567 - ปัจจุบัน

หมายเหตุ คำนำหน้านามของผู้ดำรงตำแหน่งคณบดี และผู้รักษาการแทนคณบดี เป็นคำนำหน้านามตามตำแหน่งทางวิชาการในขณะนั้น

 บุคคลที่มีชื่อเสียง 
ดูเพิ่ม รายนามบุคคลที่มีชื่อเสียงจากมหาวิทยาลัยขอนแก่น

 มุนินทร์ สายประสาท (ศิษย์เก่า) : นักวาดการ์ตูน
 อภิชาติพงศ์ วีระเศรษฐกุล (ศิษย์เก่า) : ผู้กำกับภาพยนตร์
 วนรัตน์ รัศมีรัตน์ (ศิษย์เก่า) : นักแสดง
 ศศิ วีระเศรษฐกุล (ศิษย์เก่า): นักเขียน

หมายเหตุ รายนามดังกล่าว จัดเรียงชื่อและนามสกุลตามตัวอักษร

 อ้างอิง 

 ดูเพิ่ม 
 มหาวิทยาลัยขอนแก่น, "คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์", 30 ปี มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ขอนแก่น : มหาวิทยาลัย, 2537, หน้า 93 - 95

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
 เฟซบุ๊กคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น
 เฟซบุ๊กสาขาวิชาการออกแบบ คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น

ขอนแก่น
สถาปัตยกรรมศาสตร์