อนุสติ

อนุสติ () หมายถึง กรรมฐานเป็นเครื่องระลึกถึง มี 10 อย่าง ได้แก่
 พุทธานุสติ การระลึกถึงพระคุณของพระพุทธเจ้า 
 ธัมมานุสติ การระลึกถึงพระคุณของพระธรรม
 สังฆานุสติ การระลึกถึงพระคุณของพระสงฆ์
 สีลานุสติ การระลึกถึงศีล ที่ตนเคยรักษาไว้ได้
 จาคานุสติ การระลึกถึงทาน ความดีที่ตนสร้างไว้
 เทวตานุสติ การระลึกถึงคุณที่ทำให้คนเป็นเทวดา เช่น หิริ โอตตัปปะ 
 อุปสมานุสติ การระลึกถึงพระคุณของพระนิพพาน
 มรณานุสติอรรถกถา ขุททกนิกาย คาถาธรรมบท โลกวรรคที่ ๑๓พระสุตตันตปิฎก เล่มที่ ๑๕ อังคุตตรนิกาย สัตตก-อัฏฐก-นวกนิบาต การระลึกถึงความตาย
 อานาปานสติ การระลึกถึงลมหายใจเข้าออก (อานาปาน + อนุสสติ = อานาปานุสสติ)
 กายคตาสติ การระลึกถึงความไม่งามปฏิกูลของอาการ 32 มีผม ขน เล็บ ฟัน หนัง เป็นต้น

เป็น 10 กรรมฐานในกรรมฐาน 40 กอง ได้แก่ กสิน 10, อนุสสติ 10, อสุภะ 10, พรหมวิหาร 4, อรูปฌาน 4, จตุธาตุววัตถาน 1, อาหาเรปฏิกูลสัญญา 1

วิสุทธิมรรคระบุว่า พุทธานุสติ ธัมมานุสติ สังฆานุสติ สีลานุสติ จาคานุสติ เทวตานุสติ อุปสมานุสติ มรณสติ เป็นอารมณ์นิมิตทำสมาธิได้สูงสุดที่ระดับอุปจารสมาธิ กายคตาสติเป็นอารมณ์นิมิตรทำสมาธิได้สูงสุดที่ระดับปฐมฌาน (ฌานที่ 1) และอานาปานสติเป็นอารมณ์นิมิตรทำสมาธิได้สูงสุดที่ระดับจตุตถฌาน (ฌานที่ 4)

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:ธรรมหมวด 10