หอดูดาวท้องฟ้าซีกใต้แห่งยุโรป

หอดูดาวท้องฟ้าซีกใต้แห่งยุโรป (; ESO) มีชื่อเต็มอย่างเป็นทางการว่า องค์การแห่งยุโรปเพื่อการวิจัยทางดาราศาสตร์ในท้องฟ้าซีกใต้ (European Organization for Astronomical Research in the Southern Hemisphere) เป็นองค์กรวิจัยนานาชาติสำหรับการศึกษาด้านดาราศาสตร์ ภายใต้การสนับสนุนของประเทศต่าง ๆ ในทวีปยุโรป 14 ประเทศ ก่อตั้งขึ้นเมื่อปี ค.ศ. 1962 มีสำนักงานใหญ่อยู่ที่เมืองมิวนิก ประเทศเยอรมนี ส่วนอุปกรณ์สังเกตการณ์เกือบทั้งหมดตั้งอยู่ที่ประเทศชิลี โดยใช้อุปกรณ์และเทคโนโลยีที่ทันสมัยเพื่อให้นักดาราศาสตร์จากยุโรปสามารถศึกษาท้องฟ้าซีกใต้ได้ มีชื่อเสียงจากกล้องโทรทรรศน์ที่ใหญ่ที่สุดและก้าวหน้ามากที่สุดแห่งหนึ่งของโลก เช่น กล้องโทรทรรศน์นิวเทคโนโลยี (New Technology Telescope; NTT) ซึ่งเป็นกล้องรุ่นแรกที่บุกเบิกเทคโนโลยี active optics และกล้องโทรทรรศน์ VLT (Very Large Telescope) ประกอบด้วยกล้องโทรทรรศน์ขนาด 8 เมตรจำนวน 4 ชุด และกล้องประกอบขนาด 1.8 เมตรอีกจำนวน 4 ชุด

อุปกรณ์ทันสมัยจำนวนมากที่หอดูดาวแห่งนี้ได้ช่วยเหลือการค้นพบทางดาราศาสตร์ครั้งสำคัญ ๆ หลายครั้ง และช่วยสร้างรายการวัตถุทางดาราศาสตร์จำนวนมาก การค้นพบเมื่อไม่นานมานี้รวมถึงการค้นพบ แสงวาบรังสีแกมมาที่อยู่ไกลที่สุด และการค้นพบหลักฐานการมีอยู่ของหลุมดำที่บริเวณใจกลางทางช้างเผือกของเรา ในปี ค.ศ. 2004 กล้องโทรทรรศน์ VLT ได้ช่วยให้นักดาราศาสตร์จับภาพถ่ายแรกของดาวเคราะห์นอกระบบ 2M1207b ที่โคจรรอบดาวแคระน้ำตาลดวงหนึ่งซึ่งอยู่ห่างออกไป 173 ปีแสง นอกจากนี้อุปกรณ์ HARPS ยังได้ช่วยเหลือการค้นพบดาวเคราะห์นอกระบบอีกเป็นจำนวนมาก รวมถึงการค้นพบ กลีเซอ 581 ซี ซึ่งโคจรรอบดาวแคระแดง กล้องโทรทรรศน์ VLT ยังช่วยในการค้นพบดาราจักรที่ไกลที่สุดเท่าที่มนุษย์เคยรู้จัก คือ Abell 1835 IR1916

 อุปกรณ์สังเกตการณ์ 
อุปกรณ์สังเกตการณ์เกือบทั้งหมดของ ESO ตั้งอยู่ที่ประเทศชิลี เนื่องจากต้องการมองเห็นท้องฟ้าซีกใต้อย่างชัดเจน โดยตั้งอยู่ในทะเลทราย Atacama อันเป็นหนึ่งในสถานที่ที่แห้งแล้งที่สุดบนโลก มีหอดูดาวทั้งสิ้น 3 แห่งคือ ที่ลาซีญา (La Silla) พารานัล (Paranal) และ Llano de Chajnantor 

 ลาซิยา 
หอดูดาวลาซิยา

 ปารานาล 
หอดูดาวปารานาล (Paranal)

 ยาโน เด ชานันตอร์ 
หอดูดาวยาโน เด ชานันตอร์ (Llano de Chajnantor)

 รัฐสมาชิก 
 ประเทศ เข้าร่วมเมื่อ   1962   1962   1962   1962    1962   1967   1981    1982, 24 พฤษภาคม  2000, 27 มิถุนายน  2002, 8 กรกฎาคม    2004, 1 กรกฎาคม   2006, 1 กรกฎาคม  2007, 1 มกราคม  2008, 1 กรกฎาคม

 ดูเพิ่ม 
 หอดูดาวท้องฟ้าซีกเหนือแห่งยุโรป

 แหล่งข้อมูลอื่น 

 ESO : เว็บไซต์อย่างเป็นทางการ
 Paranal Observatory
 James Bond at Paranal
 Webpage for the ESO telescopes at La Silla Observatory 

 Video clips 
 ESO YouTube channel

หมวดหมู่:องค์การอวกาศ
หมวดหมู่:องค์การอวกาศยุโรป