สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ

สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ () เป็นส่วนราชการของรัฐบาลไทยที่จัดตั้งขึ้นเมื่อวันที่ 3 ตุลาคม พ.ศ. 2545 ตามพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม พุทธศักราช 2545 โดยมีสถานะเป็นหน่วยงานของรัฐที่ไม่สังกัดกระทรวงหรือทบวงใด และขึ้นตรงต่อการบังคับบัญชาของนายกรัฐมนตรีไทย

ตำแหน่งผู้บริหารสูงสุดของสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติมีสถานะเทียบเท่ากับตำแหน่งปลัดกระทรวง โดยมีภารกิจหลักในการสนองงานของคณะสงฆ์และรัฐด้านการทำนุบำรุงและส่งเสริมกิจการพระพุทธศาสนา ครอบคลุมการอุปถัมภ์ คุ้มครอง และพัฒนาการบริหารศาสนสมบัติ การส่งเสริมบุคลากรทางศาสนา รวมถึงการพัฒนาพุทธมณฑลให้เป็นศูนย์กลางแห่งพระพุทธศาสนาอย่างเป็นระบบ

นอกจากนี้ สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติยังมีบทบาทสำคัญในการติดตาม ตรวจสอบ และดำเนินการเชิงรุกต่อกรณีที่มีข่าวสารหรือกระแสในสังคมซึ่งอาจส่งผลกระทบเชิงลบต่อพระพุทธศาสนา ทั้งในสื่อกระแสหลักและสื่อสังคมออนไลน์“อนุชา” สั่ง พศจ. ทำงานเชิงรุก เชื่อ 1-3 เดือน ลบล้างความเสื่อมเสียทางพระสงฆ์นายกฯ ห่วงข่าวพระสงฆ์เชิงลบ “อนุชา” สั่งแก้ปัญหาเชิงรุก 1 เดือนต้องเห็นผล อีกทั้งยังทำหน้าที่เป็นฝ่ายเลขานุการของมหาเถรสมาคม ซึ่งเป็นองค์กรปกครองสูงสุดของคณะสงฆ์ไทยมหาเถรสมาคมห้ามพระสงฆ์ใช้ “ราชทินนามใหม่” ก่อนประกอบพิธี

 ประวัติ 
ในอดีตที่ผ่านมาการศาสนา และการศึกษา จะดำเนินควบคู่กันมาโดยตลอด ซึ่งในอดีตนั้นงานด้านการศาสนา จะอยู่ภายใต้การกำกับดูแลของ "กระทรวงธรรมการ" ซึ่งต่อมาในปี พ.ศ. 2484 ได้มีการประกาศพระราชบัญญัติปรับปรุงกระทรวง ทบวง กรม จึงเปลี่ยนชื่อกระทรวงธรรมการ เป็น "กระทรวงศึกษาธิการ" และมีการจัดตั้ง "กรมการศาสนา" ขึ้น

จนกระทั่งปี พ.ศ. 2545 ได้มีการปรับปรุงโครงสร้างกระทรวง ทบวง กรมอีกครั้งหนึ่ง จึงมีการแบ่งส่วนราชการของกรมการศาสนาเดิม ออกเป็น 2 ส่วน คือ กรมการศาสนา สังกัดกระทรวงวัฒนธรรม และสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ เป็นหน่วยงานขึ้นตรงต่อสำนักนายกรัฐมนตรี

 รายนามผู้อำนวยการ 
ลำดับ รายนาม วาระการดำรงตำแหน่ง1  สุทธิวงศ์ ตันตยาพิศาลสุทธิ์ 3 ตุลาคม 2545 - 30 กันยายน 25462 พลตำรวจโท อุดม เจริญ 1 ตุลาคม 2546 - 30 กันยายน 25473 นายแพทย์จักรธรรม ธรรมศักดิ์ 1 ตุลาคม 2547 - 17 ตุลาคม 25484 ถวิล สมัครรัฐกิจ 23 พฤษภาคม 2549 - 30 กันยายน 25495 จุฬารัตน์ บุณยากร 1 ตุลาคม 2549 - 30 กันยายน 25536 นพรัตน์ เบญจวัฒนานันท์ 1 ตุลาคม 2553 - 30 กันยายน 25577 พนม ศรศิลป์ 1 ตุลาคม 2557 - 24 กุมภาพันธ์ 25608 พันตำรวจโท พงศ์พร พราหมณ์เสน่ห์ 1 ตุลาคม 2560 - 30 กันยายน 25629 ณรงค์ ทรงอารมณ์ 18 กุมภาพันธ์ 2563 - 30 กันยายน 256410 สิปป์บวร แก้วงาม 23 กุมภาพันธ์ 2565 - 30 กันยายน 256511อินทพร  จั่นเอี่ยม29 มกราคม 2567 - 30 กันยายน 2568 12อุดมพร เอกเอี่ยม1 ตุลาคม 2568  - <small>(ปัจจุบัน)

หน่วยงานราชการในสังกัด
สำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ แบ่งหน่วยราชการภายในออกเป็น 12 หน่วยงาน ได้แก่

กลุ่มงานขึ้นตรงต่อ ผู้อำนวยการสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ
 กลุ่มงานพัฒนาระบบบริหาร
 กลุ่มงานตรวจสอบภายใน
 กลุ่มป้องกันและปราบปรามการทุจริต
 กลุ่มคุ้มครองและส่งเสริมจริยธรรม
สำนัก/กอง
 สำนักงานเลขานุการกรม
 กองพุทธศาสนศึกษา
 กองพุทธศาสนสถาน
 สำนักงานพุทธมณฑล

 สำนักงานศาสนสมบัติ
 สำนักเลขาธิการมหาเถรสมาคม
 สถาบันพระสังฆาธิการ
 กองส่งเสริมงานเผยแผ่พระพุทธศาสนา
หน่วยงานส่วนภูมิภาค
 สำนักงานพระพุทธศาสนาจังหวัด 76 จังหวัด

หน่วยงานทางคณะสงฆ์ที่ได้รับเงินงบประมาณอุดหนุนดำเนินงาน
หน่วยงานทางคณะสงฆ์ที่ได้รับเงินงบประมาณอุดหนุนดำเนินงานจากสำนักงานพระพุทธศาสนาแห่งชาติ
หน่วยงานทางการปกครองคณะสงฆ์
 มหาเถรสมาคม
 เจ้าคณะใหญ่
 เจ้าคณะภาค
 เจ้าคณะจังหวัด, เจ้าคณะกรุงเทพมหานคร
 เจ้าคณะอำเภอ, เจ้าคณะเขต
 เจ้าคณะตำบล, เจ้าคณะแขวง
 เจ้าอาวาส
 พระราชาคณะ
 เปรียญธรรม 9 ประโยค
 พระครูสัญญาบัตร
 พระครูปลัดฐานานุกรมในพระราชาคณะชั้นธรรมขึ้นไป
 พระพิธีธรรม
 เลขานุการเจ้าคณะตำบลขึ้นไป
หน่วยงานทางการปกครองคณะสงฆ์อื่น
 คณะสงฆ์จีนนิกาย
 คณะสงฆ์อนัมนิกาย
หน่วยงานทางการศึกษาของคณะสงฆ์
 คณะกรรมการการศึกษาพระปริยัติธรรม (กศป.)
 สำนักงานแม่กองบาลีสนามหลวง
 สำนักงานแม่กองธรรมสนามหลวง
 สำนักงานการศึกษาพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษา
 ศูนย์พระปริยัตินิเทศก์แห่งคณะสงฆ์
 โรงเรียนพระปริยัติธรรมแผนกสามัญศึกษาทั่วประเทศ

 อ้างอิง 

 ดูเพิ่ม 
 กรมการศาสนา
 ศาสนาพุทธในประเทศไทย

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บทางการ


พระพุทธศาสนาแห่งชาติ
หมวดหมู่:ศาสนาพุทธในประเทศไทย
หมวดหมู่:หน่วยงานภาครัฐที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2545
หมวดหมู่:ก่อตั้งในประเทศไทยในปี พ.ศ. 2545
หมวดหมู่:หน่วยงานของรัฐบาลไทยในจังหวัดนครปฐม
หมวดหมู่:องค์การทางศาสนาในประเทศไทย
พระพุทธศาสนาแห่งชาติ