เทศบาลเมืองบางกรวย

เทศบาลเมืองบางกรวย เป็นเทศบาลเมืองในอำเภอบางกรวย จังหวัดนนทบุรี และเป็นเทศบาลเมืองหนึ่งในสิบแห่งของจังหวัด เนื่องจากตั้งอยู่ใกล้กับตัวเมืองชั้นในของกรุงเทพมหานครมาก ในเขตเทศบาลจึงเป็นพื้นที่อยู่อาศัยหนาแน่นของประชาชน ทั้งในรูปแบบชุมชนและหมู่บ้านจัดสรร มีตลาด ร้านอาหาร และโรงงานอุตสาหกรรม แต่ในขณะเดียวกันก็ยังมีสวนผลไม้ทั่วไปในพื้นที่ และยังคงพบวิถีชีวิตแบบดั้งเดิมได้ตามริมคลองบางกอกน้อยและคลองบางกรวย

 ประวัติ 
ในอดีตเขตเทศบาลเมืองบางกรวยมีทำเลที่ตั้งอยู่ริมแม่น้ำเจ้าพระยา (ปัจจุบันคือคลองบางกอกน้อยและคลองบางกรวย) จึงเป็นพื้นที่หนึ่งในจังหวัดนนทบุรีที่มีการตั้งถิ่นฐานเป็นชุมชนมาตั้งแต่สมัยอยุธยาตอนต้นคณะกรรมการฝ่ายประมวลเอกสารและจดหมายเหตุ ในคณะกรรมการอำนวยการจัดงานเฉลิมพระเกียรติพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว. วัฒนธรรม พัฒนาการทางประวัติศาสตร์ เอกลักษณ์และภูมิปัญญา จังหวัดนนทบุรี. กรุงเทพฯ : โรงพิมพ์คุรุสภา, 2543, หน้า 30. โดยเฉพาะบริเวณวัดชลอซึ่งปรากฏรูปแบบสถาปัตยกรรมและจิตรกรรมสมัยอยุธยา แต่ชุมชนแห่งนี้ก็ยังมีขอบเขตไกลออกไปถึงวัดโตนด วัดกระโจมทอง และวัดลุ่มคงคาราม

เมื่อมีการปฏิรูปการบริหารราชการและการปกครองท้องที่ในสมัยรัตนโกสินทร์ บริเวณนี้จึงมีฐานะเป็นตำบลบางกรวยตามกฎหมายลักษณะการปกครองท้องที่ ต่อมาในปี พ.ศ. 2490 ทางราชการได้แยกพื้นที่ด้านตะวันตกของตำบลบางกรวยจัดตั้งเป็นตำบลวัดชลอ จนกระทั่งในบริเวณนี้มีประชากรหนาแน่นขึ้น เพื่อประโยชน์ในการทะนุบำรุงท้องถิ่นให้เจริญก้าวหน้า กระทรวงมหาดไทยจึงได้จัดตั้ง สุขาภิบาลวัดชลอ ขึ้นเมื่อปี พ.ศ. 2499 ครอบคลุมพื้นที่ตำบลวัดชลอบริเวณริมคลองบางกอกน้อย และจัดตั้ง สุขาภิบาลบางกรวย เมื่อปี พ.ศ. 2514 ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบางกรวยตั้งแต่ริมแม่น้ำเจ้าพระยาจนถึงคลองวัดจันทร์

สุขาภิบาลวัดชลอและสุขาภิบาลบางกรวยอันเป็นท้องถิ่นบริเวณที่ตั้งอำเภอบางกรวยมีประชากรและความเจริญมากขึ้นเป็นลำดับ ประกอบกับพื้นที่ที่ตั้งอยู่ระหว่างเขตสุขาภิบาลทั้งสองแห่งนั้นก็มีสภาพเช่นเดียวกัน ทางราชการเล็งเห็นความจำเป็นในการส่งเสริมให้ประชาชนในพื้นที่ได้ทะนุบำรุงท้องถิ่นตามระบบเทศบาล จึงได้ออกพระราชกฤษฎีการวมท้องที่สุขาภิบาลวัดชลอ สุขาภิบาลบางกรวย รวมทั้งท้องที่ตำบลวัดชลอและตำบลบางกรวยที่อยู่นอกเขตสุขาภิบาลทั้งสองแห่งตั้งเป็น เทศบาลตำบลบางกรวย เมื่อวันที่ 15 สิงหาคม พ.ศ. 2537 โดยมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 25 สิงหาคม ปีเดียวกัน

เนื่องจากเทศบาลตำบลบางกรวยเป็นชุมชนเมืองที่มีที่ตั้งติดกับกรุงเทพมหานคร มีระบบสาธารณูปโภคสะดวกสบาย ทำให้ความเจริญหลั่งไหลเข้าสู่พื้นที่อย่างรวดเร็ว ในเขตเทศบาลจึงมีประชากรหนาแน่นขึ้นมากและมีความเจริญทางเศรษฐกิจเพิ่มขึ้นจนเข้าเกณฑ์ที่จะยกฐานะเป็นเทศบาลเมืองได้ เมื่อวันที่ 11 ธันวาคม พ.ศ. 2545 จึงมีพระราชกฤษฎีกาเปลี่ยนแปลงฐานะเทศบาลตำบลบางกรวยเป็น เทศบาลเมืองบางกรวย โดยมีผลบังคับใช้ตั้งแต่วันที่ 17 ธันวาคม เป็นต้นมา

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
เทศบาลเมืองบางกรวยมีพื้นที่ทั้งหมด 8.4 ตารางกิโลเมตรกรมส่งเสริมการปกครองส่วนท้องถิ่น. "ศูนย์ข้อมูลกลางองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น." [ออนไลน์]. เข้าถึงได้จาก: http://info.thailocaladmin.go.th/search_general  [ม.ป.ป.]. สืบค้น 12 เมษายน 2552. ครอบคลุมตำบลวัดชลอ 10 หมู่บ้าน และตำบลบางกรวย 9 หมู่บ้าน มีอาณาเขตติดต่อกับเขตองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบางขนุน เขตเทศบาลตำบลบางสีทอง และเขตเทศบาลเมืองบางไผ่ (อำเภอเมืองนนทบุรี) มีคลองวัดสักใหญ่ฝั่งเหนือ แนวขนานระยะ 500 เมตรจากกึ่งกลางคลองบางกอกน้อย คลองโพธิ์ฝั่งตะวันออก และคลองบางกรวยฝั่งใต้เป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันออก จรดแม่น้ำเจ้าพระยา
 ทิศใต้ ติดต่อกับกรุงเทพมหานคร มีแนวกึ่งกลางทางรถไฟสายใต้ คลองบางกอกน้อยฝั่งตะวันออก และคลองมหาสวัสดิ์ฝั่งเหนือเป็นเส้นแบ่งเขต
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับเขตองค์การบริหารส่วนตำบลมหาสวัสดิ์และเขตองค์การบริหารส่วนตำบลบางขนุน มีแนวขนานระยะ 400 เมตรจากกึ่งกลางคลองบางกอกน้อยเป็นเส้นแบ่งเขต

 ประชากร 
เมื่อวันที่ 31 ธันวาคม พ.ศ. 2563 เทศบาลเมืองบางกรวยมีจำนวนประชากรทั้งสิ้น 44,527 คน เป็นชาย 20,473 คน เป็นหญิง 24,054 คน

 การขนส่ง 
 ถนน 
 ถนนบางกรวย-ไทรน้อย เชื่อมเขตเทศบาลเมืองบางกรวยเข้ากับท้องที่อื่น ๆ ในจังหวัดนนทบุรี
 ถนนบางกรวย-จงถนอม เชื่อมเขตเทศบาลเมืองบางกรวยเข้ากับตำบลมหาสวัสดิ์ ตำบลบางขนุน และตำบลบางคูเวียง อำเภอบางกรวย
 ถนนเทอดพระเกียรติ  เชื่อมเขตเทศบาลเมืองบางกรวยเข้ากับเขตบางพลัด กรุงเทพมหานคร
 ถนนจรัญสนิทวงศ์ เชื่อมเขตเทศบาลเมืองบางกรวยเข้ากับเขตบางพลัด กรุงเทพมหานคร
 สะพานพระราม 7 สะพานข้ามแม่น้ำเจ้าพระยา เชื่อมเขตเทศบาลเมืองบางกรวยเข้ากับเขตบางซื่อ กรุงเทพมหานคร

 ท่าเรือ 

 ท่าน้ำวัดโพธิ์บางโอ
 ท่าน้ำวัดท่าบางสีทอง
 ท่าน้ำวัดโตนด
 ท่าน้ำวัดชลอ
 ท่าน้ำที่ว่าการอำเภอบางกรวย
 ท่าน้ำวัดเกดประยงค์เล็กตั้งตรงจิตร
 ท่าน้ำวัดพิกุลทอง
 ท่าน้ำวัดกล้วย
 ท่าน้ำวัดสวนใหญ่
 ท่าน้ำวัดสำโรง
 ท่าน้ำวัดโพธิ์เผือก
 ท่าน้ำวัดจันทร์
 ท่าน้ำวัดลุ่มคงคาราม
 ท่าน้ำการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย
 ท่าน้ำพระราม 7 (ฝั่งธนบุรี)

 เส้นทางน้ำ 
 แม่น้ำเจ้าพระยา
 คลองบางกรวย
 คลองบางกอกน้อย
 คลองมหาสวัสดิ์

 สถานที่สำคัญ 

 ที่ว่าการอำเภอบางกรวย
 สำนักงานการไฟฟ้าฝ่ายผลิตแห่งประเทศไทย
 โรงพยาบาลบางกรวย
 สถานีตำรวจภูธรบางกรวย
 วัดชลอ
 วัดโพธิ์บางโอ
 วัดสักใหญ่ 
 วัดสนามใน

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์เทศบาลเมืองบางกรวย

บางกรวย
บางกรวย