วัดปราสาทสิทธิ์

วัดปราสาทสิทธิ์ ตั้งอยู่ในเขตพื้นที่หมู่ 5 ตำบลประสาทสิทธิ์  อำเภอดำเนินสะดวก  จังหวัดราชบุรี ซึ่งแต่เดิมตำบลประสาทสิทธิ์รวมอยู่กับตำบลดอนไผ่ ในบริเวณหลัก 5 ริมคลองดำเนินสะดวก ชาวบ้านจึงมักเรียกว่า วัดดอนไผ่ หรือ วัดหลักห้า มีพื้นที่ 12ไร่เศษ วัดเดิมตั้งอยู่ห่างจากริมคลองดำเนินสะดวกประมาณ 500 เมตร ซึ่งปัจจุบันคือที่ตั้งอุโบสถ สร้างโดยสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์   (ช่วง บุนนาค) ในสมัยรัชกาลที่ 4 โดยสร้างขึ้นในปีฉลู พ.ศ. 2369

 มูลเหตุของการสร้างวัดปราสาทสิทธิ์ 
เมื่อ พ.ศ. 2371 รัชกาลที่ 3 ทรงปรารภว่าคลองสุนัขหอน ซึ่งเป็นคลองเชื่อมต่อระหว่างแม่น้ำแม่กลองกับแม่น้ำท่าจีน ที่ตำบลรางเข้ มักตื้นเขินอยู่บ่อยครั้ง 
จะแก้ปัญหาอย่างไร เจ้าพระยาพระคลัง (ดิศ บุนนาค) จึงกราบบังคมทูลว่าควรขุดคลองแยกจากคลองสุนัขหอนผ่านทุ่งริมหมู่บ้านโพหัก พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว 
จึงรับสั่งให้ขุดคลองดังกล่าว โดยชาวจีนเป็นผู้รับจ้าง ซึ่งชาวจีนเหล่านี้อาศัยอยู่ที่โคกสูงในเขตตำบลดอนไผ่ หรือปัจจุบันคือที่ตั้งอุโบสถของวัดปราสาทสิทธิ์  
เมื่อขุดคลองดังกล่าวเสร็จ เจ้าพระยาพระคลังได้มาตรวจดูความเรียบร้อย โดยมี เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) ติดตามมาพร้อมกับบิดา ด้วยเจ้าพระยาพระคลังได้ปรารภว่า โคกนี้สูงใหญ่และกว้าง วางเหมาะที่จะสร้างวัด แต่แล้วก็ยังมิได้สร้างวัด

ต่อมา พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว รัชกาลที่ 4 ได้ทรงพระราชดำริ เมื่อ พ.ศ. 2409 ร.ศ.85 ปีขาล เห็นว่าการคมนาคมที่ไปมาระหว่างกรุงเทพมหานคร กับจังหวัดสมุทรสาคร มีคลองภาษีเจริญสำหรับการสัญจรไปมาได้สะดวกดี แต่ถ้าหากมีคลองระหว่างกรุงเทพมหานครกับจังหวัดสมุทรสงคราม และจังหวัดราชบุรี ก็จะสะดวกขึ้นอีกเป็นอันมาก โดยอาศัยแม่น้ำแม่กลองเป็นสื่อกลาง การไปมาหาสู่ การเดินทางค้าขายทางน้ำจะมีความสะดวกและคล่องตัวมากยิ่งขึ้น

ใน พ.ศ. 2409 นั้นเอง พระบาทสมเด็จพระจอมเกล้าเจ้าอยู่หัวจึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ ให้เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) ที่สมุหพระกลาโหม  เป็นผู้อำนวยการในการขุดคลองดำเนินสะดวก เพื่อเชื่อมต่อระหว่างแม่น้ำท่าจีน กับแม่น้ำแม่กลอง ในระหว่างการขุดคลองดำเนินสะดวกนั้น เมื่อขุดคลองมาถึงหลักห้า ซึ่งเป็นพื้นที่สูงในเขตตำบลดอนไผ่  เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) ก็รำลึกถึงบิดา คือ สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ (ดิศ บุนนาค) ที่เคยปรารภถึงการสร้างวัด ณ ที่แห่งนี้  เจ้าพระยาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) จึงตกลงใจสร้างวัดขึ้นด้วยเหตุ 3 ประการคือ
 เพื่อปฏิบัติตามความประสงค์ของบิดา สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์
 เพื่ออุทิศส่วนกุศลให้กับน้องสาวที่วายชนม์ไปแล้ว
 เพื่อมีไว้ให้พุทธศาสนิกชนได้ประกอบศาสนพิธีต่าง ๆ

เมื่อสร้างวัดแล้วเสร็จเดิมให้นามวัดตามนามฉายาของสมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาประยูรวงศ์ว่า วัดสมเด็จพระปราสาทสิทธิดาราม ตั้งอยู่ห่างจากริมคลองดำเนินสะดวก ประมาณ 500 เมตร ต่อมาภายหลังได้ย้ายวัดมาอยู่ติดริมคลองดำเนินสะดวก ที่ตั้งวัดเดิมก็เหลือไว้แต่เพียงอุโบสถ  สมเด็จพระมหาสมณเจ้า กรมพระยาวชิรญาณวโรรส เสด็จมาตรวจมีรับสั่งว่า วัดควรจะมีชื่อตามตำบลที่ตั้งอยู่ คือ ควรเรียกว่า วัดดอนไผ่ และให้ใช้ชื่อเป็นทางการว่า วัดปราสาทสิทธิ์

สมเด็จเจ้าพระยาบรมมหาศรีสุริยวงศ์ (ช่วง บุนนาค) เมื่อท่านสร้างวัดนี้ขึ้น จึงเป็นวัดหลวงโดยปริยายและมีการพระราชทานกฐินหลวง กลางเดือน 12 เป็นประเพณีมาตลอด จนถึงสมภารองค์ที่ 3 จึงเลิกไป พระราชทานให้สกุลบุนนาคเป็นผู้ดำเนินการแทน เมื่อสกุลบุนนาคเสื่อมอำนาจลง วัดนี้ก็กลายเป็นวัดราษฎร์ จนถึงทุกวันนี้...

พระพุทธรูปที่สำคัญ คือ องค์หลวงพ่อไตรรัตน์โรจน์ฤทธิ์ ซึ่งประดิษฐานอยู่บนวิหาร ริมคลองดำเนินสะดวก เพื่อให้ประชาชนได้กราบไหว้บูชา และขอพร เกิดความเป็นสิริมงคลกับชีวิตตลอดไป

ลำดับเจ้าอาวาส
 พระครูอนุกูลวรากร  (เจ้าอาวาสรูปปัจจุบัน) 
อ้างอิง
http://www.watprasartsit.com 

ปราสาทสิทธิ์