สถานีรถไฟแม่กลอง

สถานีรถไฟแม่กลอง () เป็นสถานีรถไฟระดับ 3 บนทางรถไฟสายแม่กลอง (ช่วงบ้านแหลม-แม่กลอง) ตั้งอยู่ตำบลแม่กลอง อำเภอเมืองสมุทรสงคราม จังหวัดสมุทรสงคราม ซึ่งเป็นสถานีปลายทางของเส้นทางช่วงบ้านแหลม-แม่กลอง ระยะทาง 34.049 กิโลเมตร ในระยะทางปัจจุบัน 

ผู้โดยสารที่เดินทางไปกรุงเทพ จะต้องลงจากขบวนรถที่สถานีรถไฟบ้านแหลม และต่อเรือข้ามฟากที่ท่าฉลอม ไปขึ้นรถไฟช่วงต่อที่สถานีรถไฟมหาชัย มีปลายทางที่สถานีรถไฟวงเวียนใหญ่ ระยะทาง 31.220 กิโลเมตร

 ประวัติ 
สถานีรถไฟแม่กลอง อยู่ในเส้นทางรถไฟสายแม่กลอง(ช่วงสถานีรถไฟบ้านแหลม - สถานีรถไฟแม่กลอง) เปิดเดินรถไฟตลอดทั้งสายครั้งแรกเมื่อ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2448 ในนามบริษัท รถไฟแม่กลอง ทุนจำกัด(บริษัทที่ได้รับสัมปทานในขณะนั้น) 

วันที่ 12 กรกฎาคม พ.ศ. 2450 บริษัท รถไฟท่าจีน จำกัด ผู้ได้รับสัมปทานทางรถไฟสายแม่กลอง(ช่วงสถานีรถไฟปากคลองสาน - สถานีรถไฟมหาชัย)ในขณะนั้น กับบริษัท รถไฟแม่กลอง ทุนจำกัด ได้รวมกิจการเข้าเป็นบริษัทเดียวกัน โดยได้รับพระบรมราชานุญาตเป็นทางการเมื่อวันที่ 6 ตุลาคม พ.ศ. 2451 ใช้ชื่อว่า“บริษัท รถไฟแม่กลอง ทุนจำกัด ”

วันที่ 23 พฤศจิกายน พ.ศ. 2485 เวลาเที่ยงคืน สัมปทานทางรถไฟระหว่างสถานีคลองสาน – มหาชัย ได้หมดอายุลง และในวันที่ 14 สิงหาคม พ.ศ. 2488 เวลาเที่ยงคืน สัมปทานทางรถไฟระหว่างสถานีบ้านแหลม – แม่กลอง ได้สิ้นสุดลงตามลำดับ ทางรัฐบาลได้รับซื้อกิจการทั้งหมดของบริษัทฯ มาดำเนินงานต่อไป ตามสัญญาซื้อขายทรัพย์สิน ลงวันที่ 8 พฤษภาคม พ.ศ. 2489 รวมเป็นเงินทั้งสิ้น 2,000,000 บาท และจัดตั้ง “องค์กรรถไฟสายแม่กลอง” ดำเนินกิจการเป็นเอกเทศ ภายใต้สังกัดกรมรถไฟ โดยมีคณะกรรมการควบคุมอำนวยการ ประกอบด้วยอธิบดีกรมรถไฟ เป็นประธานกรรมการโดยตำแหน่ง มีผู้จัดการเป็นผู้รับผิดชอบบริหารงานแบบเดียวกับครั้งยังเป็นของบริษัท

เมื่อกรมรถไฟ ได้เปลี่ยนแปลงสถานะเป็นการรถไฟแห่งประเทศไทยแล้ว กระทรวงคมนาคมมีคำสั่งให้องค์การนี้มารวมกับการรถไฟฯ ตั้งแต่วันที่ 1 กรกฎาคม พ.ศ. 2495 เป็นต้นมา โดยให้มีฐานะเป็น “ สำนักงานรถไฟสายแม่กลอง ” แต่ยังรวมเฉพาะหลักการเท่านั้น ส่วนการบริหารและวิธีดำเนินงานคงปฏิบัติตามเดิมต่อไป จนในที่สุดกระทรวงคมนาคม มีคำสั่งให้สำนักงานนี้มารวมกิจการกับการรถไฟฯ ทุกอย่าง ตั้งแต่วันที่ 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2498 เป็นต้นไป จนถึงปัจจุบันอนุสรณ์ครบรอบ 72 ปี การรถไฟแห่งประเทศไทย พ.ศ. 2439 – 2512 สืบค้นเมื่อ 4 กันยายน 2563

 การซ่อมบำรุงและปรับปรุงเส้นทาง 
เดิมย่านสถานีรถไฟแม่กลองนั้นยาวถึงตลาดร่มหุบ ลักษณะเป็นทางตีโค้งคู่กับแนวเส้นทางในปัจจุบัน แต่เนื่องจากความเจริญของเมืองและการรุกล้ำพื้นที่เขตทางรถไฟ ย่านสถานีรถไฟแม่กลองยาวแค่ถึงก่อนจุดตัดถนนเพชรสมุทร ดังเช่นในปัจจุบันthumb|240x240px|ขบวนรถไฟชานเมืองขณะผ่านตลาดร่มหุบ ใกล้กับสถานีรถไฟแม่กลอง|leftในปี พ.ศ. 2558 การรถไฟแห่งประเทศไทย ได้สั่งปิดเส้นทางรถไฟสายแม่กลอง(สถานีรถไฟบ้านแหลม - สถานีรถไฟแม่กลอง) ระหว่างวันที่ 13 พฤษภาคม 2558 - 8 พฤศจิกายน 2558 รวมระยะเวลา 180 วัน เพื่อปรับปรุงเส้นทางตามโครงการปรับปรุงทางรถไฟ ในระหว่างนี้จะใช้รถยนต์รับส่งผู้โดยสารชั่วคราวไปก่อนร.ฟ.ท. สั่งปิดสายตลาดร่มหุบชั่วคราว 180 วัน

เนื่องจากทางรถไฟสายแม่กลอง(สถานีรถไฟบ้านแหลม - สถานีรถไฟแม่กลอง) มีรถไฟตลอดเส้นทางเพียงขบวนเดียว ทางหลีกจึงมีแค่สถานีบ้านแหลม ป้ายหยุดรถบ้านนาขวาง และสถานีรถไฟแม่กลอง โดยไม่มีเส้นทางเชื่อมต่อกับรถไฟสายหลัก ทำให้การขนส่งขบวนรถเพื่อซ่อมบำรุง ต้องบรรทุกขบวนรถจากศูนย์ซ่อมบำรุงที่สถานีรถไฟธนบุรีหรือสถานีรถไฟมักกะสัน โดยผ่านทางแพขนานยนต์การซ่อมบำรุงและปรับปรุงเส้นทางรถไฟช่วงสถานีรถไฟบ้านแหลม-สถานีรถไฟแม่กลอง สืบค้นเมื่อ 4 กันยายน 2563

 การท่องเที่ยว 
สถานีรถไฟแม่กลอง เป็นที่ตั้งของแหล่งท่องเที่ยว UNSEEN THAILAND คือ "ตลาดร่มหุบ" ซึ่งเป็นตลาดที่ตั้งอยู่คร่อมรางรถไฟ โดยการรถไฟแห่งประเทศไทย ได้กำหนดเส้นทางวงเวียนใหญ่-มหาชัย-บ้านแหลม-แม่กลอง เป็นเส้นทางส่งเสริมการท่องเที่ยวทางรถไฟนั่งรถไฟเที่ยวตลาดน้ำอัมพวา จากเว็บไซต์ รฟท. สืบค้นวันที่ 29 กันยายน 2554

 ตารางเวลาการเดินรถ 
*ข้อมูลวันที่ 4 กันยายน 2563หนังสือวันหนึ่งฉันจะนั่งรถไฟ หน้า144 ของกองโฆษณาและส่งเสริมการท่องเที่ยว ศูนย์ประชาสัมพันธ์ การรถไฟแห่งประเทศไทย สืบค้นเมื่อ 4 กันยายน 2563

 เที่ยวไป 

 เที่ยวกลับ 

 โครงการในอนาคต 
สำนักงานนโยบายและแผนการขนส่งและจราจร (สนข.)ได้มีการศึกษาการปรับปรุงและสร้างทางในแนวเส้นทางรถไฟสายแม่กลองhttp://www.otp.go.th/th/index.php/component/content/article/16-2549/128-itsi.html  โครงการงานศึกษาและออกแบบโครงการระบบรถไฟฟ้าชานเมือง ร่วมกับรถไฟฟ้าทางไกลเชื่อมต่อระบบขนส่งมวลชน ในเขตกรุงเทพมหานครและปริมณฑล (รังสิต-สถานีบ้านภาชี มักกะสัน-ฉะเชิงเทรา ตลิ่งชัน-นครปฐม และมหาชัย-ปากท่อ)โดยจะก่อสร้างผ่านจังหวัดสมุทรสาคร สมุทรสงคราม และราชบุรี โดยที่จังหวัดสมุทรสาครจะก่อสร้างข้ามแม่น้ำท่าจีนด้วย และคาดว่าจะใช้แนวทางเลือกที่ 4 คือเป็นเส้นทางเลี่ยงตัวเมืองจังหวัดสมุทรสาคร โดยเบี่ยงแนวออกจากแนวของรถไฟเดิมประมาณ กม.31 ระหว่างสถานีรถไฟบ้านขอมและสถานีรถไฟคลองจาก ยกระดับข้ามถนนเอกชัย และเบี่ยงแนวเข้าไปตามแนวเส้นทางของถนนพระราม 2 บริเวณกม.26+800 ถึง กม.32+160 แล้วเบี่ยงแนวออกทางซ้ายเพื่อตรงไปเชื่อมกับแนวเส้นทางรถไฟเดิม

ขณะที่จังหวัดสมุทรสงครามจะก่อสร้างข้ามแม่น้ำแม่กลอง ซึ่งคาดว่าจะใช้ทางเลือกที่ 3 คือเป็นเส้นทางที่เลี่ยงตัวเมืองสมุทรสงคราม โดยเบี่ยงแนวออกจากแนวของรถไฟเดิมประมาณ กม.66 หลังจากผ่านสถานีรถไฟบางกระบูน ซึ่งจะเป็นทางรถไฟยกระดับไปตามแนวทางหลวงแผ่นดินหมายเลข  325 เพื่อข้ามคลองแม่กลอง และทางหลวงหมายเลข 325 บริเวณที่จะแยกไปอำเภอดำเนินสะดวกประมาณ กม.40+850 และข้ามแม่น้ำแม่กลอง

จากนั้นจะลงสู่ระดับพื้นดินเพื่อเชื่อมต่อกับเส้นทางรถไฟที่จะก่อสร้างใหม่ และเชื่อมต่อกับสถานีรถไฟปากท่อ จังหวัดราชบุรี ซึ่งจะก่อสร้างรถไฟขนานไปกับแนวทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 3093 และจะมีการก่อสร้างสถานีรถไฟใหม่เพิ่มขึ้นอีก 3 สถานีในช่วงนี้ คาดว่าโครงการนี้จะมีมูลค่าทั้งหมดประมาณ 42,243 ล้านบาท เวนคืน 4 โครงการฝั่งธนฯสนข.ปัดฝุ่นทางด่วน-รถไฟ. หนังสือพิมพ์วัฏจักร. 17/2/2547.

 ชื่อสถานีที่มีการศึกษาและระยะทางที่ห่างจากสถานีกลางบางซื่อ 
 ชื่อสถานีภาษาไทย ชื่อสถานีอักษรโรมัน รหัสสถานี  ระยะห่างจากสถานีกลางบางซื่อ หมายเหตุ มหาชัย  Mahachai  5019 43.6  สถานีรถไฟในปัจจุบัน ท่าฉลอม  Tha Chalom  5020 46.4ที่หยุดรถ และป้ายหยุดรถในปัจจุบัน บ้านชีผ้าขาว  Ban Chi Phakhao  5021  48.1 คลองนกเล็ก Khlong Nok Lek 5035 50.1 เป็นป้ายหยุดรถไฟ เปิดเมื่อปี พ.ศ. 2539บางสีคต Bang Si Kot 5022  51.2    ที่หยุดรถ และป้ายหยุดรถในปัจจุบันบางกระเจ้า Bang Krachao 5023 53.0บ้านบ่อBan Bo 5024  54.9บางโทรัด Bang Thorat 5025 57.4บ้านกาหลง Ban Ka Long 5026 60.2บ้านนาขวาง Ban Na Khwang 5027 61.6บ้านนาโคก Ban Na Khok 5028 64.0เขตเมือง Ket Muang 5029 67.7ลาดใหญ่  Lad Yai 5030 72.0บางกระบูน Bang Krabun 5031 74.5แม่กลองMae Klong 5032 78.1 สถานีรถไฟในปัจจุบันบางกระพ้อม Bang Kaphom - 84.5  สถานีรถไฟในอนาคตที่มีการศึกษาอัมพวาAmphawa - 89.3วัดเพลงWat Pleng - 95.7ปากท่อPak Tho 4093 99.4  สถานีรถไฟสายใต้*
เชื่อมต่อกับทางรถไฟสายใต้สายใต้

อ้างอิง

 แหล่งข้อมูลอื่น 

หมวดหมู่:ระบบขนส่งมวลชนในจังหวัดสมุทรสงคราม
ม
หมวดหมู่:สิ่งก่อสร้างในอำเภอเมืองสมุทรสงคราม
ม
หมวดหมู่:สถานีรถไฟในสยามที่เปิดทำการในปี พ.ศ. 2448