ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอน

ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอน (, ) เป็นภาษาหนึ่งในภาษากลุ่มเตอร์กิกที่พูดในบริเวณตอนเหนือของจังหวัดโฆรอซอนเหนือและจังหวัดโฆรอซอเนแรแซวี ประเทศอิหร่าน ผู้พูดภาษานี้เกือบทั้งหมดสามารถพูดภาษาเปอร์เซียได้

 การแพร่กระจายทางภูมิศาสตร์ 
ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนส่วนใหญ่ใช้พูดในอิหร่านหลายจังหวัด ถ้านับสำเนียงโอคุซของภาษาอุซเบกเป็นสำเนียงของภาษานี้ด้วย ก็จะมีผู้พูดอยู่ทางตอนใต้ของอุซเบกิสถานเช่นกัน ภาษานี้แบ่งเป็นสามสำเนียงคือ เหนือ ใต้และตะวันตก

 การจัดจำแนกและภาษาใกล้เคียง 
ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนจัดอยู่ในภาษากลุ่มโอคุซของภาษากลุ่มเตอร์กิกซึ่งรวมภาษาตุรกี ภาษาอาเซอร์ไบจาน ภาษากากาอุซ ภาษาตุรกีกากาอุซบอลข่าน ภาษาเติร์กเมนและภาษาซาลาร์ และสำเนียงโอคุซที่ใช้พูดในอุซเบกิสถาน ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนถือว่าใกล้เคียงมากกับภาษาอุซเบกสำเนียงโอคุซและภาษาเติร์กเมน และใกล้เคียงกับสำเนียงของภาษาอาเซอร์ไบจานที่ใช้พูดในอิหร่าน

 เสียง 
 พยัญชนะ 
+เสียงพยัญชนะ   ริมฝีปาก ปุ่มเหงือก เพดานปาก เพดานอ่อน ลิ้นไก่ เส้นเสียง หยุด                         กักเสียดแทรก                              เสียดแทรก                       นาสิก                  สะบัด                            ข้างลิ้น                            เปิด                           

 สระ 
+ สระ หน้า หลัง       ปิด     กลาง    เปิด   

 ระบบการเขียน 
ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนมักไม่มีอักษรเขียน แต่อาจเขียนด้วยอักษรเปอร์เซียในแบบเปอร์เซีย-อาหรับ อักขรวิธีเตอร์กิกโฆรอซอนมีรูปร่างคล้ายกับชุดตัวอักษรอาหรับอาเซอร์ไบจาน

เนื่องจากภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนมีเสียงสระมากกว่าทั้งภาษาอาหรับและภาษาเปอร์เซีย และเนื่องจากตัวอักษรอาหรับพื้นฐานไม่เพียงพอที่จะแยกแยะเสียงสระที่แตกต่างกัน (ซึ่งการออกเสียงผิดอาจเปลี่ยนความหมายของคำได้ในบางครั้ง) เช่นเดียวกับในชุดตัวอักษรอาหรับอาเซอร์ไบจาน จึงมีการใช้เครื่องหมายกำกับเสียงไว้บนตัวอักษรที่มีอยู่ อย่างไรก็ตาม ในการใช้งานทั่วไป เครื่องหมายกำกับเสียงเหล่านี้มักถูกละเว้น และการออกเสียงจะมาจากบริบทและจากกฎความกลมกลืนของสระ/พยัญชนะ ในตารางด้านล่าง สระเหล่านี้แสดงด้วยพื้นหลังสีเบจ

 อักษร  อักษรโรมัน  สัทอักษรสากล   a  , ,   b    p    t    (s)    c    ç    (h)    x    d    (z)    r    z    j    s    ş    (s)    (d)    (t)    (z)    ’  ,   ǧ    f    q    k    g    l    m    n    v, o, u, ü  , , ,   o    u    ü    ö    h, ə  ,    y, ı, i  , ,   ı    e   ʿ    ng  

 ลักษณะของภาษา 
 นาม 
คำนามทำให้เป็นรูปพหูพจน์ด้วยการเติมปัจจัย-lAr ซึ่งมีสองรูปคือ -lar และ –lær ขึ้นกับการเปลี่ยนเสียงสระ การกของนามจำแนกโดยการลงท้ายด้วยปัจจัยที่ขึ้นกับการเปลี่ยนเสียงสระและสระหรือพยัญชนะที่ตามมา การแสดงความเป็นเจ้าของจะเติมปัจจัยเข้าที่นามที่ถูกถือครอง
การกหลังสระหลังพยัญชนะNominative ไม่มีการลงท้ายGenitiveniŋ/niniŋ/inDativeya/yæa/æAccusativeni/ni/Locativeda/dæAblativedan/dænInstrumentalnan/næn

 สรรพนาม 
ภาษาเตอร์กิกโฆรอซอนมีสรรพนามแทนบุคคล 6 คำ และจะมีการลงท้ายต่างจากนามปกติ
เอกพจน์พหูพจน์บุรุษที่ 1mænbzบุรุษที่ 2sænsizบุรุษที่ 3oolar

 สรรพนามแสดงความเป็นเจ้าของ 
เอกพจน์พหูพจน์บุรุษที่ 1(I)m(I)mIzบุรุษที่ 2(I)ŋ(I)ŋIzบุรุษที่ 3(s)IlArI

 กริยา 
คำกริยามีการแบ่งย่อยตามกาล ความมุ่งหมาย มาลา บุคคล และจำนวน รูปพื้นฐานของกริยาลงท้ายด้วย -max

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 



 ข้อมูลเพิ่มเติม 
   (ดาวน์โหลดได้ที่: https://turuz.com/storage/Language/2015/0861-_Dil_Ashnayi_Ba_Zabane_Turki_Xorasani_Celal_Qulizade_Merzeci.pdf / หน่วยเก็บถาวร)

 แหล่งข้อมูลอื่น 

หมวดหมู่:ภาษารูปคำติดต่อ
หมวดหมู่:ตระกูลภาษาเตอร์กิก
หมวดหมู่:ภาษาในประเทศอิหร่าน