คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี (อังกฤษ : Faculty of Political Science – POL) เป็นหน่วยงานประเภทคณะของมหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จัดตั้งมาโดยมีจุดมุ่งหมายเพื่อการเรียนการสอนและการค้นคว้าวิจัยทางด้านรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ในเขตภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือ

 ประวัติ 
คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี เกิดจากการสนับสนุนทางวิชาการจาก ศ.ดร.บุญทัน ดอกไธสง อดีตศาสตราจารย์ประจำคณะรัฐประศาสนศาสตร์ สถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ และอดีตสมาชิกวุฒิสภาจังหวัดนครราชสีมา และรองประธานวุฒิสภา ซึ่งท่านได้มีโอกาสเข้ามาเป็นกรรมการพิจารณาหลักสูตรรัฐประศาสนศาสตร์ ระดับปริญญาตรีและโทในปลายปี พ.ศ. 2547 ต่อมา ศ.ดร.บุญทัน ดอกไธสง ได้เสนอให้เปิดรัฐประศาสนศาสตร์ระดับปริญญาเอกเมื่อปี พ.ศ. 2548

เดิมคณะรัฐศาสตร์สังกัดคณะนิติศาสตร์และรัฐศาสตร์ ตอนแรกมหาวิทยาลัยอุบลราชธานีได้ริเริ่มจัดตั้งคณะนิติศาสตร์ก่อน โดยอาจารย์ทางรัฐศาสตร์ช่วยสอนวิชาพื้นฐาน จากนั้นไม่นานกลับปรากฏว่างานทางรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ขยายตัว เนื่องจากแนวโน้มของการกระจายอำนาจไปสู่ท้องถิ่นและการพัฒนาความรู้ทางด้านจัดการภาครัฐแนวใหม่ อีกทั้งการศึกษารัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์มีความเด่น เป็นที่รู้จักแพร่หลายและเป็นวิชาชีพที่มีประโยชน์ต่อการปฏิบัติโดยตรง ขณะเดียวกันความต้องการของผู้เรียนในพื้นที่ก็มีเพิ่ม มากขึ้นเรื่อย ๆ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานีซึ่งเป็นมหาวิทยาลัยหลักในภาคอีสานตอนใต้จึงต้องการพัฒนาเพื่อเป็นศูนย์กลางของการเรียนการสอนและการวิจัยทางรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ การที่รัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์รวมอยู่กับนิติศาสตร์ในตอนต้นนั้นจึงกลายเป็นอุปสรรค เพราะลักษณะวิชานิติศาสตร์กับรัฐศาสตร์แตกต่างกันมาก กับทั้งในทรรศนะของมหาวิทยาลัย อื่น ๆ แล้ว ต่างก็เป็นคณะที่ใหญ่ด้วยกัน ซึ่งแต่ละคณะมีกลุ่มเป้าหมายและสาขาแยกย่อยออกไปอีกจำนวนมาก โดยเฉพาะการพัฒนาทางรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์มีหลักสูตร ที่แตกแขนงออกถึง 8 หลักสูตร ได้แก่
 หลักสูตรรัฐศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารองค์การ
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการปกครองท้องถิ่น
 หลักสูตรรัฐศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครอง
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการบริหารองค์การ
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาวิชาการปกครองท้องถิ่น
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรดุษฎีบัณฑิต
 หลักสูตรรัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต สาขาวิชาการปกครองท้องถิ่น (โครงการพิเศษ)

คณะรัฐศาสตร์ แยกตัวออกมาจากคณะนิติศาสตร์ เมื่อกลางปี พ.ศ. 2549 โดยผ่านการประชุมคณะกรรมการบริหารมหาวิทยาลัยเมื่อวันที่ 24 กันยายน พ.ศ. 2549 และสภามหาวิทยาลัยมีมติเมื่อวันที่ 16 กันยายน พ.ศ. 2549 ได้จัดตั้งเป็น วิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ปัจจุบันได้เปลี่ยนชื่อเป็น คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 

 สัญลักษณ์ประจำคณะ 
 สัญลักษณ์
สัญลักษณ์ประจำคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ได้แก่ "สิงห์แสด" โดย "สิงห์" หมายถึง ผู้ปกครองดั่งราชสีห์ ผู้เป็นจ้าวแห่งป่า และ "สีแสด" หมายถึง แผ่นดินอีสานที่เป็นดินทราย แห้งแล้ง เจิดจ้าเต็มไปด้วยแสงอาทิตย์

“สิงห์” เป็นตราประจำกระทรวงมหาดไทยในสมัยต้นรัตนโกสินทร์ พระบาทสมเด็จพระพุทธยอดฟ้าจุฬาโลกมหาราช ได้ทรงโปรดให้ชำระสะสางระเบียบราชการซึ่งเคยมีอยู่มากมาย แต่กระจัดกระจายหายไปบางส่วนครั้งเสียกรุงแก่พม่า ครั้นชำระแล้วให้ประทับตราพระราชสีห์ (สิงห์) พระคชสีห์ บัวแก้ว ไว้ทุกเล่มเป็นสำคัญเรียกกฎหมายนี้ว่า “กฎหมายตรา 3 ดวง” และ“สิงห์” ได้กลายมาเป็นตราสัญลักษณ์ของบุคลากรสายงานด้านปกครองที่สืบต่อกันมาอย่างยาวนานของประเทศ ทำให้ถือเป็นส่วนหนึ่งที่อยู่ควบคู่กับสายงานด้านการปกครองป้องกันของประเทศไทย รวมทั้งสถาบันการศึกษาที่จัดการเรียนการสอนเกี่ยวข้องกับสายงานด้านการปกครองไม่ว่าจะอยู่ในระดับคณะ ภาควิชา หรือสาขาวิชาทางด้านรัฐศาสตร์และรัฐประศาสนศาสตร์ นำโดยคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์ในปี พ.ศ. 2491 (สิงห์ดำ) ติดตามด้วยคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ (สิงห์แดง) ในปีถัดมา จนกระทั่งถึงปี พ.ศ. 2508 ก็ได้มีการจัดตั้งภาควิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยเชียงใหม่ (คณะรัฐศาสตร์ฯ ในปัจจุบัน) (สิงห์ขาว)

ในปี พ.ศ. 2547 มหาวิทยาลัยในภาคตะวันออกเฉียงเหนือเริ่มมีการให้ความสำคัญในวิชาทางด้านรัฐศาสตร์มากขึ้น โดยมีมหาวิทยาลัยมหาสารคามเป็นผู้เริ่มพัฒนาการศึกษาทางด้านรัฐศาสตร์ โดยจัดตั้งวิทยาลัยการเมืองการปกครอง (สิงห์น้ำตาล) และภายในปี พ.ศ. 2548 จึงเริ่มมีการจัดการเรียนการสอนสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ในมหาวิทยาลัยขอนแก่น (สิงห์มอดินแดง) และมีการจัดตั้งคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี (สิงห์แสด) ขึ้นสาขาวิชารัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยขอนแก่น, ทำไมต้องสิงห์. 25 กรกฎาคม 2565"

 สีประจำคณะ
 สีแสด เปรียบเสมือนว่า แสงอาทิตย์ที่ขึ้นก่อนใครในสยาม และแผ่นดินอีสานที่เป็นดินทราย แห้งแล้ง เจิดจ้าเต็มไปด้วยแสงอาทิตย์

 ที่ตั้งและภาควิชา 
 คณะรัฐศาสตร์ ตั้งอยู่ที่อาคารเรียนและปฏิบัติการรวมด้านสังคมศาสตร์ โดยแบ่งหน่วยงานออกเป็น ดังนี้ 
 สำนักงานเลขานุการ 
 ภาควิชาการเมืองและความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ 
 ภาควิชารัฐประศาสนศาสตร์ 

 หลักสูตรการศึกษา 
ปัจจุบัน คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี เปิดทำการเรียนการสอนในสาขาวิชา ดังต่อไปนี้
 หลักสูตรที่เปิดสอนในคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี ปริญญาบัณฑิต ปริญญามหาบัณฑิต ปริญญาดุษฏีบัณฑิตรัฐศาสตรบัณฑิต (ร.บ.)
 สาขารัฐศาสตร์
 วิชาเอกการปกครอง 
 วิชาเอกความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ 
รัฐประศาสนศาสตรบัณฑิต (รป.บ.)
 สาขารัฐประศาสนศาสตร์
 วิชาเอกการบริหารรัฐกิจ 
 วิชาเอกนวัตกรรมการบริหารท้องถิ่นรัฐศาสตรมหาบัณฑิต (ร.ม.)
 สาขารัฐศาสตร์ (กำลังดำเนินการ)

รัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต (รป.ม.)
 สาขารัฐประศาสนศาสตร์ (กำลังดำเนินการ)

 สำนักงานคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 

 ทำเนียบคณบดี 
รายนามผู้อำนวยการโครงการจัดตั้งวิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี มีดังนี้
ผู้อำนวยการโครงการจัดตั้งวิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี รายนามคณบดี วาระการดำรงตำแหน่ง ดำรงตำแหน่ง 1. รองศาสตราจารย์ ดร.เรืองวิทย์ เกษสุวรรณ พ.ศ. 2549 - พ.ศ. 2550  รก.ผู้อำนวยการโครงการจัดตั้งวิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

 ทำเนียบคณบดี 
รายนามคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานีตั้งแต่ก่อตั้งจนถึงปัจจุบันมีดังนี้
คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี รายนามคณบดี วาระการดำรงตำแหน่ง ดำรงตำแหน่ง 1. รองศาสตราจารย์ ดร.เรืองวิทย์ เกษสุวรรณ พ.ศ. 2550 - พ.ศ. 2551  คณบดีวิทยาลัยรัฐประศาสนศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 2. รองศาสตราจารย์ ดร.เรืองวิทย์ เกษสุวรรณ พ.ศ. 2551 - พ.ศ. 2551  คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 3. ศาสตราจารย์พิเศษ ดร.ยุวัฒน์ วุฒิเมธี มีนาคม พ.ศ. 2551 - กันยายน พ.ศ. 2551  รักษาการคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 4. รองศาสตราจารย์ ดร.ธงชัย วงศ์ชัยสุวรรณ 1 ธันวาคม พ.ศ. 2551 - 1 ธันวาคม พ.ศ. 2553  คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 5. รองศาสตราจารย์ ดร.วัชรพงษ์ วัฒนกูล 1 ธันวาคม พ.ศ. 2553 - สิงหาคม พ.ศ. 2554  รักษาราชการแทนคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 6. ดร.ฐิติพล ภักดีวานิช สิงหาคม พ.ศ. 2554 - มกราคม พ.ศ. 2555  รักษาราชการแทนคณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 7. รองศาสตราจารย์ ดร.ไชยยันต์ รัชชกุล 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2555 - 31 มกราคม พ.ศ. 2559  คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 8. ดร.ฐิติพล ภักดีวานิช 1 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2559 - พ.ศ.2567  คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 9. ดร.ศิริพร จันทนสกุลวงศ์ พ.ศ. 2567 - ปัจจุบัน  คณบดีคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี

หมายเหตุ คำนำหน้านามของผู้ดำรงตำแหน่งผูอำนวยการ คณบดี และรักษาการราชการแทนคณบดี เป็นคำนำหน้านามในขณะนั้น

 ศิษย์เก่าที่สร้างชื่อเสียงแก่สถาบัน 

 ระดับปริญญาตรี 
 นายสุชาติ สุภาพันธ์ ปลัดอำเภอเมืองสุรินทร์ (เจ้าพนักงานปกครองปฏิบัติการ) จังหวัดสุรินทร์
 นายชัยนเรศ ยอดแตง ปลัดอำเภอเขมราฐ (เจ้าพนักงานปกครองปฏิบัติการ) จังหวัดอุบลราชธานี
 นางสาวอนุสรา ศิริมา ปลัดอำเภอกันทรลักษ์ (เจ้าพนักงานปกครองปฏิบัติการ) จังหวัดศรีสะเกษ
 นายวิษณุ สนมศรี ปลัดอำเภอนาทม (เจ้าพนักงานปกครองปฏิบัติการ) จังหวัดนครพนม
 นายธนวัฒน์ สุดงาม พนักงานส่วนตำบล (ข้าราชการส่วนท้องถิ่น) ตำแหน่ง นักวิเคราะห์นโยบายและแผนปฏิบัติการ สำนักงานปลัดฯ องค์การบริหารส่วนตำบลโพนงาม อำเภอบุณฑริก จังหวัดอุบลราชธานี
 นางสาวกิตติยาพร ไชยสำแดง พนักงานส่วนตำบล (ข้าราชการส่วนท้องถิ่น) ตำแหน่ง นักทรัพยากรบุคคลปฏิบัติการ สำนักงานปลัดฯ องค์การบริหารส่วนตำบลโพนงาม อำเภอบุณฑริก จังหวัดอุบลราชธานี
 นายเอกรัฐ ทาตาสุข เลขานุการ นายกองค์การบริหารส่วนตำบลดอนเมย จังหวัดอำนาจเจริญ
 นายกิตตินันท์ ชัยภูมิ นักวิชาการที่ดิน ตำแหน่ง นักวิชาการที่ดินปฏิบัติการ สำนักงานที่ดินจังหวัดระยอง
นายวัฒนา บุตรสอง ผู้จัดการฝ่ายฝึกอบรมการขาย บริษัท ซีพีเอฟ เรสเทอรองท์ แอนด์ ฟู้ดเชน จำกัด
 นางสาวสุดารัตน์ พิทักษ์พรพัลลภ สมาชิกสภาผู้แทนราษฏร เขต 7 จังหวัดอุบลราชธานี

 ระดับปริญญาโท 
 พันตำรวจโท เขตคงรัฐ ธรรมสัตย์ สถานีตำรวจภูธรดอนมดแดง จังหวัดอุบลราชธานี
 นายธงชัย ศิริโสภาพงษ์ อดีตเจ้าพนักงานที่ดินจังหวัดอุบลราชธานี (อำนวยการระดับสูง)กรมที่ดิน กระทรวงมหาดไทย
 นายปรารถนา เสวยสุข นักวิชาการตรวจสอบบัญชีชำนาญการพิเศษ กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ กระทรวงเกษตรและสหกรณ์
 นางมยุรี สงวนนาม ประชาสัมพันธ์จังหวัดอุบลราชธานี (อำนวยการระดับสูง) กรมประชาสัมพันธ์ สำนักนายกรัฐมนตรี
 นายอภินันทน์ กสิโสภา ผู้อำนวยการกลุ่มงานบริการสาธารณะท้องถิ่นและประสานงานท้องถิ่นอำเภอ (นักส่งเสริมการปกครองท้องถิ่นชำนาญการพิเศษ) สนง.สถ.จังหวัดศรีสะเกษ กรมส่งเสริมการปกครองท้องถิ่น กระทรวงมหาดไทย
 นายประจักษ์ ผิวงาม กำนันตำบลศรีแก้ว อำเภอศรีรัตนะ จังหวัดศรีสะเกษ
 นายพีระพัฒน์ วงศ์สุวรรณ ปลัดองค์การบริหารส่วนตำบล (นักบริหารงานท้องถิ่น ระดับต้น) 
 นายกิติศักดิ์ พ้นภัย กรรมาธิการ​ สภาผู้แทนราษฎร​, ที่ปรึกษารัฐมนตรีกระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ คำสั่งที่ ๓๖๘/๒๕๕๒, ได้รับเครื่องหมายเชิดชูเกียรติทางทหารกิตติมศักดิ์, หัวหน้ากลุ่มกำลังแผ่นดิน

 ระดับปริญญาเอก 
 ดร.ศรีเมือง เจริญศิริ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ เข้ารับการศึกษารัฐประศาสนศาสตรดุษฏีบัณฑิต (รป.ด.) มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จบการศึกษาปี พ.ศ. 2551
 ดร.ประชา ประสพดี อดีตรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย เข้ารับการศึกษารัฐประศาสนศาสตรดุษฏีบัณฑิต (รป.ด.) มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี จบการศึกษาปี พ.ศ. 2555
 รองศาสตราจารย์ ดร.วรรณธรรม กาญจนสุวรรณ อดีตข้าราชการการเมือง ตำแหน่ง รองเลขาธิการนายกรัฐมนตรีฝ่ายการเมือง (รองนายกรัฐมนตรี นายสุเทพ เทือกสุบรรณ) ปัจจุบันอาจารย์สาขาวิชารัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยสุโขทัยธรรมาธิราช
 พันเอก ดร.จักรพงศ์ จันทร์สุทธิประภา (ประเวศสุทธิ สุทธิประภา) เสนาธิการจังหวัดทหารบกสุรินทร์ ค่ายวีรวัฒน์โยธิน จังหวัดสุรินทร์
 ดร.ประสิทธิ์ ดวงตะวงษ์   ผู้พิพากษาหัวหน้าคณะในศาลแรงงานภาค 4
 ผู้ช่วยศาสตราจารย์ ดร.กฤษฎา ณ หนองคาย ผู้อำนวยการสถาบันวิจัยและพัฒนา มหาวิทยาลัยราชภัฏอุดรธานี

 สโมสรและสมาคม 
 สโมสรนักศึกษาคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 
 สมาคมศิษย์เก่าคณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี (อยู่ในขั้นตอนการจัดตั้ง คณะกรรมการ)

 อ้างอิง 
 คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 
 การรับรองมาตรฐานหลักสูตร คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี
 คณะรัฐศาสตร์ มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี 

อุบลราชธานี,มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:มหาวิทยาลัยอุบลราชธานี