ยามาดะ นางามาซะ

ยามาดะ นางามาซะ หรือ ออกญาเสนาภิมุข (; พ.ศ. 2133 — พ.ศ. 2173) เป็นซามูไรชาวญี่ปุ่น ที่เข้ามารับราชการ ดำรงตำแหน่งเจ้าเมืองนครศรีธรรมราชในสมัยกรุงศรีอยุธยา ได้รับบรรดาศักดิ์เป็น ออกญาเสนาภิมุข

 ประวัติ 
ยามาดะ นางามาซะ เดินทางเข้ามากรุงศรีอยุธยาในรัชสมัยพระเจ้าทรงธรรม โดยเดินทางกลับมาพร้อมกับคณะทูตจำนวน 60 คน ที่สมเด็จพระเจ้าทรงธรรมทรงส่งไปถึงเมืองเอโดะ (โตเกียวในปัจจุบัน) เมื่อวันที่ 13 ตุลาคม พ.ศ. 2155The Last Samurai in Nakhon Si Thammarat การเข้ามาในเมืองไทยของ ซามูไร ยามาดะ 

นางามาซะซึ่งในขณะนั้นเป็นเพียงข้าราชการชั้นผู้น้อย ได้รับราชการในกรมอาสาญี่ปุ่น  และเจริญก้าวหน้าในเวลาต่อมา เป็นเจ้ากรมอาสาญี่ปุ่น ในชื่อออกญาเสนาภิมุข (ตำแหน่งออกญา เทียบเท่าพระยา)

 รับราชการ 
ในรัชกาลสมเด็จพระเจ้าปราสาททอง ยามาดะ นางามาซะถูกล้อมจับ และถูกเนรเทศจากกรุงศรีอยุธยาไปเป็นเจ้าเมืองนครศรีธรรมราช มีบุตรชายลูกครึ่งไทย-ญี่ปุ่น กับภรรยาชาวไทยนามว่า โอนิน และได้ส่งบุตรชายและคณะไปเรียกส่วยภาษีจากเมืองปัตตานี แต่ได้รับการต่อต้านจากจากชาวต่างชาติในเมืองปัตตานีเช่น ฮอลันดา โปรตุเกส และอังกฤษ ที่ไม่พอใจที่ชาวญี่ปุ่นมีอิทธิพลในแถบนั้น  ยามาดะ นางามาซะยกกองทัพไปทำศึกกับปัตตานี แต่ได้รับบาดเจ็บถูกฟันที่ขา จึงยกทัพกลับนครศรีธรรมราชขณะที่การรบยังไม่เสร็จสิ้น

 ถึงแก่กรรม 
ยามาดะ นางามาซะ ถึงแก่กรรมที่เมืองนครศรีธรรมราช หลังจากได้รับพิษจากยารักษาแผล ที่พระเจ้าปราสาททองทรงบัญชาให้ออกพระมะริด เจ้าเมืองไชยา นำยาพิษงูผสมยางไม้ มาให้รักษาโดยหลอกว่าเป็นยาหลวงจากราชสำนัก เมื่อ พ.ศ. 2173 สิริอายุ 40 ปี

 ในวัฒนธรรมสมัยนิยม 
มีนักแสดงผู้รับบท ยามาดะ นางามาซะ ได้แก่

 คะซุกิ ยะโนะ จากภาพยนตร์เรื่อง ตำนานสมเด็จพระนเรศวรมหาราช (2550 - 2558)

 ณพสิทธิ์ เที่ยงธรรม จากละครเรื่อง รายากูนิง (2551)
 เซกิ โอเซกิ จากภาพยนตร์เรื่อง ซามูไร อโยธยา (2553)

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 ชาลี ศิลปรัศมี, ซามูไร ยามาดะ - ออกญาเสนาภิมุข พระยานครศรีธรรมราช
 สถานบันอยุธยาศึกษา : หมู่บ้านญี่ปุ่นที่กรุงศรีอยุธยา 
 อิชิอิ โยเนะโอะ และ โยชิกาวะ โทชิฮารุ ผู้เขียน, พลับพลึง คงชนะ และคณะ ผู้แปล. ความสัมพันธ์ไทย - ญี่ปุ่น ๖๐๐ ปี.กรุงเทพฯ : มูลนิธิโครงการตำราสังคมศาสตร์และมนุษยศาสตร์, ๒๕๓๐.
 วาระซ่อนเร้นในตำนาน ยามาดะ นางามาสะ กรุงเทพธุรกิจออนไลน์ 
 "Red seal ships." Nagazumi Yoko, Japanese (朱印船、永積洋子) ISBN 4-642-06659-4.
 "Multicultural Japan" Cambridge University Press, ISBN 0-521-00362-8
 "Samurai of Ayutthaya: Yamada Nagamasa, Japanese Warrior and Merchant in Early 17th Century Siam". Cesare Polenghi, Lotus Press, 2009, ISBN 978-974-480-147-0

หมวดหมู่:ชาวญี่ปุ่นที่ถูกลอบสังหาร
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากยาพิษ
หมวดหมู่:บุคคลในประวัติศาสตร์กรุงศรีอยุธยา
หมวดหมู่:ชาวญี่ปุ่นในประเทศไทย
หมวดหมู่:ชาวไทยเชื้อสายญี่ปุ่น
หมวดหมู่:ชาวต่างชาติในกรุงศรีอยุธยา
หมวดหมู่:ขุนนางในสมัยกรุงศรีอยุธยา
หมวดหมู่:บรรดาศักดิ์ชั้นพระยา
หมวดหมู่:บุคคลจากนูมาซุ