คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 58

คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 58 (24 กันยายน – 19 ธันวาคม พ.ศ. 2551) หรือที่รู้จักกันในชื่อ คณะรัฐมนตรีสมชาย เป็นคณะรัฐมนตรีไทยที่จัดตั้งขึ้นหลังจากศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยถอดถอนสมัคร สุนทรเวช จากตำแหน่งนายกรัฐมนตรี ส่งผลให้คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 57 สิ้นสุดลงทั้งคณะ จึงต้องมีการลงมติเลือกนายกรัฐมนตรีคนใหม่แทนสมัคร และจัดตั้งคณะรัฐมนตรีใหม่ทั้งหมด

สมชาย วงศ์สวัสดิ์ เป็นนายกรัฐมนตรี ตามประกาศพระบรมราชโองการ เมื่อวันที่ 18 กันยายน พ.ศ. 2551 พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ทรงลงพระปรมาภิไธยในประกาศ โดยมี ชัย ชิดชอบ ประธานรัฐสภา เป็นผู้ลงนามรับสนองพระบรมราชโองการ และในวันที่ 24 กันยายน พ.ศ. 2551 ได้มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้าโปรดกระหม่อม แต่งตั้งคณะรัฐมนตรี โดยมี สมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี เป็นผู้รับสนองพระบรมราชโองการ

คณะรัฐมนตรีคณะนี้เป็นคณะแรกที่ไม่สามารถทำงานภายในทำเนียบรัฐบาลไทยได้ เนื่องจากทำเนียบรัฐบาลไทยในขณะนั้นถูกยึดโดยกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย โดยได้ใช้ท่าอากาศยานดอนเมืองเป็นที่ทำการชั่วคราวจนสิ้นสุดวาระ

 ประวัติ 
 การลงมติเลือกนายกรัฐมนตรีคนใหม่ 

เดิมการลงมติเลือกนายกรัฐมนตรีคนใหม่จะจัดในวันที่ 12 กันยายน พ.ศ. 2551 โดยพรรคพลังประชาชนมีมติเสนอชื่อ สมัคร สุนทรเวช ให้กลับมาดำรงตำแหน่งอีกครั้ง ส่วนพรรคประชาธิปัตย์มีมติเสนอชื่อ อภิสิทธิ์ เวชชาชีวะ ลงแข่งอีกครั้ง ทว่า สส. มาไม่ครบองค์ประชุม ทำให้ไม่มีการลงมติในวันดังกล่าว ทำให้ ชัย ชิดชอบ ประธานสภา ต้องเลื่อนการลงมติไปเป็นวันที่ 17 กันยายน พ.ศ. 2551

และในวันดังกล่าว พรรคพลังประชาชนมีมติเสนอชื่อ สมชาย วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ และเป็นรองหัวหน้าพรรคพลังประชาชน ขณะที่พรรคประชาธิปัตย์ยังเสนอชื่ออภิสิทธิ์ตามเดิม ซึ่งผลของการลงมตินั้น สมชายชนะไปด้วยคะแนน 298 ต่อ 163 เสียง

 การสิ้นสุดของคณะรัฐมนตรี 
คณะรัฐมนตรีคณะนี้สิ้นสุดลงเมื่อวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 เนื่องจากคดียุบพรรคการเมือง พ.ศ. 2551 โดยศาลรัฐธรรมนูญมีคำวินิจฉัยยุบพรรคพลังประชาชน, พรรคชาติไทย, และพรรคมัชฌิมาธิปไตย และตัดสิทธิ์ทางการเมืองกรรมการบริหารพรรคเป็นเวลา 5 ปี ส่งผลให้นายกรัฐมนตรีซึ่งดำรงตำแหน่งกรรมการบริหารพรรคต้องพ้นจากตำแหน่ง พร้อมกับรัฐมนตรีที่ดำรงตำแหน่งกรรมการบริหารพรรคด้วย แต่คณะรัฐมนตรียังคงมีอำนาจเต็มและปฏิบัติหน้าที่ต่อไปตามเดิมเพื่อไม่ให้เกิดสุญญากาศในการบริหารประเทศ โดยให้ ชวรัตน์ ชาญวีรกูล รองนายกรัฐมนตรี ทำหน้าที่รักษาการแทนนายกรัฐมนตรีไปก่อน จนกว่าจะมีการลงมติเลือกนายกรัฐมนตรีคนใหม่ นอกจากนี้ได้มีการแต่งตั้งให้รัฐมนตรีคนอื่นทำหน้าที่รักษาการตำแหน่งที่ว่างลง อาทิ พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์ เข้ารักษาการตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการท่องเที่ยวและกีฬา และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์, โอฬาร ไชยประวัติ เข้ารักษาการตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงพาณิชย์, และ วรวัจน์ เอื้ออภิญญกุล เข้ารักษาการตำแหน่ง รัฐมนตรีว่าการกระทรวงศึกษาธิการ

 รายชื่อรัฐมนตรี 


 คณะรัฐมนตรีคณะที่ 58 ของไทย ตำแหน่ง  ลำดับ  รายนาม  เริ่มวาระ  สิ้นสุดวาระ  หมายเหตุ  พรรคการเมือง นายกรัฐมนตรี   *  สมชาย วงศ์สวัสดิ์  15px  18 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน   ชวรัตน์ ชาญวีรกูล  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนนายกรัฐมนตรี   พลังประชาชน รองนายกรัฐมนตรี   1  ชวรัตน์ ชาญวีรกูล  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน    พลเอก ชวลิต ยงใจยุทธ  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  7 ตุลาคม พ.ศ. 2551  15px  ลาออกจากตำแหน่ง   พลังประชาชน    สมพงษ์ อมรวิวัฒน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 15px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน  2  โอฬาร ไชยประวัติ  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน  3  พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    ชาติไทย สำนักนายกรัฐมนตรี      สุขุมพงศ์ โง่นคำ  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน   4  สุพล ฟองงาม  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน กลาโหม   *  สมชาย วงศ์สวัสดิ์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี(ให้ปลัดกระทรวงกลาโหม รักษาราชการแทน)   พลังประชาชน การคลัง    5  สุชาติ ธาดาธำรงเวช  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    เพื่อไทย   6  ประดิษฐ์ ภัทรประสิทธิ์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    รวมใจไทยชาติพัฒนา   7  ระนองรักษ์ สุวรรณฉวี  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    เพื่อแผ่นดิน การต่างประเทศ    *  สมพงษ์ อมรวิวัฒน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน การท่องเที่ยวและกีฬา      วีระศักดิ์ โควสุรัตน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   ชาติไทย   *  พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนรัฐมนตรีฯ   ชาติไทย การพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์    8  อุดมเดช รัตนเสถียร  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน เกษตรและสหกรณ์      สมศักดิ์ ปริศนานันทกุล  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   ชาติไทย   *  พลตรี สนั่น ขจรประศาสน์  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนรัฐมนตรีฯ   ชาติไทย     ธีระชัย แสนแก้ว  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน     สมพัฒน์ แก้วพิจิตร  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   ชาติไทย คมนาคม    9  สันติ พร้อมพัฒน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน   10  โสภณ ซารัมย์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน     วราวุธ ศิลปอาชา  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   ชาติไทย ทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อม      อนงค์วรรณ เทพสุทิน  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   มัชฌิมาธิปไตย     พลตำรวจเอก ประชา พรหมนอก  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนรัฐมนตรีฯ   เพื่อแผ่นดิน เทคโนโลยีสารสนเทศและการสื่อสาร    11  มั่น พัธโนทัย  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    เพื่อแผ่นดิน พลังงาน    12  วรรณรัตน์ ชาญนุกูล  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    รวมใจไทยชาติพัฒนา พาณิชย์      ไชยา สะสมทรัพย์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน     สงคราม กิจเลิศไพโรจน์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน     พันตำรวจโท บรรยิน ตั้งภากรณ์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   มัชฌิมาธิปไตย   13  โอฬาร ไชยประวัติ  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนรัฐมนตรีฯ   พลังประชาชน มหาดไทย    14  พลตำรวจเอก โกวิท วัฒนะ  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน   15  ปรีชา เร่งสมบูรณ์สุข  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน   16  ประสงค์ โฆษิตานนท์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    อิสระ ยุติธรรม    17  สมศักดิ์ เกียรติสุรนนท์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน แรงงาน    18  อุไรวรรณ เทียนทอง  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    ประชาราช วัฒนธรรม    19  วรวัจน์ เอื้ออภิญญกุล  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน วิทยาศาสตร์และเทคโนโลยี    20  วุฒิพงศ์ ฉายแสง  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน ศึกษาธิการ      ศรีเมือง เจริญศิริ  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 20px  ตัดสิทธิ์ทางการเมือง 5 ปี   พลังประชาชน   21  วรวัจน์ เอื้ออภิญญกุล  15px  2 ธันวาคม พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px  รักษาการแทนรัฐมนตรีฯ   พลังประชาชน สาธารณสุข    22  ร้อยตำรวจเอกเฉลิม อยู่บำรุง  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน   23  วิชาญ มีนชัยนันท์  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    พลังประชาชน อุตสาหกรรม    24  พลตำรวจเอกประชา พรหมนอก  15px  24 กันยายน พ.ศ. 2551  19 ธันวาคม พ.ศ. 2551  20px    เพื่อแผ่นดิน

 การเปลี่ยนแปลงคณะรัฐมนตรี 
 วันที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2551 - พล.อ.ชวลิต ยงใจยุทธ ลาออกจากตำแหน่งรองนายกรัฐมนตรี

 นโยบายและผลงาน 
 เพิ่มประสิทธิภาพการบริหารจัดการโครงการหนึ่งตำบลหนึ่งผลิตภัณฑ์

 ความมั่นคง 
 แก้ไขปัญหาความไม่สงบในจังหวัดชายแดนภาคใต้
 ส่งเสริมความร่วมมือในการพัฒนาและสร้างสัมพันธไมตรีที่ดีในภูมิภาค
 จัดตั้งสภาเกษตรกรและสร้างระบบประกันความเสี่ยง

 เศรษฐกิจ 
 แก้ไขปัญหาวิกฤติสถาบันการเงินในประเทศ
 เร่งรัดการลงทุนที่สำคัญของประเทศ
 สร้างกลไกในการบริหารจัดการความเสี่ยงที่เกิดจากวิกฤติการเงินของโลกที่ส่งผลต่อการเคลื่อนย้ายเงินทุนทั้งระยะสั้นและระยะยาว
 เดินหน้าโครงการ 6 มาตรการ 6 เดือน ช่วยคนจน

 สิทธิมนุษยชน 
 เร่งรัดปราบปรามการค้ายาเสพติด ปราบปรามผู้มีอิทธิพล อบายมุขและสิ่งยั่วยุเยาวชน

 อื่นๆ 
 รายการ "รัฐบาลของประชาชน"

 คำชื่นชม 

 คำวิจารณ์ 
หลังจากเจ้าหน้าที่ตำรวจ ใช้แก๊สน้ำตาในการสลายการชุมนุมของกลุ่มพันธมิตรประชาชนเพื่อประชาธิปไตย ที่หน้าอาคารรัฐสภา เมื่อวันที่ 7 ตุลาคม คณาจารย์ส่วนหนึ่งของสถาบันบัณฑิตพัฒนบริหารศาสตร์ (นิด้า) ได้ตั้งสมญานามแก่รัฐบาลชุดนี้ว่า รัฐบาลมือเปื้อนเลือด“นิด้า” รุมสับ รบ.มือเปื้อนเลือด นับถอยหลังตายยกเข่ง  เข้าถึงข้อมูลวันที่ 7 ตุลาคม พ.ศ. 2551

วันที่ 28 พฤศจิกายน พ.ศ. 2551 อาจารย์ธีรยุทธ บุญมี อาจารย์ประจำคณะสังคมวิทยาและมานุษยวิทยา มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ แถลงข่าวถึงสถานการณ์ทางการเมือง ที่มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ท่าพระจันทร์ พร้อมทั้ง ตั้งฉายารัฐบาลนายสมชาย วงศ์สวัสดิ์ นายกรัฐมนตรี ว่าเป็น "รัฐบาลชายกระโปรง"Sanook.com, ธีรยุทธขาประจำมาแล้ว ตั้งรัฐบาล 'ชายกระโปรง' เข้าถึงข้อมูลวันที่ 28 พฤศจิกายน 2551

 การสิ้นสุดของคณะรัฐมนตรี 
เมื่อเวลา 12.30 น. ของวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551 ศาลรัฐธรรมนูญได้อ่านคำวินิจฉัยคดียุบพรรคพลังประชาชน พรรคชาติไทย และพรรคมัชฌิมาธิปไตย อันเนื่องมาจากกรณีทุจริตการเลือกตั้งของนายยงยุทธ ติยะไพรัช ภายหลังนายบรรหาร ศิลปอาชา หัวหน้าพรรคชาติไทย และนางอนงค์วรรณ เทพสุทิน หัวหน้าพรรคมัชฌิมาธิปไตย แถลงด้วยวาจาเสร็จสิ้นแล้ว โดยไม่รอพรรคพลังประชาชนไม่ได้ส่งตัวเข้าแถลงปิดคดีแต่อย่างใด

ต่อมา ศาลรัฐธรรมนูญได้อ่านคำวินิจฉัยในส่วนของพรรคพลังประชาชน ด้วยมติเอกฉันท์ 9 ต่อ 0 ให้ยุบพรรคพลังประชาชน และเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งของหัวหน้าพรรค และกรรมการบริหารพรรค (รวม 37 คน) เป็นระยะเวลา 5 ปี ทำให้สมชาย วงศ์สวัสดิ์ ในฐานะรักษาการหัวหน้าพรรคพลังประชาชน ต้องพ้นจากตำแหน่งนายกรัฐมนตรีโดยปริยาย และทำให้คณะรัฐมนตรีไทย คณะที่ 58 สิ้นสุดลงทั้งคณะในทันที อย่างไรก็ตาม รัฐมนตรีที่ไม่ถูกเพิกถอนสิทธิเลือกตั้งยังปฏิบัติหน้าที่คณะรัฐมนตรีต่อไปตามเดิม โดยแต่งตั้งให้ชวรัตน์ ชาญวีรกูล ปฏิบัติหน้าที่แทนนายกรัฐมนตรี จนกระทั่งมีการลงมติเลือกนายกคนใหม่ และจนกระทั่งได้คณะรัฐมนตรีชุดใหม่

จากนั้นศาลรัฐธรรมนูญได้อ่านคำวินิจฉัยในส่วนของพรรคมัชฌิมาธิปไตย โดยมีมติให้ยุบพรรคมัฌชิมาฯ และตัดสิทธิทางการเมืองหัวหน้าพรรคและกรรมการบริหารพรรค 5 ปี (รวม 43 คน)

ต่อมาศาลรัฐธรรมนูญมีมติเสียงข้างมาก 8 ต่อ 1 ให้ยุบพรรคชาติไทยตามไปอีกพรรค โดยศาลฯได้วินิจฉัยว่ามีความผิดตามมาตรา 237 วรรค 2 และมาตรา 68 ตามกฎหมายรัฐธรรมนูญ ถือว่าเป็นข้อเท็จจริงที่ปฏิเสธไม่ได้ และกฎหมายได้เอาไว้เป็นเด็ดขาด แม้จะมีการโต้แย้งว่าหัวหน้าพรรคและกรรมการบริหารพรรคคนอื่น (รวม 29 คน) ฟังไม่ขึ้นผู้จัดการออนไลน์, ศาล รธน.มติเอกฉันท์! สั่งยุบ “พปช.” ตัดสิทธิ กก.บห.5 ปี - “ชายอำมหิต” หลุดเก้าอี้ , เรียกข้อมูลวันที่ 2 ธันวาคม พ.ศ. 2551

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:คณะรัฐมนตรีไทย