เตียวกิ๋น

เตียวกิ๋น("วันหนึ่งเล่าปี่จึงชวนกวนอูเตียวหุยไปเที่ยวชมบ้านเมืองจะให้หายรำคาญใจ พอพบเตียวกิ๋นซึ่งเปนขุนนางอยู่ในพระเจ้าเลนเต้ขี่เกวียนมา เล่าปี่มีความยินดียกมือขึ้นคำนับแล้วบอกว่า ข้าพเจ้านี้มีความชอบได้ช่วยจูฮีทำการปราบโจรหาผู้ใดจะทูลเสนอความชอบให้ไม่ เตียวกิ๋นได้ฟังดังนั้นก็ตกใจจึงพาเล่าปี่เข้าไปเฝ้า แล้วทูลพระเจ้าเลนเต้ว่า เกิดโจรโพกผ้าเหลืองขึ้นทั้งนี้เพราะเหตุด้วยพระองค์เชื่อฟังขันทีสิบคน ขันทีสิบคนนั้นตัดสินเนื้อความอาณาประชาราษฎร กลับจริงเปนเท็จ เท็จเปนจริง ขุนนางผู้ใหญ่ผู้น้อยซึ่งเปนยุติธรรมนั้นให้ถอดเสีย เอาสินบนผู้หาสัตย์ไม่เอามาตั้งเปนขุนนางผู้ใหญ่ผู้น้อย บ้านเมืองก็เกิดจลาจลอาณาประชาราษฎรได้ความเดือดร้อนมาคุมเท่าบัดนี้ ข้าพเจ้าคิดว่าจะให้เอาขันทีสิบคนไปตัดสีสะตระเวนประกาศแก่อาณาประชาราษฎรทั้งปวงให้ทั่วทุกหัวเมืองซึ่งขึ้นแก่เมืองหลวง ใครมีสติปัญญาเปนยุติธรรมมีความชอบก็ให้ตั้งเปนขุนนางโดยยศถาศักดิ์ตามสมควร บ้านเมืองก็จะอยู่เย็นเปนสุขสืบไป ขันทีสิบคนเฝ้าอยู่ได้ยินจึงกราบทูลพระเจ้าเลนเต้ว่า เตียวกิ๋นเปนแต่ขุนนางผู้น้อย บังอาจมิได้กลัวพระราชอาญา เข้ามาทูลสั่งสอนพระองค์นั้นไม่ควร พระเจ้าเลนเต้จึงสั่งบู๋ซูให้ขับเตียวกิ๋นออกไปเสียจากที่เฝ้า ขันทีสิบคนจึงคิดกันว่า เตียวกิ๋นมากราบทูลกล่าวโทษเราทั้งนี้เปนข้อใหญ่ ชรอยมันไปทำการศึกรบโจรมีความชอบหาผู้ใดจะทูลความชอบให้ไม่ มันจึงโกรธอาจใจเข้ามาทูลเองดังนี้ ครั้นเราจะให้ทำโทษตอบบัดนี้ ความนินทาก็จะมีแก่เรา อย่าเลยเราจะนิ่งไว้ก่อน ต่อนานไปจึงคิดอ่านฆ่าเสียก็จะไม่พ้นมือเรา")  เทียบกับ (三人鬱鬱不樂，上街閒行，正值郎中張鈞車到。玄德見之，自陳功績。鈞大驚，隨入朝見帝曰：「昔黃巾造反，其原皆由十常侍賣官鬻爵，非親不用，非讎不誅，以致天下大亂。今宜斬十常侍，懸首南郊，遣使者布告天下，有功者重加賞賜，則四海自清平也。」十常侍奏帝曰：「張鈞欺主。」帝令武士逐出張鈞。十常侍共議：「此必破黃巾有功者，不得除授，故生怨言。權且教省家銓註微名，待後卻再理會未晚。」) สามก๊ก (ซานกั๋วเหยี่ยนอี้) ตอนที่ 2. (เสียชีวิต ค.ศ. 184) มีชื่อในภาษาจีนกลางว่า จาง จฺวิน () เป็นขุนนางชาวจีนในช่วงปลายยุคราชวงศ์ฮั่นตะวันออก (東漢 ตงฮั่น) ดำรงตำแหน่งเจ้าหน้าที่มหาดเล็กกลาง (郎中 หลางจง) และเลื่อนขึ้นเป็นขุนนางมหาดเล็ก (侍中 ชื่อจง) เตียวกิ๋นถวายฎีกาทูลเสนอพระเจ้าเลนเต้ (漢靈帝 ฮั่นหลิงตี้) ให้ประหารชีวิตขันทีกลุ่มสิบเสียงสี (十常侍 ฉือฉางชื่อ) แต่พระเจ้าเลนเต้ทรงไม่ยอมรับฎีกา ภายหลังเตียวกิ๋นถูกขันทีกลุ่มสิบเสียงสีใส่ความด้วยข้อหาเท็จ เตียวกิ๋นจึงต้องโทษขังคุกและถูกทรมานจนเสียชีวิตในคุกนั้น

 ประวัติ 
เตียวกิ๋นเป็นชาวเมืองจงชาน (中山郡 จงชานจฺวิ้น) ในมณฑลกิจิ๋ว (冀州 จี้โจว) ซึ่งปัจจุบันคือนครติ้งโจว (定州市 ติ้งโจวชื่อ) มณฑลเหอเป่ย์ (河北)

เมื่อ ค.ศ. 184 ในรัชสมัยพระเจ้าเลนเต้ (漢靈帝 ฮั่นหลิงตี้) กบฏโพกผ้าเหลืองก่อการขึ้น ปล้นชิงและสร้างความวุ่นวายในหลายมณฑล เตียวกิ๋นถวายฎีกาต่อราชสำนัก กล่าวโทษว่าขันทีกลุ่มสิบเสียงสี (十常侍 ฉือฉางชื่อ) เป็นต้นเหตุที่ทำให้กบฏโพกผ้าเหลืองก่อการขึ้น โดยชี้ให้เห็นว่าการที่ขันทีกลุ่มสิบเสียงสีปล่อยให้ญาติและบริวารในพื้นที่ต่าง ๆ ใช้อำนาจในทางมิชอบ ทำให้ราษฎรไม่มีทางเลือก จำต้องเข้าร่วมการก่อกบฏ เตียวกิ๋นเสนอให้ประหารชีวิตขันทีกลุ่มสิบเสียงสีและนำศีรษะไปวางประจานที่ชานนครหลวงลกเอี๋ยง (洛陽 ลั่วหยาง) ด้านใต้เพื่อขอขมาต่อแผ่นดิน แล้วส่งผู้แทนพระองค์ไปประกาศข่าวเรื่องการประหารชีวิตขันทีกลุ่มสิบเสียงสีให้ทั่วทุกที่ เชื่อว่าหากทำเช่นนี้ก็จะสามารถสยบความวุ่นวายได้โดยไม่ต้องใช้กำลังทหาร(黃巾既作，盜賊糜沸，郎中中山張鈞上書曰：「竊惟張角所以能興兵作亂，萬人所以樂附之者，其源皆由十常侍多放父兄、子弟、婚親、賓客典據州郡，辜榷財利，侵掠百姓，百姓之冤無所告訴，故謀議不軌，聚為盜賊。宜斬十常侍，縣頭南郊，以謝百姓，又遣使者布告天下，可不須師旅，而大寇自消。」) โฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 78.

พระเจ้าเลนเต้ทรงนำฎีกาของเตียวกิ๋นให้เหล่าขันทีกลุ่มสิบเสียงสีอ่าน เหล่าขันทีอ่านแล้วจึงรีบถอดหมวกและรองเท้า แล้วคุกเข่าทูลขอพระราชทานอภัยโทษ พร้อมทูลเสนอให้นำตัวพวกตนไปขังคุกในนครหลวงลกเอี๋ยง และพวกตนยินดีถวายทรัพย์สินส่วนตัวเพื่อใช้เป็นทุนในการปราบกบฏโพกผ้าเหลือง พระเจ้าเลนเต้ทรงไม่เอาผิดเหล่าขันทีกลุ่มสิบเสียงสี(天子以鈞章示讓等，皆免冠徒跣頓首，乞自致洛陽詔獄，並出家財以助軍費。有詔皆冠履視事如故。有詔皆冠履視事如故。) โฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 78. พระองค์กลับกริ้วเตียวกิ๋นและตรัสว่า "คนผู้นี้ช่างโอหังนัก สิบเสียงสีจะไม่มีคนดีเลยสักคนเชียวหรือ"(帝怒鈞曰：「此真狂子也。十常侍固當有一人善者不？」) โฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 78. หลังจากนั้นเตียวกิ๋นก็ยังคงถวายฎีกาที่มีเนื้อความเช่นเดิมอีกหลายครั้ง แต่พระเจ้าเลนเต้ก็ไม่ทรงตอบรับฎีกาทุกฉบับ(鈞復重上，猶如前章，輒寢不報。) โฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 78. 

ในช่วงเวลานั้น พระเจ้าเลนเต้มีรับสั่งให้เสนาบดีตุลาการ (廷尉 ถิงเว่ย์) และขุนนางตรวจสอบ (御史 ยฺวี่ฉื่อ) ดำเนินการสอบสวนเหล่าคนที่เป็นลูกศิษย์ของเตียวก๊ก (張角 จาง เจฺว๋) ผู้นำของกบฏโพกผ้าเหลือง เตียวเหยียง (張讓 จาง ร่าง) และขันทีกลุ่มสิบเสียงสีคนอื่น ๆ ลอบสั่งให้ขุนนางตรวจสอบใส่ร้ายเตียวกิ๋นว่าเป็นหนึ่งในสาวกของเตียวก๊ก เป็นเหตุให้เตียวกิ๋นถูกจับกุม แล้วถูกทรมานจนเสียชีวิตในคุก(詔使廷尉、侍御史考為張角道者，御史承讓等旨，遂誣奏鈞學黃巾道，收掠死獄中。) โฮ่วฮั่นชู เล่มที่ 78.

 ในนวนิยาย สามก๊ก 
เตียวกิ๋นปรากฏเป็นตัวละครในนวนิยายอิงประวัติศาสตร์ในคริสต์ศตวรรษที่ 14 เรื่อง สามก๊ก (三國演義 ซานกั๋วเหยี่ยนอี้) โดยถูกกล่าวถึงในตอนที่ 2 ของนวนิยายซึ่งเล่าว่า เมื่อเล่าปี่ (劉備 หลิว เป้ย์) และคนอื่น ๆ เข้าร่วมในการปราบกบฏโพกผ้าเหลืองแต่กลับไม่ได้รับบำเหน็จรางวัลใด ๆ ตอบแทนความดีความชอบ เตียวกิ๋นได้ยินเรื่องนี้จากเล่าปี่จึงเข้าเฝ้าพระเจ้าเลนเต้ แล้วทูลเสนอให้ประหารชีวิตขันทีกลุ่มสิบเสียงสีและพระราชทานบำเหน็จรางวัลแก่เหล่าคนที่มีความดีความชอบในการปราบกบฏโพกผ้าเหลือง เหล่าขันทีในกลุ่มสิบเสียงจึงทูลพระเจ้าเลนเต้ว่า "เตียวกิ๋นหลอกลวงฝ่าบาท" พระเจ้าเลนเต้ทรงเชื่อเหล่าขันทีจึงมีรับสั่งให้ทหารไล่เตียวกิ๋นออกไป

 ดูเพิ่ม 
 รายชื่อบุคคลในยุคสามก๊ก

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 

 บรรณานุกรม 
 ฟ่าน เย่ (คริสต์ศตวรรษที่ 5). โฮ่วฮั่นชู.
 ล่อกวนตง (คริสต์ศตวรรษที่ 14). สามก๊ก (ซานกั๋วเหยี่ยนอี้).

หมวดหมู่:บุคคลที่เกิดในคริสต์ศตวรรษที่ 2

หมวดหมู่:ข้าราชการในช่วงปลายราชวงศ์ฮั่น