วสิษฐ เดชกุญชร

พลตำรวจเอก วสิษฐ เดชกุญชร (14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2472 - 20 มิถุนายน พ.ศ. 2561) อดีตนายตำรวจราชสำนักประจำ และเป็นผู้ที่ พระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร ไว้วางพระราชหฤทัย จนได้รับการแต่งตั้งให้ดำรงตำแหน่ง หัวหน้านายตำรวจราชสำนักประจำ  ก่อนที่จะออกมาดำรงตำแหน่งรองอธิบดีกรมตำรวจ  และรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย  เป็นตำรวจชั้นผู้ใหญ่ ที่เป็นนักเขียนนวนิยายเกี่ยวกับวงการตำรวจ และอาชญากรรม โดยนำมาจากประสบการณ์จริง จนได้รับการเชิดชูเกียรติเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาวรรณศิลป์ ประจำปี พ.ศ. 2541

 ประวัติ 
พล.ต.อ.วสิษฐ เดชกุญชร เกิดที่ตำบลบ้านขาว อำเภอเมืองอุดรธานี จังหวัดอุดรธานี บิดามารดามีอาชีพเป็นครู ปี พ.ศ. 2483 ศึกษาที่โรงเรียนคณะราษฎรบำรุง จังหวัดยะลาศิษย์เก่าโรงเรียนคณะราษฎรบำรุงยะลา ก่อนที่จะจบการศึกษาชั้นมัธยมจากโรงเรียนประจำจังหวัดขอนแก่น "โรงเรียนขอนแก่นวิทยายน" เมื่อ พ.ศ. 2487 สำเร็จการศึกษาชั้นเตรียมอุดมศึกษาจากจากโรงเรียนอำนวยศิลป์ พระนคร รุ่นลมหวล ศึกษาต่อรัฐศาสตรบัณฑิต ที่คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย และได้เข้าศึกษารัฐประศาสนศาสตรมหาบัณฑิต สาขาการบริหารการตำรวจ จากมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก สหรัฐอเมริกา  เคยเข้ารับการอบรมหลักสูตรการสืบสวนจากสหรัฐอเมริกา จบหลักสูตรวิชาการป้องกันประเทศ จากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร  (วปอ.รุ่นที่ 23)  สมรสกับ คุณหญิงทัศนา (บุนนาค) เดชกุญชร เมื่อ พ.ศ. 2500  มีบุตร 2 คน  คือ  ว่าที่ร้อยตรี ดร. สุทรรศน์ เดชกุญชร และ ร้อยตำรวจตรีหญิงปรีณาภา เดชกุญชร พลตำรวจเอก วสิษฐ มีหลาน 3 คน ได้แก่  น.ส.ปัญจรัตน์ เดชกุญชร, จ่าเอก ชิษณุวัฒน์ เดชกุญชร และ น.ส.ณัฐพร เดชกุญชร

 การทำงาน 
พล.ต.อ.วสิษฐ เดชกุญชร เริ่มรับราชการในตำแหน่งอาจารย์ที่คณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย ตั้งแต่ พ.ศ. 2495 ต่อมาได้ลาออกไปสมัครเข้ารับราชการในกรมประมวลราชการแผ่นดิน (ต่อมาคือกรมประมวลข่าวกลาง) แล้วโอนไปรับราชการที่กองตำรวจสันติบาล กองบัญชาการตำรวจสอบสวนกลาง กองบัญชาการตำรวจตระเวนชายแดน และย้ายไปเป็นนายตำรวจราชสำนักประจำในปี พ.ศ. 2513  เคยได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ในปี พ.ศ. 2516 เป็นสมาชิกวุฒิสภา ในปี พ.ศ. 2532 และในปี พ.ศ. 2539พระบรมราชโองการ ประกาศ แต่งตั้งสมาชิกวุฒิสภา - 2543   และเป็นรัฐมนตรีช่วยว่าการกระทรวงมหาดไทย ในรัฐบาลพลเอกชาติชาย ชุณหะวัณพระบรมราชโองการ ประกาศ ให้รัฐมนตรีพ้นจากตำแหน่ง และตั้งรัฐมนตรี (ให้รัฐมนตรีพ้นจากตำแหน่ง ๑๗ ราย และตั้งรัฐมนตรี จำนวน ๒๐ ราย) เป็นระยะเวลาสั้น ๆ ตั้งแต่ 26 สิงหาคม พ.ศ. 2533 ถึง 9 ธันวาคม พ.ศ. 2533  ตำแหน่งสุดท้ายในกรมตำรวจก่อนลาออกไปเป็นรัฐมนตรี เป็นรองอธิบดีกรมตำรวจ ฝ่ายกิจการพิเศษ

 ผลงาน  

 งานเขียน 
ผลงานเขียนของ วสิษฐ เดชกุญชร ที่มีชื่อเสียง เป็นนิยายที่เขียนจากประสบการณ์ในราชการตำรวจ มีตัวเอกเป็นตำรวจที่มีอุดมการณ์  เขียนโดยใช้ชื่อจริง และเคยใช้นามปากกา "โก้ บางกอก"  นิยายหลายเรื่องมีผู้นำไปสร้างภาพยนตร์ และละครโทรทัศน์ โดยเฉพาะนวนิยายชุดองค์กรลับต่อต้านผู้ก่อการร้าย ที่มีตัวเอกชื่อ "ธนุส นิราลัย" กับ "ลำเพา สายสัทกุล"

 อาชญนิยายชุด ธนุส นิราลัย 
เรียงตามลำดับเวลาในเรื่อง ประกอบด้วย

 สารวัตรเถื่อน
 แม่ลาวเลือด
 หักลิ้นช้าง
 อวสานสายลับ
 บ่วงบาศ
 ประกาศิตอสูร

 นวนิยาย 
เรียงตามเวลาที่ตีพิมพ์ครั้งแรก

 ดงเย็น (พ.ศ. 2518)
 จันทน์หอม  (พ.ศ. 2511)
 ลว.สุดท้าย (แยกเล่ม 1 พ.ศ. 2522, เล่ม 2 พ.ศ. 2523 ;รวมเล่ม พ.ศ. 2525)
 สารวัตรเถื่อน (พ.ศ. 2528)
 แม่ลาวเลือด (พ.ศ. 2530)
 หักลิ้นช้าง (พ.ศ. 2533)
 เลือดเข้าตา (พ.ศ. 2534)
 สันติบาล (พ.ศ. 2536)
 สารวัตรใหญ่ (พ.ศ. 2537)
 เบี้ยล่าง (พ.ศ. 2542)
 บ่วงบาศ (พ.ศ. 2543)
 ประกาศิตอสูร (พ.ศ. 2549)
 พรมแดน (พ.ศ. 2551)
 อวสานสายลับ (พ.ศ. 2558)

 รวมเรื่องสั้น 

 รำลึกชาติ (นี้) (พ.ศ. 2533)
 สัพเพเหระคดี เล่ม 1 และ 2

 ผลงานที่ถูกนำไปสร้างละครโทรทัศน์และภาพยนตร์ 
ผลงานของ วสิษฐ เดชกุญชร ที่ถูกนำไปสร้างละครโทรทัศน์และภาพยนตร์ ประกอบด้วย
+งานเขียนละครโทรทัศน์ประเภท/ช่องออกอากาศปีนักแสดงนำหมายเหตุสารวัตรเถื่อนสารวัตรเถื่อนภาพยนตร์2530ฉัตรชัย เปล่งพานิช, พิศาล อัครเศรณี, วรรษมน วัฒโรดม, อุเทน บุญยงค์, อภิชาติ หาลำเจียกช่อง 72559เคลลี่ ธนะพัฒน์, อานัส ฬาพานิช, กลศ อัทธเสรี, นฤเบศร์ จินปิ่นเพชร, ธีรพงศ์ เหลียวรักวงศ์แม่ลาวเลือดแม่ลาวเลือดช่อง 32533ฉัตรชัย เปล่งพานิช, จริยา สรณคม, เกรียงไกร อุณหะนันทน์, รัญญา ศิยานนท์, กำธร สุวรรณปิยะศิริ, สุเชาว์ พงษ์วิไล, มานพ อัศวเทพ, สมบัติ เมทะนี, วุฒิ คงคาเขตร, ราม ราชพงษ์สารวัตรใหญ่สารวัตรใหญ่ช่อง 72537ลิขิต เอกมงคล, ยุทธพิชัย ชาญเลขา, รุจน์ รณภพ, ธนา สินประสาธน์, ดามพ์ ดัสกร, กฤษณ์ ศุกระมงคล, ลักษณ์ อภิชาติ, มานพ อัศวเทพ, วรเชษฐ์ นิ่มสุวรรณ, รณ ฤทธิชัย, เฉลิมพร พุ่มพันธ์วงศ์, จอห์น บราโว่, อธิวัฒน์ สนิทวงศ์, ไชย ขุนศรีรักษาช่อง 72562กันตพงศ์ บำรุงรักษ์, วาทิต โสภา, สุเมธ องอาจ, วสุ แสงสิงแก้ว, นึกคิด บุญทอง, ธนา สินประสาธน์เลือดเข้าตาเลือดเข้าตาช่อง 52538จักรกฤษณ์ อำมะรัตน์, สันติสุข พรหมศิริ, ชัยรัตน์ จิตรธรรม, อธิวัฒน์ สนิทวงศ์, เฉลิมพร พุ่มพันธ์วงศ์, ปราบ ยุทธพิชัย, ไกรลาศ เกรียงไกร, ศักราช ฤกษ์ธำรงค์, สุเชาว์ พงษ์วิไล, ไพโรจน์ ใจสิงห์, โกวิท วัฒนกุล, จอห์น บราโว่, ธนา สินประสาธน์หักลิ้นช้างหักลิ้นช้างช่อง 72539พีท ทองเจือ, อรุณ ภาวิไล, ลินดา ครอส, ธานินทร์ ทัพมงคล, ปราบ ยุทธพิชัย, จอห์น บราโว่, ภิญโญ ทองเจือ, ไชย ขุนศรีรักษา, ศักราช ฤกษ์ธำรงค์ ช่อง 72560หลุยส์ เฮสดาร์ซัน, เซฟฟานี่ อาวะนิคสันติบาลสันติบาลช่อง 52539ไมเคิล พูพาร์ท, ฟ้ารุ่ง ชาลีรักษ์, ขจรศักดิ์ รัตนนิสสัย, ไพโรจน์ ใจสิงห์, ปราบ ยุทธพิชัย, นึกคิด บุญทอง, เฉลิมพร พุ่มพันธ์วงศ์, ชลวิทย์ สุขอุดม, ศักราช ฤกษ์ธำรงค์, ครรชิต ขวัญประชา, ธนา สินประสาธน์พรมแดนปิตุภูมิ พรมแดนแห่งรักภาพยนตร์ระงับออกาอากาศดาวิกา โฮร์เน่, ศุกลวัฒน์ คณารศ, อนันดา เอเวอร์ริ่งแฮม, ราณี แคมเปน

 บทบาทในเหตุการณ์ 14 ตุลา 
ในเหตุการณ์ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516 พล.ต.อ.วสิษฐ ซึ่งในขณะนั้นมียศ พันตำรวจเอก (พ.ต.อ.) ดำรงตำแหน่งนายตำรวจราชสำนักประจำ  มีบทบาทในการดูแลความสงบบริเวณพระตำหนักจิตรลดารโหฐาน อันเป็นสถานที่ประทับของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตรและพระบรมวงศานุวงศ์ชั้นสูงหลายพระองค์ รวมถึงบริเวณพระราชวังดุสิตด้วย  โดยเป็นผู้ติดต่อและเจรจากับทางฝ่ายผู้ชุมนุมและเป็นผู้อัญเชิญพระบรมราโชวาทของพระบาทสมเด็จพระมหาภูมิพลอดุลยเดชมหาราช บรมนาถบพิตร มาอ่านให้แก่ผู้ชุมนุมฟัง 05.30 น. ของวันที่ 14 ตุลาคม พ.ศ. 2516 ก่อนจะสลายตัวไป แต่จากอุปสรรคทางการสื่อสารประกอบกับมีมวลชนเป็นจำนวนมาก ผู้นำชุมนุมจึงไม่อาจควบคุมได้ทั้งหมด จึงเกิดเหตุนองเลือดในเวลาต่อมาหลังจากนี้14 ตุลา เบิกฟ้าประชาธิปไตย

 การเสียชีวิต 
พลตำรวจเอก วสิษฐ เดชกุญชร ได้ป่วยด้วยโรคมะเร็งระยะสุดท้าย โดยเข้ารักษาตัวที่ โรงพยาบาลตำรวจ และ ถึงแก่อนิจกรรมอย่างสงบเมื่อเวลา 22.35 น. ของวันที่ 20 มิถุนายน 2561 รวมอายุได้ 88 ปีมะเร็งคร่า 'วสิษฐ เดชกุญชร' อดีตรองอธิบดีกรมตำรวจ มีพิธีพระราชทานเพลิงศพเมื่อวันที่ 26 กรกฎาคม พ.ศ. 2561 ณ วัดมกุฏกษัตริยารามราชวรวิหาร

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๖ ตอนที่ ๒๑๔ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๓, ๔ ธันวาคม ๒๕๓๒
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๐๓ ตอนที่ ๑๒ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๔, ๒๗ มกราคม ๒๕๒๙
ร่ชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๑๑๕ ตอนที่ ๘ ข หน้า ๒, ๔ พฤษภาคม ๒๕๔๑
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญพิทักษ์เสรีชน, เล่ม ๘๘ ตอนที่ ๑๑๕ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๓, ๑ พฤศจิกายน ๒๕๑๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญราชการชายแดน, เล่ม ๘๒ ตอนที่ ๑๐๓ ง หน้า ๓๐๑๔, ๓๐ พฤศจิกายน ๒๕๐๘
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๙๗ ตอนที่ ๑๘๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๔๒๐, ๕ ธันวาคม ๒๕๒๓
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญลูกเสือสดุดี, เล่ม ๑๐๖ ตอนที่ ๑๑๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๖, ๒๘ กรกฎาคม ๒๕๓๒
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๘๕ ตอนที่ ๖๗ ง หน้า ๒๔๗๗, ๓๐ กรกฎาคม ๒๕๑๑
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญราชรุจิ, เล่ม ๘๙ ตอนที่ ๔๓ ง หน้า ๗๓๑, ๒๑ มีนาคม ๒๕๑๕

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 


 วสิษฐ เดชกุญชร ยอดตำรวจนักเขียน 
 ประวัติ วสิษฐ เดชกุญชร จากสำนักพิมพ์ประพันธ์สาส์น

หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอเมืองอุดรธานี
หมวดหมู่:ตำรวจชาวไทย
หมวดหมู่:ตำรวจตระเวนชายแดน
หมวดหมู่:นักเขียนชาวไทย
หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติสาขาวรรณศิลป์
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนคณะราษฎรบำรุง จังหวัดยะลา
หมวดหมู่:นิสิตเก่าคณะรัฐศาสตร์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:บุคคลจากมหาวิทยาลัยนิวยอร์ก
หมวดหมู่:บุคคลจากวิทยาลัยป้องกันราชอาณาจักร
หมวดหมู่:อาจารย์คณะรัฐศาสตร์
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย
หมวดหมู่:สมาชิกวุฒิสภาไทยแบบแต่งตั้ง
หมวดหมู่:สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
หมวดหมู่:พรรครวมพลัง
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
หมวดหมู่:บุคคลที่เกี่ยวข้องกับเหตุการณ์ 14 ตุลา
หมวดหมู่:เสียชีวิตจากมะเร็ง