พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ (20 ธันวาคม พ.ศ. 2424 – 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2480) เป็นพระราชธิดาพระองค์ที่ 37 ในพระบาทสมเด็จพระจุลจอมเกล้าเจ้าอยู่หัว ประสูติแต่เจ้าจอมมารดาเรือน (สกุลเดิม สุนทรศารทูล) 

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ ประสูติในวันอังคาร แรม 14 ค่ำ เดือนอ้าย ปีมะเส็ง ตรีศก จ.ศ. 1243 ตรงกับวันที่ 20 ธันวาคม พ.ศ. 2424 ร่วมสหชาติกับพระราชโอรสธิดาในรัชกาลที่ 5 ที่เป็นพระพี่น้องต่างพระมารดาจำนวน 4 พระองค์ มีพระนามเรียงตามพระชันษาดังนี้

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าศศิพงศ์ประไพ
สมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าบริพัตรสุขุมพันธุ์ กรมพระนครสวรรค์วรพินิต
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ กรมพระกำแพงเพชรอัครโยธิน

ในสมัยรัชกาลที่ 6 เมื่อตำหนักต่าง ๆ ในวังสวนสุนันทาสร้างแล้วเสร็จในปี พ.ศ. 2462 พระองค์ได้เสด็จมาประทับที่วังสวนสุนันทา ตัวตำหนักอยู่ระหว่างตำหนักพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุฑารัตนราชกุมารีกับตำหนักพระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองศ์เจ้าศศิพงศ์ประไพ พระองค์โปรดประทับในพระบรมมหาราชวัง จะเสด็จไปประทับในวังสวนสุนันทาเป็นครั้งคราว เมื่อมีพระประสงค์จะไปเยี่ยมเยียนพระเชษฐภคินีหรือพระชนิษฐภคินีที่ประทับอยู่ในวังสวนสุนันทาเท่านั้น

ในปี พ.ศ. 2472 พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์พร้อมด้วยเจ้านายทั้ง 3 พระองค์ที่ประสูติในปีมะเส็ง พ.ศ. 2424 ได้ร่วมกันจัดงานใหญ่ขึ้นที่วังบางขุนพรหม และร่วมกันบริจาคทรัพย์ส่วนพระองค์สมทบกับเงินบริจาคของพระญาติ มิตรสหาย และผู้ที่มาร่วมงาน บริจาคให้เป็นทุนเริ่มแรกของสภากาชาดสยาม และก่อสร้างตึก 4 มะเส็ง ซึ่งจะใช้เป็นสถานที่สำหรับเลี้ยงงูพิษ ปลามีพิษ สัตว์และแมลงมีพิษต่าง ๆ ณ สถานเสาวภา สภากาชาดไทย

ภายหลังการปฏิวัติสยาม พ.ศ. 2475 พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ได้เสด็จไปประทับที่สวนนอก ระหว่างคลองสามเสนและถนนสุโขทัยพร้อมด้วยเจ้าจอมมารดาเรือน พระมารดา และต่อมาทรงย้ายไปประทับที่วังริมถนนวิทยุ

พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ สิ้นพระชนม์ในสมัยรัชกาลที่ 8 เมื่อวันที่ 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2480 (นับแบบปัจจุบัน) สิริพระชันษา 55 ปี บำเพ็ญพระราชกุศล 7 วัน ที่หอนิเพธพิทยา ในพระบรมมหาราชวัง โดยคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ เมื่อวันที่ 12 และ 13 กุมภาพันธ์ ปีเดียวกัน พระราชทานเพลิงพระศพ ณ วัดเทพศิรินทราวาสราชวรวิหาร เมื่อวันที่ 23 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2482 (นับแบบปัจจุบัน) โดยประธานคณะผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ราชกิจจานุเบกษา,หมายกำหนดการพระราชทานเพลิงพระศพ พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ ณ พระเมรุวัดเทพศิรินทราวาส เล่ม 55, ตอน 0 ง, 20 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2481, หน้า 3911

 พระเกียรติยศ 

 พระอิสริยยศ 

พระเจ้าลูกเธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ (20 ธันวาคม พ.ศ. 2424 - 23 ตุลาคม พ.ศ. 2453)
พระเจ้าน้องนางเธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ (23 ตุลาคม พ.ศ. 2453 - 26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2468)
พระเจ้าพี่นางเธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ (26 พฤศจิกายน พ.ศ. 2468 - 10 กรกฎาคม พ.ศ. 2478)
พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าพิสมัยพิมลสัตย์ (10 กรกฎาคม พ.ศ. 2478 - 6 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2479)

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 

ราชกิจจานุเบกษา, การพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์สำหรับตระกูลจุลจอมเกล้า และถวายบังคมพระบรมรูป เนื่องในวันคล้ายกับวันพระบรมราชาภิเษกครั้งหลัง ตามสุริยตคติ , เล่ม 16, ตอน 34, 19 พฤศจิกายน ร.ศ. 118, หน้า 498

ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลปัจจุบัน ฝ่ายใน, เล่ม 29, ตอน 0 ง, 22 มกราคม ร.ศ. 131, หน้า 2444

 พงศาวลี 

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 สายพระศรีสหเทพ (พึ่ง)
 เรื่อนไทย - ขอทราบประวัติและความเป็นมาเกี่ยวกับสกุล "สุนทรศารทูล" ด้วยครับ

หมวดหมู่:พระเจ้าบรมวงศ์เธอ ชั้น 5
หมวดหมู่:พระองค์เจ้าหญิง
หมวดหมู่:พระราชธิดาในรัชกาลที่ 5
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายใน)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ จ.ป.ร.2‎
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ป.ป.ร.2‎
หมวดหมู่:พระบรมวงศานุวงศ์และเจ้านายที่เคยประทับอยู่ในวังสวนสุนันทา