ภาษาลัก

ภาษาลัก (лакку маз, ) เป็นภาษากลุ่มคอเคซัสตะวันออกเฉียงเหนือที่เป็นภาษาพูดของชาวลักจากสาธารณรัฐปกครองตนเองดาเกสถานที่อยู่ในประเทศรัสเซีย มีผู้พูดประมาณ 157,000 คน

ประวัติ
ใน ค.ศ. 1864 P. K. Uslar นักชาติพันธุ์วิทยาและนักภาษาศาสตร์ชาวรัสเซีย เขียนว่า: "ไวยากรณ์ Kazikumukh หรือที่ผมเรียกสั้น ๆ ในภาษาแม่ว่า ไวยากรณ์ลัก, Lakku maz, ภาษาลัก เสร็จเรียบร้อยแล้ว"P. K. Uslar. Этнография Кавказа [Ethnography of the Caucasus]. Языкознание [Linguistics]. 4. Лакский язык [The Lak language]. Tbilisi, 1890.

ตลอดหลายศตวรรษที่ผ่านมา ภาษาลักใช้คำยืมจากภาษาอาหรับ ตุรกี, เปอร์เซีย และรัสเซียหลายคำСловарь арабских и персидских лексических заимствований в лакском языке [Dictionary of Arabic and Persian lexical borrowings in Lak language]. N. B. Kurbaytayeva, I. I. Efyendiyev. Makhachkala, 2002. นับตั้งแต่ดาเกสถานกลายเป็นส่วนหนึ่งของสหภาพโซเวียตและภายหลังคือรัสเซีย มีคำยืมจำนวนมากที่มาจากภาษารัสเซีย โดยเฉพาะศัพท์ทางการเมืองและเทคนิค มีหนังสือพิมพ์และและสถานีวิทยุกระจายเสียงในภาษาลักอยู่Илчи – Lak newspaper 

สัทวิทยา

ระบบการเขียน
ภาษาลักเคยเขียนด้วยอักษรอาหรับจนกระทั่ง ค.ศ. 1928 ต่อมาได้เปลี่ยนมาใช้อักษรละตินเป็นเวลาประมาณ 10 ปี และ และใช้อักษรซีริลลิกในการเขียนนับตั้งแต่ ค.ศ. 1938

ชุดตัวอักษรลักในอักษรซีริลลิกเดิมมี 48 ตัวอักษร ภายหลังเพิ่มเป็น 54 ตัวอักษรด้วยอักษรคู่ "тт", "пп", "чч", "хьхь", เป็นตัน:
 А а Аь аь Б б В в Г г Гъ гъ Гь гь Д д Е е Ё ё Ж ж З з И и Й й К к Къ къ Кь кь Кӏ кӏ Л л М м Н н О о Оь оь П п Пп пп Пӏ пӏ Р р С с Т т Тӏ тӏ У у Ф ф Х х Хъ хъ Хь хь Хӏ хӏ Ц ц Цӏ цӏ Ч ч Чӏ чӏ Ш ш Щ щ Ъ ъ Ы ы Ь ь Э э Ю ю Я я
490px|thumb|left|ชุดตัวอักษรลักในอักษรละตินที่เลิกใช้งานแล้ว

ตารางเปรียบเทียบอักษร
รวบรวมจากYevlampiev, Ilya; Pentzlin, Karl; Joomagueldinov, Nurlan. (2011, May 20) Revised Proposal to encode Arabic characters used for Bashkir, Belarusian, Crimean Tatar, and Tatar languages - Unicodehttps://unicode.org/L2/L2011/11209-n4072-arabic.pdf

ชุดตัวอักษรซีริลลิก ละติน (คริสต์ทศวรรษ 1930)เปอร์เซีย-อาหรับสัทอักษรสากลThe Lak Language — Лакку маз. A Quick Reference Author: Wolfgang Schulze (IATS, LMU Munich). 2007       , ,        ~              ~                                   ,      -                        ,                                                                               ~                 Ҏ ҏ                                          T̨ t̨           ,                          Ӿ ӿ       Ҳ ҳ       Ҳҳ ҳҳ}       นำออกใน ค.ศ. 1932                                                                    -  -    -  -                ,         ,  -     -    

 เปอร์เซีย-อาหรับ ซีริลลิก ละติน สัทอักษรสากล      [a], [ə], [ɛ]      [æ]~[ɛ]      [b]      [t]      [t:]      [s]      [p]      [p:]      [ʒ]      [ħ]      [χ]      [χ:]    Ӿ ӿ  [q]      [ʧ]      [ʧ:]      [ʧʼ]      [d]      [z]      [r]      [z]      [ʦʼ]      [ʒ]      [s]      [s:]      [ʃ]      [ʃʷ]      [s]      [z]      [ʦ]      [ʦ:]    T̨ t̨  [tʼ]      [z]      [ʔ]      [ʁ]      [qː]      [f]    Ҏ ҏ  [pʼ]      [qʼ]      [k]      [k:]      [g]      [kʼ]    Ҳ ҳ  [x]    Ҳҳ ҳҳ  [x:]      [l]      [m]      [n]      [w]~[β]      [o]      [oˤ]~[ø]      [u], [y]      [h]      [e]      [j]      [i], [y]      [ʔ]

อ้างอิง

 แหล่งข้อมูลอื่น 

Lak Grammar by Wolfgang Schulze
Transliteration of Lak
Lak House – Lak culture and society site
Lak words


ลัก