ภาษาปาลา

ภาษาปาลา เป็นภาษาตระกูลอินโด-ยุโรเปียนที่ตายแล้ว พบในจารึกอักษรรูปลิ่ม ชื่อในภาษาฮิตไตน์ของภาษานี้คือ palaumnili, หมายถึง "ของประชาชนแห่งปาลา" คาดว่าดินแดนปาลาอยู่ทางตะวันออกเฉียงเหนือของบริเวณที่ชาวฮิตไตน์อาศัยอยู่ ซึ่งปัจจุบันอยู่ในประเทศตุรกี บริเวณดังกล่าวถูกยึดครองโดยชาวกัสกัส เมื่อ 957 ปีก่อนพุทธศักราช ทำให้ภาษาปาลากลายเป็นภาษาตาย 

เอกสารของชาวฮิตไตน์อ้างถึงข้อความภาษาปาลาในการกล่าวถึงเทพเจ้าซาปาร์วาทั้งหมด 21 ข้อความ เทพเจ้าซาปาร์วาเป็นเทพที่ชาวปาลานับถือในฐานะเทพเจ้าแห่งท้องฟ้า โดยเรียกในภาษาของตนว่าเทพทิยัซ ส่วนในภาษาลูเวียเรียกเทพทิวัซ 

ในการเปรียบเทียบระหว่างภาษาอินโด-ยุโรเปียนโบราณ ภาษาฮิตไตน์โบราณมีการใช้ปัจจัยแสดงความเป็นเจ้าของเอกพจน์ -as ในช่วง 1057 ปีก่อนพุทธศักราช (เทียบได้กับ *-os ในภาษาอินโดขยุโรเปียนดั้งเดิม) ในขณะที่จารึกอักษรรูปลิ่มภาษาลูเวียใช้ปัจจัยคุณศัพท์ -ssa ส่วนภาษาปาลาใช้ปัจจัยแสดงความเป็นเจ้าของ -as และปัจจัยคุณศัพท์ -asa ภาษาปาลามีการแบ่งเพศแบบเดียวกับภาษาฮิตไตน์คือแบ่งเป็นนามมีชีวิตและไม่มีชีวิต รูปแบบการใช้สรรพนามก็เป็นแบบเดียวกัน

ปาลา