อำเภอกุสุมาลย์

กุสุมาลย์ เป็นอำเภอในจังหวัดสกลนคร เดิมป็นพื้นที่ของอำเภอเมืองสกลนคร

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอกุสุมาลย์ มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอนาหว้าและอำเภอโพนสวรรค์ (จังหวัดนครพนม)
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอโพนสวรรค์ อำเภอเมืองนครพนม และอำเภอปลาปาก (จังหวัดนครพนม)
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอโพนนาแก้วและอำเภอเมืองสกลนคร
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเมืองสกลนคร และอำเภอนาหว้า (จังหวัดนครพนม)

 ประวัติ 
กุสุมาลย์ เดิมเป็นตำบลของอำเภอเมืองสกลนคร ปี พ.ศ. 2489 ผู้แทนราษฎรจังหวัดสกลนคร ได้ยื่นเรื่องราวต่อราชการ ขอให้ตั้งกิ่งอำเภอขึ้นที่ตำบลกุสุมาลย์ แต่รัฐบาลไม่ได้ที่จะพิจารณาเพราะของท้องที่ไม่สะดวกต่อการปกครอง จึงแยกตำบลกุสุมาลย์ จัดตั้งเป็นตำบลโพธิไพศาล และตำบลนาโพธิ์ วันที่ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2490 ก่อนที่นายเที่ยง เฉลิมช่วง ผู้ว่าราชการจังหวัดสกลนครได้พิจารณาพื้นที่อีกครั้ง รวมทั้งตำบลอุ่มจาน ตั้งขึ้นเป็น กิ่งอำเภอกุสุมาลย์ วันที่ 2 ตุลาคม พ.ศ. 2505 ในวันที่ 21 กันยายน พ.ศ. 2505 โดยเริ่มเปิดใช้ที่ว่าการกิ่งอำเภอวันที่ 1 ตุลาคม ปีเดียวกัน

เมื่อชุมชนและความเจริญขยายตัวตามแนวทางหลวงแผ่นดินหมายเลข 22 สายอุดรธานี–นครพนม มีการพัฒนาพื้นที่อย่างต่อเนื่อง ในวันที่ 2 พฤศจิกายน พ.ศ. 2510 ได้ยกฐานะขึ้นเป็น อำเภอกุสุมาลย์ วันที่ 14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2510 และแยกพื้นที่ตำบลอุ่มจาน จัดตั้งเป็นตำบลนาเพียง วันที่ 6 สิงหาคม พ.ศ. 2517 เป็นตำบลลำดับสุดท้ายของทางอำเภอ

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอกุสุมาลย์แบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 5 ตำบล 71 หมู่บ้าน
1.กุสุมาลย์ (Kusuman)13 หมู่บ้าน2.นาโพธิ์ (Na Pho)12 หมู่บ้าน3.นาเพียง (Na Phiang)12 หมู่บ้าน4.โพธิไพศาล (Phothi Phaisan)17 หมู่บ้าน5.อุ่มจาน (Um Chan)17 หมู่บ้าน

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอกุสุมาลย์ประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 6 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลกุสุมาลย์ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลกุสุมาลย์
 องค์การบริหารส่วนตำบลกุสุมาลย์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกุสุมาลย์ (นอกเขตเทศบาลตำบลกุสุมาลย์)
 องค์การบริหารส่วนตำบลนาโพธิ์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาโพธิ์ทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลนาเพียง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนาเพียงทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลโพธิไพศาล ครอบคลุมพื้นที่ตำบลโพธิไพศาลทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลอุ่มจาน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลอุ่มจานทั้งตำบล

อ้างอิง

กุสุมาลย์