พรรคเสรีมนังคศิลา

พรรคเสรีมนังคศิลา เป็นพรรคการเมืองในลำดับแรกประเทศไทย จดทะเบียนเมื่อวันที่ 29 กันยายน พ.ศ. 2498ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การจดทะเบียนพรรคการเมืองเสรีมนังคศิลาราชกิจจานุเบกษา เล่ม 72 ตอน 86ง วันที่ 8 พฤศจิกายน 2498 หลังจากมี พระราชบัญญัติพรรคการเมือง พ.ศ. 2498 ออกมาใช้ ซึ่งถือว่าเป็นกฎหมายที่เปิดให้จดทะเบียนพรรคการเมืองได้เป็นครั้งแรกของประเทศไทย มีหัวหน้าพรรค คือ จอมพล ป. พิบูลสงคราม เลขาธิการพรรคคือ พลตำรวจเอก เผ่า ศรียานนท์ อธิบดีกรมตำรวจ มีรองหัวหน้าพรรคได้แก่ พลเอก สฤษดิ์ ธนะรัชต์, พลตรี ประภาส จารุเสถียร เป็นต้น มีที่ทำการพรรคอยู่ที่บ้านมนังคศิลา อันเป็นที่มาของชื่อพรรคโดยได้มีพิธีเปิดป้ายที่ทำการพรรคเมื่อวันที่ 2 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2499 ซึ่งฟิล์มภาพยนตร์เรื่องนี้ได้รับการคัดเลือกจากหอภาพยนตร์ให้เป็นภาพยนตร์มรดกของชาติเมื่อวันที่ 4 ตุลาคม พ.ศ. 2560 

พรรคเสรีมนังคศิลา เอาชนะการเลือกตั้งได้ในการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 26 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2500 ซึ่งเป็นการเลือกตั้งที่ได้ชื่อว่าสกปรกที่สุดในประวัติศาสตร์26 กุมภาพันธ์ 2500 – เลือกตั้งสกปรกที่สุดในประวัติศาสต์การเมืองไทย เพราะมีการใช้กลโกงต่าง ๆ สารพัด ผลการเลือกตั้งในกรุงเทพมหานคร พรรคเสรีมนังคศิลาได้รับเลือกตั้งมาทั้งหมด 6 คน และผลรวมทั้งประเทศได้ 83 คน จากจำนวนสมาชิกสภาผู้แทนราษฎรทั้งหมด 160 คน แต่ผลการเลือกตั้งและจัดตั้งรัฐบาลไม่เป็นที่ยอมรับได้จากประชาชน วันที่ 2 มีนาคม พ.ศ. 2500 นิสิตจุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัยและประชาชนทั่วไปได้เดินขบวนประท้วงการเลือกตั้งไปยังทำเนียบรัฐบาล มีการลดธงครึ่งเสาเพื่อไว้อาลัยการเลือกตั้ง เหตุการณ์บานปลายต่อเนื่องจนกลายเป็นความขัดแย้งระหว่างกลุ่มทหารของพลเอกสฤษดิ์ ธนะรัชต์ และกลุ่มทหารของจอมพล ป. และกลุ่มตำรวจของ พล.ต.อ.เผ่า ศรียานนท์ จนกลายเป็นการรัฐประหารในวันที่ 16 กันยายน พ.ศ. 2500 ภายหลังการเลือกตั้งเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2500 ทางพรรคได้ถูกยุบรวมเข้ากับ พรรคชาติสังคม ก่อนที่สฤษดิ์จะกระทำการ รัฐประหารซ้ำอีกครั้งในปี พ.ศ. 2501 ซึ่งประกาศของคณะรัฐประหารในครั้งนี้ ได้ยกเลิกรัฐธรรมนูญ วุฒิสภา สภาผู้แทนราษฎรทั้งหมด รวมทั้งพรรคการเมืองด้วย บทบาทของพรรคเสรีมนังคศิลา ก็ยุติลงแต่เพียงเท่านี้

 รายชื่อนายกรัฐมนตรี 

จอมพล แปลก พิบูลสงคราม  (วาระ: 2500)

 อ้างอิง 

 ดูเพิ่ม 
 การเลือกตั้งในประเทศไทยครั้งที่ 9
 รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2500
 รัฐประหารในประเทศไทย พ.ศ. 2501

 แหล่งข้อมูล 
 หนังสือ "พรรคประชาธิปัตย์ ความสำเร็จ หรือความล้มเหลว" โดย นรนิติ เศรษฐบุตร

หมวดหมู่:พรรคการเมืองไทยในอดีต

หมวดหมู่:พรรคการเมืองไทยที่ก่อตั้งในปี พ.ศ. 2498
หมวดหมู่:พรรคการเมืองไทยที่ยุบพรรคในปี พ.ศ. 2501