พระยาราชวังสัน (ศรี กมลนาวิน)

นายพลเรือโท พระยาราชวังสัน (ศรี กมลนาวิน) (9 มิถุนายน พ.ศ. 2429 – 21 กุมภาพันธ์ พ.ศ. 2482)เกิดวังปารุสก์ พระนิพนธ์ใน พระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์ อดีตรัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม 

พลเรือโท พระยาราชวังสัน มีนามเดิมว่า ศรี กมลนาวิน เกิดที่ตำบลบ้านท่าจีน อำเภอเมือง จังหวัดสมุทรสาคร เป็นบุตรนายเล็ก-นางจู กมลนาวิน เป็นพี่ชายของหลวงสินธุสงครามชัย (สินธุ์ กมลนาวิน)ประวัติและผลงานโดยสังเขปของพลเรือโท พระราชวังสัน (ศรีกมลนาวิน) หน้า 4 สมรสกับ นางสาวถนอมศรี วีระศิริ (นางถนอมศรี ประดิยัตินาวายุทธ) เมื่อ พ.ศ. 2456 ต่อมาเมื่อนางถนอมศรีถึงแก่กรรม จึงสมรสกับ นางสาว ระจิตร วีระศิริ (คุณหญิงระจิตร ราชวังสัน) น้องสาวภรรยา 

ศรี กมลนาวิน จบการศึกษาจากโรงเรียนสวนกุหลาบอังกฤษนาวิกศาสตร์ ปีที่ ๘๖ เล่มที่ ๔ เมษายน พ.ศ. ๒๕๔๖ สำเนาจาก กูเกิลแคช เข้าเรียนเป็นนักเรียนนายเรือ เมื่อ พ.ศ. 2446เพชรพระมหามงกุฎ ตอน กรมหลวงชุมพรเขตรอุดมศักดิ์ ได้ถวายตัวต่อพลเรือเอก พระเจ้าบรมวงศ์เธอ พระองค์เจ้าอาภากรเกียรติวงศ์ กรมหลวงชุมพรเขตอุดมศักดิ์ เพื่อเข้าเป็นนักเรียนนายเรือ เมื่อ พ.ศ. 2449 และรับราชการทหารเรือ เคยเป็นผู้บังคับการเรือหลวงคำรณสินธุ์ซึ่งเดินทางจากประเทศญี่ปุ่นมายังประเทศไทยเมื่อ พ.ศ. 2455 ขณะนั้นมีบรรดาศักดิ์เป็น นาวาตรี หลวงประดิยัตินาวายุทธ (ศรี) ร.น. เป็นผู้บังคับการเรือพระที่นั่งมหาจักรี เป็นอาจารย์ใหญ่โรงเรียนนายเรือ เสนาธิการทหารเรือ แจ้งความกระทรวงทหารเรือ  ได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์เป็นพระยาราชวังสันเมื่อวันที่ 24 มีนาคม พ.ศ. 2464 ในรัชกาลที่ 6 พระราชทานบรรดาศักดิ์ และได้รับโปรดเกล้าฯ เป็นองคมนตรีไทยในสมัยรัชกาลที่ 7 เมื่อ พ.ศ. 2470–2476 เป็นเสนาบดีกระทรวงกลาโหม รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหม (พ.ศ. 2475–2476) ได้รับพระราชทานยศเป็น พลเรือโท เมื่อวันที่ 7 เมษายน ปี พ.ศ. 2475 พระราชทานยศ 

พลเรือโท พระยาราชวังสัน เคยดำรงตำแหน่งเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงลอนดอน ระหว่าง พ.ศ. 2478–2482 ซึ่งมีอาณาเขตครอบคลุมถึงเยอรมนี จึงถึอว่าเป็นอัครราชทูตไทยประจำเยอรมนีอีกตำแหน่งด้วยรายชื่ออดีตอัครราชทูตและเอกอัครราชทูตไทยประจำประเทศเยอรมนี

พระยาราชวังสัน (ศรี กมลนาวิน) มีหลานชายคือ กษิติ กมลนาวิน อดีตผู้ประกาศข่าวสถานีวิทยุโทรทัศน์กองทัพบกช่อง 5 ซึ่งเป็นสุดยอดแฟนพันธุ์แท้ฝรั่งเศส ปี 2005 และสุดยอดแฟนพันธุ์แท้กีฬาโอลิมปิก ปี 2008

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
พลเรือโท  ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งสยามและต่างประเทศ ดังนี้
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์สยาม 
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๕๔ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๖๙๗, ๑๒ กรกฎาคม ๒๔๘๐
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๔๗ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๔๕๑๖, ๑ มีนาคม ๒๔๗๓
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์จุลจอมเกล้าฝ่ายหน้า, เล่ม ๔๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๕๕๒, ๒๒ พฤศจิกายน ๒๔๖๘
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญดุษฎีมาลา เข็มศิลปวิทยา, เล่ม ๓๑ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๒๔๐, ๓ มกราคม ๒๔๕๗
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญ, เล่ม ๔๐ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๓๔๔๒, ๗ มกราคม ๒๔๖๖
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์ รัชกาลปัจจุบัน, เล่ม ๒๙ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๑๖๕, ๒๒ ธันวาคม ๑๓๑
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๔๓ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๓๑๕๖, ๒๘ พฤศจิกายน ๒๔๖๙

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ 
  :
 พ.ศ. 2472 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์จักรวรรดิบริติช ชั้นที่ 3 (ฝ่ายทหาร) (CBE)ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๔๖ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๔๔๙๐, ๒๓ มีนาคม ๒๔๗๒
  :
 พ.ศ. 2476 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์แดนเนอโบร ชั้นที่ 1ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความให้ประดับตราต่างประเทศ, เล่ม ๕๐ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๘๖๔, ๑ ตุลาคม ๒๔๗๖
  :
 พ.ศ. 2481 – 80px เครื่องอิสริยาภรณ์อินทรีเยอรมัน ชั้นสูงสุดราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง ให้ประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๕๕ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๖๒, ๑๘ เมษายน ๒๔๘๑

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงกลาโหมไทย
หมวดหมู่:ทหารเรือชาวไทย
หมวดหมู่:นักการทูตชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนนายเรือ
หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภอเมืองสมุทรสาคร
หมวดหมู่:บรรดาศักดิ์ชั้นพระยา
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนสวนกุหลาบวิทยาลัย
หมวดหมู่:นักการเมืองจากจังหวัดสมุทรสาคร