โจผี

พระเจ้าโจผี หรือ เฉาพี (;  ปลาย ค.ศ. 187 – 29 มิถุนายน ค.ศ. 226) พระนามรอง จื่อหวน  เป็นพระโอรสองค์รองในพระเจ้าโจโฉ ได้สืบต่อตำแหน่ง วุยอ๋อง และอำนาจต่อหลังจากโจโฉสิ้นพระชนม์ไปแล้ว ภายหลังจึงได้ล้มล้างราชวงศ์ฮั่นตะวันออก ปราบดาภิเษกเป็นปฐมจักรพรรดิของราชวงศ์เว่ย (วุยก๊ก) ทรงพระนามว่า สมเด็จพระจักรพรรดิเว่ยเหวินตี้ ( - จักรพรรดิแห่งเว่ย) ในปีค.ศ. 220

โจผีนั้นเป็นบุตรคนรอง แต่ก็ได้มีบทบาทในการสืบทอดอำนาจจากโจโฉ เนื่องจากบุตรชายคนโต คือ โจงั่ง ได้เสียชีวิตไปตั้งแต่ยังอายุน้อยในการติดตามโจโฉไปทำสงคราม ในนิยายสามก๊กได้ โจโฉได้กล่าวถึงโจผี ว่าเป็นคนมีปัญญา จิตใจหนักแน่น โอบอ้อมอารีย์ จึงสมควรจะเป็นสืบทอดอำนาจของตน โจผีเป็นผู้เชี่ยวชาญในการแต่งกลอน กาพย์กวี เช่นเดียวกับโจโฉผู้บิดา และยังได้เคยติดตามบิดาออกไปทำสงครามบ่อยครั้ง ตั้งแต่ยังเยาว์ 
โจผีมีภรรยาหลวง คือนางเอียนสี ซึ่งได้ตัวมาเมื่อครั้งที่โจโฉทำสงครามกัวต๋อกับตระกูลอ้วน นางเอียนสีนั้นเป็นสาวงามที่มีชื่อว่า เป็นหญิงงามแห่งแผ่นดินทางเหนือ และยังเป็นภรรยาม่ายของอ้วนฮี บุตรชายของอ้วนเสี้ยว คู่ศึกของโจโฉ จึงย่อมถือเป็นเชลยศึก แต่โจผีก็ได้รับนางมาตกแต่งเป็นภรรยาหลวง ในขณะนั้นโจผีอายุได้ 17 ปี ขณะที่นางเอียนสีอายุมากกว่า คือ 22 ปี ซึ่งภายหลังเมื่อโจผีได้ขึ้นครองราชย์ ก็ได้สถาปนานางเป็นฮองเฮา

เนื่องจากการที่โจผีขึ้นครองราชย์ สถาปนาตนเองเป็นฮ่องเต้ จึงทำให้ซุนกวนและเล่าปี่ต้องสถาปนาตนเองเป็นฮ่องเต้ตามไปด้วย  ก่อให้เกิดสภาพของสามก๊กอย่างแท้จริง

พระเจ้าโจผีเมื่อได้ปราบดาภิเษกเป็นฮ่องเต้ในเบื้องแรกนั้นก็ได้ทรงดำริจะทำการกวาดล้างศัตรูทุกคน รวมไปถึงพระอนุชา คือ โจสิด ซึ่งมีสติปัญญา และฝีมือในเชิงการกวี เช่นเดียวกับพระองค์ และเคยเป็นคู่แข่งในการแต่งตั้งรัชทายาทของโจโฉด้วย แต่โจสิดสามารถเอาตัวรอดได้ โดยการแต่งโคลงมีใจความว่า  ต้นถั่วเผาต้นถั่ว ในกระทะถั่วร้องไห้ กำเนิดจากรากเดียวกัน เหตุไฉนคิดทำลาย  มีความหมายถึง การที่พี่น้องซึ่งมาจากจุดกำเนิดเดียวกัน กลับต้องมาสังหารเข่นฆ่ากัน ด้วยเหตุใด ทำให้พระเจ้าโจผีสะเทือนพระทัย และไม่อาจสังหารพระอนุชาได้ ซึ่งโคลงบทกวีที่โจสิดแต่งขึ้นเพื่อเอาชีวิตรอดนี้มีชื่อเสียงมาก     

พระเจ้าเว่ยเหวินตี้ โจผี เป็นฮ่องเต้ที่ครองราชย์ในระยะอันสั้นเพียง 6 ปี เท่านั้น ก็ทรงพระประชวร และเสด็จสวรรคต ในปีค.ศ. 226 สิริรวมพระชนมายุได้ 39 พรรษา

พระราชกรณียกิจ
พระเจ้าโจผีทรงย้ายเมืองหลวงกลับไปที่ ลั่วหยาง ในปีค.ศ. 220

พระเจ้าโจผีทรงนำทัพเข้าโจมตีกังตั๋ง แต่ท้ายที่สุดถูก ลกซุน ต้านทัพไว้ได้ทำให้พ่ายแพ้กลับมา และยังเสียแม่ทัพคนสำคัญคือ เตียวเลี้ยว ในศึกนี้อีกด้วย

หลังจากพ่ายแพ้สงคราม พระเจ้าโจผีจึงหันมาสนใจทางด้านวรรณกรรมมากกว่าสงคราม เริ่มเกิดการเขียนวรรณกรรมแบบร้อยแก้ว จนทำให้ผู้คนรุ่นหลังยกย่องพระเจ้าโจผีเป็นพระบิดาแห่งวรรณกรรมร้อยแก้ว

พระราชวงศ์
 พระอัยกา โจโก๋
 พระราชบิดา โจโฉ
 พระราชมารดา เปียนซี
 พระเชษฐา โจงั่ง
 พระอนุชา
 โจเจียง
 โจสิด
 โจหิม
 ภรรยาหลวง เอียนสี
 พระราชโอรส โจยอย

บรรพบุรุษ

สามก๊กจี่ เล่มที่ 2.สามก๊กจี่ เล่มที่ 5.

ในวัฒนธรรมร่วมสมัย

เรื่องราวการขึ้นเป็นจักรพรรดิของโจผีปรากฏใน"ตำนานลับสามก๊ก"

โจผีปรากฏเป็นตัวละครที่เล่นได้ในชุดวิดีโอเกมไดนาสตีวอริเออร์และวอริเออร์โอโรจิของโคเอ พระองค์ยังปรากฏในซีรีส์ซังโงกูชิของโคเอ

Yu Bin แสดงเป็นโจผีในซีรีส์โทรทัศน์จีนใน ค.ศ. 2010 เรื่องสามก๊ก

 หมายเหตุ 

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 

 ตันซิ่ว (คริสต์ศตวรรษที่ 3). สามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อ).

 เผย์ ซงจือ (คริสต์ศตวรรษที่ 5). อรรถาธิบายสามก๊กจี่ (ซานกั๋วจื้อจู้).
 ซือหม่า กวาง (1084). จือจื้อทงเจี้ยน.

หมวดหมู่:จักรพรรดิแห่งวุยก๊ก
หมวดหมู่:พระมหากษัตริย์ผู้ทรงก่อตั้ง
หมวดหมู่:ครอบครัวของโจโฉ
หมวดหมู่:กวีของวุยก๊ก