พระยาดำรงแพทยาคุณ (ชื่น พุทธิแพทย์)

ศาสตราจารย์อุปการคุณ พลตรี พระยาดำรงแพทยาคุณ (ชื่น พุทธิแพทย์) (31 ธันวาคม พ.ศ. 2424 – 16 กรกฎาคม พ.ศ. 2496) เป็นนายทหารบกและแพทย์ชาวไทย

พระยาดำรงแพทยาคุณเป็นบุตรของจมื่นศรีโภคา (ฟัก) กับนางศรีโภคา (พอก) สำเร็จการศึกษาแพทย์ประกาศนียบัตรจากประเทศอังกฤษ สมาชิกแห่งราชวิทยาลัยศัลยแพทย์ และอนุสมาชิกแห่งราชวิทยาลัยอายุรแพทย์ ประเทศอังกฤษ สมรสกับคุณหญิงเพิ่ม (วัชราภัย) เมื่อวันที่ 16 สิงหาคม พ.ศ. 2458 โดยมีสมเด็จพระอนุชาธิราช เจ้าฟ้าจักรพงษ์ภูวนาถ กรมหลวงพิษณุโลกประชานาถ เสด็จมาเป็นประธานในพิธีมงคลสมรส พระยาดำรงแพทยาคุณได้รับพระราชทานบรรดาศักดิ์ตั้งแต่หลวงศักดาพลรักษ์ พระยาศักดาพลรักษ์ และพระยาดำรงแพทยาคุณเมื่อ พ.ศ. 2466 มีบุตร 7 คน และสมรสครั้งที่สองกับคุณหญิงสมานใจ มีบุตร-ธิดา 6 คนเกิดวังปารุสก์ ประพันธ์โดยพระเจ้าวรวงศ์เธอ พระองค์เจ้าจุลจักรพงษ์ สำนักพิมพ์ River Books, ISBN 974-8225-22-4

พระยาดำรงแพทยาคุณเป็นคณบดีคณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์คนแรก

ประวัติการทำงาน
 นายแพทย์ผู้ถวายการรักษาพระอาการประชวร พระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว ก่อนสวรรคต 
 นายแพทย์ผู้ถวายพระประสูติกาลสมเด็จพระเจ้าบรมวงศ์เธอ เจ้าฟ้าเพชรรัตนราชสุดา สิริโสภาพัณณวดี กรมพระนครปฐมบรมขัตติยานี มหาธีรราชธิดา พระราชธิดาพระองค์เดียวในพระบาทสมเด็จพระมงกุฎเกล้าเจ้าอยู่หัว  
 ผู้ร่วมก่อตั้งแพทยสมาคมแห่งประเทศไทย และสภานายกแพทยสมาคมแห่งประเทศไทย ระหว่างปี พ.ศ. 2468-2472 
 ผู้ก่อตั้งสมาคมพยาบาลแห่งประเทศไทยฯ 
 ริเริ่มออก "จดหมายเหตุทางแพทย์ของสภากาชาดสยาม" ซึ่งเป็นวารสารการแพทย์ของไทยเล่มแรกเมื่อปี พ.ศ. 2461 ปัจจุบันคือ วารสารจดหมายเหตุทางการแพทย์ แพทยสมาคมแห่งประเทศไทย (จพสท)
 ผู้สอนและบัญญัติศัพท์ นิติเวชวิทยาคนแรกของประเทศ 
 ผู้อำนวยการกองบรรเทาทุกข์ สภากาชาดสยาม คนแรก เมื่อปี พ.ศ. 2463 (ปัจจุบันคือ สำนักงานบรรเทาทุกข์และประชานามัยพิทักษ์ สภากาชาดไทย) 
 ร่วมก่อตั้งและเป็นคณบดี คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ท่านแรก และรักษาการหัวหน้าแผนกศัลยศาสตร์ คณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์
 กรรมการสภากาชาดไทย แจ้งความสภากาชาดไทย เรื่อง ตั้งกรรมการและรายนามกรรมการเจ้าหน้าที่สภากาชาดไทย
 กรรมการผู้ทรงคุณวุฒิ มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง แต่งตั้งกรรมการผู้ทรงคุณวุฒิของมหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์

 ยศ 

 – นายร้อยโท
 28 เมษายน 2458 – นายร้อยเอกพระราชทานยศนายทหารบก

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ , เล่ม ๔๘ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๓๐๙๕, ๑๕ พฤศจิกายน ๒๔๗๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๖๘ ตอนที่ ๒ ง หน้า ๒๑, ๑ มกราคม ๒๔๙๔
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์และเหรียญ, เล่ม ๔๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๒๗๑๖, ๖ ธันวาคม ๒๔๖๘
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานตราวชิรมาลา, เล่ม ๔๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๙๒๗, ๒๐ กันยายน ๒๔๖๘
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๓๕ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๐๙๑, ๑๑ สิงหาคม ๒๔๖๑
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๔๓ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๔๒๑๙, ๒๗ กุมภาพันธ์ ๒๔๖๙
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๗๐ ตอนที่ ๑๔ ง หน้า ๖๙๐, ๑๗ กุมภาพันธ์ ๒๔๙๖
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความ พระราชทานเหรียญพิทักษ์รัฐธรรมนูญ, เล่ม ๕๒ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๑๘๖, ๑๔ กรกฎาคม ๒๔๗๘
ราชกิจจานุเบกษา, พระราชทานเหรียญดุษฎีมาลา , เล่ม ๓๓ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๓๑๐๒, ๒๘ มกราคม ๒๔๕๙
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญช่วยราชการเขตภายใน, เล่ม ๕๘ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๑๙๕๖, ๒๓ มิถุนายน ๒๔๘๔
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญช่วยราชการเขตภายใน, เล่ม ๖๑ ตอนที่ ๓๓ ง หน้า ๙๕๓, ๓๐ พฤษภาคม ๒๔๘๗
ราชกิจจานุเบกษา, ส่งเหรียญจักรมาลาไปพระราชทาน, เล่ม ๔๓ ตอนที่ ๐ ง หน้า ๓๕๓๐, ๒ มกราคม ๒๔๖๙

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 

หมวดหมู่:บุคคลจากคณะแพทยศาสตร์โรงพยาบาลจุฬาลงกรณ์ มหาวิทยาลัยแพทยศาสตร์‎
ดำรงแพทยาคุณ
ดำรงแพทยาคุณ
ดำรงแพทยาคุณ
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญ ร.ด.ม.(ศ)‎
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญรัตนาภรณ์ ภ.ป.ร.2
หมวดหมู่:สกุล ณ สงขลา