อำเภอแม่ทา

แม่ทา () เป็นอำเภอหนึ่งในจังหวัดลำพูน และเป็นอำเภอที่มีเส้นทางคมนาคมที่สำคัญ คือ ถนนซูเปอร์ไฮเวย์เชียงใหม่-ลำปาง และทางรถไฟสายเหนือ นอกจากนั้นแล้วยังมีแหล่งท่องเที่ยวธรรมชาติที่มีชื่อเสียง ได้แก่ อุทยานแห่งชาติดอยขุนตาน อุโมงค์ขุนตาน และสถานีรถไฟขุนตาน

 ประวัติ 
อำเภอแม่ทาเดิมเป็นพื้นที่ป่าไม้ทั้งหมด ตั้งอยู่เชิงเทือกเขาขุนตาน ไม่มีผู้คนตั้งบ้านเรือนอาศัยอยู่เลย จนเมื่อราว 200 ปีเศษมานี้ ได้มีหัวหน้าชาวไทใหญ่คนหนึ่งชื่อนายฮ้อย คำอ่าง เป็นผู้อพยพครอบครัวและบริวารมาตั้งรกราก ทำมาหากินตั้งเป็นหมู่บ้านขึ้นในชั้นแรกมีบ้านศาลาแม่ทาก่อน ต่อมาได้ขยายเป็นชุมชนใหญ่และอยู่ในเขตการปกครองของอำเภอเมืองลำพูน

 วันที่ - 2482 แยกพื้นที่ตำบลทาปลาดุก ตำบลทาสบเส้า ตำบลทากาศ และตำบลทาขุมเงิน อำเภอเมืองลำพูน มาตั้งเป็นกิ่งอำเภอแม่ทา ขึ้นกับอำเภอเมืองลำพูน
วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลทาขุมเงิน แยกออกจากตำบลทากาศ ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งตำบลในจังหวัดต่าง ๆ
 วันที่ 20 กันยายน 2499 จัดตั้งสุขาภิบาลทาสบเส้า ในท้องที่บางส่วนของตำบลทาสบเส้าประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งสุขาภิบาลทาสบเส้า กิ่งอำเภอแม่ทา อำเภอเมืองลำพูน จังหวัดลำพูน
 วันที่ 22 กรกฎาคม 2501 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอแม่ทา อำเภอเมืองลำพูน เป็น อำเภอแม่ทา พระราชกฤษฎีกาจัดตั้งอำเภอกระสัง อำเภอกระนวน อำเภอบางกอกใหญ่ อำเภอขุนหาร อำเภอพนา อำเภอปากช่อง อำเภอวังเหนือ อำเภอวังชิ้น อำเภอแม่ทา อำเภอหนองหมู อำเภอสระแก้ว อำเภออมก๋อย อำเภอบางซ้าย อำเภอทับสะแก อำเภอบุณฑริก อำเภอลานสะกา อำเภอจอมบึง อำเภอท่ายาง อำเภอสามเงา อำเภอฟากท่า อำเภอบ้านเขว้า อำเภอชานุมาน อำเภอแม่พริก อำเภอท่าสองยาง อำเภอสะเมิง อำเภอหนองแขม และอำเภอพระแสง พ.ศ. ๒๕๐๑
 วันที่ 18 กันยายน 2523 ตั้งตำบลทาทุ่งหลวง แยกออกจากตำบลทากาศประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งและเปลี่ยนแปลงเขตตำบลในท้องที่อำเภอแม่ทาและอำเภอป่าซาง จังหวัดลำพูน
 วันที่ 22 เมษายน 2535 จัดตั้งสุขาภิบาลทากาศ ในท้องที่บางส่วนของตำบลทากาศ ตำบลทาขุมเงิน และตำบลทาทุ่งหลวงประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งสุขาภิบาลทากาศ อำเภอแม่ทา จังหวัดลำพูน
 วันที่ 22 ธันวาคม 2536 ตั้งตำบลปงแม่ลอบ แยกออกจากตำบลทาขุมเงินประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง ตั้งและกำหนดเขตตำบลในท้องที่อำเภอแม่ทา จังหวัดลำพูน
 วันที่ 16 มกราคม 2539 เปลี่ยนแปลงชื่อตำบลปงแม่ลอบ อำเภอแม่ทา เป็นตำบลทาแม่ลอบประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงชื่อตำบลปงแม่ลอบ อำเภอแม่ทา จังหวัดลำพูน เป็นชื่อตำบลทาแม่ลอบ เพื่อให้สอดคล้องกับความเข้าใจที่ราษฎรรู้จัก และเรียกกันอยู่เดิม ตลอดจนเพื่อเป็นเอกลักษณ์ของอำเภอแม่ทา ที่มีนามเรียกขานชื่อทุกตำบลขึ้นต้นด้วยคำว่า "ทา"
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลทาสบเส้า และสุขาภิบาลทากาศ เป็นเทศบาลตำบลทาสบเส้า และเทศบาลตำบลทากาศ ตามลำดับ

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอแม่ทาตั้งอยู่ทางทิศเหนือของจังหวัด มีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอเมืองลำพูน และอำเภอแม่ออน (จังหวัดเชียงใหม่) 
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอเมืองลำปาง อำเภอห้างฉัตร และอำเภอเสริมงาม (จังหวัดลำปาง)
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอทุ่งหัวช้างและอำเภอบ้านโฮ่ง
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอบ้านโฮ่งและอำเภอป่าซาง

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอแม่ทาแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 6 ตำบล 68 หมู่บ้าน ได้แก่

 ลำดับที่  อักษรไทย  อักษรโรมัน  จำนวนหมู่บ้าน  ประชากรทั้งหมด(พ.ศ. 2561)รายงานสถิติจำนวนประชากรและบ้าน พ.ศ. 2559 จังหวัดลำพูน กรมการปกครอง  ประชากรแยกตามส่วนท้องถิ่น(พ.ศ. 2561) 1.  ทาปลาดุก  Tha Pla Duk  14  7,235  7,235 (ทต.ทาปลาดุก) 2.  ทาสบเส้า  Tha Sop Sao  16  10,395  5,4654,930 (ทต.ทาสบเส้า)(ทต.ทาสบชัย) 3.  ทากาศ  Tha Kat  15  7,679  2,4655,214 (ทต.ทากาศ)(ทต.ทากาศเหนือ) 4.  ทาขุมเงิน  Tha Khum Ngoen  11  6,674  6,101573 (ทต.ทาขุมเงิน)(ทต.ทากาศ) 5.  ทาทุ่งหลวง  Tha Thung Luang  6  3,810  3,793
17(ทต.ทาทุ่งหลวง)(ทต.ทากาศ) 6.  ทาแม่ลอบ  Tha Mae Lop  6  3,219  3,219 (อบต.ทาแม่ลอบ) รวม  68  39,012  35,793 (เทศบาล)3,219 (อบต.)

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอแม่ทาประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 8 แห่ง ได้แก่

 เทศบาลตำบลทาสบเส้า ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลทาสบเส้า
เทศบาลตำบลทากาศ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลทากาศ ตำบลทาขุมเงิน และตำบลทาทุ่งหลวง
เทศบาลตำบลทาสบชัย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทาสบเส้า (นอกเขตเทศบาลตำบลทาสบเส้า)
 เทศบาลตำบลทาปลาดุก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทาปลาดุกทั้งตำบล
 เทศบาลตำบลทากาศเหนือ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทากาศ (นอกเขตเทศบาลตำบลทากาศ)
 เทศบาลตำบลทาทุ่งหลวง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทาทุ่งหลวง (นอกเขตเทศบาลตำบลทากาศ)
 เทศบาลตำบลทาขุมเงิน ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทาขุมเงิน (นอกเขตเทศบาลตำบลทากาศ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลทาแม่ลอบ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทาแม่ลอบทั้งตำบล

 แหล่งท่องเที่ยว 
 อุทยานแห่งชาติดอยขุนตาน
 อุโมงค์ขุนตาน
 สถานีรถไฟขุนตาน
 ทิวเขาขุนตาน

 อ้างอิง 


แม่ทา