ปลาทูน่า

ทูน่า หรือ ปลาโอ เป็นปลาทะเลในเผ่า Thunnini ซึ่งเป็นกลุ่มย่อยของวงศ์ปลาอินทรี (แมคเคอเรล) Thunnini ประกอบด้วย 15 สปีชีส์ใน 5 สกุล โดยแต่ละชนิดมีขนาดและความยาวแตกต่างกันมาก ตั้งแต่ ปลาทูน่าหัวกระสุน (ความยาวสูงสุด 50 ซม., น้ำหนัก 1.8 กก.) จนถึง ปลาทูน่าครีบน้ำเงินแอตแลนติก (ความยาวสูงสุด 4.6 ม., น้ำหนัก 684 กก.) ครีบน้ำเงินแอตแลนติกมีความยาวเฉลี่ย 2 เมตร และเชื่อกันว่ามีอายุยืนยาวถึง 50 ปี ทูน่าจัดเป็นปลาเศรษฐกิจที่มีความสำคัญ เพราะเนื้อของปลาทูน่ามีสีชมพูหรือแดงเข้ม ต่างจากปลาทั่วไปที่มักจะมีเนื้อสีขาว โดยนิยมนำมาทำเป็นปลากระป๋อง หรือปรุงสดต่าง ๆ เช่น ซาซิมิ

ปลาทูน่า มีลักษณะรวม คือ อาศัยอยู่เป็นฝูงในทะเลหรือมหาสมุทรห่างจากชายฝั่ง มีรูปร่างเพรียวคล้ายกระสวย บริเวณฐานครีบหูมีกลุ่มเกล็ดเล็ก ๆ ครีบหางเว้าลึก เป็นปลาที่ว่ายน้ำได้รวดเร็วว่องไวมากหน้า 125-126, เดินเที่ยว Tokyo Sea Life Park คอลัมน์ Blue Planet โดย ดร.วรเทพ มุธุวรรณ. นิตยสาร Aquarium Biz ฉบับที่ 25 ปีที่ 2: กรกฎาคม ค.ศ. 2012

ศัพทมูลวิทยา
คำว่า "ทูน่า" มาจากคำในภาษาสเปนว่า atún < ภาษอาหรับอันดาลูซีอา at-tūn แผลงจาก อัตตูน  [อาหรับสมัยใหม่ ] : 'ปลาทูน่า' < ภาษาละตินสมัยกลาง thunnus  มาจาก  ที่ใช้เรียกปลาทูน่าครีบน้ำเงินเหนือ ซึ่งแปลงมาจากคำว่า  thýnō หมายถึง "ที่พุ่ง; ที่โผ".

ส่วนคำว่า "ปลาโอ" ซึ่งเป็นชื่อในภาษาไทย จะหมายถึง ปลาทูน่าขนาดเล็ก ขนาดโดยเฉลี่ยประมาณ 40-100 เซนติเมตร

การจำแนก
 วงศ์ Scombridae
 เผ่า Thunnini: ปลาทูน่า
 สกุล Allothunnus: 
 สกุล Auxis: 
 สกุล Euthynnus: 
 สกุล Katsuwonus: ปลาทูน่าท้องแถบ
 สกุล Thunnus: ปลาอัลบาคอร์, ปลาทูน่าแท้
 สกุลย่อย Thunnus (Thunnus): กลุ่มปลาทูน่าครีบน้ำเงิน
 สกุลย่อย Thunnus (Neothunnus): กลุ่มปลาทูน่าครีบเหลือง
ปลาทูน่า ชนิดที่ใหญ่ที่สุดในโลก คือ ปลาทูน่าครีบน้ำเงินเหนือ มีความยาวตั้งแต่ปลายหัวจรดหาง 458 เซนติเมตร น้ำหนัก 684 กิโลกรัม โดยปลาทูน่าจัดเป็นปลาที่ว่ายน้ำได้รวดเร็วมาก เพราะมีรูปร่างเหมือนตอร์ปิโด สามารถว่ายน้ำได้เร็ว 70-74 กิโลเมตร/ชั่วโมง เป็นรองเพียงปลากระโทงแทง ซึ่งเป็นปลาที่ว่ายน้ำได้เร็วที่สุดในโลกเท่านั้น

อ้างอิง

ข้อมูล
 Clover, Charles. 2004. The End of the Line: How Overfishing Is Changing the World and What We Eat. Ebury Press, London. 
 FAO: Species Catalog Vol. 2 Scombrids of the World. FAO Fisheries Synopsis No. 125, Volume 2. FIR/S125 Vol. 2.
 FAO: Review of the state of world marine fishery resources: Tuna and tuna-like species – Global, 2005 Rome.
 Majkowski, Jacek (1995) "Tuna and tuna-like species" In: Review of the state of world marine fishery resources, FAO Fisheries technical paper 457, FAO, Rome. .
 Majkowski J, Arrizabalaga H, Carocci F and Murua H (2011) "Tuna and tuna-like species"  In: Review of the state of world marine fishery resources, pages 227–244, FAO Fisheries technical paper 569, FAO, Rome. .
 Standard of Identity for Canned Tuna (United States), Code of Federal Regulations: 21 CFR 161.190 – Canned tuna.
 Viñas J and Tudela S (2009) "A validated methodology for genetic identification of tuna species (genus Thunnus)" PLoS One, 4(10): e7606.

อ่านเพิ่ม

 Bluefin Tuna, Chinese Cobra and Others Added to Red List of Threatened Species, Scientific American, 18 November 2014
 How Hot Tuna (and Some Sharks) Stay Warm  National Science Foundation, 27 October 2005

หมวดหมู่:วงศ์ปลาอินทรี
หมวดหมู่:ปลาเศรษฐกิจ

หมวดหมู่:ปลาแบ่งตามชื่อสามัญ