อำเภอสบปราบ

สบปราบ () เป็นอำเภอในจังหวัดลำปาง เดิมมีอาณาเขตครอบคลุมพื้นที่อำเภอเสริมงามทั้งหมด ต่อมาทางราชการยุบเป็นกิ่งอำเภอขึ้นอำเภอเกาะคาในปี พ.ศ. 2460 เนื่องจากการงานทางราชการมีน้อย วันที่ 23 ธันวาคม พ.ศ. 2460 ต่อมาได้ยกฐานะเป็นอำเภอดังเดิมในปี พ.ศ. 2496 วันที่ 10 มีนาคม พ.ศ. 2496


 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอสบปราบมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังต่อไปนี้
 ทิศเหนือ ติดต่อกับอำเภอเสริมงาม อำเภอเกาะคา และอำเภอแม่ทะ 
 ทิศตะวันออก ติดต่อกับอำเภอวังชิ้น (จังหวัดแพร่) 
 ทิศใต้ ติดต่อกับอำเภอเถิน 
 ทิศตะวันตก ติดต่อกับอำเภอเถินและอำเภอเสริมงาม

 ประวัติ 
ในสมัยโบราณพม่าได้ยกกองทัพมาโจมตีไทยตามหัวเมืองต่างๆได้มีกองทัพพม่ามาตั้งค่าย ที่บ้านสบปราบและมีคนไทยในท้องที่สบปราบรวบรวมพลังขึ้นต่อต้านพม่า เมื่อสบโอกาสก็เข้าโจมตีพม่าพร้อม ๆ กัน ณ ที่บ้าน สบปราบในที่สุดพม่าก็ถูกตีแตกพ่ายไปในสถานที่แห่งนี้ จึงได้เรียกว่า "บ้านสบปราบ" ซึ่งแปลได้ว่าได้มาพบข้าสึกและได้โจมตี ข้าสึกพ่ายไป หรืออีกนัยหนึ่งคำว่า สบ หมายถึง ที่ที่ลำห้วยไหลมาบรรจบกับกับแม่น้ำใหญ่ ตามคำเรียกของคนพื้นเมืองเหนือ คำว่า "สบปราบ" คือสถานที่ลำห้วยแม่ปราบไหลมาบรรจบกับแม่น้ำวังตรงจุดนี้

เมื่อราษฎรได้รบพุ่งชนะข้าศึกแล้วก็ได้สร้างหลักฐาน สร้างบ้านเรือนอยู่สถานที่นั้นตลอดมาและมีประชากรจากบ้านเมืองอื่นอพยพเข้ามาทำมาหากินเพิ่มขึ้นจนกลายเป็นชุมชนใหญ่เช่นปัจจุบัน ก่อตั้งเมื่อประมาณปี พ.ศ. 2450 เป็นอำเภอขึ้นตรงต่อจังหวัดลำปาง และมาอีกชั่วระยะหนึ่งในปี พ.ศ. 2460 ได้มีการยุบอำเภอสบปราบลงเป็น กิ่งอำเภอสบปราบ ขึ้นตรงต่ออำเภอเกาะคาเรื่อยมา จนกระทั่งปี พ.ศ. 2496 จึงได้รับแต่งตั้งเป็นอำเภออีกครั้งหนึ่ง

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอสบปราบแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 4 ตำบล 46 หมู่บ้าน ได้แก่

 ที่   ชื่อตำบล  ตัวเมือง  อักษรโรมัน  จำนวนหมู่บ้าน  จำนวนครัวเรือนจำนวนประชากร จำนวนประชากรและบ้าน จำแนกเป็นรายอำเภอ และรายตำบล จังหวัดลำปาง ณ เดือนธันวาคม พ.ศ. 2553, สำนักบริหารทะเบียน กรมการปกครอง กระทรวงมหาดไทย 1.สบปราบ30pxSop Prap153,27510,668  2.สมัย20pxSamai131,9177,573  3.แม่กัวะ33pxMae Kua81,4925,041  4.นายาง25pxNa Yang101,4584,776 

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอสบปราบประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 5 แห่ง ได้แก่
 เทศบาลตำบลสบปราบ ครอบคลุมพื้นที่บางส่วนของตำบลสบปราบ
 องค์การบริหารส่วนตำบลสบปราบ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสบปราบ (นอกเขตเทศบาลตำบลสบปราบ)
 องค์การบริหารส่วนตำบลสมัย ครอบคลุมพื้นที่ตำบลสมัยทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลแม่กัวะ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลแม่กัวะทั้งตำบล
 องค์การบริหารส่วนตำบลนายาง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลนายางทั้งตำบล

อ้างอิง

สบปราบ