เพลิน พรหมแดน

สมส่วน พรหมสว่าง หรือรู้จักในชื่อ เพลิน พรหมแดน เป็นนักร้องเพลงลูกทุ่งชาวไทย มีผลงานบันทึกแผ่นเสียงเป็นที่รู้จักในเพลง ชมทุ่ง, บุญพี่ที่น้องรัก, คนเดินดิน, คนไม่มีดาว, อย่าลืมเมืองไทย, ข่าวสดๆ, อาตี๋สักมังกร และให้พี่รวยเสียก่อน ซึ่งส่วนมากเป็นเพลงพูด จึงได้รับสมญานาม ราชาเพลงพูด ได้รับการยกย่องเชิดชูเกียรติเป็นศิลปินแห่งชาติ สาขาศิลปะการแสดง (ดนตรีไทยลูกทุ่ง) ประจำ พ.ศ. 2555

 ประวัติ 
มีชื่อจริงว่า สมส่วน พรหมสว่าง มีภูมิลำเนาอยู่ที่บ้านกิโลสอง ตำบลอรัญประเทศ อำเภออรัญประเทศ จังหวัดปราจีนบุรี (ปัจจุบันแยกออกมาเป็นจังหวัดสระแก้ว) เกิดเมื่อวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2482 เป็นบุตรของนายปลื้มและนางตุ่น พรมสว่าง มีพี่น้องร่วมบิดามารดา 8 คน เป็นบุตรคนที่ 5 เริ่มศึกษาในระดับประถมศึกษาจากโรงเรียนศรีอรัญโญทัย หลังจากสำเร็จการศึกษาในระดับประถมศึกษาแล้ว ได้ช่วยพ่อแม่ทำนาอยู่ระยะหนึ่ง จากนั้นบรรพชาเป็นสามเณร และจำพรรษาอยู่ ณ วัดเศวตฉัตร กรุงเทพมหานคร เมื่อสอบได้นักธรรมโท จึงลาสิกขาออกมาช่วยบิดามารดาทำนาที่บ้านเกิด

 เข้าสู่วงการ 
เนื่องจากเป็นผู้มีนิสัยชื่นชอบการร้องเพลง เมื่ออายุประมาณเกือบ 20 ปี ได้สมัครเข้าประกวดร้องเพลงตามงานต่างๆ ที่รับสมัครประกวดร้องเพลง และได้เข้ามาร้องเพลงเชียร์รำวงในคณะรำวง "คณะตาเหมือน" เมื่อสถานีวิทยุยานเกราะประกาศรับสมัครประกวดร้องเพลง นายสมส่วนได้สมัครเข้าแข่งขัน และได้รับรางวัลชนะเลิศ ภายหลังได้ก้าวเข้าสู่วงการดนตรีโดยเข้าสังกัดในคณะวงดนตรีชุมนุมศิลปิน หัวหน้าวงดนตรี คือ จำรัส วิภาตะวัต ซึ่งเป็นผู้เปลี่ยนชื่อจากนายสมส่วน พรหมสว่าง มาเป็น เพลิน พรหมแดน จนได้บันทึกแผ่นเสียงเพลงแรกในชีวิตเพลง ทุ่งร้างนางลืม ผลงานของ "นิยม มารยาท"

ต่อมาได้แยกตัวออกมาตั้งวงดนตรี เพลิน พรหมแดน โดยเพลงส่วนใหญ่ เพลิน พรหมแดน จะเป็นผู้ประพันธ์เองและร้องเอง แนวเพลงที่ทำให้ประสบความสำเร็จจะเป็นเพลงที่มีเนื้อร้องและคำพูดในแนวตลกสนุกสนานจนได้รับสมญานามว่า ราชาเพลงพูด เพลงแรกที่ เพลิน พรหมแดน ได้ร้องแล้วพูดในเพลงคือ "สมัครด่วน"

ใน พ.ศ. 2513 ฉลอง ภักดีวิจิตร ได้ชักชวนให้แสดงภาพยนตร์ไทยเรื่องแรกคือ ฝนใต้ ตามต่อเรื่อง ฝนเหนือ และระเริงชล และใน พ.ศ. 2522 ได้แสดงเป็นพระเอกเรื่อง แค้นไอ้เพลิน คู่กับนางเอก วิยะดา อุมารินทร์ 

สำหรับวงดนตรีเพลิน พรหมแดน ได้ยุบวงดนตรีไปนานแล้ว แต่ยังร้องเพลงตามงานต่าง ๆ ที่มาติดต่อให้ไปแสดง ผลงานที่มีส่วนช่วยในการพัฒนาจังหวัดสระแก้ว ได้แก่ การบูรณะวัดกิโลสาม (วัดศรีอุทัย) ให้เป็นวัดธรรมยุติประจำอำเภออรัญประเทศ และได้ยกที่ดินบางส่วนให้กับ เทศบาลเมืองอรัญญประเทศ เพื่อขยายโรงเรียนเทศบาลกิโลสอง

 เสียชีวิต 
เพลิน พรหมแดน เสียชีวิตด้วยภาวะหัวใจล้มเหลว ณ โรงพยาบาลศิริราช แขวงศิริราช เขตบางกอกน้อย กรุงเทพมหานคร เมื่อวันที่ 3 สิงหาคม พ.ศ. 2567 เวลาประมาณ 11:10 น. สิริอายุ 85 ปี

พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัว และ สมเด็จพระนางเจ้า พระบรมราชินี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานน้ำหลวงอาบศพ , หีบลายก้านแย่ง และ พวงมาลาพระราชทาน ต่อมา สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี ทรงพระกรุณาโปรดเกล้าฯ พระราชทานพวงมาลาวางที่หน้าหีบศพด้วย 

ต่อมาในวันที่ 8 ธันวาคม พ.ศ. 2567 สมเด็จพระกนิษฐาธิราชเจ้า กรมสมเด็จพระเทพรัตนราชสุดาฯ สยามบรมราชกุมารี เสด็จพระราชดำเนินไปในการพระราชทานเพลิงศพ ณ วัดพระศรีมหาธาตุวรมหาวิหาร เขตบางเขน กรุงเทพมหานคร 

ผลงานเพลง

ชุด คนโคราช
 เพลง คนโคราช
 เพลง กลับบ้าน (คนโคราช ภาค 2)
 เพลง เมืองนักปราชญ์
 เพลง ฟุตบอลมาราธอน (ฟุตบอลดารา ภาค 2)
 เพลง กีฬามหาสนุก 
 เพลง แข่งหมา
 เพลง ครูบ้านนอก

 เพลง ศิษย์หนุ่มกับครูสาว
 เพลง คึกลิดคิดลึก
 เพลง ผู้ใหญ่เริง
 เพลง เกษตรตัวอย่าง
 เพลง หมอแผนใหม่
 เพลง จนแย่
 เพลง สารพัดบริการ

ชุด เมืองนักปราชญ์
 เพลง เมืองนักปราชญ์
 เพลง น้ำท่วมกรุงเทพ
 เพลง ฟุตบอลมาราธอน
 เพลง ยอมตายเพราะความบ๊ะ
 เพลง คืนหนึ่งในเกาหลี
 เพลง อาทิตย์อุทัย
 เพลง คนโคราช
 เพลง ยุคประหยัด
 เพลง สัตว์ประหลาด
 เพลง คนขี้ลืม
 เพลง กระต่ายเพ้อ
 เพลง องค์คุลีมาลย์

ชุด อาก๋งกับอาม้า
 เพลง อาก๋งกับอาม้า
 เพลง หมอแขก
 เพลง เที่ยวเหนือ
 เพลง สองเกลอเจอผี
 เพลง เกาะแม่หม้าย
 เพลง ร.ร.สอนจูบ
 เพลง ตามใจเมีย
 เพลง ตาเจ้าชู้
 เพลง คนตกงาน
 เพลง อาหารเนรมิต

ชุด คนเก่งภาษา
 เพลง ไปหาหมอ
 เพลง ชัยภูมิบ้านพี่
 เพลง เกี้ยวสาวฝั่งโขง
 เพลง บุเรงนองลั่นกลองรบ
 เพลง ปลูกรักกันลืม
 เพลง รำวงด้วยกัน
 เพลง คนเก่งภาษา
 เพลง สาวน้อยบ้านนา
 เพลง อยู่บ้านเฮา
 เพลง สมาคมตนพึ่งตน
 เพลง อย่าห้ามกันดีกว่า
 เพลง ไหว้ให้เมื่อยมือ

ชุด ปูไข่ไก่หลง
 เพลง ปูไข่ไก่หลง
 เพลง แม่ศรีเรือน
 เพลง อินเดียอาดูร
 เพลง คนบ๊องส์
 เพลง รักข้ามรุ่น
 เพลง จดหมายจากคนยาก
 เพลง แข่งหมา
 เพลง แน่นอนภาษา
 เพลง คนเก่าเล่านิทาน
 เพลง เสน่ห์น้ำมันพราย

ชุด ผู้ใหญ่ลีดิสโก้
 เพลง กล่องหัวใจหาย
 เพลง กำนันเฉย
 เพลง ไปเสียได้ก็ดี
 เพลง เจ้าบุญทุ่ม
 เพลง น้ำตาผัวเช่า

ชุด คนเดินดิน
 เพลง คนเดินดิน
 เพลง รักพี่ไม่มีช้ำ
 เพลง อยากเป็นแฟนสักคน
 เพลง คิดถึงอย่างแรง
 เพลง หนุ่มตกค้าง
 เพลง สาวเจ้าจงเอ็นดู
 เพลง สาวโสด
 เพลง ไม่คิดราคา
 เพลง เงิน เงิน เงิน
 เพลง เกี้ยวไปตามกลอน
 เพลง กรรมของควาย
 เพลง ตะลุยบางกอก
 เพลง น้องม่าย
 เพลง อย่าลืมเมืองไทย

ชุด ชมทุ่ง
 เพลง ชมทุ่ง
 เพลง มนต์รักแดนอีสาน
 เพลง อุดรขอนแก่น
 เพลง สวยจริงน้อย
 เพลง ลำแคน
 เพลง บุญพี่ที่น้องรัก
 เพลง น่ารักจริงน้อง
 เพลง หนึ่งในแหลมทอง
 เพลง รักเธอเข้าแล้ว
 เพลง เมื่อฉันมองเธอ
 เพลง คำมั่นสัญญา
 เพลง รักน้องคนเดียว
 เพลง แม่ตาหวาน
 เพลง คนจน

ชุด คนไม่มีดาว
 เพลง คนไม่มีดาว
 เพลง จดหมายบรรยายรัก
 เพลง บุญพี่ไม่มีพอ
 เพลง วาสนายาจก
 เพลง หนุ่มคนจร
 เพลง หนาวจริงๆ
 เพลง เจ้าบ่าวเงินฝืด
 เพลง ลูกชาวนา
 เพลง บ้านนอก
 เพลง ดอกพยอมยามยาก
 เพลง ในน้ำมีปลาในนามีข้าว
 เพลง คำมั่นสัญญา
 เพลง ดาวสังคม
 เพลง ลำแคน

ชุด กลัวตาย
 เพลง กลัวตาย
 เพลง หัวใจหล่นบนฝั่งโขง
 เพลง หนุ่มโสดฝันหวาน
 เพลง เรื่องของความรัก

ชุด แอ่วสาว
 เพลง แอ่วสาว
 เพลง ตำแหน่งคุณนาย
 เพลง สาวเจ้าเสน่ห์
 เพลง สัญญาเมื่อหน้าเกี่ยว
 เพลง ตังตะติตง
 เพลง จุดเทียนรำวง
 เพลง อกหักเพราะรักนุช
 เพลง ยอดปรารถนา
 เพลง รักเธอเสมอ
 เพลง รักหนี
 เพลง แข่งเรือ แข่งรัก
 เพลง สาวเอยฮักข่อยบ่

ชุด กลัวดวง
 เพลง ผู้ชายขึ้นราคา
 เพลง ช้ำรักจากเมืองหลวง
 เพลง กลัวดวง
 เพลง แด่แฟนเพลงด้วยดวงใจ
 เพลง ไม่รักกันจริง
 เพลง ถิ่นลูกทุ่ง
 เพลง อย่าลืมรักเก่า
 เพลง ขยี้หัวใจ
 เพลง คิดถึ๊งคิดถึง
 เพลง เอาไงเอากัน
 เพลง ฉันชอบของฉัน
 เพลง ยังไม่อยากรัก
 เพลง รูปธรรมนามธรรม
 เพลง โลกล้านปี

ชุด ตลาดเมืองใต้
 เพลง ตลาดเมืองใต้
 เพลง หาคู่
 เพลง ทีหลังอย่าทำ
 เพลง รักบ้านเกิด
 เพลง กำเนิดมนุษย์

ชุด ให้พี่รวยเสียก่อน
 เพลง ให้พี่รวยเสียก่อน
 เพลง ขี่ควายชมจันทร์
 เพลง ลุงเชยเข้ากรุง
 เพลง ของหมั้นจากคนดง
 เพลง ขายตึกซื้อนา 
 เพลง อกหักเพราะรักนุช
 เพลง ยอดปรารถนา
 เพลง ช้ำรักจากเมืองหลวง
 เพลง แอ่วสาว
 เพลง ตำแหน่งคุนนาย
 เพลง สาวเจ้าเสน่ห์
 เพลง สัญญาเมื่อหน้าเกี่ยว
 เพลง วัฒนธรรมไทย
 เพลง รักเธอเสมอ
 เพลง ไม่รักกันจริง
 เพลง ถิ่นลูกทุ่ง
 เพลง อิสานก็มีหัวใจ

ชุด ชมกรุง
 เพลง ชมกรุง
 เพลง มนต์รักบ้านไร่
 เพลง สาวเหนืออย่าเบื่อรัก
 เพลง ฤดูแห่งความรัก
 เพลง หิวข้าว
 เพลง ทอดกฐินได้กลิ่นสาว
 เพลง เมียสามตามตำรา
 เพลง พี่คนจน
 เพลง จดหมายมัจจุราช
 เพลง งามหลายแท้น้อ

ชุด สมัครด่วน
 เพลง สมัครด่วน
 เพลง กลัวฟื้น
 เพลง คำสั่งคุณแม่
 เพลง ยอมให้คุณหลอก
 เพลง รู้ไหมเนี๊ยะ
 เพลง ขอยืมดาว
 เพลง ที่รักของเพลิน
 เพลง รักจนใจจะขาด
 เพลง จากกันวันที่ 5
 เพลง ล่อนจ้อน
 เพลง ดังป้าบ
 เพลง ขี่ควายเข้าเมือง

ชุด ศิษย์หนุ่มกับครูสาว
 เพลง คิดถึงลูก
 เพลง คนใจร้าย
 เพลง เกาหลีแห่งความหลัง
 เพลง รักแท้จากหนุ่มไทย
 เพลง มันอยู่ที่เงิน
 เพลง ทาร์ซานสาว
 เพลง ศิษย์หนุ่มกับครูสาว
 เพลง แหยมย่องสาว
 เพลง อานุภาพพระอภัยมณี
 เพลง มนต์รักเกาะภูเก็ต
 เพลง สาวสวรรค์
 เพลง หงษ์จ๋าหงษ์

ชุด ผู้แทนมาแล้ว
ประพันธ์เพลงโดย มนต์ เมืองเหนือ
 เพลง ผู้แทนมาแล้ว
 เพลง ตามใจเอ็งแต่อย่าขัดใจข้า
 เพลง อดีตรักฝังใจ
 เพลง ได้เพียงแต่มอง
 เพลง วันมหาสนุก
 เพลง สาวหิมะ
 เพลง ใจดำเมืองเหมือนกาละแม
 เพลง ดาราที่รัก
 เพลง ศุกร์เมาเสาร์นอน (สงเคราะห์ สมัตถภาพงษ์ ประพันธ์)
 เพลง เสียว (ไพรสณฑ์ รุ่งรังษี ประพันธ์)
 เพลง ทาสน้ำใจของคุณ(ไพรสณฑ์ รุ่งรังษี)
 เพลง เจ็ดพันล้าน

ชุด มอเตอร์ไซค์รับจ้าง
 เพลง มอเตอร์ไซค์รับจ้าง
 เพลง เพลินดูดาว
 เพลง ยาดองลุงดี
 เพลง เอามาอีกขวด
 เพลง ตามไปดู
 เพลง คนเร่หนัง
 เพลง เปิบพิสดาร
 เพลง ปริญญาครึ่งใบ
 เพลง รำวงประเพณีไทย
 เพลง ป่าอัศจรรย์

ชุด เลือกตั้งผู้ว่า
 เพลง เลือกตั้งผู้ว่า
 เพลง แท๊กซี่มิเตอร์
 เพลง ป๊อกเด้ง
 เพลง โทรศัพท์มือถือ
 เพลง หมวกกันน็อค
 เพลง นักมวยจอมโม้
 เพลง สองเกลอนักกลอน
 เพลง เพลินฝังมุก
 เพลง หมอดูโหงวเฮ้ง
 เพลง ไผคือไผ

ชุด เปาบุ้นจิ้นเผาศาล
 เพลง เปาบุ้นจิ้นเผาศาล
 เพลง ภาษาไทยวันละคำ
 เพลง รถไฟลอยฟ้า
 เพลง อาถรรพ์เพชรซาอุ
 เพลง ยุคโลกาภิวัฒน์
 เพลง ตุ๊กๆ ไทยแลนด์
 เพลง สามก๊ก
 เพลง พรรคบังกะโลไทย

ชุด สามกั๊ก
 เพลง สามกั๊ก
 เพลง แชมป์สนุ๊กเกอร์
 เพลง ข่าวสดๆ ตอน คนขับหลับใน
 เพลง อาตี๋สักมังกร ตอน มังกรโปลิโอ
 เพลง โกนจุกสิงโต ตอน โยงโย่ถ่ายรูป
 เพลง ผู้แทนมาแล้ว ตอน เงินไม่มากาไม่เป็น
 เพลง ลุงดีขี้เมา ตอน เหล้าสิบสามก๊ง
 เพลง กำนันผันเงิน ตอน ชาวนาอยากได้โฉนด

ชุด ยาบ้า
 เพลง ยาบ้า
 เพลง เมื่อราหูอมตะวัน
 เพลง คนชอบท่องเที่ยว
 เพลง สมส่วน-สมรักษ์
 เพลง มหาเศรษฐีคนใหม่
 เพลง หมอเทวดา

ชุด รวมฮิตราชาเพลงพูด
 เพลง ยาบ้า
 เพลง เปาบุ้นจิ้นเผาศาล
 เพลง เลือกตั้งผู้ว่า
 เพลง มอเตอร์ไซค์รับจ้าง
 เพลง หมอเทวดา
 เพลง แซมป์สนุ๊กเกอร์
 เพลง เพลินดูดาว
 เพลง ตุ๊กๆ ไทยแลนด์

ชุด แชร์อาเชี่ยน
 เพลง แชร์อาเชี่ยน
 เพลง น้ำพริกแมงดา
 เพลง ทำบุญไปให้เมีย
 เพลง จากดงยางถึงบางกอก
 เพลง ก.ท.ม.
 เพลง เงินบาทลอยตัว
 เพลง สิบล้อ
 เพลง ศีลห้า

ชุด คนโคราชตะลุยเมืองหลวง
 เพลง คนโคราชตะลุยเมืองหลวง
 เพลง ฤๅษีเลี้ยงลิง
 เพลง ตาแป๊ะฝัน
 เพลง มนุษย์ดาวอังคาร
 เพลง ไทยช่วยไทย
 เพลง จักจั่นจอมนักเลง
 เพลง ดับเบิ้ลมั่ว
 เพลง คนโคราชลาก่อน ก.ท.ม.

ชุด อาตี๋สักมังกร ตอน มังกรโปลิโอ
 เพลง อาตี๋สักมังกร ตอน มังกรโปลิโอ
 เพลง เปาบุ้นจิ้นเผาศาล
 เพลง ผู้แทนมาแล้ว ตอน เงินไม่มากาไม่เป็น
 เพลง มอเตอร์ไซค์รับจ้า
 เพลง พรรคบังกะโลไทย
 เพลง ลุงดีขี้เมา ตอน เหล้าสิบสามก๊ง
 เพลง แชมป์สนุ๊กเกอร์
 เพลง กำนันผันเงิน ตอน ชาวนาอยากได้โฉนด

 ชุด ชมรมเลขเด็ด 

 ชมรมเลขเด็ด
 บอลไทยไปบอลโลก
 ยอกนักขาย
 อวยพรผิดงาน
 หนึ่งตำบลอลเวง
 งาน งาน งาน
 คนช่างคิด
 โอลิมปิกไทยแลนด์
 ฮ้าไฮ้ไทยเจริญ
 น้ำใจไทย

 เพลงประกอบภาพยนตร์ 
 ตลาดเมืองใต้ (2513) (เพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง ฝนใต้)
 หาคู่ (2513) (เพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง ฝนเหนือ)
 รักก็บอก (2513) (เพลงประกอบภาพยนตร์เรื่อง ฝนเหนือ)

 ผลงานภาพยนตร์ 
 ปี  เรื่อง  ค่าย  รับบท 2513 ฝนเหนือ บางกอกการภาพยนตร์  ฝนใต้ ขวัญฟ้า 2515 ระเริงชล เพลิน

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
ราชกิจจานุเบกษา, ประกาศสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญยิ่งดิเรกคุณาภรณ์ ประจำปี ๒๕๕๖, เล่ม ๑๓๐ ตอนที่ ๒๓ ข หน้า ๑๐๕, ๒๔ ตุลาคม ๒๕๕๖
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๙๘ ตอนที่ ๒๐๖ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๓๐๒๓, ๑๗ ธันวาคม ๒๕๒๔

อ้างอิง

หมวดหมู่:ศิลปินแห่งชาติสาขาศิลปะการแสดง
หมวดหมู่:นักร้องลูกทุ่งชายชาวไทย
หมวดหมู่:บุคคลจากอำเภออรัญประเทศ
หมวดหมู่:แนวร่วมประชาธิปไตยต่อต้านเผด็จการแห่งชาติ
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ จ.ภ.
หมวดหมู่:ศิลปินสังกัดแกรมมี่โกลด์
หมวดหมู่:นักร้องนักแต่งเพลงชาวไทย
หมวดหมู่:นักแต่งเพลงลูกทุ่ง
หมวดหมู่:ผู้ให้ความบันเทิงจากจังหวัดสระแก้ว