เจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์

เลดีอลิซ คริสตาเบล มอนทากิว-ดักลาส-สก็อต (อังกฤษ: Lady Alice Christabel Montagu-Douglas-Scott) หรือ เจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (Princess Alice, Duchess of Gloucester 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 - 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004) เป็นพระชายาในเจ้าชายเฮนรี ดยุกแห่งกลอสเตอร์ พระราชโอรสพระองค์ที่สามของสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 และ สมเด็จพระราชินีแมรี จึงทำให้เป็นพระกนิษฐาภาดาในสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 และ สมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 6 และเป็นพระชนนีในดยุกแห่งกลอสเตอร์คนปัจจุบัน นอกจากนั้นก็ยังเป็นพระปิตุลานี (อาสะใภ้) ในสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 โดยผ่านทางการอภิเษกกับพระปิตุลาของพระองค์ด้วย

 ชีวิตในวัยเยาว์ 
เลดี้อลิซเกิดเมื่อวันที่ 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 ณ ตำหนักมอนทากิว กรุงลอนดอน เป็นธิดาคนที่  3 ของจอห์น มอนทากิว ดักลาส-สก็อต ดยุกแห่งบักเคลิชและควีนส์เบอร์รี กับ เลดี้ มาร์กาเร็ต บริดจ์แมน จึงทำให้มีเชื้อสายผ่านทางผู้ชาย (แม้ว่าจะนอกกฎหมาย) โดยไม่ขาดสายของสมเด็จพระเจ้าชาร์ลส์ที่ 2 เลดีอลิซใช้เวลาในวัยเด็กอยู่ที่บ้านพักต่างๆ ในชนบท อาทิ ตำหนักโบตันในมณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ ปราสาทดรัมลานริกในมณฑลดัมไฟรส์และกัลโลเวย์ และโบฮิลล์ในมณฑลสกอตติชบอร์ดเดอร์ ได้เข้าเรียนในโรงเรียนเซ็นต์เจมส์ เมืองเวสต์มาลเวิร์น มณฑลวอร์สเตอร์ไชร์ และต่อมาก็ได้ไปประเทศฝรั่งเศสและประเทศเคนยา

 อภิเษกสมรส 
ในเดือนสิงหาคม ค.ศ. 1935 เลดี้อลิซได้หมั้นหมายกับเจ้าชายเฮนรี ดยุกแห่งกลอสเตอร์ พระราชโอรสพระองค์ที่สามในสมเด็จพระเจ้าจอร์จที่ 5 และได้อภิเษกสมรสด้วยพิธีหลวงส่วนตัวในห้องสวดมนต์ของพระราชวังบัคกิงแฮม ในวันที่ 6 พฤศจิกายน ในตอนแรกทั้งดยุกและดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ได้อาศัยอยู่ในเมืองอัลเดอร์ช็อต ซึ่งเป็นที่ที่ดยุกได้เข้ามาฝึกเป็นทหารอยู่ ต่อมาดยุกแห่งกลอสเตอร์ก็ได้ทรงลาออกจากกองทัพเพื่อมาปฏิบัติพระกรณียกิจมากขึ้นในคราวการสละราชสมบัติของสมเด็จพระเจ้าเอ็ดเวิร์ดที่ 8 ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 1936

ทั้งสองพระองค์ได้รับพระราชทานพระตำหนักยอร์กเฮาส์ ซึ่งเป็นพระราชสมบัติในพระประมุขของอังกฤษ โดยเป็นส่วนหนึ่งในพระราชวังเซนต์เจมส์ กรุงลอนดอน และก็ยังได้ซื้อคฤหาสน์บาร์นเวลล์ในมณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ในปี ค.ศ. 1938 ไว้อีกด้วย

 การเปลี่ยนแปลงสถานภาพ 

ในวันที่ 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 เจ้าชายเฮนรีได้สิ้นพระชนม์ลงและตำแหน่งดยุกแห่งกลอสเตอร์ได้ตกทอดต่อไปยังเจ้าชายริชาร์ด พระโอรสองค์ที่สอง (เจ้าชายวิลเลียม พระโอรสพระองค์ใหญ่และทายาทสืบตำแหน่งดยุกได้สิ้นพระชนม์จากอุบัติเหตุเครื่องบินตกในปี ค.ศ. 1972) พระชายาหม้ายของดยุกแห่งกลอสเตอร์ได้ขอพระราชทานพระบรมราชานุญาตกับสมเด็จพระราชินีนาถเอลิซาเบธที่ 2 ให้ทรงดำรงพระยศเป็นเจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (HRH Princess Alice, Duchess of Gloucester) แทน เจ้าหญิงดัชเชสหม้ายแห่งกลอสเตอร์ (HRH The Dowager Duchess of Gloucester) สมเด็จพระราชินีทรงอนุญาตให้พระปิตุจฉาใช้พระอิสริยยศนี้เพื่อเป็นการเลี่ยงความสับสนในตำแหน่งกับดัชเชสแห่งกลอสเตอร์พระองค์ปัจจุบัน ซึ่งเป็นพระชายาในพระโอรส (เดิมคือ บีร์กิตเทอ เอวา ฟัน เดิร์ส) 

เจ้าหญิงอลิซไม่ทรงประสงค์เป็นดัชเชสพระชายาหม้ายและได้ดำรงพระยศตามแบบอย่างเจ้าหญิงมารีนา ดัชเชสแห่งเคนต์ พระกนิษฐภาดาเมื่อคราวการอภิเษกสมรสของพระโอรสองค์โตเมื่อเดือนมิถุนายน ค.ศ. 1961 แต่อย่างไรก็ดี เจ้าหญิงมารีนาเป็นเจ้าหญิงตั้งแต่แรกประสูติ ดัชเชสหม้ายแห่งกลอสเตอร์ตามสิทธิโดยชอบจึงได้รับพระราชทานพระบรมราชานุญาตให้ออกพระนามว่าเจ้าหญิงอลิซตามอัธยาศัยจากสมเด็จพระราชินีนาถ แม้ว่าจะไม่ได้รับการแต่งตั้งเป็นเจ้าหญิงแบบเฉพาะเจาะจงตามพระบรมราชโองการเป็นลายลักษณ์อักษร แต่ก็ทรงได้รับการขนานพระนามพระองค์เองให้เป็นเจ้าหญิงอังกฤษ ถึงแม้จะไม่ได้ประสูติเป็นเจ้าหญิงก็ตาม

 ปลายพระชนม์ชีพ 

ในปี ค.ศ. 1975 เจ้าหญิงอลิซทรงเป็นสตรีพระองค์แรกที่ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์แห่งบาธชั้นที่ 1 และต่อมาในปี ค.ศ. 1981 ทรงได้พิมพ์บันทึกความทรงจำของพระองค์ออกมาในชื่อ "The Memoirs of Princess Alice, Duchess of Gloucester" (บันทึกความทรงจำของเจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์) และในปี ค.ศ. 1991 พระองค์ได้ทรงพิมพ์ฉบับแก้ไขใหม่ในชื่อ "Memories of Ninety Years" (บันทึกความทรงจำในเวลาเก้าสิบปี)

ในปี ค.ศ. 1994 หลังจากสมาชิกครอบครัวกลอสเตอร์ได้ขายคฤหาสน์บาร์นเวลล์ ซึ่งเป็นผลมาจากปัญหาทางด้านการเงิน เจ้าหญิงอลิซจึงได้ทรงย้ายจากคฤหาสน์บาร์นเวลล์ไปประทับยังพระราชวังเคนซิงตัน ซึ่งเป็นที่ประทับของดยุกและดัชเชสแห่งกลอสเตอร์คนปัจจุบัน

ในเดือนธันวาคม ค.ศ. 2001 พระราชวงศ์อังกฤษได้จัดพิธีเฉลิมฉลองวันประสูติครบรอบ 100 พรรษาให้แก่เจ้าหญิงอลิซ ซึ่งเป็นการจัดครั้งที่สองที่เกิดขึ้นในปีนั้น (โดยครั้งแรกเป็นของสมเด็จพระราชินีเอลิซาเบธ พระราชชนนี) และในพิธีนี้เป็นการปรากฏพระองค์ต่อหน้าสาธารณชนครั้งสุดท้ายของเจ้าหญิงอลิซ (และของเจ้าหญิงมาร์กาเร็ต พระขนิษฐาในสมเด็จพระราชินีนาถ) และต่อมาในวันที่ 24 กรกฎาคม ค.ศ. 2003 เจ้าหญิงทรงเป็นสมาชิกของราชวงศ์อังกฤษที่มีพระชนม์ชีพยาวนานที่สุดที่ยังไม่มีพระองค์ใดทำลายสถิติได้ต่อจากสมเด็จพระบรมราชินีเอลิซาเบธ พระราชชนนี

เจ้าหญิงอลิซสิ้นพระชนม์ลงด้วยพระอาการสงบเมื่อวันที่ 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004 ณ พระราชวังเคนซิงตัน ขณะมีพระชันษา 102 ปี งานพิธีศพจัดขึ้นในวันที่ 5 พฤศจิกายน ค.ศ. 2004 ณ โบสถ์เซนต์จอร์จ ปราสาทวินด์เซอร์ พระศพได้ฝังลงเคียงข้างเจ้าชายเฮนรี พระสวามีและเจ้าชายวิลเลียม พระโอรสองค์โตในสุสานฝังศพหลวงที่ฟร็อกมอร์ สมเด็จพระราชินีนาถได้เสด็จพระราชดำเนินพร้อมด้วยเหล่าสมาชิกพระราชวงศ์มาร่วมงานพระศพด้วย

 พระอิสริยยศ และ เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 

 พระอิสริยยศ 
 25 ธันวาคม ค.ศ. 1901 – 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 1935: เลดี อลิซ มอนทากิว ดักลาส สก็อตต์ (Lady Alice Montagu Douglas Scott)
 6 พฤศจิกายน ค.ศ. 1935 – 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974: เฮอร์รอยัลไฮเนส ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (Her Royal Highness The Duchess of Gloucester)
 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 – 29 ตุลาคม ค.ศ. 2004: เฮอร์รอยัลไฮเนส เจ้าหญิงอลิซ ดัชเชสแห่งกลอสเตอร์ (Her Royal Highness Princess Alice, Duchess of Gloucester)

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์บาธ ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Order of the Bath)
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์มงกุฎแห่งอินเดีย ชั้นที่ 1 (Companion of the Order of the Crown of India)
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์อันเป็นที่สรรเสริญแห่งสมเด็จพระราชินีนาถวิคตอเรีย ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Royal Victorian Order)
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์จักรวรรดิบริติช ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross of the Order of the British Empire)
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญจอห์นแห่งเยรูซาเล็ม ชั้นที่ 1 (Dame Grand Cross the Order of St. John of Jerusalem)

 พระโอรส 

 เจ้าชายวิลเลียมแห่งกลอสเตอร์ (วิลเลียม เฮนรี แอนดรูว์ เฟรเดอริก; 18 ธันวาคม ค.ศ. 1941 - 28 สิงหาคม ค.ศ. 1972) ทรงสิ้นพระชนม์ด้วยอุบัติเหตุทางเครื่องบินใกล้กับเมืองวอลเฟอร์แฮมป์ตัน
 เจ้าชายริชาร์ด ดยุกแห่งกลอสเตอร์ (ริชาร์ด อเล็กซานเดอร์ วอลเตอร์ จอร์จ; ประสูติ 26 สิงหาคม ค.ศ. 1944)
 ทรงสืบทอดตำแหน่ง ดยุกแห่งกลอสเตอร์ เอิร์ลแห่งอัลสเตอร์ และบารอนคัลโลเดน เมื่อวันที่ 10 มิถุนายน ค.ศ. 1974 หลังการสิ้นพระชนม์ของพระชนก
 ทรงอภิเษกในวันที่ 8 กรกฎาคม ค.ศ. 1972 ณ เมืองปีเตอร์โบโร มณฑลนอร์แธมป์ตันไชร์ กับ บีร์กิตเทอ เอวา ฟัน เดิร์ส เฮนริกเซน (เกิด 20 มิถุนายน ค.ศ. 1946) มีพระโอรสและธิดา 3 พระองค์ 

หมวดหมู่:ราชวงศ์วินด์เซอร์
หมวดหมู่:บุคคลจากเวสต์มินสเตอร์
หมวดหมู่:ขุนนางอังกฤษ
หมวดหมู่:ชาวอังกฤษที่มีอายุเกิน 100 ปี
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์จีบีอี‎
หมวดหมู่:พลอากาศเอกชาวสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:พลอากาศโทชาวสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:พลอากาศโทในสงครามโลกครั้งที่สอง
หมวดหมู่:นักบินทหารชาวสหราชอาณาจักร
หมวดหมู่:บุคลากรทหารหญิง
หมวดหมู่:เจ้านายพระชันษายืนแห่งราชวงศ์อังกฤษ