หม่อมราชวงศ์จักรทอง ทองใหญ่

หม่อมราชวงศ์จักรทอง ทองใหญ่ (23 มกราคม พ.ศ. 2457 – 23 สิงหาคม พ.ศ. 2541) เป็นข้าราชการพลเรือนชาวไทย เคยดำรงตำแหน่งรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตร ในสมัยของจอมพลถนอม กิตติขจร

 ประวัติ 
หม่อมราชวงศ์จักรทอง ทองใหญ่ เกิดในประเทศไทย เมื่อวันที่ 23 มกราคม พ.ศ. 2456 (นับแบบปัจจุบันคือปี พ.ศ. 2457) เป็นโอรสคนแรกในจำนวน 4 คนของพลตรี หม่อมเจ้าทองฑีฆายุ ทองใหญ่ และ หม่อมลุดมิลา ทองใหญ่ ณ อยุธยา สมรสกับศาสตราจารย์ ท่านผู้หญิง นพคุณ ทองใหญ่ ณ อยุธยา มีบุตร-ธิดา จำนวน 4 คน คือ 
 หม่อมหลวงประจักษศิลป ทองใหญ่ (2482-2564) สมรสกับ วันดี ทองใหญ่ ณ อยุธยา อดีตคณบดีคณะครุศาสตร์ สถาบันราชภัฏสวนสุนันทา มีบุตร 3 คน คือ
 ประวาลทอง ทองใหญ่ ณ อยุธยา
 ประคองศิลป์ ทองใหญ่ ณ อยุธยา
 ประวีณศรี ไตรประคอง (ทองใหญ่ ณ อยุธยา)
 หม่อมหลวงนีลนารา ชิโมมุระ สมรสกับ ยาซุโอะ ชิโมมุระ นักวิทยาศาสตร์ทางด้านพลังงานนิวเคลียร์ชาวญี่ปุ่น มีบุตร 3 คน คือ
 ฮิโรโนบุ ชิโมมุระ
 บุนจิโร ชิโมมุระ
 มิโนรุ ชิโมมุระ
 หม่อมหลวงจักรานพคุณ ทองใหญ่ นักวิชาการทางการเกษตร (ถึงแก่กรรม)
 หม่อมหลวงสุนทรานี ทองใหญ่

หม่อมราชวงศ์จักรทอง ทองใหญ่ ได้เข้าเรียนศึกษาที่โรงเรียนนายร้อยทหารบก จนจบชั้นประถม 3 จนในปี พ.ศ. 2467 ท่านได้ตามครอบครัวไปเริ่มใช้ชีวิตในประเทศฝรั่งเศส โดยเข้าศึกษาต่อที่โรงเรียนบุฟฟง เป็นเวลา 3 ปี จนจบชั้นมัธยมศึกษาปีที่ 5 โดยหม่อมเจ้าทองฑีฆายุ ทองใหญ่ พระบิดาได้ฝากหม่อมราชวงศ์จักรทอง ไว้ในความดูแลของนายเบรองเจ พระสหายสนิท จนในปี พ.ศ. 2470 หม่อมราชวงศ์จักรทอง ย้าตามนายเบรองเจที่ถูกย้ายไปทำงานที่ซานฟรานซิสโก สหรัฐอเมริกา และทำการศึกษาต่อที่นั่นจนจบชั้นมัธยมที่ 7 และได้กลับมาศึกษาต่อที่ประเทศไทย ที่โรงเรียนมัธยมวัดเทพศิรินทร์เป็นเวลาครึ่งปี จนศึกษาจบชั้นมัธยมที่ 8 และสอบเข้าศึกษาเตรียมแพทย์ จุฬาลงกรณ์มหาวิทยาลัย เป็นเวลา 1 ปี ก็ได้ทุนหลวงจากพระบาทสมเด็จพระปกเกล้าเจ้าอยู่หัว เข้าศึกษาต่อในมหาวิทยาลัยคอร์แนล สาขากีฏวิทยา ซึ่งท่านได้ใช้วิชาการที่ได้ศึกษามารับราชการในประเทศไทย จนไปถึงระดับสูงสุดของข้าราชการ คือเป็นปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ ในช่วงปี พ.ศ. 2504 จนถึงปี พ.ศ. 2513 ก่อนจะได้รับการทาบทามเป็นรัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตร ในปี 2514 และได้รับแต่งตั้งเป็นสมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ ในปี พ.ศ. 2516 และเป็นสมาชิกวุฒิสภา ในปี พ.ศ. 2518

 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ 
หม่อมราชวงศ์จักรทอง ทองใหญ่ ได้รับพระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์ทั้งไทยและต่างประเทศ ดังนี้
 เครื่องราชอิสริยาภรณ์ไทย 
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๖ ตอนที่ ๑๑๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๕, ๓๑ ธันวาคม ๒๕๑๒
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๔ ตอนที่ ๑๒๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๒๘, ๓๐ ธันวาคม ๒๕๑๐
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเครื่องราชอิสริยาภรณ์, เล่ม ๘๒ ตอนที่ ๓๙ ง หน้า ๑๔๐๑, ๑๑ พฤษภาคม ๒๕๐๘
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญจักรมาลาและเหรียญจักรพรรดิมาลา, เล่ม ๘๑ ตอนที่ ๑๑๘ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๖๙๕, ๑๗ ธันวาคม ๒๕๐๗
ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานเหรียญรัตนาภรณ์, เล่ม ๘๘ ตอนที่ ๑๒๕ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๘, ๑๙ พฤศจิกายน ๒๕๑๔

 พ.ศ. 2500 – 80px เหรียญงานฉลอง 25 พุทธศตวรรษ

 ต่างประเทศ 
  :
 พ.ศ. 2505 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์แดนเนอโบร ชั้นที่ 2 ทวีติยาภรณ์ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๗๙ ตอนที่ ๑๐๙ ง หน้า ๒๖๓๓, ๑๑ ธันวาคม ๒๕๐๕
  :
 พ.ศ. 2510 – 80px เครื่องราชอิสริยาภรณ์นักบุญโอลาฟ ชั้นที่ 2 ทวีติยาภรณ์ราชกิจจานุเบกษา, แจ้งความสำนักนายกรัฐมนตรี เรื่อง พระราชทานพระบรมราชานุญาตประดับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ต่างประเทศ, เล่ม ๘๔ ตอนที่ ๖๖ ง ฉบับพิเศษ หน้า ๑๘, ๑๔ กรกฎาคม ๒๕๑๐

 ลำดับสาแหรก 

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:รัฐมนตรีว่าการกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ไทย
หมวดหมู่:สมาชิกสภานิติบัญญัติแห่งชาติ
หมวดหมู่:หม่อมราชวงศ์
หมวดหมู่:ราชสกุลทองใหญ่
หมวดหมู่:ชาวไทยเชื้อสายรัสเซีย
หมวดหมู่:ผู้ได้รับปริญญากิตติมศักดิ์จากมหาวิทยาลัยขอนแก่น
หมวดหมู่:ข้าราชการพลเรือนชาวไทย
หมวดหมู่:ปลัดกระทรวงเกษตรและสหกรณ์ไทย
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ป.ช.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ม.ว.ม.
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเครื่องราชอิสริยาภรณ์ ท.จ.ว. (ฝ่ายหน้า)
หมวดหมู่:ผู้ได้รับเหรียญจักรพรรดิมาลา
หมวดหมู่:บุคคลจากโรงเรียนเทพศิรินทร์
หมวดหมู่:นักถ่ายภาพชาวไทย