อำเภอทุ่งเสลี่ยม

ทุ่งเสลี่ยม () เป็นอำเภอหนึ่งของจังหวัดสุโขทัย เดิมเป็นส่วนหนึ่งของตำบลนาทุ่ง อำเภอสวรรคโลก ซึ่งจัดตั้งเป็นตำบลทุ่งเสลี่ยมในปี พ.ศ. 2479 และจัดตั้งขึ้นเป็นกิ่งอำเภอทุ่งเสลี่ยมใน พ.ศ. 2500 และยกฐานะเป็นอำเภอทุ่งเสลี่ยม ในปี พ.ศ. 2502 เป็นประตูสู่อารยธรรมล้านนา โดย "ทุ่งเสลี่ยม"  มาจากคำว่า “โต้งสะเหลี่ยม” โดย “โต้ง” หมายถึง ”ทุ่ง“ และ “สะเลียม” หมายถึง “สะเดา” เป็นภาษาล้านนา โดยรวม ทุ่งเสลี่ยม จึงหมายถึง ทุ่งสะเดา

 ที่ตั้งและอาณาเขต 
อำเภอทุ่งเสลี่ยมมีอาณาเขตติดต่อกับเขตการปกครองข้างเคียงดังนี้
 ทิศเหนือ  ติดต่อกับอำเภอศรีสัชนาลัย
 ทิศตะวันออก  ติดต่อกับอำเภอสวรรคโลก
 ทิศใต้  ติดต่อกับอำเภอศรีสำโรง และอำเภอบ้านด่านลานหอย
 ทิศตะวันตก  ติดต่อกับอำเภอเถิน (จังหวัดลำปาง)

 ประวัติ 
  ทุ่งเสลี่ยม  คนพื้นบ้านออกเสียงว่า โต้ง – สะ – เหลี่ยม “โต้ง” คือ “ทุ่ง” “เสลี่ยม” มาจากคำว่า “สะเลียม” สะเลียมเป็นพันธุ์ไม้ที่ขึ้นอยู่ทั่วไป  มีรสขม ดอกและใบรับประทานได้ ก็คือสะเดานั่นเอง อำเภอทุ่งเสลี่ยมเคยมีต้นสะเดามากมาย ต่อมามีคนเขียนผิดจากสะเลียม เป็น “เสลียม” จึงต้องอ่านว่า สะ – เหลียม ซึ่งเป็นวิธีอ่านอักษรนำ บ้านโต้งสะเลียมจึงเป็นบ้านโต้งเสลียม (สะเหลียม) ทุ่งเสลี่ยมขณะนั้นอยู่ในเขตการปกครองของตำบลนาทุ่ง   อำเภอสวรรคโลก จังหวัดสวรรคโลก คนบ้านทุ่งสะเหลี่ยมส่วนใหญ่อพยพมาจากอำเภอเถิน จังหวัดลำปาง ใช้ภาษาล้านนา ในการสื่อสารและดำรงชีวิตและวัฒนธรรมตามวิถีชาวล้านนา

 วันที่ 1 พฤศจิกายน 2479 ตั้งตำบลทุ่งเสลี่ยม แยกออกจากตำบลนาทุ่ง
 วันที่ 18 พฤศจิกายน 2484 ตั้งตำบลกลางดง แยกออกจากตำบลทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 1 มกราคม 2485 ยุบตำบลกลางดง รวมกับตำบลทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 10 มิถุนายน 2490 ตั้งตำบลกลางดง แยกออกจากตำบลทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 4 มิถุนายน 2500 แยกพื้นที่ตำบลทุ่งเสลี่ยม ตำบลกลางดง จากอำเภอสวรรคโลก มาตั้งเป็น กิ่งอำเภอทุ่งเสลี่ยม และให้ขึ้นการปกครองกับอำเภอสวรรคโลก
 วันที่ 24 กันยายน 2500 ตั้งตำบลไทยชนะศึก แยกออกจากตำบลเมืองบางขลัง และตำบลทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 10 มกราคม 2502 ยกฐานะจากกิ่งอำเภอทุ่งเสลี่ยม อำเภอสวรรคโลก เป็น อำเภอทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 29 ตุลาคม 2506 จัดตั้งสุขาภิบาลทุ่งเสลี่ยม ในท้องที่บางส่วนของหมู่ 1,2,3,4 ตำบลทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 16 กันยายน 2508 โอนพื้นที่หมู่ 9 (ในขณะนั้น) ของตำบลบ้านแก่ง อำเภอศรีสัชนาลัย มาขึ้นกับตำบลกลางดง อำเภอทุ่งเสลี่ยม และโอนพื้นที่หมู่ 10 (ในขณะนั้น) ของตำบลบ้านแก่ง อำเภอศรีสัชนาลัย มาขึ้นกับตำบลไทยชนะศึก อำเภอทุ่งเสลี่ยม
 วันที่ 28 กันยายน 2514 ตั้งตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล แยกออกจากตำบลไทยชนะศึก
 วันที่ 16 ตุลาคม 2527 ตั้งตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ แยกออกจากตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล
 วันที่ 30 มกราคม 2539 ยกฐานะสภาตำบลทุ่งเสลี่ยม (เฉพาะนอกเขตสุขาภิบาลทุ่งเสลี่ยม) สภาตำบลกลางดง สภาตำบลไทยชนะศึก สภาตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล และสภาตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ ขึ้นเป็นองค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งเสลี่ยม องค์การบริหารส่วนตำบลกลางดง องค์การบริหารส่วนตำบลไทยชนะศึก องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล และองค์การบริหารส่วนตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ตามลำดับประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบล (จำนวน ๒๑๔๓ แห่ง)
 วันที่ 27 พฤษภาคม 2541 กำหนดพื้นที่เขตตำบลในท้องที่ใหม่ โดยให้ตำบลกลางดง มี 13 หมู่บ้าน ตำบลทุ่งเสลี่ยม มี 10 หมู่บ้าน ตำบลไทยชนะศึก มี 8 หมู่บ้าน ตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ มี 7 หมู่บ้าน และตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล มี 5 หมู่บ้าน ประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง การกำหนดเขตตำบลในท้องที่อำเภอทุ่งเสลี่ยม จังหวัดสุโขทัย 
 วันที่ 25 พฤษภาคม 2542 ยกฐานะจากสุขาภิบาลทุ่งเสลี่ยม เป็นเทศบาลตำบลทุ่งเสลี่ยม ด้วยผลของกฎหมาย 
 วันที่ 23 มีนาคม 2549 จัดตั้งหมู่บ้านใหม่ในเขตอำเภอทุ่งเสลี่ยม ดังนี้ประกาศจังหวัดสุโขทัย เรื่อง ตั้งและกำหนดเขตหมู่บ้าน [อำเภอเมืองสุโขทัย อำเภอสำโรง อำเภอศรีสัชนาลัย อำเภอกงไกรลาศ อำเภอทุ่งเสลี่ยม]
 (1) แยกบ้านใหม่ หมู่ที่ 1 ตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ จัดตั้งเป็นหมู่ที่ 9 บ้านใหม่เขาแก้ว
 (2) แยกบ้านสามหลัง หมู่ที่ 5 ตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ จัดตั้งเป็นหมู่ที่ 10 บ้านศรีสมบูรณ์
 (3) แยกบ้านใหม่ หมู่ที่ 3 ตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ จัดตั้งเป็นหมู่ที่ 11 บ้านใหม่ไทยชนะศึก
 (4) แยกบ้านกมลราษฎร์ หมู่ที่ 1 ตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล จัดตั้งเป็นหมู่ที่ 9 บ้านใหม่ไชยเจริญ
 วันที่ 18 กรกฎาคม 2551 ยกฐานะองค์การบริหารส่วนตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ เป็น เทศบาลตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์เทศบาลตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์
 วันที่ 27 มกราคม 2557 ยกฐานะองค์การบริหารส่วนตำบลกลางดง เป็นเทศบาลตำบลกลางดงประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง จัดตั้งองค์การบริหารส่วนตำบลกลางดง อำเภอทุ่งเสลี่ยม จังหวัดสุโขทัย เป็นเทศบาลตำบลกลางดง 
  วันที่ 28 มีนาคม 2568 ยกฐานะเทศบาลตำบลกลางดง เป็นเทศบาลเมืองกลางดงประกาศกระทรวงมหาดไทย เรื่อง เปลี่ยนแปลงฐานะเทศบาลตำบลกลางดง อำเภอทุ่งเสลี่ยม จังหวัดสุโขทัย เป็นเทศบาลเมืองกลางดง

 การแบ่งเขตการปกครอง 
 การปกครองส่วนภูมิภาค 
อำเภอทุ่งเสลี่ยมแบ่งพื้นที่การปกครองออกเป็น 5 ตำบล 59 หมู่บ้าน ได้แก่
1.บ้านใหม่ไชยมงคล(Ban Mai Chai Mongkhon)9 หมู่บ้าน2.ไทยชนะศึก(Thai Chana Suek)11 หมู่บ้าน3.ทุ่งเสลี่ยม(Thung Saliam)13 หมู่บ้าน4.กลางดง(Klang Dong)15 หมู่บ้าน5.เขาแก้วศรีสมบูรณ์(Khao Kaeo Si Sombun)11 หมู่บ้าน

 การปกครองส่วนท้องถิ่น 
ท้องที่อำเภอทุ่งเสลี่ยมประกอบด้วยองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น 6 แห่ง ได้แก่
เทศบาลเมืองกลางดง ครอบคลุมพื้นที่ตำบลกลางดงทั้งตำบล
เทศบาลตำบลทุ่งเสลี่ยม ครอบคลุมพื้นที่หมู่ที่ 1 และหมู่ที่ 9 รวมถึงบางส่วนของหมู่ที่ 2–8 ของตำบลทุ่งเสลี่ยม
เทศบาลตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ ครอบคลุมพื้นที่ตำบลเขาแก้วศรีสมบูรณ์ทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลบ้านใหม่ไชยมงคล ครอบคลุมพื้นที่ตำบลบ้านใหม่ไชยมงคลทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลไทยชนะศึก ครอบคลุมพื้นที่ตำบลไทยชนะศึกทั้งตำบล
องค์การบริหารส่วนตำบลทุ่งเสลี่ยม ครอบคลุมพื้นที่ตำบลทุ่งเสลี่ยม (นอกเขตเทศบาลตำบลทุ่งเสลี่ยม)

 อ้างอิง 

 แหล่งข้อมูลอื่น 
 เว็บไซต์อำเภอทุ่งเสลี่ยม 


ทุ่งเสลี่ยม