หนังใหญ่

หนังใหญ่ คือมหรสพที่แพร่หลายของคนไทยอีกอย่างหนึ่ง ตัวหนังจะใช้แผ่นหนังวัวฉลุเป็นรูปตัวละครในเรื่องรามเกียรติ์ และมีไม้ผูกทาบตัวหนังไว้ทั้งสองข้าง เพื่อให้ตัวหนังตั้งตรงไม่งอ และทำให้มีคันยื่นลงมาใต้ตัวหนังเป็นสองข้างสำหรับจับถือและยกได้ถนัด สถานที่เล่นจะปลูกโรงผ้าใช้ผ้าขาวคาดเป็นจอ ส่วนด้านหลังจอจะจุดไต้และก่อไฟไว้ เพื่อให้แสงทำให้เห็นเงาตัวหนังซึ่งมีลวดลายวิจิตรมาติดอยู่ที่จอผ้าขาว และการเชิดนั้นคนเชิดต้องเต้นไปตามจังหวะดนตรีและบทพากย์บทเจรจาด้วย การแสดงโขนก็ประกอบไปด้วยการพากย์ เจรจา ขับร้อง และการเต้นทำท่าตามบทพากย์ จึงกล่าวได้ว่าโขนนำเอาการพากย์ เจรจา และท่าทางการเต้นการแสดงมาจากหนังใหญ่

ปัจจุบันเหลือคณะหนังใหญ่อยู่ทั้งหมด 3 คณะได้แก่
 หนังใหญ่วัดขนอน จังหวัดราชบุรี
 หนังใหญ่วัดบ้านดอน จังหวัดระยอง
 หนังใหญ่วัดสว่างอารมณ์ จังหวัดสิงห์บุรี

 ประเภทของตัวหนังใหญ่ 
ตัวหนังใหญ่สามารถแบ่งได้เป็น 2 ประเภทใหญ่ ๆ ได้แก่นิตยสารสารคดี ฉบับที่ 45 ปีที่ 4 เดือน พฤศจิกายน พ.ศ. 2531 หน้า 148

 หนังเรื่อง 
หนังเรื่องคือหนังขนาดใหญ่ที่มีภาพอื่น ๆ เป็นองค์ประกอบ หรือ มีตัวละครมากกว่าหนึ่งตัว ได้แก่
 หนังเมือง มีตัวละครตัวเดียว หรือหลายตัว ประกอบด้วยภาพสถานที่เช่น พลับพลา หรือ ราชวัง
 หนังจับ หรือ หนังรบเป็นภาพตัวละคร 2 หรือ 3 ตัว ทำการรบกัน หรือ จับกัน เช่นพระรามรบกับทศกัณฐ์เป็นต้น

 หนังเบ็ดเตล็ด 
หนังเบ็ดเตล็ดคือหนังที่จัดท่าทางพิเศษ เช่น หนังรถ ตัวละครนั่งบนราชรถ

 ดูเพิ่ม 
 พิพิธภัณฑ์หนังใหญ่วัดขนอน

 อ้างอิง 

หมวดหมู่:วัฒนธรรมไทย
หมวดหมู่:ศิลปะการเชิดหุ่น