สังขยาปกาสกปกรณ์

สังขยาปกาสกปกรณ์ เป็นปกรณ์ในภาษาบาลี ประเภทร้อยกรอง มีความยาว 73 คาถา ประพันธ์โดย พระญาณวิลาส พระภิกษุชาวล้านนา

สังขยาปกาสกปกรณ์ ซึ่งพระญาณวิลาส ได้ประพันธ์ไว้นั้น เข้าใจว่าเจตนาให้ผู้ศึกษาสังขยาปกาสกปกรณ์ ศึกษาโดยใช้วิธีท่องจำ มาตรานับต่างๆ เพื่อการนำไปใช้ได้อย่างสะดวก เหมือนการท่องสูตรคูณของนักเรียนในปัจจุบัน 
การประพันธ์เป็นคาถานั้นง่ายต่อการจดจำก็จริง แต่มีความยุ่งยากในการศึกษาให้เข้าใจ เพราะงานประพันธ์เป็นคาถาต้องมีข้อความสั้นๆ กระชับ ตามกฎแห่งฉันทลักษณ์ การที่ถูกกำหนดด้วยกฎแห่งฉันทลักษณ์ ทำให้ผู้ประพันธ์ ไม่สามารถจะอธิบายขยายความอะไรให้ละเอียด ได้มากเหมือนการแต่งเป็นร้อยแก้ว

 เนื้อหา 
เนื้อหาของสังขยาปกาสกปกรณ์ ว่าด้วยการคำนวณนับในลักษณะต่างกัน 6 ประเภท มาตรานับ คือ
 อัทธาสังขยา มาตราวัดระยะทาง
 ธัญญสังขยา มาตราตวงสิ่งของ
 ปมาณสังขยา มาตราชั่งสิ่งของ
 ภัณฑสังขยา ระบบการนับจำนวน
 มูลภัณฑสังขยา มาตรานับเงินตรา
 นีลกหาปณสังขยา การนับมูลค่า และการกำหนดขนาดนีลกหาปณะ 

 ดูเพิ่ม 
 แลโมกสังขยา

 อ้างอิง 
 สังขยาปกาสกฎีกา มหาวิทยาลัยเที่ยงคืน

หมวดหมู่:กวีนิพนธ์
หมวดหมู่:วรรณกรรมทั่วไป